सौक्ष्म्यात् तदनुपलब्धिः । (१।१)

प्रधानस्येति अर्थः । (१।२)

प्रधानं सौक्ष्म्यान् नोपलभ्यते । (१।३)

यथाकाशे धूमोष्मजलनीहारपरमाणवः सन्तोऽपि नोपलभ्यन्ते । (१।४)

कथं तर्हि तदुपलब्धिः । (१।५)

कार्यतस्तदुपलब्धिः । (१।६)

कार्यं दृष्ट्वा कारणम् अनुमीयते । (१।७)

अस्ति प्रधानं कारणम् यस्येदं कार्यम् । (१।८)

बुद्धिर् अहंकारपञ्चतन्मात्राण्य् एकादशेन्द्रियाणि पञ्च महाभूतान्य् एव तत् कार्यम् । (१।९)

तच्च कार्यम् प्रकृतिविरूपम् । (१।१०)

प्रकृतिः प्रधानं तस्य विरूपं प्रकृतेर् असदृशम् । (१।११)

सरूपं च । (१।१२)

समानरूपं च । (१।१३)

यथा लोके ऽपि पितुस् तुल्य इव पुत्रो भवत्यतुल्यश् च । (१।१४)

येन हेतुना तुल्यं अतुल्यं तद् उपरिष्टाद् वक्ष्यामः । (१।१५)

यद् इदं महदादि कार्यं तत् किं प्रधाने सद् उताहोस्विद् असद् आचार्यविप्रतिपत्तेर् अयं संशयः । (१।१६)

यतो ऽत्र सांख्यदर्शने सत्कार्यं बौद्धादीनाम् असत्कार्यम् । (१।१७)

यदि सद् असन् न भवत्यथासत् सन् न भवतीति विप्रतिषेधः । (१।१८)

तत्राह ॥ (१।१९)