Devatā देवता

Maruts

Ṛṣi ऋषि

Gṛtsamada Bhārgava Śaunaka

Chandas छन्दस्

Jagatī, Triṣṭubh

1. Ṛk 1

   धा॒रा॒व॒रा म॒रुतो॑ धृ॒ष्ण्वो॑जसो मृ॒गा न भी॒मास्तवि॑षीभिर॒र्चिनः॑ ।
   अ॒ग्नयो॒ न शु॑शुचा॒ना ऋ॑जी॒षिणो॒ भृमिं॒ धमं॑तो॒ अप॒ गा अ॑वृण्वत ॥

   धारावरा मरुतो धृष्ण्वोजसो मृगा न भीमास् तविषीभिर् अर्चिनः |
   अग्नयो न शुशुचाना ऋजीषिणो भृमिं धमन्तो अप गा अवृण्वत ||

   dhārāvarā́ marúto dhṛṣṇvójaso mṛgā́ ná bhīmā́stáviṣībhirarcínaḥ ǀ
   agnáyo ná śuśucānā́ ṛjīṣíṇo bhṛ́mim dhámanto ápa gā́ avṛṇvata ǁ

   dhārāvarā maruto dhṛṣṇvojaso mṛgā na bhīmās taviṣībhir arcinaḥ |
   agnayo na śuśucānā ṛjīṣiṇo bhṛmiṃ dhamanto apa gā avṛṇvata ||

   धा॒रा॒व॒राः । म॒रुतः॑ । धृ॒ष्णुऽओ॑जसः । मृ॒गाः । न । भी॒माः । तवि॑षीभिः । अ॒र्चिनः॑ ।
   अ॒ग्नयः॑ । न । शु॒शु॒चा॒नाः । ऋ॒जी॒षिणः॑ । भृमि॑म् । धम॑न्तः । अप॑ । गाः । अ॒वृ॒ण्व॒त॒ ॥

   धारावराः । मरुतः । धृष्णुऽओजसः । मृगाः । न । भीमाः । तविषीभिः । अर्चिनः ।
   अग्नयः । न । शुशुचानाः । ऋजीषिणः । भृमिम् । धमन्तः । अप । गाः । अवृण्वत ॥

   dhārāvarā́ḥ ǀ marútaḥ ǀ dhṛṣṇú-ojasaḥ ǀ mṛgā́ḥ ǀ ná ǀ bhīmā́ḥ ǀ táviṣībhiḥ ǀ arcínaḥ ǀ
   agnáyaḥ ǀ ná ǀ śuśucānā́ḥ ǀ ṛjīṣíṇaḥ ǀ bhṛ́mim ǀ dhámantaḥ ǀ ápa ǀ gā́ḥ ǀ avṛṇvata ǁ

   dhārāvarāḥ ǀ marutaḥ ǀ dhṛṣṇu-ojasaḥ ǀ mṛgāḥ ǀ na ǀ bhīmāḥ ǀ taviṣībhiḥ ǀ arcinaḥ ǀ
   agnayaḥ ǀ na ǀ śuśucānāḥ ǀ ṛjīṣiṇaḥ ǀ bhṛmim ǀ dhamantaḥ ǀ apa ǀ gāḥ ǀ avṛṇvata ǁ

   2.34.1 Aṣṭaka 2.7.19.1Anuvāka 2.4.16Interpretations

2. Ṛk 2

   द्यावो॒ न स्तृभि॑श्चितयंत खा॒दिनो॒ व्य१॒॑भ्रिया॒ न द्यु॑तयंत वृ॒ष्टयः॑ ।
   रु॒द्रो यद्वो॑ मरुतो रुक्मवक्षसो॒ वृषाज॑नि॒ पृश्न्याः॑ शु॒क्र ऊध॑नि ॥

   द्यावो न स्तृभिश् चितयन्त खादिनो व्य् अभ्रिया न द्युतयन्त वृष्टयः |
   रुद्रो यद् वो मरुतो रुक्मवक्षसो वृषाजनि पृश्न्याः शुक्र ऊधनि ||

   dyā́vo ná stṛ́bhiścitayanta khādíno vyábhríyā ná dyutayanta vṛṣṭáyaḥ ǀ
   rudró yádvo maruto rukmavakṣaso vṛ́ṣā́jani pṛ́śnyāḥ śukrá ū́dhani ǁ

   dyāvo na stṛbhiś citayanta khādino vy abhriyā na dyutayanta vṛṣṭayaḥ |
   rudro yad vo maruto rukmavakṣaso vṛṣājani pṛśnyāḥ śukra ūdhani ||

   द्यावः॑ । न । स्तृऽभिः॑ । चि॒त॒य॒न्त॒ । खा॒दिनः॑ । वि । अ॒भ्रियाः॑ । न । द्यु॒त॒य॒न्त॒ । वृ॒ष्टयः॑ ।
   रु॒द्रः । यत् । वः॒ । म॒रु॒तः॒ । रु॒क्म॒ऽव॒क्ष॒सः॒ । वृषा॑ । अज॑नि । पृश्न्याः॑ । शु॒क्रे । ऊध॑नि ॥

   द्यावः । न । स्तृऽभिः । चितयन्त । खादिनः । वि । अभ्रियाः । न । द्युतयन्त । वृष्टयः ।
   रुद्रः । यत् । वः । मरुतः । रुक्मऽवक्षसः । वृषा । अजनि । पृश्न्याः । शुक्रे । ऊधनि ॥

   dyā́vaḥ ǀ ná ǀ stṛ́-bhiḥ ǀ citayanta ǀ khādínaḥ ǀ ví ǀ abhríyāḥ ǀ ná ǀ dyutayanta ǀ vṛṣṭáyaḥ ǀ
   rudráḥ ǀ yát ǀ vaḥ ǀ marutaḥ ǀ rukma-vakṣasaḥ ǀ vṛ́ṣā ǀ ájani ǀ pṛ́śnyāḥ ǀ śukré ǀ ū́dhani ǁ

   dyāvaḥ ǀ na ǀ stṛ-bhiḥ ǀ citayanta ǀ khādinaḥ ǀ vi ǀ abhriyāḥ ǀ na ǀ dyutayanta ǀ vṛṣṭayaḥ ǀ
   rudraḥ ǀ yat ǀ vaḥ ǀ marutaḥ ǀ rukma-vakṣasaḥ ǀ vṛṣā ǀ ajani ǀ pṛśnyāḥ ǀ śukre ǀ ūdhani ǁ

   2.34.2 Aṣṭaka 2.7.19.2Anuvāka 2.4.17Interpretations

3. Ṛk 3

   उ॒क्षंते॒ अश्वाँ॒ अत्याँ॑ इवा॒जिषु॑ न॒दस्य॒ कर्णै॑स्तुरयंत आ॒शुभिः॑ ।
   हिर॑ण्यशिप्रा मरुतो॒ दवि॑ध्वतः पृ॒क्षं या॑थ॒ पृष॑तीभिः समन्यवः ॥

   उक्षन्ते अश्वां अत्यां इवाजिषु नदस्य कर्णैस् तुरयन्त आशुभिः |
   हिरण्यशिप्रा मरुतो दविध्वतः पृक्षं याथ पृषतीभिः समन्यवः ||

   ukṣánte áśvām̐ átyām̐ ivājíṣu nadásya kárṇaisturayanta āśúbhiḥ ǀ
   híraṇyaśiprā maruto dávidhvataḥ pṛkṣám yātha pṛ́ṣatībhiḥ samanyavaḥ ǁ

   ukṣante aśvāṃ atyāṃ ivājiṣu nadasya karṇais turayanta āśubhiḥ |
   hiraṇyaśiprā maruto davidhvataḥ pṛkṣaṃ yātha pṛṣatībhiḥ samanyavaḥ ||

   उ॒क्षन्ते॑ । अश्वा॑न् । अत्या॑न्ऽइव । आ॒जिषु॑ । न॒दस्य॑ । कर्णैः॑ । तु॒र॒य॒न्ते॒ । आ॒शुऽभिः॑ ।
   हिर॑ण्यऽशिप्राः । म॒रु॒तः॒ । दवि॑ध्वतः । पृ॒क्षम् । या॒थ॒ । पृष॑तीभिः । स॒ऽम॒न्य॒वः॒ ॥

   उक्षन्ते । अश्वान् । अत्यान्ऽइव । आजिषु । नदस्य । कर्णैः । तुरयन्ते । आशुऽभिः ।
   हिरण्यऽशिप्राः । मरुतः । दविध्वतः । पृक्षम् । याथ । पृषतीभिः । सऽमन्यवः ॥

   ukṣánte ǀ áśvān ǀ átyān-iva ǀ ājíṣu ǀ nadásya ǀ kárṇaiḥ ǀ turayante ǀ āśú-bhiḥ ǀ
   híraṇya-śiprāḥ ǀ marutaḥ ǀ dávidhvataḥ ǀ pṛkṣám ǀ yātha ǀ pṛ́ṣatībhiḥ ǀ sa-manyavaḥ ǁ

   ukṣante ǀ aśvān ǀ atyān-iva ǀ ājiṣu ǀ nadasya ǀ karṇaiḥ ǀ turayante ǀ āśu-bhiḥ ǀ
   hiraṇya-śiprāḥ ǀ marutaḥ ǀ davidhvataḥ ǀ pṛkṣam ǀ yātha ǀ pṛṣatībhiḥ ǀ sa-manyavaḥ ǁ

   2.34.3 Aṣṭaka 2.7.19.3Anuvāka 2.4.18Interpretations

4. Ṛk 4

   पृ॒क्षे ता विश्वा॒ भुव॑ना ववक्षिरे मि॒त्राय॑ वा॒ सद॒मा जी॒रदा॑नवः ।
   पृष॑दश्वासो अनव॒भ्ररा॑धस ऋजि॒प्यासो॒ न व॒युने॑षु धू॒र्षदः॑ ॥

   पृक्षे ता विश्वा भुवना ववक्षिरे मित्राय वा सदम् आ जीरदानवः |
   पृषदश्वासो अनवभ्रराधस ऋजिप्यासो न वयुनेषु धूर्षदः ||

   pṛkṣé tā́ víśvā bhúvanā vavakṣire mitrā́ya vā sádamā́ jīrádānavaḥ ǀ
   pṛ́ṣadaśvāso anavabhrárādhasa ṛjipyā́so ná vayúneṣu dhūrṣádaḥ ǁ

   pṛkṣe tā viśvā bhuvanā vavakṣire mitrāya vā sadam ā jīradānavaḥ |
   pṛṣadaśvāso anavabhrarādhasa ṛjipyāso na vayuneṣu dhūrṣadaḥ ||

   पृ॒क्षे । ता । विश्वा॑ । भुव॑ना । व॒व॒क्षि॒रे॒ । मि॒त्राय॑ । वा॒ । सद॑म् । आ । जी॒रऽदा॑नवः ।
   पृष॑त्ऽअश्वासः । अ॒न॒व॒भ्रऽरा॑धसः । ऋ॒जि॒प्यासः॑ । न । व॒युने॑षु । धूः॒ऽसदः॑ ॥

   पृक्षे । ता । विश्वा । भुवना । ववक्षिरे । मित्राय । वा । सदम् । आ । जीरऽदानवः ।
   पृषत्ऽअश्वासः । अनवभ्रऽराधसः । ऋजिप्यासः । न । वयुनेषु । धूःऽसदः ॥

   pṛkṣé ǀ tā́ ǀ víśvā ǀ bhúvanā ǀ vavakṣire ǀ mitrā́ya ǀ vā ǀ sádam ǀ ā́ ǀ jīrá-dānavaḥ ǀ
   pṛ́ṣat-aśvāsaḥ ǀ anavabhrá-rādhasaḥ ǀ ṛjipyā́saḥ ǀ ná ǀ vayúneṣu ǀ dhūḥ-sádaḥ ǁ

   pṛkṣe ǀ tā ǀ viśvā ǀ bhuvanā ǀ vavakṣire ǀ mitrāya ǀ vā ǀ sadam ǀ ā ǀ jīra-dānavaḥ ǀ
   pṛṣat-aśvāsaḥ ǀ anavabhra-rādhasaḥ ǀ ṛjipyāsaḥ ǀ na ǀ vayuneṣu ǀ dhūḥ-sadaḥ ǁ

   2.34.4 Aṣṭaka 2.7.19.4Anuvāka 2.4.19Interpretations

5. Ṛk 5

   इंध॑न्वभिर्धे॒नुभी॑ र॒प्शदू॑धभिरध्व॒स्मभिः॑ प॒थिभि॑र्भ्राजदृष्टयः ।
   आ हं॒सासो॒ न स्वस॑राणि गंतन॒ मधो॒र्मदा॑य मरुतः समन्यवः ॥

   इन्धन्वभिर् धेनुभी रप्शदूधभिर् अध्वस्मभिः पथिभिर् भ्राजदृष्टयः |
   आ हंसासो न स्वसराणि गन्तन मधोर् मदाय मरुतः समन्यवः ||

   índhanvabhirdhenúbhī rapśádūdhabhiradhvasmábhiḥ pathíbhirbhrājadṛṣṭayaḥ ǀ
   ā́ haṃsā́so ná svásarāṇi gantana mádhormádāya marutaḥ samanyavaḥ ǁ

   indhanvabhir dhenubhī rapśadūdhabhir adhvasmabhiḥ pathibhir bhrājadṛṣṭayaḥ |
   ā haṃsāso na svasarāṇi gantana madhor madāya marutaḥ samanyavaḥ ||

   इन्ध॑न्वऽभिः । धे॒नुऽभिः॑ । र॒प्शदू॑धऽभिः । अ॒ध्व॒स्मऽभिः॑ । प॒थिऽभिः॑ । भ्रा॒ज॒त्ऽऋ॒ष्ट॒यः॒ ।
   आ । हं॒सासः॑ । न । स्वस॑राणि । ग॒न्त॒न॒ । मधोः॑ । मदा॑य । म॒रु॒तः॒ । स॒ऽम॒न्य॒वः॒ ॥

   इन्धन्वऽभिः । धेनुऽभिः । रप्शदूधऽभिः । अध्वस्मऽभिः । पथिऽभिः । भ्राजत्ऽऋष्टयः ।
   आ । हंसासः । न । स्वसराणि । गन्तन । मधोः । मदाय । मरुतः । सऽमन्यवः ॥

   índhanva-bhiḥ ǀ dhenú-bhiḥ ǀ rapśádūdha-bhiḥ ǀ adhvasmá-bhiḥ ǀ pathí-bhiḥ ǀ bhrājat-ṛṣṭayaḥ ǀ
   ā́ ǀ haṃsā́saḥ ǀ ná ǀ svásarāṇi ǀ gantana ǀ mádhoḥ ǀ mádāya ǀ marutaḥ ǀ sa-manyavaḥ ǁ

   indhanva-bhiḥ ǀ dhenu-bhiḥ ǀ rapśadūdha-bhiḥ ǀ adhvasma-bhiḥ ǀ pathi-bhiḥ ǀ bhrājat-ṛṣṭayaḥ ǀ
   ā ǀ haṃsāsaḥ ǀ na ǀ svasarāṇi ǀ gantana ǀ madhoḥ ǀ madāya ǀ marutaḥ ǀ sa-manyavaḥ ǁ

   2.34.5 Aṣṭaka 2.7.19.5Anuvāka 2.4.20Interpretations

6. Ṛk 6

   आ नो॒ ब्रह्मा॑णि मरुतः समन्यवो न॒रां न शंसः॒ सव॑नानि गंतन ।
   अश्वा॑मिव पिप्यत धे॒नुमूध॑नि॒ कर्ता॒ धियं॑ जरि॒त्रे वाज॑पेशसं ॥

   आ नो ब्रह्माणि मरुतः समन्यवो नरां न शंसः सवनानि गन्तन |
   अश्वाम् इव पिप्यत धेनुम् ऊधनि कर्ता धियं जरित्रे वाजपेशसम् ||

   ā́ no bráhmāṇi marutaḥ samanyavo narā́m ná śáṃsaḥ sávanāni gantana ǀ
   áśvāmiva pipyata dhenúmū́dhani kártā dhíyam jaritré vā́japeśasam ǁ

   ā no brahmāṇi marutaḥ samanyavo narāṃ na śaṃsaḥ savanāni gantana |
   aśvām iva pipyata dhenum ūdhani kartā dhiyaṃ jaritre vājapeśasam ||

   आ । नः॒ । ब्रह्मा॑णि । म॒रु॒तः॒ । स॒ऽम॒न्य॒वः॒ । न॒राम् । न । शंसः॑ । सव॑नानि । ग॒न्त॒न॒ ।
   अश्वा॑म्ऽइव । पि॒प्य॒त॒ । धे॒नुम् । ऊध॑नि । कर्ता॑ । धिय॑म् । ज॒रि॒त्रे । वाज॑ऽपेशसम् ॥

   आ । नः । ब्रह्माणि । मरुतः । सऽमन्यवः । नराम् । न । शंसः । सवनानि । गन्तन ।
   अश्वाम्ऽइव । पिप्यत । धेनुम् । ऊधनि । कर्ता । धियम् । जरित्रे । वाजऽपेशसम् ॥

   ā́ ǀ naḥ ǀ bráhmāṇi ǀ marutaḥ ǀ sa-manyavaḥ ǀ narā́m ǀ ná ǀ śáṃsaḥ ǀ sávanāni ǀ gantana ǀ
   áśvām-iva ǀ pipyata ǀ dhenúm ǀ ū́dhani ǀ kártā ǀ dhíyam ǀ jaritré ǀ vā́ja-peśasam ǁ

   ā ǀ naḥ ǀ brahmāṇi ǀ marutaḥ ǀ sa-manyavaḥ ǀ narām ǀ na ǀ śaṃsaḥ ǀ savanāni ǀ gantana ǀ
   aśvām-iva ǀ pipyata ǀ dhenum ǀ ūdhani ǀ kartā ǀ dhiyam ǀ jaritre ǀ vāja-peśasam ǁ

   2.34.6 Aṣṭaka 2.7.20.1Anuvāka 2.4.21Interpretations

7. Ṛk 7

   तं नो॑ दात मरुतो वा॒जिनं॒ रथ॑ आपा॒नं ब्रह्म॑ चि॒तय॑द्दि॒वेदि॑वे ।
   इषं॑ स्तो॒तृभ्यो॑ वृ॒जने॑षु का॒रवे॑ स॒निं मे॒धामरि॑ष्टं दु॒ष्टरं॒ सहः॑ ॥

   तं नो दात मरुतो वाजिनं रथ आपानम् ब्रह्म चितयद् दिवे-दिवे |
   इषं स्तोतृभ्यो वृजनेषु कारवे सनिम् मेधाम् अरिष्टं दुष्टरं सहः ||

   tám no dāta maruto vājínam rátha āpānám bráhma citáyaddivédive ǀ
   íṣam stotṛ́bhyo vṛjáneṣu kāráve saním medhā́máriṣṭam duṣṭáram sáhaḥ ǁ

   taṃ no dāta maruto vājinaṃ ratha āpānam brahma citayad dive-dive |
   iṣaṃ stotṛbhyo vṛjaneṣu kārave sanim medhām ariṣṭaṃ duṣṭaraṃ sahaḥ ||

   तम् । नः॒ । दा॒त॒ । म॒रु॒तः॒ । वा॒जिन॑म् । रथे॑ । आ॒पा॒नम् । ब्रह्म॑ । चि॒तय॑त् । दि॒वेऽदि॑वे ।
   इष॑म् । स्तो॒तृऽभ्यः॑ । वृ॒जने॑षु । का॒रवे॑ । स॒निम् । मे॒धाम् । अरि॑ष्टम् । दु॒स्तर॑म् । सहः॑ ॥

   तम् । नः । दात । मरुतः । वाजिनम् । रथे । आपानम् । ब्रह्म । चितयत् । दिवेऽदिवे ।
   इषम् । स्तोतृऽभ्यः । वृजनेषु । कारवे । सनिम् । मेधाम् । अरिष्टम् । दुस्तरम् । सहः ॥

   tám ǀ naḥ ǀ dāta ǀ marutaḥ ǀ vājínam ǀ ráthe ǀ āpānám ǀ bráhma ǀ citáyat ǀ divé-dive ǀ
   íṣam ǀ stotṛ́-bhyaḥ ǀ vṛjáneṣu ǀ kāráve ǀ saním ǀ medhā́m ǀ áriṣṭam ǀ dustáram ǀ sáhaḥ ǁ

   tam ǀ naḥ ǀ dāta ǀ marutaḥ ǀ vājinam ǀ rathe ǀ āpānam ǀ brahma ǀ citayat ǀ dive-dive ǀ
   iṣam ǀ stotṛ-bhyaḥ ǀ vṛjaneṣu ǀ kārave ǀ sanim ǀ medhām ǀ ariṣṭam ǀ dustaram ǀ sahaḥ ǁ

   2.34.7 Aṣṭaka 2.7.20.2Anuvāka 2.4.22Interpretations

8. Ṛk 8

   यद्युं॒जते॑ म॒रुतो॑ रु॒क्मव॑क्ष॒सोऽश्वा॒न्रथे॑षु॒ भग॒ आ सु॒दान॑वः ।
   धे॒नुर्न शिश्वे॒ स्वस॑रेषु पिन्वते॒ जना॑य रा॒तह॑विषे म॒हीमिषं॑ ॥

   यद् युञ्जते मरुतो रुक्मवक्षसो ऽश्वान् रथेषु भग आ सुदानवः |
   धेनुर् न शिश्वे स्वसरेषु पिन्वते जनाय रातहविषे महीम् इषम् ||

   yádyuñjáte marúto rukmávakṣasó’śvānrátheṣu bhága ā́ sudā́navaḥ ǀ
   dhenúrná śíśve svásareṣu pinvate jánāya rātáhaviṣe mahī́míṣam ǁ

   yad yuñjate maruto rukmavakṣaso 'śvān ratheṣu bhaga ā sudānavaḥ |
   dhenur na śiśve svasareṣu pinvate janāya rātahaviṣe mahīm iṣam ||

   यत् । यु॒ञ्जते॑ । म॒रुतः॑ । रु॒क्मऽव॑क्षसः । अश्वा॑न् । रथे॑षु । भगे॑ । आ । सु॒ऽदान॑वः ।
   धे॒नुः । न । शिश्वे॑ । स्वस॑रेषु । पि॒न्व॒ते॒ । जना॑य । रा॒तऽह॑विषे । म॒हीम् । इष॑म् ॥

   यत् । युञ्जते । मरुतः । रुक्मऽवक्षसः । अश्वान् । रथेषु । भगे । आ । सुऽदानवः ।
   धेनुः । न । शिश्वे । स्वसरेषु । पिन्वते । जनाय । रातऽहविषे । महीम् । इषम् ॥

   yát ǀ yuñjáte ǀ marútaḥ ǀ rukmá-vakṣasaḥ ǀ áśvān ǀ rátheṣu ǀ bháge ǀ ā́ ǀ su-dā́navaḥ ǀ
   dhenúḥ ǀ ná ǀ śíśve ǀ svásareṣu ǀ pinvate ǀ jánāya ǀ rātá-haviṣe ǀ mahī́m ǀ íṣam ǁ

   yat ǀ yuñjate ǀ marutaḥ ǀ rukma-vakṣasaḥ ǀ aśvān ǀ ratheṣu ǀ bhage ǀ ā ǀ su-dānavaḥ ǀ
   dhenuḥ ǀ na ǀ śiśve ǀ svasareṣu ǀ pinvate ǀ janāya ǀ rāta-haviṣe ǀ mahīm ǀ iṣam ǁ

   2.34.8 Aṣṭaka 2.7.20.3Anuvāka 2.4.23Interpretations

9. Ṛk 9

   यो नो॑ मरुतो वृ॒कता॑ति॒ मर्त्यो॑ रि॒पुर्द॒धे व॑सवो॒ रक्ष॑ता रि॒षः ।
   व॒र्तय॑त॒ तपु॑षा च॒क्रिया॒भि तमव॑ रुद्रा अ॒शसो॑ हंतना॒ वधः॑ ॥

   यो नो मरुतो वृकताति मर्त्यो रिपुर् दधे वसवो रक्षता रिषः |
   वर्तयत तपुषा चक्रियाभि तम् अव रुद्रा अशसो हन्तना वधः ||

   yó no maruto vṛkátāti mártyo ripúrdadhé vasavo rákṣatā riṣáḥ ǀ
   vartáyata tápuṣā cakríyābhí támáva rudrā aśáso hantanā vádhaḥ ǁ

   yo no maruto vṛkatāti martyo ripur dadhe vasavo rakṣatā riṣaḥ |
   vartayata tapuṣā cakriyābhi tam ava rudrā aśaso hantanā vadhaḥ ||

   यः । नः॒ । म॒रु॒तः॒ । वृ॒कऽता॑ति । मर्त्यः॑ । रि॒पुः । द॒धे । व॒स॒वः॒ । रक्ष॑त । रि॒षः ।
   व॒र्तय॑त । तपु॑षा । च॒क्रिया॑ । अ॒भि । तम् । अव॑ । रु॒द्राः॒ । अ॒शसः॑ । ह॒न्त॒न॒ । वध॒रिति॑ ॥

   यः । नः । मरुतः । वृकऽताति । मर्त्यः । रिपुः । दधे । वसवः । रक्षत । रिषः ।
   वर्तयत । तपुषा । चक्रिया । अभि । तम् । अव । रुद्राः । अशसः । हन्तन । वधरिति ॥

   yáḥ ǀ naḥ ǀ marutaḥ ǀ vṛká-tāti ǀ mártyaḥ ǀ ripúḥ ǀ dadhé ǀ vasavaḥ ǀ rákṣata ǀ riṣáḥ ǀ
   vartáyata ǀ tápuṣā ǀ cakríyā ǀ abhí ǀ tám ǀ áva ǀ rudrāḥ ǀ aśásaḥ ǀ hantana ǀ vádharíti ǁ

   yaḥ ǀ naḥ ǀ marutaḥ ǀ vṛka-tāti ǀ martyaḥ ǀ ripuḥ ǀ dadhe ǀ vasavaḥ ǀ rakṣata ǀ riṣaḥ ǀ
   vartayata ǀ tapuṣā ǀ cakriyā ǀ abhi ǀ tam ǀ ava ǀ rudrāḥ ǀ aśasaḥ ǀ hantana ǀ vadhariti ǁ

   2.34.9 Aṣṭaka 2.7.20.4Anuvāka 2.4.24Interpretations

10. Ṛk 10

    चि॒त्रं तद्वो॑ मरुतो॒ याम॑ चेकिते॒ पृश्न्या॒ यदूध॒रप्या॒पयो॑ दु॒हुः ।
    यद्वा॑ नि॒दे नव॑मानस्य रुद्रियास्त्रि॒तं जरा॑य जुर॒ताम॑दाभ्याः ॥

    चित्रं तद् वो मरुतो याम चेकिते पृश्न्या यद् ऊधर् अप्य् आपयो दुहुः |
    यद् वा निदे नवमानस्य रुद्रियास् त्रितं जराय जुरताम् अदाभ्याः ||

    citrám tádvo maruto yā́ma cekite pṛ́śnyā yádū́dharápyāpáyo duhúḥ ǀ
    yádvā nidé návamānasya rudriyāstritám járāya juratā́madābhyāḥ ǁ

    citraṃ tad vo maruto yāma cekite pṛśnyā yad ūdhar apy āpayo duhuḥ |
    yad vā nide navamānasya rudriyās tritaṃ jarāya juratām adābhyāḥ ||

    चि॒त्रम् । तत् । वः॒ । म॒रु॒तः॒ । याम॑ । चे॒कि॒ते॒ । पृश्न्याः॑ । यत् । ऊधः॑ । अपि॑ । आ॒पयः॑ । दु॒हुः ।
    यत् । वा॒ । नि॒दे । नव॑मानस्य । रु॒द्रि॒याः॒ । त्रि॒तम् । जरा॑य । जु॒र॒ताम् । अ॒दा॒भ्याः॒ ॥

    चित्रम् । तत् । वः । मरुतः । याम । चेकिते । पृश्न्याः । यत् । ऊधः । अपि । आपयः । दुहुः ।
    यत् । वा । निदे । नवमानस्य । रुद्रियाः । त्रितम् । जराय । जुरताम् । अदाभ्याः ॥

    citrám ǀ tát ǀ vaḥ ǀ marutaḥ ǀ yā́ma ǀ cekite ǀ pṛ́śnyāḥ ǀ yát ǀ ū́dhaḥ ǀ ápi ǀ āpáyaḥ ǀ duhúḥ ǀ
    yát ǀ vā ǀ nidé ǀ návamānasya ǀ rudriyāḥ ǀ tritám ǀ járāya ǀ juratā́m ǀ adābhyāḥ ǁ

    citram ǀ tat ǀ vaḥ ǀ marutaḥ ǀ yāma ǀ cekite ǀ pṛśnyāḥ ǀ yat ǀ ūdhaḥ ǀ api ǀ āpayaḥ ǀ duhuḥ ǀ
    yat ǀ vā ǀ nide ǀ navamānasya ǀ rudriyāḥ ǀ tritam ǀ jarāya ǀ juratām ǀ adābhyāḥ ǁ

    2.34.10 Aṣṭaka 2.7.20.5Anuvāka 2.4.25Interpretations

11. Ṛk 11

    तान्वो॑ म॒हो म॒रुत॑ एव॒याव्नो॒ विष्णो॑रे॒षस्य॑ प्रभृ॒थे ह॑वामहे ।
    हिर॑ण्यवर्णान्ककु॒हान्य॒तस्रु॑चो ब्रह्म॒ण्यंतः॒ शंस्यं॒ राध॑ ईमहे ॥

    तान् वो महो मरुत एवयाव्नो विष्णोर् एषस्य प्रभृथे हवामहे |
    हिरण्यवर्णान् ककुहान् यतस्रुचो ब्रह्मण्यन्तः शंस्यं राध ईमहे ||

    tā́nvo mahó marúta evayā́vno víṣṇoreṣásya prabhṛthé havāmahe ǀ
    híraṇyavarṇānkakuhā́nyatásruco brahmaṇyántaḥ śáṃsyam rā́dha īmahe ǁ

    tān vo maho maruta evayāvno viṣṇor eṣasya prabhṛthe havāmahe |
    hiraṇyavarṇān kakuhān yatasruco brahmaṇyantaḥ śaṃsyaṃ rādha īmahe ||

    तान् । वः॒ । म॒हः । म॒रुतः॑ । ए॒व॒ऽयाव्नः॑ । विष्णोः॑ । ए॒षस्य॑ । प्र॒ऽभृ॒थे । ह॒वा॒म॒हे॒ ।
    हिर॑ण्यऽवर्णान् । क॒कु॒हान् । य॒तऽस्रु॑चः । ब्र॒ह्म॒ण्यन्तः॑ । शंस्य॑म् । राधः॑ । ई॒म॒हे॒ ॥

    तान् । वः । महः । मरुतः । एवऽयाव्नः । विष्णोः । एषस्य । प्रऽभृथे । हवामहे ।
    हिरण्यऽवर्णान् । ककुहान् । यतऽस्रुचः । ब्रह्मण्यन्तः । शंस्यम् । राधः । ईमहे ॥

    tā́n ǀ vaḥ ǀ maháḥ ǀ marútaḥ ǀ eva-yā́vnaḥ ǀ víṣṇoḥ ǀ eṣásya ǀ pra-bhṛthé ǀ havāmahe ǀ
    híraṇya-varṇān ǀ kakuhā́n ǀ yatá-srucaḥ ǀ brahmaṇyántaḥ ǀ śáṃsyam ǀ rā́dhaḥ ǀ īmahe ǁ

    tān ǀ vaḥ ǀ mahaḥ ǀ marutaḥ ǀ eva-yāvnaḥ ǀ viṣṇoḥ ǀ eṣasya ǀ pra-bhṛthe ǀ havāmahe ǀ
    hiraṇya-varṇān ǀ kakuhān ǀ yata-srucaḥ ǀ brahmaṇyantaḥ ǀ śaṃsyam ǀ rādhaḥ ǀ īmahe ǁ

    2.34.11 Aṣṭaka 2.7.21.1Anuvāka 2.4.26Interpretations

12. Ṛk 12

    ते दश॑ग्वाः प्रथ॒मा य॒ज्ञमू॑हिरे॒ ते नो॑ हिन्वंतू॒षसो॒ व्यु॑ष्टिषु ।
    उ॒षा न रा॒मीर॑रु॒णैरपो॑र्णुते म॒हो ज्योति॑षा शुच॒ता गोअ॑र्णसा ॥

    ते दशग्वाः प्रथमा यज्ञम् ऊहिरे ते नो हिन्वन्तूषसो व्युष्टिषु |
    उषा न रामीर् अरुणैर् अपोर्णुते महो ज्योतिषा शुचता गोअर्णसा ||

    té dáśagvāḥ prathamā́ yajñámūhire té no hinvantūṣáso vyúṣṭiṣu ǀ
    uṣā́ ná rāmī́raruṇáiráporṇute mahó jyótiṣā śucatā́ góarṇasā ǁ

    te daśagvāḥ prathamā yajñam ūhire te no hinvantūṣaso vyuṣṭiṣu |
    uṣā na rāmīr aruṇair aporṇute maho jyotiṣā śucatā goarṇasā ||

    ते । दश॑ऽग्वाः । प्र॒थ॒माः । य॒ज्ञम् । ऊ॒हि॒रे॒ । ते । नः॒ । हि॒न्व॒न्तु॒ । उ॒षसः॑ । विऽउ॑ष्टिषु ।
    उ॒षाः । न । रा॒मीः । अ॒रु॒णैः । अप॑ । ऊ॒र्णु॒ते॒ । म॒हः । ज्योति॑षा । शु॒च॒ता । गोऽअ॑र्णसा ॥

    ते । दशऽग्वाः । प्रथमाः । यज्ञम् । ऊहिरे । ते । नः । हिन्वन्तु । उषसः । विऽउष्टिषु ।
    उषाः । न । रामीः । अरुणैः । अप । ऊर्णुते । महः । ज्योतिषा । शुचता । गोऽअर्णसा ॥

    té ǀ dáśa-gvāḥ ǀ prathamā́ḥ ǀ yajñám ǀ ūhire ǀ té ǀ naḥ ǀ hinvantu ǀ uṣásaḥ ǀ ví-uṣṭiṣu ǀ
    uṣā́ḥ ǀ ná ǀ rāmī́ḥ ǀ aruṇáiḥ ǀ ápa ǀ ūrṇute ǀ maháḥ ǀ jyótiṣā ǀ śucatā́ ǀ gó-arṇasā ǁ

    te ǀ daśa-gvāḥ ǀ prathamāḥ ǀ yajñam ǀ ūhire ǀ te ǀ naḥ ǀ hinvantu ǀ uṣasaḥ ǀ vi-uṣṭiṣu ǀ
    uṣāḥ ǀ na ǀ rāmīḥ ǀ aruṇaiḥ ǀ apa ǀ ūrṇute ǀ mahaḥ ǀ jyotiṣā ǀ śucatā ǀ go-arṇasā ǁ

    2.34.12 Aṣṭaka 2.7.21.2Anuvāka 2.4.27Interpretations

13. Ṛk 13

    ते क्षो॒णीभि॑ररु॒णेभि॒र्नांजिभी॑ रु॒द्रा ऋ॒तस्य॒ सद॑नेषु वावृधुः ।
    नि॒मेघ॑माना॒ अत्ये॑न॒ पाज॑सा सुश्चं॒द्रं वर्णं॑ दधिरे सु॒पेश॑सं ॥

    ते क्षोणीभिर् अरुणेभिर् नाञ्जिभी रुद्रा ऋतस्य सदनेषु वावृधुः |
    निमेघमाना अत्येन पाजसा सुश्चन्द्रं वर्णं दधिरे सुपेशसम् ||

    té kṣoṇī́bhiraruṇébhirnā́ñjíbhī rudrā́ ṛtásya sádaneṣu vāvṛdhuḥ ǀ
    niméghamānā átyena pā́jasā suścandrám várṇam dadhire supéśasam ǁ

    te kṣoṇībhir aruṇebhir nāñjibhī rudrā ṛtasya sadaneṣu vāvṛdhuḥ |
    nimeghamānā atyena pājasā suścandraṃ varṇaṃ dadhire supeśasam ||

    ते । क्षो॒णीभिः॑ । अ॒रु॒णेभिः॑ । न । अ॒ञ्जिऽभिः॑ । रु॒द्राः । ऋ॒तस्य॑ । सद॑नेषु । व॒वृ॒धुः॒ ।
    नि॒ऽमेघ॑मानाः । अत्ये॑न । पाज॑सा । सु॒ऽच॒न्द्रम् । वर्ण॑म् । द॒धि॒रे॒ । सु॒ऽपेश॑सम् ॥

    ते । क्षोणीभिः । अरुणेभिः । न । अञ्जिऽभिः । रुद्राः । ऋतस्य । सदनेषु । ववृधुः ।
    निऽमेघमानाः । अत्येन । पाजसा । सुऽचन्द्रम् । वर्णम् । दधिरे । सुऽपेशसम् ॥

    té ǀ kṣoṇī́bhiḥ ǀ aruṇébhiḥ ǀ ná ǀ añjí-bhiḥ ǀ rudrā́ḥ ǀ ṛtásya ǀ sádaneṣu ǀ vavṛdhuḥ ǀ
    ni-méghamānāḥ ǀ átyena ǀ pā́jasā ǀ su-candrám ǀ várṇam ǀ dadhire ǀ su-péśasam ǁ

    te ǀ kṣoṇībhiḥ ǀ aruṇebhiḥ ǀ na ǀ añji-bhiḥ ǀ rudrāḥ ǀ ṛtasya ǀ sadaneṣu ǀ vavṛdhuḥ ǀ
    ni-meghamānāḥ ǀ atyena ǀ pājasā ǀ su-candram ǀ varṇam ǀ dadhire ǀ su-peśasam ǁ

    2.34.13 Aṣṭaka 2.7.21.3Anuvāka 2.4.28Interpretations

14. Ṛk 14

    ताँ इ॑या॒नो महि॒ वरू॑थमू॒तय॒ उप॒ घेदे॒ना नम॑सा गृणीमसि ।
    त्रि॒तो न यान्पंच॒ होतॄ॑न॒भिष्ट॑य आव॒वर्त॒दव॑रांच॒क्रियाव॑से ॥

    तां इयानो महि वरूथम् ऊतय उप घेद् एना नमसा गृणीमसि |
    त्रितो न यान् पञ्च होतॄन् अभिष्टय आववर्तद् अवराञ् चक्रियावसे ||

    tā́m̐ iyānó máhi várūthamūtáya úpa ghédenā́ námasā gṛṇīmasi ǀ
    tritó ná yā́npáñca hótṝnabhíṣṭaya āvavártadávarāñcakríyā́vase ǁ

    tāṃ iyāno mahi varūtham ūtaya upa ghed enā namasā gṛṇīmasi |
    trito na yān pañca hotṝn abhiṣṭaya āvavartad avarāñ cakriyāvase ||

    तान् । इ॒या॒नः । महि॑ । वरू॑थम् । ऊ॒तये॑ । उप॑ । घ॒ । इत् । ए॒ना । नम॑सा । गृ॒णी॒म॒सि॒ ।
    त्रि॒तः । न । यान् । पञ्च॑ । होतॄ॑न् । अ॒भिष्ट॑ये । आ॒ऽव॒वर्त॑त् । अव॑रान् । च॒क्रिया॑ । अव॑से ॥

    तान् । इयानः । महि । वरूथम् । ऊतये । उप । घ । इत् । एना । नमसा । गृणीमसि ।
    त्रितः । न । यान् । पञ्च । होतॄन् । अभिष्टये । आऽववर्तत् । अवरान् । चक्रिया । अवसे ॥

    tā́n ǀ iyānáḥ ǀ máhi ǀ várūtham ǀ ūtáye ǀ úpa ǀ gha ǀ ít ǀ enā́ ǀ námasā ǀ gṛṇīmasi ǀ
    tritáḥ ǀ ná ǀ yā́n ǀ páñca ǀ hótṝn ǀ abhíṣṭaye ǀ ā-vavártat ǀ ávarān ǀ cakríyā ǀ ávase ǁ

    tān ǀ iyānaḥ ǀ mahi ǀ varūtham ǀ ūtaye ǀ upa ǀ gha ǀ it ǀ enā ǀ namasā ǀ gṛṇīmasi ǀ
    tritaḥ ǀ na ǀ yān ǀ pañca ǀ hotṝn ǀ abhiṣṭaye ǀ ā-vavartat ǀ avarān ǀ cakriyā ǀ avase ǁ

    2.34.14 Aṣṭaka 2.7.21.4Anuvāka 2.4.29Interpretations

15. Ṛk 15

    यया॑ र॒ध्रं पा॒रय॒थात्यंहो॒ यया॑ नि॒दो मुं॒चथ॑ वंदि॒तारं॑ ।
    अ॒र्वाची॒ सा म॑रुतो॒ या व॑ ऊ॒तिरो षु वा॒श्रेव॑ सुम॒तिर्जि॑गातु ॥

    यया रध्रम् पारयथात्य् अंहो यया निदो मुञ्चथ वन्दितारम् |
    अर्वाची सा मरुतो या व ऊतिर् ओ षु वाश्रेव सुमतिर् जिगातु ||

    yáyā radhrám pāráyathā́tyáṃho yáyā nidó muñcátha vanditā́ram ǀ
    arvā́cī sā́ maruto yā́ va ūtíró ṣú vāśréva sumatírjigātu ǁ

    yayā radhram pārayathāty aṃho yayā nido muñcatha vanditāram |
    arvācī sā maruto yā va ūtir o ṣu vāśreva sumatir jigātu ||

    यया॑ । र॒ध्रम् । पा॒रय॑थ । अति॑ । अंहः॑ । यया॑ । नि॒दः । मु॒ञ्चथ॑ । व॒न्दि॒तार॑म् ।
    अ॒र्वाची॑ । सा । म॒रु॒तः॒ । या । वः॒ । ऊ॒तिः । ओ इति॑ । सु । वा॒श्राऽइ॑व । सु॒ऽम॒तिः । जि॒गा॒तु॒ ॥

    यया । रध्रम् । पारयथ । अति । अंहः । यया । निदः । मुञ्चथ । वन्दितारम् ।
    अर्वाची । सा । मरुतः । या । वः । ऊतिः । ओ इति । सु । वाश्राऽइव । सुऽमतिः । जिगातु ॥

    yáyā ǀ radhrám ǀ pāráyatha ǀ áti ǀ áṃhaḥ ǀ yáyā ǀ nidáḥ ǀ muñcátha ǀ vanditā́ram ǀ
    arvā́cī ǀ sā́ ǀ marutaḥ ǀ yā́ ǀ vaḥ ǀ ūtíḥ ǀ ó íti ǀ sú ǀ vāśrā́-iva ǀ su-matíḥ ǀ jigātu ǁ

    yayā ǀ radhram ǀ pārayatha ǀ ati ǀ aṃhaḥ ǀ yayā ǀ nidaḥ ǀ muñcatha ǀ vanditāram ǀ
    arvācī ǀ sā ǀ marutaḥ ǀ yā ǀ vaḥ ǀ ūtiḥ ǀ o iti ǀ su ǀ vāśrā-iva ǀ su-matiḥ ǀ jigātu ǁ

    2.34.15 Aṣṭaka 2.7.21.5Anuvāka 2.4.30Interpretations

Text, recitation and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.