ViSmṛ, 10
Select a line for its word-by-word analysis.
तत्र सारवृक्षोद्भवा पञ्चहस्तायतोभयतःशिक्या तुला ॥ (३।१)
tatra sāravṛkṣodbhavā pañcahastāyatobhayataḥśikyā tulā ||
तां च सुवर्णकारकांस्यकाराणाम् अन्यतमो बिभृयात् ॥ (४।१)
tāṃ ca suvarṇakārakāṃsyakārāṇām anyatamo bibhṛyāt ||
तत्र चैकस्मिन् शिक्ये पुरुषं दिव्यकारिणम् आरोपयेत् द्वितीये प्रतिमानं शिलादि ॥ (५।१)
tatra caikasmin śikye puruṣaṃ divyakāriṇam āropayet dvitīye pratimānaṃ śilādi ||
प्रतिमानपुरुषौ समधृतौ सुचिह्नितौ कृत्वा पुरुषम् अवतारयेत् ॥ (६।१)
pratimānapuruṣau samadhṛtau sucihnitau kṛtvā puruṣam avatārayet ||
ब्रह्मघ्नां ये स्मृता लोका ये लोकाः कूटसाक्षिणाम् । (९।१)
brahmaghnāṃ ye smṛtā lokā ye lokāḥ kūṭasākṣiṇām |
त्वम् एव धट जानीषे न विदुर् यानि मानुषाः ॥ (१०।२)
tvam eva dhaṭa jānīṣe na vidur yāni mānuṣāḥ ||
व्यवहाराभिशस्तो ऽयं मानुषस् तोल्यते त्वयि । (११।१)
vyavahārābhiśasto 'yaṃ mānuṣas tolyate tvayi |
तद् एनं संशयाद् अस्माद् धर्मतस् त्रातुम् अर्हसि ॥ (११।२)
tad enaṃ saṃśayād asmād dharmatas trātum arhasi ||
ततस् त्वारोपयेच्छिक्ये भूय एवाथ तं नरम् । (१२।१)
tatas tvāropayecchikye bhūya evātha taṃ naram |
तुलितो यदि वर्धेत ततः शुद्धः स धर्मतः ॥ (१२।२)
tulito yadi vardheta tataḥ śuddhaḥ sa dharmataḥ ||
शिक्यच्छेदाक्षभङ्गेषु भूयस् त्वारोपयेन्नरम् । (१३।१)
śikyacchedākṣabhaṅgeṣu bhūyas tvāropayennaram |
एवं निःसंशयं ज्ञानं यतो भवति निर्णयः ॥ (१३।२)
evaṃ niḥsaṃśayaṃ jñānaṃ yato bhavati nirṇayaḥ ||
Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.