Sūkta 31
- Devatā देवता
- 1-14: Indra; 15: Indra, Sūrya
- Ṛṣi ऋषि
- Vāmadeva Gautama
- Chandas छन्दस्
- Gāyatrī, Pādanicṛt
Metres by ṛk
1st set of styles gāyatrī (1, 7-10, 14); nicṛdgāyatrī (2, 6, 12, 13, 15); virāḍgāyatrī (4, 5); tripādgāyatrī (3); pipīlikāmadhyāgāyatrī (11)
2nd set of styles gāyatrī (1-2, 4-15); pādanicṛt (3)
-
Ṛk 1
कया॑ नश्चि॒त्र आ भु॑वदू॒ती स॒दावृ॑धः॒ सखा॑ ।
कया॒ शचि॑ष्ठया वृ॒ता ॥कया नश् चित्र आ भुवद् ऊती सदावृधः सखा |
कया शचिष्ठया वृता ||káyā naścitrá ā́ bhuvadūtī́ sadā́vṛdhaḥ sákhā ǀ
káyā śáciṣṭhayā vṛtā́ ǁkayā naś citra ā bhuvad ūtī sadāvṛdhaḥ sakhā |
kayā śaciṣṭhayā vṛtā ||कया॑ । नः॒ । चि॒त्रः । आ । भु॒व॒त् । ऊ॒ती । स॒दाऽवृ॑धः । सखा॑ ।
कया॑ । शचि॑ष्ठया । वृ॒ता ॥कया । नः । चित्रः । आ । भुवत् । ऊती । सदाऽवृधः । सखा ।
कया । शचिष्ठया । वृता ॥káyā ǀ naḥ ǀ citráḥ ǀ ā́ ǀ bhuvat ǀ ūtī́ ǀ sadā́-vṛdhaḥ ǀ sákhā ǀ
káyā ǀ śáciṣṭhayā ǀ vṛtā́ ǁkayā ǀ naḥ ǀ citraḥ ǀ ā ǀ bhuvat ǀ ūtī ǀ sadā-vṛdhaḥ ǀ sakhā ǀ
kayā ǀ śaciṣṭhayā ǀ vṛtā ǁ4.31.1 Aṣṭaka 3.6.24.1Anuvāka 4.3.88
-
Ṛk 2
कस्त्वा॑ स॒त्यो मदा॑नां॒ मंहि॑ष्ठो मत्स॒दंध॑सः ।
दृ॒ळ्हा चि॑दा॒रुजे॒ वसु॑ ॥कस् त्वा सत्यो मदानाम् मंहिष्ठो मत्सद् अन्धसः |
दृऌहा चिद् आरुजे वसु ||kástvā satyó mádānām máṃhiṣṭho matsadándhasaḥ ǀ
dṛḷhā́ cidārúje vásu ǁkas tvā satyo madānām maṃhiṣṭho matsad andhasaḥ |
dṛḷhā cid āruje vasu ||कः । त्वा॒ । स॒त्यः । मदा॑नाम् । मंहि॑ष्ठः । म॒त्स॒त् । अन्ध॑सः ।
दृ॒ळ्हा । चि॒त् । आ॒ऽरुजे॑ । वसु॑ ॥कः । त्वा । सत्यः । मदानाम् । मंहिष्ठः । मत्सत् । अन्धसः ।
दृळ्हा । चित् । आऽरुजे । वसु ॥káḥ ǀ tvā ǀ satyáḥ ǀ mádānām ǀ máṃhiṣṭhaḥ ǀ matsat ǀ ándhasaḥ ǀ
dṛḷhā́ ǀ cit ǀ ā-rúje ǀ vásu ǁkaḥ ǀ tvā ǀ satyaḥ ǀ madānām ǀ maṃhiṣṭhaḥ ǀ matsat ǀ andhasaḥ ǀ
dṛḷhā ǀ cit ǀ ā-ruje ǀ vasu ǁ4.31.2 Aṣṭaka 3.6.24.2Anuvāka 4.3.89
-
Ṛk 3
अ॒भी षु णः॒ सखी॑नामवि॒ता ज॑रितॄ॒णां ।
श॒तं भ॑वास्यू॒तिभिः॑ ॥अभी षु णः सखीनाम् अविता जरितॄणाम् |
शतम् भवास्य् ऊतिभिः ||abhī́ ṣú ṇaḥ sákhīnāmavitā́ jaritṝṇā́m ǀ
śatám bhavāsyūtíbhiḥ ǁabhī ṣu ṇaḥ sakhīnām avitā jaritṝṇām |
śatam bhavāsy ūtibhiḥ ||अ॒भि । सु । नः॒ । सखी॑नाम् । अ॒वि॒ता । ज॒रि॒तॄ॒णाम् ।
श॒तम् । भ॒वा॒सि॒ । ऊ॒तिऽभिः॑ ॥अभि । सु । नः । सखीनाम् । अविता । जरितॄणाम् ।
शतम् । भवासि । ऊतिऽभिः ॥abhí ǀ sú ǀ naḥ ǀ sákhīnām ǀ avitā́ ǀ jaritṝṇā́m ǀ
śatám ǀ bhavāsi ǀ ūtí-bhiḥ ǁabhi ǀ su ǀ naḥ ǀ sakhīnām ǀ avitā ǀ jaritṝṇām ǀ
śatam ǀ bhavāsi ǀ ūti-bhiḥ ǁ4.31.3 Aṣṭaka 3.6.24.3Anuvāka 4.3.90
-
Ṛk 4
अ॒भी न॒ आ व॑वृत्स्व च॒क्रं न वृ॒त्तमर्व॑तः ।
नि॒युद्भि॑श्चर्षणी॒नां ॥अभी न आ ववृत्स्व चक्रं न वृत्तम् अर्वतः |
नियुद्भिश् चर्षणीनाम् ||abhī́ na ā́ vavṛtsva cakrám ná vṛttámárvataḥ ǀ
niyúdbhiścarṣaṇīnā́m ǁabhī na ā vavṛtsva cakraṃ na vṛttam arvataḥ |
niyudbhiś carṣaṇīnām ||अ॒भि । नः॒ । आ । व॒वृ॒त्स्व॒ । च॒क्रम् । न । वृ॒त्तम् । अर्व॑तः ।
नि॒युत्ऽभिः॑ । च॒र्ष॒णी॒नाम् ॥अभि । नः । आ । ववृत्स्व । चक्रम् । न । वृत्तम् । अर्वतः ।
नियुत्ऽभिः । चर्षणीनाम् ॥abhí ǀ naḥ ǀ ā́ ǀ vavṛtsva ǀ cakrám ǀ ná ǀ vṛttám ǀ árvataḥ ǀ
niyút-bhiḥ ǀ carṣaṇīnā́m ǁabhi ǀ naḥ ǀ ā ǀ vavṛtsva ǀ cakram ǀ na ǀ vṛttam ǀ arvataḥ ǀ
niyut-bhiḥ ǀ carṣaṇīnām ǁ4.31.4 Aṣṭaka 3.6.24.4Anuvāka 4.3.91
-
Ṛk 5
प्र॒वता॒ हि क्रतू॑ना॒मा हा॑ प॒देव॒ गच्छ॑सि ।
अभ॑क्षि॒ सूर्ये॒ सचा॑ ॥प्रवता हि क्रतूनाम् आ हा पदेव गच्छसि |
अभक्षि सूर्ये सचा ||pravátā hí krátūnāmā́ hā padéva gácchasi ǀ
ábhakṣi sū́rye sácā ǁpravatā hi kratūnām ā hā padeva gacchasi |
abhakṣi sūrye sacā ||प्र॒ऽवता॑ । हि । क्रतू॑नाम् । आ । ह॒ । प॒दाऽइ॑व । गच्छ॑सि ।
अभ॑क्षि । सूर्ये॑ । सचा॑ ॥प्रऽवता । हि । क्रतूनाम् । आ । ह । पदाऽइव । गच्छसि ।
अभक्षि । सूर्ये । सचा ॥pra-vátā ǀ hí ǀ krátūnām ǀ ā́ ǀ ha ǀ padā́-iva ǀ gácchasi ǀ
ábhakṣi ǀ sū́rye ǀ sácā ǁpra-vatā ǀ hi ǀ kratūnām ǀ ā ǀ ha ǀ padā-iva ǀ gacchasi ǀ
abhakṣi ǀ sūrye ǀ sacā ǁ4.31.5 Aṣṭaka 3.6.24.5Anuvāka 4.3.92
-
Ṛk 6
सं यत्त॑ इंद्र म॒न्यवः॒ सं च॒क्राणि॑ दधन्वि॒रे ।
अध॒ त्वे अध॒ सूर्ये॑ ॥सं यत् त इन्द्र मन्यवः सं चक्राणि दधन्विरे |
अध त्वे अध सूर्ये ||sám yátta indra manyávaḥ sám cakrā́ṇi dadhanviré ǀ
ádha tvé ádha sū́rye ǁsaṃ yat ta indra manyavaḥ saṃ cakrāṇi dadhanvire |
adha tve adha sūrye ||सम् । यत् । ते॒ । इ॒न्द्र॒ । म॒न्यवः॑ । सम् । च॒क्राणि॑ । द॒ध॒न्वि॒रे ।
अध॑ । त्वे इति॑ । अध॑ । सूर्ये॑ ॥सम् । यत् । ते । इन्द्र । मन्यवः । सम् । चक्राणि । दधन्विरे ।
अध । त्वे इति । अध । सूर्ये ॥sám ǀ yát ǀ te ǀ indra ǀ manyávaḥ ǀ sám ǀ cakrā́ṇi ǀ dadhanviré ǀ
ádha ǀ tvé íti ǀ ádha ǀ sū́rye ǁsam ǀ yat ǀ te ǀ indra ǀ manyavaḥ ǀ sam ǀ cakrāṇi ǀ dadhanvire ǀ
adha ǀ tve iti ǀ adha ǀ sūrye ǁ4.31.6 Aṣṭaka 3.6.25.1Anuvāka 4.3.93
-
Ṛk 7
उ॒त स्मा॒ हि त्वामा॒हुरिन्म॒घवा॑नं शचीपते ।
दाता॑र॒मवि॑दीधयुं ॥उत स्मा हि त्वाम् आहुर् इन् मघवानं शचीपते |
दातारम् अविदीधयुम् ||utá smā hí tvā́māhúrínmaghávānam śacīpate ǀ
dā́tāramávidīdhayum ǁuta smā hi tvām āhur in maghavānaṃ śacīpate |
dātāram avidīdhayum ||उ॒त । स्म॒ । हि । त्वाम् । आ॒हुः । इत् । म॒घऽवा॑नम् । श॒ची॒ऽप॒ते॒ ।
दाता॑रम् । अवि॑ऽदीधयुम् ॥उत । स्म । हि । त्वाम् । आहुः । इत् । मघऽवानम् । शचीऽपते ।
दातारम् । अविऽदीधयुम् ॥utá ǀ sma ǀ hí ǀ tvā́m ǀ āhúḥ ǀ ít ǀ maghá-vānam ǀ śacī-pate ǀ
dā́tāram ǀ ávi-dīdhayum ǁuta ǀ sma ǀ hi ǀ tvām ǀ āhuḥ ǀ it ǀ magha-vānam ǀ śacī-pate ǀ
dātāram ǀ avi-dīdhayum ǁ4.31.7 Aṣṭaka 3.6.25.2Anuvāka 4.3.94
-
Ṛk 8
उ॒त स्मा॑ स॒द्य इत्परि॑ शशमा॒नाय॑ सुन्व॒ते ।
पु॒रू चि॑न्मंहसे॒ वसु॑ ॥उत स्मा सद्य इत् परि शशमानाय सुन्वते |
पुरू चिन् मंहसे वसु ||utá smā sadyá ítpári śaśamānā́ya sunvaté ǀ
purū́ cinmaṃhase vásu ǁuta smā sadya it pari śaśamānāya sunvate |
purū cin maṃhase vasu ||उ॒त । स्म॒ । स॒द्यः । इत् । परि॑ । श॒श॒मा॒नाय॑ । सु॒न्व॒ते ।
पु॒रु । चि॒त् । मं॒ह॒से॒ । वसु॑ ॥उत । स्म । सद्यः । इत् । परि । शशमानाय । सुन्वते ।
पुरु । चित् । मंहसे । वसु ॥utá ǀ sma ǀ sadyáḥ ǀ ít ǀ pári ǀ śaśamānā́ya ǀ sunvaté ǀ
purú ǀ cit ǀ maṃhase ǀ vásu ǁuta ǀ sma ǀ sadyaḥ ǀ it ǀ pari ǀ śaśamānāya ǀ sunvate ǀ
puru ǀ cit ǀ maṃhase ǀ vasu ǁ4.31.8 Aṣṭaka 3.6.25.3Anuvāka 4.3.95
-
Ṛk 9
न॒हि ष्मा॑ ते श॒तं च॒न राधो॒ वरं॑त आ॒मुरः॑ ।
न च्यौ॒त्नानि॑ करिष्य॒तः ॥नहि ष्मा ते शतं चन राधो वरन्त आमुरः |
न च्यौत्नानि करिष्यतः ||nahí ṣmā te śatám caná rā́dho váranta āmúraḥ ǀ
ná cyautnā́ni kariṣyatáḥ ǁnahi ṣmā te śataṃ cana rādho varanta āmuraḥ |
na cyautnāni kariṣyataḥ ||न॒हि । स्म॒ । ते॒ । श॒तम् । च॒न । राधः॑ । वर॑न्ते । आ॒ऽमुरः॑ ।
न । च्यौ॒त्नानि॑ । क॒रि॒ष्य॒तः ॥नहि । स्म । ते । शतम् । चन । राधः । वरन्ते । आऽमुरः ।
न । च्यौत्नानि । करिष्यतः ॥nahí ǀ sma ǀ te ǀ śatám ǀ caná ǀ rā́dhaḥ ǀ várante ǀ ā-múraḥ ǀ
ná ǀ cyautnā́ni ǀ kariṣyatáḥ ǁnahi ǀ sma ǀ te ǀ śatam ǀ cana ǀ rādhaḥ ǀ varante ǀ ā-muraḥ ǀ
na ǀ cyautnāni ǀ kariṣyataḥ ǁ4.31.9 Aṣṭaka 3.6.25.4Anuvāka 4.3.96
-
Ṛk 10
अ॒स्माँ अ॑वंतु ते श॒तम॒स्मान्त्स॒हस्र॑मू॒तयः॑ ।
अ॒स्मान्विश्वा॑ अ॒भिष्ट॑यः ॥अस्मां अवन्तु ते शतम् अस्मान् सहस्रम् ऊतयः |
अस्मान् विश्वा अभिष्टयः ||asmā́m̐ avantu te śatámasmā́ntsahásramūtáyaḥ ǀ
asmā́nvíśvā abhíṣṭayaḥ ǁasmāṃ avantu te śatam asmān sahasram ūtayaḥ |
asmān viśvā abhiṣṭayaḥ ||अ॒स्मान् । अ॒व॒न्तु॒ । ते॒ । श॒तम् । अ॒स्मान् । स॒हस्र॑म् । ऊ॒तयः॑ ।
अ॒स्मान् । विश्वाः॑ । अ॒भिष्ट॑यः ॥अस्मान् । अवन्तु । ते । शतम् । अस्मान् । सहस्रम् । ऊतयः ।
अस्मान् । विश्वाः । अभिष्टयः ॥asmā́n ǀ avantu ǀ te ǀ śatám ǀ asmā́n ǀ sahásram ǀ ūtáyaḥ ǀ
asmā́n ǀ víśvāḥ ǀ abhíṣṭayaḥ ǁasmān ǀ avantu ǀ te ǀ śatam ǀ asmān ǀ sahasram ǀ ūtayaḥ ǀ
asmān ǀ viśvāḥ ǀ abhiṣṭayaḥ ǁ4.31.10 Aṣṭaka 3.6.25.5Anuvāka 4.3.97
-
Ṛk 11
अ॒स्माँ इ॒हा वृ॑णीष्व स॒ख्याय॑ स्व॒स्तये॑ ।
म॒हो रा॒ये दि॒वित्म॑ते ॥अस्मां इहा वृणीष्व सख्याय स्वस्तये |
महो राये दिवित्मते ||asmā́m̐ ihā́ vṛṇīṣva sakhyā́ya svastáye ǀ
mahó rāyé divítmate ǁasmāṃ ihā vṛṇīṣva sakhyāya svastaye |
maho rāye divitmate ||अ॒स्मान् । इ॒ह । वृ॒णी॒ष्व॒ । स॒ख्याय॑ । स्व॒स्तये॑ ।
म॒हः । रा॒ये । दि॒वित्म॑ते ॥अस्मान् । इह । वृणीष्व । सख्याय । स्वस्तये ।
महः । राये । दिवित्मते ॥asmā́n ǀ ihá ǀ vṛṇīṣva ǀ sakhyā́ya ǀ svastáye ǀ
maháḥ ǀ rāyé ǀ divítmate ǁasmān ǀ iha ǀ vṛṇīṣva ǀ sakhyāya ǀ svastaye ǀ
mahaḥ ǀ rāye ǀ divitmate ǁ4.31.11 Aṣṭaka 3.6.26.1Anuvāka 4.3.98
-
Ṛk 12
अ॒स्माँ अ॑विड्ढि वि॒श्वहेंद्र॑ रा॒या परी॑णसा ।
अ॒स्मान्विश्वा॑भिरू॒तिभिः॑ ॥अस्मां अविड्ढि विश्वहेन्द्र राया परीणसा |
अस्मान् विश्वाभिर् ऊतिभिः ||asmā́m̐ aviḍḍhi viśváhéndra rāyā́ párīṇasā ǀ
asmā́nvíśvābhirūtíbhiḥ ǁasmāṃ aviḍḍhi viśvahendra rāyā parīṇasā |
asmān viśvābhir ūtibhiḥ ||अ॒स्मान् । अ॒वि॒ड्ढि॒ । वि॒श्वहा॑ । इन्द्र॑ । रा॒या । परी॑णसा ।
अ॒स्मान् । विश्वा॑भिः । ऊ॒तिऽभिः॑ ॥अस्मान् । अविड्ढि । विश्वहा । इन्द्र । राया । परीणसा ।
अस्मान् । विश्वाभिः । ऊतिऽभिः ॥asmā́n ǀ aviḍḍhi ǀ viśváhā ǀ índra ǀ rāyā́ ǀ párīṇasā ǀ
asmā́n ǀ víśvābhiḥ ǀ ūtí-bhiḥ ǁasmān ǀ aviḍḍhi ǀ viśvahā ǀ indra ǀ rāyā ǀ parīṇasā ǀ
asmān ǀ viśvābhiḥ ǀ ūti-bhiḥ ǁ4.31.12 Aṣṭaka 3.6.26.2Anuvāka 4.3.99
-
Ṛk 13
अ॒स्मभ्यं॒ ताँ अपा॑ वृधि व्र॒जाँ अस्ते॑व॒ गोम॑तः ।
नवा॑भिरिंद्रो॒तिभिः॑ ॥अस्मभ्यं तां अपा वृधि व्रजां अस्तेव गोमतः |
नवाभिर् इन्द्रोतिभिः ||asmábhyam tā́m̐ ápā vṛdhi vrajā́m̐ ásteva gómataḥ ǀ
návābhirindrotíbhiḥ ǁasmabhyaṃ tāṃ apā vṛdhi vrajāṃ asteva gomataḥ |
navābhir indrotibhiḥ ||अ॒स्मभ्य॑म् । तान् । अप॑ । वृ॒धि॒ । व्र॒जान् । अस्ता॑ऽइव । गोऽम॑तः ।
नवा॑भिः । इ॒न्द्र॒ । ऊ॒तिऽभिः॑ ॥अस्मभ्यम् । तान् । अप । वृधि । व्रजान् । अस्ताऽइव । गोऽमतः ।
नवाभिः । इन्द्र । ऊतिऽभिः ॥asmábhyam ǀ tā́n ǀ ápa ǀ vṛdhi ǀ vrajā́n ǀ ástā-iva ǀ gó-mataḥ ǀ
návābhiḥ ǀ indra ǀ ūtí-bhiḥ ǁasmabhyam ǀ tān ǀ apa ǀ vṛdhi ǀ vrajān ǀ astā-iva ǀ go-mataḥ ǀ
navābhiḥ ǀ indra ǀ ūti-bhiḥ ǁ4.31.13 Aṣṭaka 3.6.26.3Anuvāka 4.3.100
-
Ṛk 14
अ॒स्माकं॑ धृष्णु॒या रथो॑ द्यु॒माँ इं॒द्रान॑पच्युतः ।
ग॒व्युर॑श्व॒युरी॑यते ॥अस्माकं धृष्णुया रथो द्युमां इन्द्रानपच्युतः |
गव्युर् अश्वयुर् ईयते ||asmā́kam dhṛṣṇuyā́ rátho dyumā́m̐ indrā́napacyutaḥ ǀ
gavyúraśvayúrīyate ǁasmākaṃ dhṛṣṇuyā ratho dyumāṃ indrānapacyutaḥ |
gavyur aśvayur īyate ||अ॒स्माक॑म् । धृ॒ष्णु॒ऽया । रथः॑ । द्यु॒ऽमान् । इ॒न्द्र॒ । अन॑पऽच्युतः ।
ग॒व्युः । अ॒श्व॒ऽयुः । ई॒य॒ते॒ ॥अस्माकम् । धृष्णुऽया । रथः । द्युऽमान् । इन्द्र । अनपऽच्युतः ।
गव्युः । अश्वऽयुः । ईयते ॥asmā́kam ǀ dhṛṣṇu-yā́ ǀ ráthaḥ ǀ dyu-mā́n ǀ indra ǀ ánapa-cyutaḥ ǀ
gavyúḥ ǀ aśva-yúḥ ǀ īyate ǁasmākam ǀ dhṛṣṇu-yā ǀ rathaḥ ǀ dyu-mān ǀ indra ǀ anapa-cyutaḥ ǀ
gavyuḥ ǀ aśva-yuḥ ǀ īyate ǁ4.31.14 Aṣṭaka 3.6.26.4Anuvāka 4.3.101
-
Ṛk 15
अ॒स्माक॑मुत्त॒मं कृ॑धि॒ श्रवो॑ दे॒वेषु॑ सूर्य ।
वर्षि॑ष्ठं॒ द्यामि॑वो॒परि॑ ॥अस्माकम् उत्तमं कृधि श्रवो देवेषु सूर्य |
वर्षिष्ठं द्याम् इवोपरि ||asmā́kamuttamám kṛdhi śrávo devéṣu sūrya ǀ
várṣiṣṭham dyā́mivopári ǁasmākam uttamaṃ kṛdhi śravo deveṣu sūrya |
varṣiṣṭhaṃ dyām ivopari ||अ॒स्माक॑म् । उ॒त्ऽत॒मम् । कृ॒धि॒ । श्रवः॑ । दे॒वेषु॑ । सू॒र्य॒ ।
वर्षि॑ष्ठम् । द्याम्ऽइ॑व । उ॒परि॑ ॥अस्माकम् । उत्ऽतमम् । कृधि । श्रवः । देवेषु । सूर्य ।
वर्षिष्ठम् । द्याम्ऽइव । उपरि ॥asmā́kam ǀ ut-tamám ǀ kṛdhi ǀ śrávaḥ ǀ devéṣu ǀ sūrya ǀ
várṣiṣṭham ǀ dyā́m-iva ǀ upári ǁasmākam ǀ ut-tamam ǀ kṛdhi ǀ śravaḥ ǀ deveṣu ǀ sūrya ǀ
varṣiṣṭham ǀ dyām-iva ǀ upari ǁ4.31.15 Aṣṭaka 3.6.26.5Anuvāka 4.3.102
Text, recitation and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.