यद् उक्तं व्यक्ताव्यक्तज्ञविज्ञानान् मोक्षः प्राप्यत इति ॥ (१।०)

तत्र व्यक्ताद् अनन्तरम् अव्यक्तं पञ्चभिः कारणैर् अधिगतम् ॥ (२।०)

अव्यक्तवत् पुरुषो ऽपि सूक्ष्मस्तस्याधुनानुमितास्तित्वं प्रतिक्रियते ऽस्ति पुरुषः ॥ (३।०)

कस्मात् ॥ (४।०)

संघातपरार्थत्वात् ॥ (५।०)

यो ऽयं महदादिसंघातः स पुरुषार्थः ॥ (६।०)

इत्यनुमीयते ऽचेतनत्वात् पर्यङ्कवद् यथा पर्यङ्कः प्रत्येकं गात्रोत्पलकपादपीठतूलीप्रच्छादनपटोपधानसंघातः परार्थो न हि स्वार्थः ॥ (७।०)

पर्यङ्कस्य न हि किंचिद् अपि गात्रोत्पलाद्यवयवानां परस्परं कृत्यम् अस्ति ॥ (८।०)

अतो ऽवगम्यते ॥ (९।०)

अस्ति पुरुषो यः पर्यङ्के शेते यस्यार्थं पर्यङ्कः ॥ (१०।०)

तत् परार्थम् इदं शरीरं पञ्चानां महाभूतानां संघातो वर्तते ॥ (११।०)

अस्ति पुरुषो यस्येदं भोग्यं शरीरं भोग्यमहदादिसंघातरूपं समुत्पन्नम् इति ॥ (१२।०)

इतश्चात्मास्ति त्रिगुणादिविपर्ययात् ॥ (१३।०)

यद् उक्तं पूर्वस्याम् आर्यायां त्रिगुणम् अविवेकि विषय इत्यादि तस्माद् विपर्ययात् ॥ (१४।०)

येनोक्तं तद्विपरीतस्तथा च पुमान् ॥ (१५।०)

अधिष्ठानात् ॥ (१६।०)

यथेह लङ्घनप्लवनधावनसमर्थैर् अश्वैर् युक्तो रथः सारथिनाधिष्ठितः प्रवर्तते ॥ (१७।०)

तथात्माधिष्ठानाच्छरीरम् इति ॥ (१८।०)

तथा चोक्तं षष्टितन्त्रे पुरुषाधिष्ठितं प्रधानं प्रवर्तते ॥ (१९।०)

अतो ऽस्त्यात्मा भोक्तृत्वात् ॥ (२०।०)

यथा मधुराम्ललवणकटुतिक्तकषायषड्रसोपबृंहितस्य संयुक्तस्यान्नस्य साध्यत एवं महदादिलिङ्गस्य भोक्तृत्वाभावाद् अस्ति स आत्मा यस्येदं भोग्यं शरीरम् इति ॥ (२१।०)

इतश्च कैवल्यार्थं प्रवृत्तेश् च ॥ (२२।०)

केवलस्य भावः कैवल्यम् ॥ (२३।०)

तन्निमित्तं या च प्रवृत्तिस्तस्याः स्वकैवल्यार्थं प्रवृत्तेः सकाशाद् अनुमीयते ऽस्त्यात्मेति यतः सर्वो विद्वान् अविद्वांश्च संसारक्षयम् इच्छति ॥ (२४।०)

एवम् एभिर् हेतुभिर् अस्त्यात्मा शरीराद् व्यतिरिक्तः ॥ (२५।०)

अथ स किम् एकः सर्वशरीरे ऽधिष्ठाता मणिरसनात्मकसूत्रवद् आहोस्विद् बहव आत्मानः प्रतिशरीरम् अधिष्ठातार इत्यत्रोच्यते ॥ (२६।०)