Ṛgveda · Maṇḍala 4

Sūkta 52

Uṣas · Vāmadeva Gautama · 7 ṛks

Link
Devatā देवता
Uṣas
Ṛṣi ऋषि
Vāmadeva Gautama
Chandas छन्दस्
Gāyatrī
Metres by ṛk

1st set of styles nicṛdgāyatrī (1-4, 6); gāyatrī (5, 7)

2nd set of styles gāyatrī

  1. Ṛk 1

    प्रति॒ ष्या सू॒नरी॒ जनी॑ व्यु॒च्छंती॒ परि॒ स्वसुः॑ ।
    दि॒वो अ॑दर्शि दुहि॒ता ॥

    प्रति ष्या सूनरी जनी व्युच्छन्ती परि स्वसुः |
    दिवो अदर्शि दुहिता ||

    práti ṣyā́ sūnárī jánī vyucchántī pári svásuḥ ǀ
    divó adarśi duhitā́ ǁ

    prati ṣyā sūnarī janī vyucchantī pari svasuḥ |
    divo adarśi duhitā ||

    प्रति॑ । स्या । सू॒नरी॑ । जनी॑ । वि॒ऽउ॒च्छन्ती॑ । परि॑ । स्वसुः॑ ।
    दि॒वः । अ॒द॒र्शि॒ । दु॒हि॒ता ॥

    प्रति । स्या । सूनरी । जनी । विऽउच्छन्ती । परि । स्वसुः ।
    दिवः । अदर्शि । दुहिता ॥

    práti ǀ syā́ ǀ sūnárī ǀ jánī ǀ vi-ucchántī ǀ pári ǀ svásuḥ ǀ
    diváḥ ǀ adarśi ǀ duhitā́ ǁ

    prati ǀ syā ǀ sūnarī ǀ janī ǀ vi-ucchantī ǀ pari ǀ svasuḥ ǀ
    divaḥ ǀ adarśi ǀ duhitā ǁ

    4.52.1 Aṣṭaka 3.8.3.1Anuvāka 4.5.45

  2. Ṛk 2

    अश्वे॑व चि॒त्रारु॑षी मा॒ता गवा॑मृ॒ताव॑री ।
    सखा॑भूद॒श्विनो॑रु॒षाः ॥

    अश्वेव चित्रारुषी माता गवाम् ऋतावरी |
    सखाभूद् अश्विनोर् उषाः ||

    áśveva citrā́ruṣī mātā́ gávāmṛtā́varī ǀ
    sákhābhūdaśvínoruṣā́ḥ ǁ

    aśveva citrāruṣī mātā gavām ṛtāvarī |
    sakhābhūd aśvinor uṣāḥ ||

    अश्वा॑ऽइव । चि॒त्रा । अरु॑षी । मा॒ता । गवा॑म् । ऋ॒तऽव॑री ।
    सखा॑ । अ॒भू॒त् । अ॒श्विनोः॑ । उ॒षाः ॥

    अश्वाऽइव । चित्रा । अरुषी । माता । गवाम् । ऋतऽवरी ।
    सखा । अभूत् । अश्विनोः । उषाः ॥

    áśvā-iva ǀ citrā́ ǀ áruṣī ǀ mātā́ ǀ gávām ǀ ṛtá-varī ǀ
    sákhā ǀ abhūt ǀ aśvínoḥ ǀ uṣā́ḥ ǁ

    aśvā-iva ǀ citrā ǀ aruṣī ǀ mātā ǀ gavām ǀ ṛta-varī ǀ
    sakhā ǀ abhūt ǀ aśvinoḥ ǀ uṣāḥ ǁ

    4.52.2 Aṣṭaka 3.8.3.2Anuvāka 4.5.46

  3. Ṛk 3

    उ॒त सखा॑स्य॒श्विनो॑रु॒त मा॒ता गवा॑मसि ।
    उ॒तोषो॒ वस्व॑ ईशिषे ॥

    उत सखास्य् अश्विनोर् उत माता गवाम् असि |
    उतोषो वस्व ईशिषे ||

    utá sákhāsyaśvínorutá mātā́ gávāmasi ǀ
    utóṣo vásva īśiṣe ǁ

    uta sakhāsy aśvinor uta mātā gavām asi |
    utoṣo vasva īśiṣe ||

    उ॒त । सखा॑ । अ॒सि॒ । अ॒श्विनोः॑ । उ॒त । मा॒ता । गवा॑म् । अ॒सि॒ ।
    उ॒त । उ॒षः॒ । वस्वः॑ । ई॒शि॒षे॒ ॥

    उत । सखा । असि । अश्विनोः । उत । माता । गवाम् । असि ।
    उत । उषः । वस्वः । ईशिषे ॥

    utá ǀ sákhā ǀ asi ǀ aśvínoḥ ǀ utá ǀ mātā́ ǀ gávām ǀ asi ǀ
    utá ǀ uṣaḥ ǀ vásvaḥ ǀ īśiṣe ǁ

    uta ǀ sakhā ǀ asi ǀ aśvinoḥ ǀ uta ǀ mātā ǀ gavām ǀ asi ǀ
    uta ǀ uṣaḥ ǀ vasvaḥ ǀ īśiṣe ǁ

    4.52.3 Aṣṭaka 3.8.3.3Anuvāka 4.5.47

  4. Ṛk 4

    या॒व॒यद्द्वे॑षसं त्वा चिकि॒त्वित्सू॑नृतावरि ।
    प्रति॒ स्तोमै॑रभुत्स्महि ॥

    यावयद्द्वेषसं त्वा चिकित्वित् सूनृतावरि |
    प्रति स्तोमैर् अभुत्स्महि ||

    yāvayáddveṣasam tvā cikitvítsūnṛtāvari ǀ
    práti stómairabhutsmahi ǁ

    yāvayaddveṣasaṃ tvā cikitvit sūnṛtāvari |
    prati stomair abhutsmahi ||

    य॒व॒यत्ऽद्वे॑षसम् । त्वा॒ । चि॒कि॒त्वित् । सू॒नृ॒ता॒ऽव॒रि॒ ।
    प्रति॑ । स्तोमैः॑ । अ॒भु॒त्स्म॒हि॒ ॥

    यवयत्ऽद्वेषसम् । त्वा । चिकित्वित् । सूनृताऽवरि ।
    प्रति । स्तोमैः । अभुत्स्महि ॥

    yavayát-dveṣasam ǀ tvā ǀ cikitvít ǀ sūnṛtā-vari ǀ
    práti ǀ stómaiḥ ǀ abhutsmahi ǁ

    yavayat-dveṣasam ǀ tvā ǀ cikitvit ǀ sūnṛtā-vari ǀ
    prati ǀ stomaiḥ ǀ abhutsmahi ǁ

    4.52.4 Aṣṭaka 3.8.3.4Anuvāka 4.5.48

  5. Ṛk 5

    प्रति॑ भ॒द्रा अ॑दृक्षत॒ गवां॒ सर्गा॒ न र॒श्मयः॑ ।
    ओषा अ॑प्रा उ॒रु ज्रयः॑ ॥

    प्रति भद्रा अदृक्षत गवां सर्गा न रश्मयः |
    ओषा अप्रा उरु ज्रयः ||

    práti bhadrā́ adṛkṣata gávām sárgā ná raśmáyaḥ ǀ
    óṣā́ aprā urú jráyaḥ ǁ

    prati bhadrā adṛkṣata gavāṃ sargā na raśmayaḥ |
    oṣā aprā uru jrayaḥ ||

    प्रति॑ । भ॒द्राः । अ॒दृ॒क्ष॒त॒ । गवा॑म् । सर्गाः॑ । न । र॒श्मयः॑ ।
    आ । उ॒षाः । अ॒प्राः॒ । उ॒रु । ज्रयः॑ ॥

    प्रति । भद्राः । अदृक्षत । गवाम् । सर्गाः । न । रश्मयः ।
    आ । उषाः । अप्राः । उरु । ज्रयः ॥

    práti ǀ bhadrā́ḥ ǀ adṛkṣata ǀ gávām ǀ sárgāḥ ǀ ná ǀ raśmáyaḥ ǀ
    ā́ ǀ uṣā́ḥ ǀ aprāḥ ǀ urú ǀ jráyaḥ ǁ

    prati ǀ bhadrāḥ ǀ adṛkṣata ǀ gavām ǀ sargāḥ ǀ na ǀ raśmayaḥ ǀ
    ā ǀ uṣāḥ ǀ aprāḥ ǀ uru ǀ jrayaḥ ǁ

    4.52.5 Aṣṭaka 3.8.3.5Anuvāka 4.5.49

  6. Ṛk 6

    आ॒प॒प्रुषी॑ विभावरि॒ व्या॑व॒र्ज्योति॑षा॒ तमः॑ ।
    उषो॒ अनु॑ स्व॒धाम॑व ॥

    आपप्रुषी विभावरि व्य् आवर् ज्योतिषा तमः |
    उषो अनु स्वधाम् अव ||

    āpaprúṣī vibhāvari vyā́varjyótiṣā támaḥ ǀ
    úṣo ánu svadhā́mava ǁ

    āpapruṣī vibhāvari vy āvar jyotiṣā tamaḥ |
    uṣo anu svadhām ava ||

    आ॒ऽप॒प्रुषी॑ । वि॒भा॒ऽव॒रि॒ । वि । आ॒वः॒ । ज्योति॑षा । तमः॑ ।
    उषः॑ । अनु॑ । स्व॒धाम् । अ॒व॒ ॥

    आऽपप्रुषी । विभाऽवरि । वि । आवः । ज्योतिषा । तमः ।
    उषः । अनु । स्वधाम् । अव ॥

    ā-paprúṣī ǀ vibhā-vari ǀ ví ǀ āvaḥ ǀ jyótiṣā ǀ támaḥ ǀ
    úṣaḥ ǀ ánu ǀ svadhā́m ǀ ava ǁ

    ā-papruṣī ǀ vibhā-vari ǀ vi ǀ āvaḥ ǀ jyotiṣā ǀ tamaḥ ǀ
    uṣaḥ ǀ anu ǀ svadhām ǀ ava ǁ

    4.52.6 Aṣṭaka 3.8.3.6Anuvāka 4.5.50

  7. Ṛk 7

    आ द्यां त॑नोषि र॒श्मिभि॒रांतरि॑क्षमु॒रु प्रि॒यं ।
    उषः॑ शु॒क्रेण॑ शो॒चिषा॑ ॥

    आ द्यां तनोषि रश्मिभिर् आन्तरिक्षम् उरु प्रियम् |
    उषः शुक्रेण शोचिषा ||

    ā́ dyā́m tanoṣi raśmíbhirā́ntárikṣamurú priyám ǀ
    úṣaḥ śukréṇa śocíṣā ǁ

    ā dyāṃ tanoṣi raśmibhir āntarikṣam uru priyam |
    uṣaḥ śukreṇa śociṣā ||

    आ । द्याम् । त॒नो॒षि॒ । र॒श्मिऽभिः॑ । आ । अ॒न्तरि॑क्षम् । उ॒रु । प्रि॒यम् ।
    उषः॑ । शु॒क्रेण॑ । शो॒चिषा॑ ॥

    आ । द्याम् । तनोषि । रश्मिऽभिः । आ । अन्तरिक्षम् । उरु । प्रियम् ।
    उषः । शुक्रेण । शोचिषा ॥

    ā́ ǀ dyā́m ǀ tanoṣi ǀ raśmí-bhiḥ ǀ ā́ ǀ antárikṣam ǀ urú ǀ priyám ǀ
    úṣaḥ ǀ śukréṇa ǀ śocíṣā ǁ

    ā ǀ dyām ǀ tanoṣi ǀ raśmi-bhiḥ ǀ ā ǀ antarikṣam ǀ uru ǀ priyam ǀ
    uṣaḥ ǀ śukreṇa ǀ śociṣā ǁ

    4.52.7 Aṣṭaka 3.8.3.7Anuvāka 4.5.51

Text, recitation and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.

Ṛgveda 4.52 · Uṣas

Interpretations

Ralph T. H. Griffith

Ṛk 1

THIS Lady, giver of delight, after her Sister shining forth, Daughter of Heaven, hath shown herself.-

Ṛk 2

Unfailing, Mother of the Kine, in colour like a bright red mare, The Dawn became the Aśvins' Friend.

Ṛk 3

Yea, and thou art the Aśvins' Friend, the Mother of the Kine art thou: O Dawn thou rulest over wealth.

Ṛk 4

Thinking of thee, O joyous One, as her who driveth hate away, We woke to meet thee with our lauds.

Ṛk 5

Our eyes behold thy blessed rays like troops of cattle loosed to feed. Dawn hath filled full the wide expanse.

Ṛk 6

When thou hast filled it, Fulgent One! thou layest bare the gloom with light. After thy nature aid us, Dawn.