मुग्धावबोधिनीMugdhāvabodhinī

MuA zu RHT, 8, 9.2

146 of 368 · 8 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.0१.०

स्वे स्वे विकारे वक्ष्यमाणमाह बलमित्यादि ॥ (१।०)

sve sve vikāre vakṣyamāṇamāha balamityādi ||

2.0२.०

धातुविदो रसवैद्या इति शंसन्ति ॥ (२।०)

dhātuvido rasavaidyā iti śaṃsanti ||

3.0३.०

इति किं कुटिले बलं अभ्यधिकं सर्वाधिकं पुनस्तीक्ष्णेऽभ्यधिको रागः रञ्जनं तु पुनः पन्नगे नागेऽभ्यधिकं स्नेहः स्निग्धत्वं तु पुनः रागस्नेहबलानि त्रीण्येवोक्तानि कमले ताम्रे कुटिलतीक्ष्णपन्नगानां जारणाद्रसे यथा बलरागस्नेहा भवन्ति तथैकताम्रजारणात् त्रयो भवन्तीत्यर्थः ॥ (३।०)

iti kiṃ kuṭile balaṃ abhyadhikaṃ sarvādhikaṃ punastīkṣṇe'bhyadhiko rāgaḥ rañjanaṃ tu punaḥ pannage nāge'bhyadhikaṃ snehaḥ snigdhatvaṃ tu punaḥ rāgasnehabalāni trīṇyevoktāni kamale tāmre kuṭilatīkṣṇapannagānāṃ jāraṇādrase yathā balarāgasnehā bhavanti tathaikatāmrajāraṇāt trayo bhavantītyarthaḥ ||

4.0४.०

रसबन्धनोपायमाह सर्वैरित्यादि ॥ (४।०)

rasabandhanopāyamāha sarvairityādi ||

5.0५.०

बिडयोगेन पूर्वोक्तेन जीर्णो जारणमापन्नो रसराजो बन्धमुपयाति बन्धनमादत्ते ॥ (५।०)

biḍayogena pūrvoktena jīrṇo jāraṇamāpanno rasarājo bandhamupayāti bandhanamādatte ||

6.0६.०

कैः सह जीर्णः एभिः पूर्वोक्तैः सर्वैर् लोहैर्धातुभिः ॥ (६।०)

kaiḥ saha jīrṇaḥ ebhiḥ pūrvoktaiḥ sarvair lohairdhātubhiḥ ||

7.0७.०

किंविशिष्टैः माक्षिकनिहतैः स्वर्णमाक्षिकमारितैः ॥ (७।०)

kiṃviśiṣṭaiḥ mākṣikanihataiḥ svarṇamākṣikamāritaiḥ ||

8.0८.०

पुनः किंविशिष्टैः गर्भे रसोदरे द्रुतैर्विद्रुतैरिति ॥ (८।०)

punaḥ kiṃviśiṣṭaiḥ garbhe rasodare drutairvidrutairiti ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

MuA zu RHT, 8, 9.2

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit