MuA zu RHT, 4, 26.2

86 of 368 · 7 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

ग्रासरहस्यमाह गगनेत्यादि ॥ (१।०)

grāsarahasyamāha gaganetyādi ||

अहं श्रीमद्गोविन्दभगवत्पूज्यपादाचार्यः एकमद्वितीयं गगनग्रासरहस्यं अभ्रककवलने ग्रासकौतुकं वक्ष्यामि कथयामि ॥ (२।०)

ahaṃ śrīmadgovindabhagavatpūjyapādācāryaḥ ekamadvitīyaṃ gaganagrāsarahasyaṃ abhrakakavalane grāsakautukaṃ vakṣyāmi kathayāmi ||

3.0३.०

कस्मात् घनार्कसंयोगात् घनं अभ्रकसत्वं अर्कस्ताम्रं एतयोः संयोगः तस्मात् उभयसत्वकृतखोटं चार्यम् ॥ (३।०)

kasmāt ghanārkasaṃyogāt ghanaṃ abhrakasatvaṃ arkastāmraṃ etayoḥ saṃyogaḥ tasmāt ubhayasatvakṛtakhoṭaṃ cāryam ||

4.0४.०

अथशब्दः पक्षान्तरसूचकः ॥ (४।०)

athaśabdaḥ pakṣāntarasūcakaḥ ||

5.0५.०

अभ्रसत्वस्य यस्य धातो रूपं तेन सह यस्य धातोर्वा संयोगो भवति द्वन्द्वभावात् सङ्करतः तत्संयुक्तमभिधानं भवति यथा शुल्वाभ्रं नागाभ्रं वङ्गाभ्रं माक्षिकाभ्रं हेमाभ्रम् इति एवं सर्वत्र संयोगान्नामनिष्पत्तिः ॥ (५।०)

abhrasatvasya yasya dhāto rūpaṃ tena saha yasya dhātorvā saṃyogo bhavati dvandvabhāvāt saṅkarataḥ tatsaṃyuktamabhidhānaṃ bhavati yathā śulvābhraṃ nāgābhraṃ vaṅgābhraṃ mākṣikābhraṃ hemābhram iti evaṃ sarvatra saṃyogānnāmaniṣpattiḥ ||

6.1६.१

ग्रस्तस्य द्रावणं गर्भे गर्भद्रुतिरुदाहृता बहिरेव द्रवीकृत्य घनसत्वादिकं खलु । (६।१)

grastasya drāvaṇaṃ garbhe garbhadrutirudāhṛtā bahireva dravīkṛtya ghanasatvādikaṃ khalu |

6.2६.२

जारणाय रसेन्द्रस्य सा बाह्यद्रुतिरुच्यते ॥ (६।२)

jāraṇāya rasendrasya sā bāhyadrutirucyate ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.