मुग्धावबोधिनीMugdhāvabodhinī

MuA zu RHT, 19, 18.1

325 of 368 · 10 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.0१.०

अथ रसयोगमाह तदित्यादि ॥ (१।०)

atha rasayogamāha tadityādi ||

2.0२.०

तदनु पथ्यमात्रोपयोगानन्तरं पातनशुद्धं पातनेन शुद्धं सूतकं आरोटम् एव सामान्यम् एवाश्नीयात् भक्षयेत् ॥ (२।०)

tadanu pathyamātropayogānantaraṃ pātanaśuddhaṃ pātanena śuddhaṃ sūtakaṃ āroṭam eva sāmānyam evāśnīyāt bhakṣayet ||

3.0३.०

च पुनः स्वेदनमूर्छोत्थापनरोधाश्च स्वेदनं च मूर्छा च उत्थापनं च पातनानि च निरोधश्चेति द्वन्द्वः एते यद्यपि सन्ति नियमश्च यद्यप्यस्ति तथाप्यारोटः पातनेन स्याद् इत्यर्थः ॥ (३।०)

ca punaḥ svedanamūrchotthāpanarodhāśca svedanaṃ ca mūrchā ca utthāpanaṃ ca pātanāni ca nirodhaśceti dvandvaḥ ete yadyapi santi niyamaśca yadyapyasti tathāpyāroṭaḥ pātanena syād ityarthaḥ ||

4.0४.०

प्रसङ्गतः पातनमाह अभ्रकेत्यादि ॥ (४।०)

prasaṅgataḥ pātanamāha abhraketyādi ||

5.0५.०

सूतः अभ्रकसहितः गगनमिलितः सन् पात्यः ॥ (५।०)

sūtaḥ abhrakasahitaḥ gaganamilitaḥ san pātyaḥ ||

6.0६.०

केन विधानेन डमरुकयन्त्रादिना ॥ (६।०)

kena vidhānena ḍamarukayantrādinā ||

7.0७.०

पुनस्तावद्यावत्स्थिरो भवति ॥ (७।०)

punastāvadyāvatsthiro bhavati ||

8.0८.०

अथवा विध्यन्तरे सूतो माक्षिकसहितः पात्यो विधानेन अयमपि यावत्स्थिरो भवति ॥ (८।०)

athavā vidhyantare sūto mākṣikasahitaḥ pātyo vidhānena ayamapi yāvatsthiro bhavati ||

9.0९.०

रसायने सूतस्य आरोटादिविधानमाह इतीत्यादि ॥ (९।०)

rasāyane sūtasya āroṭādividhānamāha itītyādi ||

10.0१०.०

आरोट इति पूर्वोक्तेन पातनकर्मणा ऊर्ध्वाधस्तिर्यग्भवेन साधित आरोटः सः प्रथमं यथा स्यात्तथा रसायने जराव्याधिनाशने नियुज्यते इति ॥ (१०।०)

āroṭa iti pūrvoktena pātanakarmaṇā ūrdhvādhastiryagbhavena sādhita āroṭaḥ saḥ prathamaṃ yathā syāttathā rasāyane jarāvyādhināśane niyujyate iti ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

MuA zu RHT, 19, 18.1

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit