Devatā देवता

Agni

Ṛṣi ऋषि

Gṛtsamada Bhārgava Śaunaka

Chandas छन्दस्

Triṣṭubh, Jagatī

1. Ṛk 1

   समि॑द्धो अ॒ग्निर्निहि॑तः पृथि॒व्यां प्र॒त्यङ् विश्वा॑नि॒ भुव॑नान्यस्थात् ।
   होता॑ पाव॒कः प्र॒दिवः॑ सुमे॒धा दे॒वो दे॒वान्य॑जत्व॒ग्निरर्ह॑न् ॥

   समिद्धो अग्निर् निहितः पृथिव्याम् प्रत्यङ् विश्वानि भुवनान्य् अस्थात् |
   होता पावकः प्रदिवः सुमेधा देवो देवान् यजत्व् अग्निर् अर्हन् ||

   sámiddho agnírníhitaḥ pṛthivyā́m pratyáṅ víśvāni bhúvanānyasthāt ǀ
   hótā pāvakáḥ pradívaḥ sumedhā́ devó devā́nyajatvagnírárhan ǁ

   samiddho agnir nihitaḥ pṛthivyām pratyaṅ viśvāni bhuvanāny asthāt |
   hotā pāvakaḥ pradivaḥ sumedhā devo devān yajatv agnir arhan ||

   सम्ऽइ॑द्धः । अ॒ग्निः । निऽहि॑तः । पृ॒थि॒व्याम् । प्र॒त्यङ् । विश्वा॑नि । भुव॑नानि । अ॒स्था॒त् ।
   होता॑ । पा॒व॒कः । प्र॒ऽदिवः॑ । सु॒ऽमे॒धाः । दे॒वः । दे॒वान् । य॒ज॒तु॒ । अ॒ग्निः । अर्ह॑न् ॥

   सम्ऽइद्धः । अग्निः । निऽहितः । पृथिव्याम् । प्रत्यङ् । विश्वानि । भुवनानि । अस्थात् ।
   होता । पावकः । प्रऽदिवः । सुऽमेधाः । देवः । देवान् । यजतु । अग्निः । अर्हन् ॥

   sám-iddhaḥ ǀ agníḥ ǀ ní-hitaḥ ǀ pṛthivyā́m ǀ pratyáṅ ǀ víśvāni ǀ bhúvanāni ǀ asthāt ǀ
   hótā ǀ pāvakáḥ ǀ pra-dívaḥ ǀ su-medhā́ḥ ǀ deváḥ ǀ devā́n ǀ yajatu ǀ agníḥ ǀ árhan ǁ

   sam-iddhaḥ ǀ agniḥ ǀ ni-hitaḥ ǀ pṛthivyām ǀ pratyaṅ ǀ viśvāni ǀ bhuvanāni ǀ asthāt ǀ
   hotā ǀ pāvakaḥ ǀ pra-divaḥ ǀ su-medhāḥ ǀ devaḥ ǀ devān ǀ yajatu ǀ agniḥ ǀ arhan ǁ

   2.3.1 Aṣṭaka 2.5.22.1Anuvāka 2.1.30Interpretations

2. Ṛk 2

   नरा॒शंसः॒ प्रति॒ धामा॑न्यं॒जन् ति॒स्रो दिवः॒ प्रति॑ म॒ह्ना स्व॒र्चिः ।
   घृ॒त॒प्रुषा॒ मन॑सा ह॒व्यमुं॒दन्मू॒र्धन्य॒ज्ञस्य॒ सम॑नक्तु दे॒वान् ॥

   नराशंसः प्रति धामान्य् अञ्जन् तिस्रो दिवः प्रति मह्ना स्वर्चिः |
   घृतप्रुषा मनसा हव्यम् उन्दन् मूर्धन् यज्ञस्य सम् अनक्तु देवान् ||

   nárāśáṃsaḥ práti dhā́mānyañján tisró dívaḥ práti mahnā́ svarcíḥ ǀ
   ghṛtaprúṣā mánasā havyámundánmūrdhányajñásya sámanaktu devā́n ǁ

   narāśaṃsaḥ prati dhāmāny añjan tisro divaḥ prati mahnā svarciḥ |
   ghṛtapruṣā manasā havyam undan mūrdhan yajñasya sam anaktu devān ||

   नरा॒शंसः॑ । प्रति॑ । धामा॑नि । अ॒ञ्जन् । ति॒स्रः । दिवः॑ । प्रति॑ । म॒ह्ना । सु॒ऽअ॒र्चिः ।
   घृ॒त॒ऽप्रुषा॑ । मन॑सा । ह॒व्यम् । उ॒न्दन् । मू॒र्धन् । य॒ज्ञस्य॑ । सम् । अ॒न॒क्तु॒ । दे॒वान् ॥

   नराशंसः । प्रति । धामानि । अञ्जन् । तिस्रः । दिवः । प्रति । मह्ना । सुऽअर्चिः ।
   घृतऽप्रुषा । मनसा । हव्यम् । उन्दन् । मूर्धन् । यज्ञस्य । सम् । अनक्तु । देवान् ॥

   nárāśáṃsaḥ ǀ práti ǀ dhā́māni ǀ añján ǀ tisráḥ ǀ dívaḥ ǀ práti ǀ mahnā́ ǀ su-arcíḥ ǀ
   ghṛta-prúṣā ǀ mánasā ǀ havyám ǀ undán ǀ mūrdhán ǀ yajñásya ǀ sám ǀ anaktu ǀ devā́n ǁ

   narāśaṃsaḥ ǀ prati ǀ dhāmāni ǀ añjan ǀ tisraḥ ǀ divaḥ ǀ prati ǀ mahnā ǀ su-arciḥ ǀ
   ghṛta-pruṣā ǀ manasā ǀ havyam ǀ undan ǀ mūrdhan ǀ yajñasya ǀ sam ǀ anaktu ǀ devān ǁ

   2.3.2 Aṣṭaka 2.5.22.2Anuvāka 2.1.31Interpretations

3. Ṛk 3

   ई॒ळि॒तो अ॑ग्ने॒ मन॑सा नो॒ अर्हं॑दे॒वान्य॑क्षि॒ मानु॑षा॒त्पूर्वो॑ अ॒द्य ।
   स आ व॑ह म॒रुतां॒ शर्धो॒ अच्यु॑त॒मिंद्रं॑ नरो बर्हि॒षदं॑ यजध्वं ॥

   ईऌइतो अग्ने मनसा नो अर्हन् देवान् यक्षि मानुषात् पूर्वो अद्य |
   स आ वह मरुतां शर्धो अच्युतम् इन्द्रं नरो बर्हिषदं यजध्वम् ||

   īḷitó agne mánasā no árhandevā́nyakṣi mā́nuṣātpū́rvo adyá ǀ
   sá ā́ vaha marútām śárdho ácyutamíndram naro barhiṣádam yajadhvam ǁ

   īḷito agne manasā no arhan devān yakṣi mānuṣāt pūrvo adya |
   sa ā vaha marutāṃ śardho acyutam indraṃ naro barhiṣadaṃ yajadhvam ||

   ई॒ळि॒तः । अ॒ग्ने॒ । मन॑सा । नः॒ । अर्ह॑न् । दे॒वान् । य॒क्षि॒ । मानु॑षात् । पूर्वः॑ । अ॒द्य ।
   सः । आ । व॒ह॒ । म॒रुता॑म् । शर्धः॑ । अच्यु॑तम् । इन्द्र॑म् । न॒रः॒ । ब॒र्हि॒ऽसद॑म् । य॒ज॒ध्व॒म् ॥

   ईळितः । अग्ने । मनसा । नः । अर्हन् । देवान् । यक्षि । मानुषात् । पूर्वः । अद्य ।
   सः । आ । वह । मरुताम् । शर्धः । अच्युतम् । इन्द्रम् । नरः । बर्हिऽसदम् । यजध्वम् ॥

   īḷitáḥ ǀ agne ǀ mánasā ǀ naḥ ǀ árhan ǀ devā́n ǀ yakṣi ǀ mā́nuṣāt ǀ pū́rvaḥ ǀ adyá ǀ
   sáḥ ǀ ā́ ǀ vaha ǀ marútām ǀ śárdhaḥ ǀ ácyutam ǀ índram ǀ naraḥ ǀ barhi-sádam ǀ yajadhvam ǁ

   īḷitaḥ ǀ agne ǀ manasā ǀ naḥ ǀ arhan ǀ devān ǀ yakṣi ǀ mānuṣāt ǀ pūrvaḥ ǀ adya ǀ
   saḥ ǀ ā ǀ vaha ǀ marutām ǀ śardhaḥ ǀ acyutam ǀ indram ǀ naraḥ ǀ barhi-sadam ǀ yajadhvam ǁ

   2.3.3 Aṣṭaka 2.5.22.3Anuvāka 2.1.32Interpretations

4. Ṛk 4

   देव॑ बर्हि॒र्वर्ध॑मानं सु॒वीरं॑ स्ती॒र्णं रा॒ये सु॒भरं॒ वेद्य॒स्यां ।
   घृ॒तेना॒क्तं व॑सवः सीदते॒दं विश्वे॑ देवा आदित्या य॒ज्ञिया॑सः ॥

   देव बर्हिर् वर्धमानं सुवीरं स्तीर्णं राये सुभरं वेद्य् अस्याम् |
   घृतेनाक्तं वसवः सीदतेदं विश्वे देवा आदित्या यज्ञियासः ||

   déva barhirvárdhamānam suvī́ram stīrṇám rāyé subháram védyasyā́m ǀ
   ghṛténāktám vasavaḥ sīdatedám víśve devā ādityā yajñíyāsaḥ ǁ

   deva barhir vardhamānaṃ suvīraṃ stīrṇaṃ rāye subharaṃ vedy asyām |
   ghṛtenāktaṃ vasavaḥ sīdatedaṃ viśve devā ādityā yajñiyāsaḥ ||

   देव॑ । ब॒र्हिः॒ । वर्ध॑मानम् । सु॒ऽवीर॑म् । स्ती॒र्णम् । रा॒ये । सु॒ऽभर॑म् । वेदी॒ इति॑ । अ॒स्याम् ।
   घृ॒तेन॑ । अ॒क्तम् । व॒स॒वः॒ । सी॒द॒त॒ । इ॒दम् । विश्वे॑ । दे॒वाः॒ । आ॒दि॒त्याः॒ । य॒ज्ञिया॑सः ॥

   देव । बर्हिः । वर्धमानम् । सुऽवीरम् । स्तीर्णम् । राये । सुऽभरम् । वेदी इति । अस्याम् ।
   घृतेन । अक्तम् । वसवः । सीदत । इदम् । विश्वे । देवाः । आदित्याः । यज्ञियासः ॥

   déva ǀ barhiḥ ǀ várdhamānam ǀ su-vī́ram ǀ stīrṇám ǀ rāyé ǀ su-bháram ǀ védī íti ǀ asyā́m ǀ
   ghṛténa ǀ aktám ǀ vasavaḥ ǀ sīdata ǀ idám ǀ víśve ǀ devāḥ ǀ ādityāḥ ǀ yajñíyāsaḥ ǁ

   deva ǀ barhiḥ ǀ vardhamānam ǀ su-vīram ǀ stīrṇam ǀ rāye ǀ su-bharam ǀ vedī iti ǀ asyām ǀ
   ghṛtena ǀ aktam ǀ vasavaḥ ǀ sīdata ǀ idam ǀ viśve ǀ devāḥ ǀ ādityāḥ ǀ yajñiyāsaḥ ǁ

   2.3.4 Aṣṭaka 2.5.22.4Anuvāka 2.1.33Interpretations

5. Ṛk 5

   वि श्र॑यंतामुर्वि॒या हू॒यमा॑ना॒ द्वारो॑ दे॒वीः सु॑प्राय॒णा नमो॑भिः ।
   व्यच॑स्वती॒र्वि प्र॑थंतामजु॒र्या वर्णं॑ पुना॒ना य॒शसं॑ सु॒वीरं॑ ॥

   वि श्रयन्ताम् उर्विया हूयमाना द्वारो देवीः सुप्रायणा नमोभिः |
   व्यचस्वतीर् वि प्रथन्ताम् अजुर्या वर्णम् पुनाना यशसं सुवीरम् ||

   ví śrayantāmurviyā́ hūyámānā dvā́ro devī́ḥ suprāyaṇā́ námobhiḥ ǀ
   vyácasvatīrví prathantāmajuryā́ várṇam punānā́ yaśásam suvī́ram ǁ

   vi śrayantām urviyā hūyamānā dvāro devīḥ suprāyaṇā namobhiḥ |
   vyacasvatīr vi prathantām ajuryā varṇam punānā yaśasaṃ suvīram ||

   वि । श्र॑यन्ताम् । उ॒र्वि॒या । हू॒यमा॑नाः । द्वारः॑ । दे॒वीः । सु॒प्र॒ऽअ॒य॒नाः । नमः॑ऽभिः ।
   व्यच॑स्वतीः । वि । प्र॒थ॒न्ता॒म् । अ॒जु॒र्याः । वर्ण॑म् । पु॒ना॒नाः । य॒शस॑म् । सु॒ऽवीर॑म् ॥

   वि । श्रयन्ताम् । उर्विया । हूयमानाः । द्वारः । देवीः । सुप्रऽअयनाः । नमःऽभिः ।
   व्यचस्वतीः । वि । प्रथन्ताम् । अजुर्याः । वर्णम् । पुनानाः । यशसम् । सुऽवीरम् ॥

   ví ǀ śráyantām ǀ urviyā́ ǀ hūyámānāḥ ǀ dvā́raḥ ǀ devī́ḥ ǀ supra-ayanā́ḥ ǀ námaḥ-bhiḥ ǀ
   vyácasvatīḥ ǀ ví ǀ prathantām ǀ ajuryā́ḥ ǀ várṇam ǀ punānā́ḥ ǀ yaśásam ǀ su-vī́ram ǁ

   vi ǀ śrayantām ǀ urviyā ǀ hūyamānāḥ ǀ dvāraḥ ǀ devīḥ ǀ supra-ayanāḥ ǀ namaḥ-bhiḥ ǀ
   vyacasvatīḥ ǀ vi ǀ prathantām ǀ ajuryāḥ ǀ varṇam ǀ punānāḥ ǀ yaśasam ǀ su-vīram ǁ

   2.3.5 Aṣṭaka 2.5.22.5Anuvāka 2.1.34Interpretations

6. Ṛk 6

   सा॒ध्वपां॑सि स॒नता॑ न उक्षि॒ते उ॒षासा॒नक्ता॑ व॒य्ये॑व रण्वि॒ते ।
   तंतुं॑ त॒तं सं॒वयं॑ती समी॒ची य॒ज्ञस्य॒ पेशः॑ सु॒दुघे॒ पय॑स्वती ॥

   साध्व् अपांसि सनता न उक्षिते उषासानक्ता वय्येव रण्विते |
   तन्तुं ततं संवयन्ती समीची यज्ञस्य पेशः सुदुघे पयस्वती ||

   sādhvápāṃsi sanátā na ukṣité uṣā́sānáktā vayyéva raṇvité ǀ
   tántum tatám saṃváyantī samīcī́ yajñásya péśaḥ sudúghe páyasvatī ǁ

   sādhv apāṃsi sanatā na ukṣite uṣāsānaktā vayyeva raṇvite |
   tantuṃ tataṃ saṃvayantī samīcī yajñasya peśaḥ sudughe payasvatī ||

   सा॒धु । अपां॑सि । स॒नता॑ । नः॒ । उ॒क्षि॒ते इति॑ । उ॒षसा॒नक्ता॑ । व॒य्या॑ऽइव । र॒ण्वि॒ते इति॑ ।
   तन्तु॑म् । त॒तम् । सं॒वय॑न्ती॒ इति॑ स॒म्ऽवय॑न्ती । स॒मी॒ची इति॑ स॒म्ऽई॒ची । य॒ज्ञस्य॑ । पेशः॑ । सु॒दुघे॒ इति॑ सु॒ऽदुघे॑ । पय॑स्वती॒ इति॑ ॥

   साधु । अपांसि । सनता । नः । उक्षिते इति । उषसानक्ता । वय्याऽइव । रण्विते इति ।
   तन्तुम् । ततम् । संवयन्ती इति सम्ऽवयन्ती । समीची इति सम्ऽईची । यज्ञस्य । पेशः । सुदुघे इति सुऽदुघे । पयस्वती इति ॥

   sādhú ǀ ápāṃsi ǀ sanátā ǀ naḥ ǀ ukṣité íti ǀ uṣásānáktā ǀ vayyā́-iva ǀ raṇvité íti ǀ
   tántum ǀ tatám ǀ saṃváyantī íti sam-váyantī ǀ samīcī́ íti sam-īcī́ ǀ yajñásya ǀ péśaḥ ǀ sudúghe íti su-dúghe ǀ páyasvatī íti ǁ

   sādhu ǀ apāṃsi ǀ sanatā ǀ naḥ ǀ ukṣite iti ǀ uṣasānaktā ǀ vayyā-iva ǀ raṇvite iti ǀ
   tantum ǀ tatam ǀ saṃvayantī iti sam-vayantī ǀ samīcī iti sam-īcī ǀ yajñasya ǀ peśaḥ ǀ sudughe iti su-dughe ǀ payasvatī iti ǁ

   2.3.6 Aṣṭaka 2.5.23.1Anuvāka 2.1.35Interpretations

7. Ṛk 7

   दैव्या॒ होता॑रा प्रथ॒मा वि॒दुष्ट॑र ऋ॒जु य॑क्षतः॒ समृ॒चा व॒पुष्ट॑रा ।
   दे॒वान्यजं॑तावृतु॒था समं॑जतो॒ नाभा॑ पृथि॒व्या अधि॒ सानु॑षु त्रि॒षु ॥

   दैव्या होतारा प्रथमा विदुष्टर ऋजु यक्षतः सम् ऋचा वपुष्टरा |
   देवान् यजन्ताव् ऋतुथा सम् अञ्जतो नाभा पृथिव्या अधि सानुषु त्रिषु ||

   dáivyā hótārā prathamā́ vidúṣṭara ṛjú yakṣataḥ sámṛcā́ vapúṣṭarā ǀ
   devā́nyájantāvṛtuthā́ sámañjato nā́bhā pṛthivyā́ ádhi sā́nuṣu triṣú ǁ

   daivyā hotārā prathamā viduṣṭara ṛju yakṣataḥ sam ṛcā vapuṣṭarā |
   devān yajantāv ṛtuthā sam añjato nābhā pṛthivyā adhi sānuṣu triṣu ||

   दैव्या॑ । होता॑रा । प्र॒थ॒मा । वि॒दुःऽत॑रा । ऋ॒जु । य॒क्ष॒तः॒ । सम् । ऋ॒चा । व॒पुःऽत॑रा ।
   दे॒वान् । यज॑न्तौ । ऋ॒तु॒ऽथा । सम् । अ॒ञ्ज॒तः॒ । नाभा॑ । पृ॒थि॒व्याः । अधि॑ । सानु॑षु । त्रि॒षु ॥

   दैव्या । होतारा । प्रथमा । विदुःऽतरा । ऋजु । यक्षतः । सम् । ऋचा । वपुःऽतरा ।
   देवान् । यजन्तौ । ऋतुऽथा । सम् । अञ्जतः । नाभा । पृथिव्याः । अधि । सानुषु । त्रिषु ॥

   dáivyā ǀ hótārā ǀ prathamā́ ǀ vidúḥ-tarā ǀ ṛjú ǀ yakṣataḥ ǀ sám ǀ ṛcā́ ǀ vapúḥ-tarā ǀ
   devā́n ǀ yájantau ǀ ṛtu-thā́ ǀ sám ǀ añjataḥ ǀ nā́bhā ǀ pṛthivyā́ḥ ǀ ádhi ǀ sā́nuṣu ǀ triṣú ǁ

   daivyā ǀ hotārā ǀ prathamā ǀ viduḥ-tarā ǀ ṛju ǀ yakṣataḥ ǀ sam ǀ ṛcā ǀ vapuḥ-tarā ǀ
   devān ǀ yajantau ǀ ṛtu-thā ǀ sam ǀ añjataḥ ǀ nābhā ǀ pṛthivyāḥ ǀ adhi ǀ sānuṣu ǀ triṣu ǁ

   2.3.7 Aṣṭaka 2.5.23.2Anuvāka 2.1.36Interpretations

8. Ṛk 8

   सर॑स्वती सा॒धयं॑ती॒ धियं॑ न॒ इळा॑ दे॒वी भार॑ती वि॒श्वतू॑र्तिः ।
   ति॒स्रो दे॒वीः स्व॒धया॑ ब॒र्हिरेदमच्छि॑द्रं पांतु शर॒णं नि॒षद्य॑ ॥

   सरस्वती साधयन्ती धियं न इऌआ देवी भारती विश्वतूर्तिः |
   तिस्रो देवीः स्वधया बर्हिर् एदम् अच्छिद्रम् पान्तु शरणं निषद्य ||

   sárasvatī sādháyantī dhíyam na íḷā devī́ bhā́ratī viśvátūrtiḥ ǀ
   tisró devī́ḥ svadháyā barhírédámácchidram pāntu śaraṇám niṣádya ǁ

   sarasvatī sādhayantī dhiyaṃ na iḷā devī bhāratī viśvatūrtiḥ |
   tisro devīḥ svadhayā barhir edam acchidram pāntu śaraṇaṃ niṣadya ||

   सर॑स्वती । सा॒धय॑न्ती । धिय॑म् । नः॒ । इळा॑ । दे॒वी । भार॑ती । वि॒श्वऽतू॑र्तिः ।
   ति॒स्रः । दे॒वीः । स्व॒धया॑ । ब॒र्हिः । आ । इ॒दम् । अच्छि॑द्रम् । पा॒न्तु॒ । श॒र॒णम् । नि॒ऽसद्य॑ ॥

   सरस्वती । साधयन्ती । धियम् । नः । इळा । देवी । भारती । विश्वऽतूर्तिः ।
   तिस्रः । देवीः । स्वधया । बर्हिः । आ । इदम् । अच्छिद्रम् । पान्तु । शरणम् । निऽसद्य ॥

   sárasvatī ǀ sādháyantī ǀ dhíyam ǀ naḥ ǀ íḷā ǀ devī́ ǀ bhā́ratī ǀ viśvá-tūrtiḥ ǀ
   tisráḥ ǀ devī́ḥ ǀ svadháyā ǀ barhíḥ ǀ ā́ ǀ idám ǀ ácchidram ǀ pāntu ǀ śaraṇám ǀ ni-sádya ǁ

   sarasvatī ǀ sādhayantī ǀ dhiyam ǀ naḥ ǀ iḷā ǀ devī ǀ bhāratī ǀ viśva-tūrtiḥ ǀ
   tisraḥ ǀ devīḥ ǀ svadhayā ǀ barhiḥ ǀ ā ǀ idam ǀ acchidram ǀ pāntu ǀ śaraṇam ǀ ni-sadya ǁ

   2.3.8 Aṣṭaka 2.5.23.3Anuvāka 2.1.37Interpretations

9. Ṛk 9

   पि॒शंग॑रूपः सु॒भरो॑ वयो॒धाः श्रु॒ष्टी वी॒रो जा॑यते दे॒वका॑मः ।
   प्र॒जां त्वष्टा॒ वि ष्य॑तु॒ नाभि॑म॒स्मे अथा॑ दे॒वाना॒मप्ये॑तु॒ पाथः॑ ॥

   पिशङ्गरूपः सुभरो वयोधाः श्रुष्टी वीरो जायते देवकामः |
   प्रजां त्वष्टा वि ष्यतु नाभिम् अस्मे अथा देवानाम् अप्य् एतु पाथः ||

   piśáṅgarūpaḥ subháro vayodhā́ḥ śruṣṭī́ vīró jāyate devákāmaḥ ǀ
   prajā́m tváṣṭā ví ṣyatu nā́bhimasmé áthā devā́nāmápyetu pā́thaḥ ǁ

   piśaṅgarūpaḥ subharo vayodhāḥ śruṣṭī vīro jāyate devakāmaḥ |
   prajāṃ tvaṣṭā vi ṣyatu nābhim asme athā devānām apy etu pāthaḥ ||

   पि॒शङ्ग॑ऽरूपः । सु॒ऽभरः॑ । व॒यः॒ऽधाः । श्रु॒ष्टी । वी॒रः । जा॒य॒ते॒ । दे॒वऽका॑मः ।
   प्र॒ऽजाम् । त्वष्टा॑ । वि । स्य॒तु॒ । नाभि॑म् । अ॒स्मे इति॑ । अथ॑ । दे॒वाना॑म् । अपि॑ । ए॒तु॒ । पाथः॑ ॥

   पिशङ्गऽरूपः । सुऽभरः । वयःऽधाः । श्रुष्टी । वीरः । जायते । देवऽकामः ।
   प्रऽजाम् । त्वष्टा । वि । स्यतु । नाभिम् । अस्मे इति । अथ । देवानाम् । अपि । एतु । पाथः ॥

   piśáṅga-rūpaḥ ǀ su-bháraḥ ǀ vayaḥ-dhā́ḥ ǀ śruṣṭī́ ǀ vīráḥ ǀ jāyate ǀ devá-kāmaḥ ǀ
   pra-jā́m ǀ tváṣṭā ǀ ví ǀ syatu ǀ nā́bhim ǀ asmé íti ǀ átha ǀ devā́nām ǀ ápi ǀ etu ǀ pā́thaḥ ǁ

   piśaṅga-rūpaḥ ǀ su-bharaḥ ǀ vayaḥ-dhāḥ ǀ śruṣṭī ǀ vīraḥ ǀ jāyate ǀ deva-kāmaḥ ǀ
   pra-jām ǀ tvaṣṭā ǀ vi ǀ syatu ǀ nābhim ǀ asme iti ǀ atha ǀ devānām ǀ api ǀ etu ǀ pāthaḥ ǁ

   2.3.9 Aṣṭaka 2.5.23.4Anuvāka 2.1.38Interpretations

10. Ṛk 10

    वन॒स्पति॑रवसृ॒जन्नुप॑ स्थाद॒ग्निर्ह॒विः सू॑दयाति॒ प्र धी॒भिः ।
    त्रिधा॒ सम॑क्तं नयतु प्रजा॒नंदे॒वेभ्यो॒ दैव्यः॑ शमि॒तोप॑ ह॒व्यं ॥

    वनस्पतिर् अवसृजन्न् उप स्थाद् अग्निर् हविः सूदयाति प्र धीभिः |
    त्रिधा समक्तं नयतु प्रजानन् देवेभ्यो दैव्यः शमितोप हव्यम् ||

    vánaspátiravasṛjánnúpa sthādagnírhavíḥ sūdayāti prá dhībhíḥ ǀ
    trídhā sámaktam nayatu prajānándevébhyo dáivyaḥ śamitópa havyám ǁ

    vanaspatir avasṛjann upa sthād agnir haviḥ sūdayāti pra dhībhiḥ |
    tridhā samaktaṃ nayatu prajānan devebhyo daivyaḥ śamitopa havyam ||

    वन॒स्पतिः॑ । अ॒व॒ऽसृ॒जन् । उप॑ । स्था॒त् । अ॒ग्निः । ह॒विः । सू॒द॒या॒ति॒ । प्र । धी॒भिः ।
    त्रिधा॑ । सम्ऽअ॑क्तम् । न॒य॒तु॒ । प्र॒ऽजा॒नन् । दे॒वेभ्यः॑ । दैव्यः॑ । श॒मि॒ता । उप॑ । ह॒व्यम् ॥

    वनस्पतिः । अवऽसृजन् । उप । स्थात् । अग्निः । हविः । सूदयाति । प्र । धीभिः ।
    त्रिधा । सम्ऽअक्तम् । नयतु । प्रऽजानन् । देवेभ्यः । दैव्यः । शमिता । उप । हव्यम् ॥

    vánaspátiḥ ǀ ava-sṛján ǀ úpa ǀ sthāt ǀ agníḥ ǀ havíḥ ǀ sūdayāti ǀ prá ǀ dhībhíḥ ǀ
    trídhā ǀ sám-aktam ǀ nayatu ǀ pra-jānán ǀ devébhyaḥ ǀ dáivyaḥ ǀ śamitā́ ǀ úpa ǀ havyám ǁ

    vanaspatiḥ ǀ ava-sṛjan ǀ upa ǀ sthāt ǀ agniḥ ǀ haviḥ ǀ sūdayāti ǀ pra ǀ dhībhiḥ ǀ
    tridhā ǀ sam-aktam ǀ nayatu ǀ pra-jānan ǀ devebhyaḥ ǀ daivyaḥ ǀ śamitā ǀ upa ǀ havyam ǁ

    2.3.10 Aṣṭaka 2.5.23.5Anuvāka 2.1.39Interpretations

11. Ṛk 11

    घृ॒तं मि॑मिक्षे घृ॒तम॑स्य॒ योनि॑र्घृ॒ते श्रि॒तो घृ॒तम्व॑स्य॒ धाम॑ ।
    अ॒नु॒ष्व॒धमा व॑ह मा॒दय॑स्व॒ स्वाहा॑कृतं वृषभ वक्षि ह॒व्यं ॥

    घृतम् मिमिक्षे घृतम् अस्य योनिर् घृते श्रितो घृतम् व् अस्य धाम |
    अनुष्वधम् आ वह मादयस्व स्वाहाकृतं वृषभ वक्षि हव्यम् ||

    ghṛtám mimikṣe ghṛtámasya yónirghṛté śritó ghṛtámvasya dhā́ma ǀ
    anuṣvadhámā́ vaha mādáyasva svā́hākṛtam vṛṣabha vakṣi havyám ǁ

    ghṛtam mimikṣe ghṛtam asya yonir ghṛte śrito ghṛtam v asya dhāma |
    anuṣvadham ā vaha mādayasva svāhākṛtaṃ vṛṣabha vakṣi havyam ||

    घृ॒तम् । मि॒मि॒क्षे॒ । घृ॒तम् । अ॒स्य॒ । योनिः॑ । घृ॒ते । श्रि॒तः । घृ॒तम् । ऊं॒ इति॑ । अ॒स्य॒ । धाम॑ ।
    अ॒नु॒ऽस्व॒धम् । आ । व॒ह॒ । मा॒दय॑स्व । स्वाहा॑ऽकृतम् । वृ॒ष॒भ॒ । व॒क्षि॒ । ह॒व्यम् ॥

    घृतम् । मिमिक्षे । घृतम् । अस्य । योनिः । घृते । श्रितः । घृतम् । ऊं इति । अस्य । धाम ।
    अनुऽस्वधम् । आ । वह । मादयस्व । स्वाहाऽकृतम् । वृषभ । वक्षि । हव्यम् ॥

    ghṛtám ǀ mimikṣe ǀ ghṛtám ǀ asya ǀ yóniḥ ǀ ghṛté ǀ śritáḥ ǀ ghṛtám ǀ ūṃ íti ǀ asya ǀ dhā́ma ǀ
    anu-svadhám ǀ ā́ ǀ vaha ǀ mādáyasva ǀ svā́hā-kṛtam ǀ vṛṣabha ǀ vakṣi ǀ havyám ǁ

    ghṛtam ǀ mimikṣe ǀ ghṛtam ǀ asya ǀ yoniḥ ǀ ghṛte ǀ śritaḥ ǀ ghṛtam ǀ ūṃ iti ǀ asya ǀ dhāma ǀ
    anu-svadham ǀ ā ǀ vaha ǀ mādayasva ǀ svāhā-kṛtam ǀ vṛṣabha ǀ vakṣi ǀ havyam ǁ

    2.3.11 Aṣṭaka 2.5.23.6Anuvāka 2.1.40Interpretations

Text, recitation and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.