Sign in

सांख्यकारिकाभाष्यSāṃkhyakārikābhāṣya

SKBh zu SāṃKār, 32.2

32 of 70 · 12 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

करणं महदादि त्रयोदशविधं बोद्धव्यम् । (१।१)

karaṇaṃ mahadādi trayodaśavidhaṃ boddhavyam |

पञ्च बुद्धीन्द्रियाणि चक्षुरादीनि पञ्च कर्मेन्द्रियाणि वागादीनीति त्रयोदशविधं करणम् । (१।२)

pañca buddhīndriyāṇi cakṣurādīni pañca karmendriyāṇi vāgādīnīti trayodaśavidhaṃ karaṇam |

तत् किं करोतीति । (१।३)

tat kiṃ karotīti |

एतद् आह । (१।४)

etad āha |

तदाहरणधारणप्रकाशकरम् । (१।५)

tadāharaṇadhāraṇaprakāśakaram |

तत्राहरणं धारणं च कर्मेन्द्रियाणि कुर्वन्ति प्रकाशं बुद्धीन्द्रियाणि । (१।६)

tatrāharaṇaṃ dhāraṇaṃ ca karmendriyāṇi kurvanti prakāśaṃ buddhīndriyāṇi |

कतिविधं कार्यं तस्येति । (१।७)

katividhaṃ kāryaṃ tasyeti |

तद् उच्यते । (१।८)

tad ucyate |

कार्यं च तस्य दशधा । (१।९)

kāryaṃ ca tasya daśadhā |

तस्य करणस्य कार्यं कर्तव्यं दशधा दशप्रकारम् । (१।१०)

tasya karaṇasya kāryaṃ kartavyaṃ daśadhā daśaprakāram |

शब्दस्पर्शरूपरसगन्धाख्यं वचनादानविहरणोत्सर्गानन्दाख्यम् एतद् दशविधं कार्यं बुद्धीन्द्रियैः प्रकाशितं कर्मेन्द्रियाण्याहरन्ति धारयन्ति चेति । (१।११)

śabdasparśarūparasagandhākhyaṃ vacanādānaviharaṇotsargānandākhyam etad daśavidhaṃ kāryaṃ buddhīndriyaiḥ prakāśitaṃ karmendriyāṇyāharanti dhārayanti ceti |

किंच ॥ (१।१२)

kiṃca ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit