ŚSDīp zu ŚdhSaṃh, 2, 11, 14.1

16 of 108 · 10 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

काञ्चनारेति ॥ (१।०)

kāñcanāreti ||

काञ्चनारो वृक्षविशेषः प्रसिद्धः ॥ (२।०)

kāñcanāro vṛkṣaviśeṣaḥ prasiddhaḥ ||

तस्य पत्राणां त्वचो वा रसः स्वरसः सूतकः पारदः गन्धकश्च समानस्तयोः कज्जली कार्येति सम्बन्धः ॥ (३।०)

tasya patrāṇāṃ tvaco vā rasaḥ svarasaḥ sūtakaḥ pāradaḥ gandhakaśca samānastayoḥ kajjalī kāryeti sambandhaḥ ||

हेमपत्राणि स्वर्णपत्राणि सममात्रयेति ॥ (४।०)

hemapatrāṇi svarṇapatrāṇi samamātrayeti ||

तया कज्जल्या समया स्वर्णपत्रपरिमाणया शेषं विधानं पूर्ववत् ॥ (५।०)

tayā kajjalyā samayā svarṇapatraparimāṇayā śeṣaṃ vidhānaṃ pūrvavat ||

कोकिलैरिति शुष्कगोमयसंज्ञैः अङ्गारैर्वा यतः वह्निं खरतरं कुर्यादिति ग्रहणात् एवमित्यमुना प्रकारेण पुटत्रयम् इत्यत्राग्नेर् बोद्धव्यम् ॥ (६।०)

kokilairiti śuṣkagomayasaṃjñaiḥ aṅgārairvā yataḥ vahniṃ kharataraṃ kuryāditi grahaṇāt evamityamunā prakāreṇa puṭatrayam ityatrāgner boddhavyam ||

अथवा काञ्चनारप्रकारेण लाङ्गलीप्रकारमपि जानीयात् ॥ (७।०)

athavā kāñcanāraprakāreṇa lāṅgalīprakāramapi jānīyāt ||

लाङ्गली कलिहारी अथवा ज्वालामुखीप्रकारमपि काञ्चनारप्रकारवद्बोद्धव्यम् ॥ (८।०)

lāṅgalī kalihārī athavā jvālāmukhīprakāramapi kāñcanāraprakāravadboddhavyam ||

ज्वालामुखी जयन्ती सा चतुर्विधा भवति श्वेता रक्ता तथा पीता कृष्णा ज्वालामुखी भवेत् इति ॥ (९।०)

jvālāmukhī jayantī sā caturvidhā bhavati śvetā raktā tathā pītā kṛṣṇā jvālāmukhī bhavet iti ||

एतज्जातिचतुष्टयं श्वेता रक्ता रक्तादिकुसुमैः कृत्वा जानीयात् ॥ (१०।०)

etajjāticatuṣṭayaṃ śvetā raktā raktādikusumaiḥ kṛtvā jānīyāt ||