Devatā देवता

1-8, 12-24: Indra; 9-11: Indra, Uṣas

Ṛṣi ऋषि

Vāmadeva Gautama

Chandas छन्दस्

Gāyatrī, Anuṣṭubh

1. Ṛk 1

   नकि॑रिंद्र॒ त्वदुत्त॑रो॒ न ज्यायाँ॑ अस्ति वृत्रहन् ।
   नकि॑रे॒वा यथा॒ त्वं ॥

   नकिर् इन्द्र त्वद् उत्तरो न ज्यायां अस्ति वृत्रहन् |
   नकिर् एवा यथा त्वम् ||

   nákirindra tvádúttaro ná jyā́yām̐ asti vṛtrahan ǀ
   nákirevā́ yáthā tvám ǁ

   nakir indra tvad uttaro na jyāyāṃ asti vṛtrahan |
   nakir evā yathā tvam ||

   नकिः॑ । इ॒न्द्र॒ । त्वत् । उत्ऽत॑रः । न । ज्याया॑न् । अ॒स्ति॒ । वृ॒त्र॒ऽह॒न् ।
   नकिः॑ । ए॒व । यथा॑ । त्वम् ॥

   नकिः । इन्द्र । त्वत् । उत्ऽतरः । न । ज्यायान् । अस्ति । वृत्रऽहन् ।
   नकिः । एव । यथा । त्वम् ॥

   nákiḥ ǀ indra ǀ tvát ǀ út-taraḥ ǀ ná ǀ jyā́yān ǀ asti ǀ vṛtra-han ǀ
   nákiḥ ǀ evá ǀ yáthā ǀ tvám ǁ

   nakiḥ ǀ indra ǀ tvat ǀ ut-taraḥ ǀ na ǀ jyāyān ǀ asti ǀ vṛtra-han ǀ
   nakiḥ ǀ eva ǀ yathā ǀ tvam ǁ

   4.30.1 Aṣṭaka 3.6.19.1Anuvāka 4.3.64Interpretations

2. Ṛk 2

   स॒त्रा ते॒ अनु॑ कृ॒ष्टयो॒ विश्वा॑ च॒क्रेव॑ वावृतुः ।
   स॒त्रा म॒हाँ अ॑सि श्रु॒तः ॥

   सत्रा ते अनु कृष्टयो विश्वा चक्रेव वावृतुः |
   सत्रा महां असि श्रुतः ||

   satrā́ te ánu kṛṣṭáyo víśvā cakréva vāvṛtuḥ ǀ
   satrā́ mahā́m̐ asi śrutáḥ ǁ

   satrā te anu kṛṣṭayo viśvā cakreva vāvṛtuḥ |
   satrā mahāṃ asi śrutaḥ ||

   स॒त्रा । ते॒ । अनु॑ । कृ॒ष्टयः॑ । विश्वा॑ । च॒क्राऽइ॑व । व॒वृ॒तुः॒ ।
   स॒त्रा । म॒हान् । अ॒सि॒ । श्रु॒तः ॥

   सत्रा । ते । अनु । कृष्टयः । विश्वा । चक्राऽइव । ववृतुः ।
   सत्रा । महान् । असि । श्रुतः ॥

   satrā́ ǀ te ǀ ánu ǀ kṛṣṭáyaḥ ǀ víśvā ǀ cakrā́-iva ǀ vavṛtuḥ ǀ
   satrā́ ǀ mahā́n ǀ asi ǀ śrutáḥ ǁ

   satrā ǀ te ǀ anu ǀ kṛṣṭayaḥ ǀ viśvā ǀ cakrā-iva ǀ vavṛtuḥ ǀ
   satrā ǀ mahān ǀ asi ǀ śrutaḥ ǁ

   4.30.2 Aṣṭaka 3.6.19.2Anuvāka 4.3.65Interpretations

3. Ṛk 3

   विश्वे॑ च॒नेद॒ना त्वा॑ दे॒वास॑ इंद्र युयुधुः ।
   यदहा॒ नक्त॒माति॑रः ॥

   विश्वे चनेद् अना त्वा देवास इन्द्र युयुधुः |
   यद् अहा नक्तम् आतिरः ||

   víśve canédanā́ tvā devā́sa indra yuyudhuḥ ǀ
   yádáhā náktamā́tiraḥ ǁ

   viśve caned anā tvā devāsa indra yuyudhuḥ |
   yad ahā naktam ātiraḥ ||

   विश्वे॑ । च॒न । इत् । अ॒ना । त्वा॒ । दे॒वासः॑ । इ॒न्द्र॒ । यु॒यु॒धुः॒ ।
   यत् । अहा॑ । नक्त॑म् । आ । अति॑रः ॥

   विश्वे । चन । इत् । अना । त्वा । देवासः । इन्द्र । युयुधुः ।
   यत् । अहा । नक्तम् । आ । अतिरः ॥

   víśve ǀ caná ǀ ít ǀ anā́ ǀ tvā ǀ devā́saḥ ǀ indra ǀ yuyudhuḥ ǀ
   yát ǀ áhā ǀ náktam ǀ ā́ ǀ átiraḥ ǁ

   viśve ǀ cana ǀ it ǀ anā ǀ tvā ǀ devāsaḥ ǀ indra ǀ yuyudhuḥ ǀ
   yat ǀ ahā ǀ naktam ǀ ā ǀ atiraḥ ǁ

   4.30.3 Aṣṭaka 3.6.19.3Anuvāka 4.3.66Interpretations

4. Ṛk 4

   यत्रो॒त बा॑धि॒तेभ्य॑श्च॒क्रं कुत्सा॑य॒ युध्य॑ते ।
   मु॒षा॒य इं॑द्र॒ सूर्यं॑ ॥

   यत्रोत बाधितेभ्यश् चक्रं कुत्साय युध्यते |
   मुषाय इन्द्र सूर्यम् ||

   yátrotá bādhitébhyaścakrám kútsāya yúdhyate ǀ
   muṣāyá indra sū́ryam ǁ

   yatrota bādhitebhyaś cakraṃ kutsāya yudhyate |
   muṣāya indra sūryam ||

   यत्र॑ । उ॒त । बा॒धि॒तेभ्यः॑ । च॒क्रम् । कुत्सा॑य । युध्य॑ते ।
   मु॒षा॒यः । इ॒न्द्र॒ । सूर्य॑म् ॥

   यत्र । उत । बाधितेभ्यः । चक्रम् । कुत्साय । युध्यते ।
   मुषायः । इन्द्र । सूर्यम् ॥

   yátra ǀ utá ǀ bādhitébhyaḥ ǀ cakrám ǀ kútsāya ǀ yúdhyate ǀ
   muṣāyáḥ ǀ indra ǀ sū́ryam ǁ

   yatra ǀ uta ǀ bādhitebhyaḥ ǀ cakram ǀ kutsāya ǀ yudhyate ǀ
   muṣāyaḥ ǀ indra ǀ sūryam ǁ

   4.30.4 Aṣṭaka 3.6.19.4Anuvāka 4.3.67Interpretations

5. Ṛk 5

   यत्र॑ दे॒वाँ ऋ॑घाय॒तो विश्वाँ॒ अयु॑ध्य॒ एक॒ इत् ।
   त्वमिं॑द्र व॒नूँरह॑न् ॥

   यत्र देवां ऋघायतो विश्वां अयुध्य एक इत् |
   त्वम् इन्द्र वनूंर् अहन् ||

   yátra devā́m̐ ṛghāyató víśvām̐ áyudhya éka ít ǀ
   tvámindra vanū́m̐ráhan ǁ

   yatra devāṃ ṛghāyato viśvāṃ ayudhya eka it |
   tvam indra vanūṃr ahan ||

   यत्र॑ । दे॒वान् । ऋ॒घा॒य॒तः । विश्वा॑न् । अयु॑ध्यः । एकः॑ । इत् ।
   त्वम् । इ॒न्द्र॒ । व॒नून् । अह॑न् ॥

   यत्र । देवान् । ऋघायतः । विश्वान् । अयुध्यः । एकः । इत् ।
   त्वम् । इन्द्र । वनून् । अहन् ॥

   yátra ǀ devā́n ǀ ṛghāyatáḥ ǀ víśvān ǀ áyudhyaḥ ǀ ékaḥ ǀ ít ǀ
   tvám ǀ indra ǀ vanū́n ǀ áhan ǁ

   yatra ǀ devān ǀ ṛghāyataḥ ǀ viśvān ǀ ayudhyaḥ ǀ ekaḥ ǀ it ǀ
   tvam ǀ indra ǀ vanūn ǀ ahan ǁ

   4.30.5 Aṣṭaka 3.6.19.5Anuvāka 4.3.68Interpretations

6. Ṛk 6

   यत्रो॒त मर्त्या॑य॒ कमरि॑णा इंद्र॒ सूर्यं॑ ।
   प्रावः॒ शची॑भि॒रेत॑शं ॥

   यत्रोत मर्त्याय कम् अरिणा इन्द्र सूर्यम् |
   प्रावः शचीभिर् एतशम् ||

   yátrotá mártyāya kámáriṇā indra sū́ryam ǀ
   prā́vaḥ śácībhirétaśam ǁ

   yatrota martyāya kam ariṇā indra sūryam |
   prāvaḥ śacībhir etaśam ||

   यत्र॑ । उ॒त । मर्त्या॑य । कम् । अरि॑णाः । इ॒न्द्र॒ । सूर्य॑म् ।
   प्र । आ॒वः॒ । शची॑भिः । एत॑शम् ॥

   यत्र । उत । मर्त्याय । कम् । अरिणाः । इन्द्र । सूर्यम् ।
   प्र । आवः । शचीभिः । एतशम् ॥

   yátra ǀ utá ǀ mártyāya ǀ kám ǀ áriṇāḥ ǀ indra ǀ sū́ryam ǀ
   prá ǀ āvaḥ ǀ śácībhiḥ ǀ étaśam ǁ

   yatra ǀ uta ǀ martyāya ǀ kam ǀ ariṇāḥ ǀ indra ǀ sūryam ǀ
   pra ǀ āvaḥ ǀ śacībhiḥ ǀ etaśam ǁ

   4.30.6 Aṣṭaka 3.6.20.1Anuvāka 4.3.69Interpretations

7. Ṛk 7

   किमादु॒तासि॑ वृत्रह॒न्मघ॑वन्मन्यु॒मत्त॑मः ।
   अत्राह॒ दानु॒माति॑रः ॥

   किम् आद् उतासि वृत्रहन् मघवन् मन्युमत्तमः |
   अत्राह दानुम् आतिरः ||

   kímā́dutā́si vṛtrahanmághavanmanyumáttamaḥ ǀ
   átrā́ha dā́numā́tiraḥ ǁ

   kim ād utāsi vṛtrahan maghavan manyumattamaḥ |
   atrāha dānum ātiraḥ ||

   किम् । आत् । उ॒त । अ॒सि॒ । वृ॒त्र॒ऽह॒न् । मघ॑ऽवन् । म॒न्यु॒मत्ऽत॑मः ।
   अत्र॑ । अह॑ । दानु॑म् । आ । अ॒ति॒रः॒ ॥

   किम् । आत् । उत । असि । वृत्रऽहन् । मघऽवन् । मन्युमत्ऽतमः ।
   अत्र । अह । दानुम् । आ । अतिरः ॥

   kím ǀ ā́t ǀ utá ǀ asi ǀ vṛtra-han ǀ mágha-van ǀ manyumát-tamaḥ ǀ
   átra ǀ áha ǀ dā́num ǀ ā́ ǀ atiraḥ ǁ

   kim ǀ āt ǀ uta ǀ asi ǀ vṛtra-han ǀ magha-van ǀ manyumat-tamaḥ ǀ
   atra ǀ aha ǀ dānum ǀ ā ǀ atiraḥ ǁ

   4.30.7 Aṣṭaka 3.6.20.2Anuvāka 4.3.70Interpretations

8. Ṛk 8

   ए॒तद्घेदु॒त वी॒र्य१॒॑मिंद्र॑ च॒कर्थ॒ पौंस्यं॑ ।
   स्त्रियं॒ यद्दु॑र्हणा॒युवं॒ वधी॑र्दुहि॒तरं॑ दि॒वः ॥

   एतद् घेद् उत वीर्यम् इन्द्र चकर्थ पौंस्यम् |
   स्त्रियं यद् दुर्हणायुवं वधीर् दुहितरं दिवः ||

   etádghédutá vīryámíndra cakártha páuṃsyam ǀ
   stríyam yáddurhaṇāyúvam vádhīrduhitáram diváḥ ǁ

   etad ghed uta vīryam indra cakartha pauṃsyam |
   striyaṃ yad durhaṇāyuvaṃ vadhīr duhitaraṃ divaḥ ||

   ए॒तत् । घ॒ । इत् । उ॒त । वी॒र्य॑म् । इन्द्र॑ । च॒कर्थ॑ । पौंस्य॑म् ।
   स्त्रिय॑म् । यत् । दुः॒ऽह॒ना॒युव॑म् । वधीः॑ । दु॒हि॒तर॑म् । दि॒वः ॥

   एतत् । घ । इत् । उत । वीर्यम् । इन्द्र । चकर्थ । पौंस्यम् ।
   स्त्रियम् । यत् । दुःऽहनायुवम् । वधीः । दुहितरम् । दिवः ॥

   etát ǀ gha ǀ ít ǀ utá ǀ vīryám ǀ índra ǀ cakártha ǀ páuṃsyam ǀ
   stríyam ǀ yát ǀ duḥ-hanāyúvam ǀ vádhīḥ ǀ duhitáram ǀ diváḥ ǁ

   etat ǀ gha ǀ it ǀ uta ǀ vīryam ǀ indra ǀ cakartha ǀ pauṃsyam ǀ
   striyam ǀ yat ǀ duḥ-hanāyuvam ǀ vadhīḥ ǀ duhitaram ǀ divaḥ ǁ

   4.30.8 Aṣṭaka 3.6.20.3Anuvāka 4.3.71Interpretations

9. Ṛk 9

   दि॒वश्चि॑द्घा दुहि॒तरं॑ म॒हान्म॑ही॒यमा॑नां ।
   उ॒षास॑मिंद्र॒ सं पि॑णक् ॥

   दिवश् चिद् घा दुहितरम् महान् महीयमानाम् |
   उषासम् इन्द्र सम् पिणक् ||

   diváścidghā duhitáram mahā́nmahīyámānām ǀ
   uṣā́samindra sám piṇak ǁ

   divaś cid ghā duhitaram mahān mahīyamānām |
   uṣāsam indra sam piṇak ||

   दि॒वः । चि॒त् । घ॒ । दु॒हि॒तर॑म् । म॒हान् । म॒ही॒यमा॑नाम् ।
   उ॒षस॑म् । इ॒न्द्र॒ । सम् । पि॒ण॒क् ॥

   दिवः । चित् । घ । दुहितरम् । महान् । महीयमानाम् ।
   उषसम् । इन्द्र । सम् । पिणक् ॥

   diváḥ ǀ cit ǀ gha ǀ duhitáram ǀ mahā́n ǀ mahīyámānām ǀ
   uṣásam ǀ indra ǀ sám ǀ piṇak ǁ

   divaḥ ǀ cit ǀ gha ǀ duhitaram ǀ mahān ǀ mahīyamānām ǀ
   uṣasam ǀ indra ǀ sam ǀ piṇak ǁ

   4.30.9 Aṣṭaka 3.6.20.4Anuvāka 4.3.72Interpretations

10. Ṛk 10

    अपो॒षा अन॑सः सर॒त्संपि॑ष्टा॒दह॑ बि॒भ्युषी॑ ।
    नि यत्सीं॑ शि॒श्नथ॒द्वृषा॑ ॥

    अपोषा अनसः सरत् सम्पिष्टाद् अह बिभ्युषी |
    नि यत् सीं शिश्नथद् वृषा ||

    ápoṣā́ ánasaḥ saratsámpiṣṭādáha bibhyúṣī ǀ
    ní yátsīm śiśnáthadvṛ́ṣā ǁ

    apoṣā anasaḥ sarat sampiṣṭād aha bibhyuṣī |
    ni yat sīṃ śiśnathad vṛṣā ||

    अप॑ । उ॒षाः । अन॑सः । स॒र॒त् । सम्ऽपि॑ष्टात् । अह॑ । बि॒भ्युषी॑ ।
    नि । यत् । सी॒म् । शि॒श्नथ॑त् । वृषा॑ ॥

    अप । उषाः । अनसः । सरत् । सम्ऽपिष्टात् । अह । बिभ्युषी ।
    नि । यत् । सीम् । शिश्नथत् । वृषा ॥

    ápa ǀ uṣā́ḥ ǀ ánasaḥ ǀ sarat ǀ sám-piṣṭāt ǀ áha ǀ bibhyúṣī ǀ
    ní ǀ yát ǀ sīm ǀ śiśnáthat ǀ vṛ́ṣā ǁ

    apa ǀ uṣāḥ ǀ anasaḥ ǀ sarat ǀ sam-piṣṭāt ǀ aha ǀ bibhyuṣī ǀ
    ni ǀ yat ǀ sīm ǀ śiśnathat ǀ vṛṣā ǁ

    4.30.10 Aṣṭaka 3.6.20.5Anuvāka 4.3.73Interpretations

11. Ṛk 11

    ए॒तद॑स्या॒ अनः॑ शये॒ सुसं॑पिष्टं॒ विपा॒श्या ।
    स॒सार॑ सीं परा॒वतः॑ ॥

    एतद् अस्या अनः शये सुसम्पिष्टं विपाश्य् आ |
    ससार सीम् परावतः ||

    etádasyā ánaḥ śaye súsampiṣṭam vípāśyā́ ǀ
    sasā́ra sīm parāvátaḥ ǁ

    etad asyā anaḥ śaye susampiṣṭaṃ vipāśy ā |
    sasāra sīm parāvataḥ ||

    ए॒तत् । अ॒स्याः॒ । अनः॑ । श॒ये॒ । सुऽस॑म्पिष्टम् । विऽपा॑शि । आ ।
    स॒सार॑ । सी॒म् । प॒रा॒ऽवतः॑ ॥

    एतत् । अस्याः । अनः । शये । सुऽसम्पिष्टम् । विऽपाशि । आ ।
    ससार । सीम् । पराऽवतः ॥

    etát ǀ asyāḥ ǀ ánaḥ ǀ śaye ǀ sú-sampiṣṭam ǀ ví-pāśi ǀ ā́ ǀ
    sasā́ra ǀ sīm ǀ parā-vátaḥ ǁ

    etat ǀ asyāḥ ǀ anaḥ ǀ śaye ǀ su-sampiṣṭam ǀ vi-pāśi ǀ ā ǀ
    sasāra ǀ sīm ǀ parā-vataḥ ǁ

    4.30.11 Aṣṭaka 3.6.21.1Anuvāka 4.3.74Interpretations

12. Ṛk 12

    उ॒त सिंधुं॑ विबा॒ल्यं॑ वितस्था॒नामधि॒ क्षमि॑ ।
    परि॑ ष्ठा इंद्र मा॒यया॑ ॥

    उत सिन्धुं विबाल्यं वितस्थानाम् अधि क्षमि |
    परि ष्ठा इन्द्र मायया ||

    utá síndhum vibālyám vitasthānā́mádhi kṣámi ǀ
    pári ṣṭhā indra māyáyā ǁ

    uta sindhuṃ vibālyaṃ vitasthānām adhi kṣami |
    pari ṣṭhā indra māyayā ||

    उ॒त । सिन्धु॑म् । वि॒ऽबा॒ल्य॑म् । वि॒ऽत॒स्था॒नाम् । अधि॑ । क्षमि॑ ।
    परि॑ । स्थाः॒ । इ॒न्द्र॒ । मा॒यया॑ ॥

    उत । सिन्धुम् । विऽबाल्यम् । विऽतस्थानाम् । अधि । क्षमि ।
    परि । स्थाः । इन्द्र । मायया ॥

    utá ǀ síndhum ǀ vi-bālyám ǀ vi-tasthānā́m ǀ ádhi ǀ kṣámi ǀ
    pári ǀ sthāḥ ǀ indra ǀ māyáyā ǁ

    uta ǀ sindhum ǀ vi-bālyam ǀ vi-tasthānām ǀ adhi ǀ kṣami ǀ
    pari ǀ sthāḥ ǀ indra ǀ māyayā ǁ

    4.30.12 Aṣṭaka 3.6.21.2Anuvāka 4.3.75Interpretations

13. Ṛk 13

    उ॒त शुष्ण॑स्य धृष्णु॒या प्र मृ॑क्षो अ॒भि वेद॑नं ।
    पुरो॒ यद॑स्य संपि॒णक् ॥

    उत शुष्णस्य धृष्णुया प्र मृक्षो अभि वेदनम् |
    पुरो यद् अस्य सम्पिणक् ||

    utá śúṣṇasya dhṛṣṇuyā́ prá mṛkṣo abhí védanam ǀ
    púro yádasya sampiṇák ǁ

    uta śuṣṇasya dhṛṣṇuyā pra mṛkṣo abhi vedanam |
    puro yad asya sampiṇak ||

    उ॒त । शुष्ण॑स्य । धृ॒ष्णु॒ऽया । प्र । मृ॒क्षः॒ । अ॒भि । वेद॑नम् ।
    पुरः॑ । यत् । अ॒स्य॒ । स॒म्ऽपि॒णक् ॥

    उत । शुष्णस्य । धृष्णुऽया । प्र । मृक्षः । अभि । वेदनम् ।
    पुरः । यत् । अस्य । सम्ऽपिणक् ॥

    utá ǀ śúṣṇasya ǀ dhṛṣṇu-yā́ ǀ prá ǀ mṛkṣaḥ ǀ abhí ǀ védanam ǀ
    púraḥ ǀ yát ǀ asya ǀ sam-piṇák ǁ

    uta ǀ śuṣṇasya ǀ dhṛṣṇu-yā ǀ pra ǀ mṛkṣaḥ ǀ abhi ǀ vedanam ǀ
    puraḥ ǀ yat ǀ asya ǀ sam-piṇak ǁ

    4.30.13 Aṣṭaka 3.6.21.3Anuvāka 4.3.76Interpretations

14. Ṛk 14

    उ॒त दा॒सं कौ॑लित॒रं बृ॑ह॒तः पर्व॑ता॒दधि॑ ।
    अवा॑हन्निंद्र॒ शंब॑रं ॥

    उत दासं कौलितरम् बृहतः पर्वताद् अधि |
    अवाहन्न् इन्द्र शम्बरम् ||

    utá dāsám kaulitarám bṛhatáḥ párvatādádhi ǀ
    ávāhannindra śámbaram ǁ

    uta dāsaṃ kaulitaram bṛhataḥ parvatād adhi |
    avāhann indra śambaram ||

    उ॒त । दा॒सम् । कौ॒लि॒ऽत॒रम् । बृ॒ह॒तः । पर्व॑तात् । अधि॑ ।
    अव॑ । अ॒ह॒न् । इ॒न्द्र॒ । शम्ब॑रम् ॥

    उत । दासम् । कौलिऽतरम् । बृहतः । पर्वतात् । अधि ।
    अव । अहन् । इन्द्र । शम्बरम् ॥

    utá ǀ dāsám ǀ kauli-tarám ǀ bṛhatáḥ ǀ párvatāt ǀ ádhi ǀ
    áva ǀ ahan ǀ indra ǀ śámbaram ǁ

    uta ǀ dāsam ǀ kauli-taram ǀ bṛhataḥ ǀ parvatāt ǀ adhi ǀ
    ava ǀ ahan ǀ indra ǀ śambaram ǁ

    4.30.14 Aṣṭaka 3.6.21.4Anuvāka 4.3.77Interpretations

15. Ṛk 15

    उ॒त दा॒सस्य॑ व॒र्चिनः॑ स॒हस्रा॑णि श॒ताव॑धीः ।
    अधि॒ पंच॑ प्र॒धीँरि॑व ॥

    उत दासस्य वर्चिनः सहस्राणि शतावधीः |
    अधि पञ्च प्रधींर् इव ||

    utá dāsásya varcínaḥ sahásrāṇi śatā́vadhīḥ ǀ
    ádhi páñca pradhī́m̐riva ǁ

    uta dāsasya varcinaḥ sahasrāṇi śatāvadhīḥ |
    adhi pañca pradhīṃr iva ||

    उ॒त । दा॒सस्य॑ । व॒र्चिनः॑ । स॒हस्रा॑णि । श॒ता । अ॒व॒धीः॒ ।
    अधि॑ । पञ्च॑ । प्र॒धीन्ऽइ॑व ॥

    उत । दासस्य । वर्चिनः । सहस्राणि । शता । अवधीः ।
    अधि । पञ्च । प्रधीन्ऽइव ॥

    utá ǀ dāsásya ǀ varcínaḥ ǀ sahásrāṇi ǀ śatā́ ǀ avadhīḥ ǀ
    ádhi ǀ páñca ǀ pradhī́n-iva ǁ

    uta ǀ dāsasya ǀ varcinaḥ ǀ sahasrāṇi ǀ śatā ǀ avadhīḥ ǀ
    adhi ǀ pañca ǀ pradhīn-iva ǁ

    4.30.15 Aṣṭaka 3.6.21.5Anuvāka 4.3.78Interpretations

16. Ṛk 16

    उ॒त त्यं पु॒त्रम॒ग्रुवः॒ परा॑वृक्तं श॒तक्र॑तुः ।
    उ॒क्थेष्विंद्र॒ आभ॑जत् ॥

    उत त्यम् पुत्रम् अग्रुवः परावृक्तं शतक्रतुः |
    उक्थेष्व् इन्द्र आभजत् ||

    utá tyám putrámagrúvaḥ párāvṛktam śatákratuḥ ǀ
    ukthéṣvíndra ā́bhajat ǁ

    uta tyam putram agruvaḥ parāvṛktaṃ śatakratuḥ |
    uktheṣv indra ābhajat ||

    उ॒त । त्यम् । पु॒त्रम् । अ॒ग्रुवः॑ । परा॑ऽवृक्तम् । श॒तऽक्र॑तुः ।
    उ॒क्थेषु॑ । इन्द्रः॑ । आ । अ॒भ॒ज॒त् ॥

    उत । त्यम् । पुत्रम् । अग्रुवः । पराऽवृक्तम् । शतऽक्रतुः ।
    उक्थेषु । इन्द्रः । आ । अभजत् ॥

    utá ǀ tyám ǀ putrám ǀ agrúvaḥ ǀ párā-vṛktam ǀ śatá-kratuḥ ǀ
    ukthéṣu ǀ índraḥ ǀ ā́ ǀ abhajat ǁ

    uta ǀ tyam ǀ putram ǀ agruvaḥ ǀ parā-vṛktam ǀ śata-kratuḥ ǀ
    uktheṣu ǀ indraḥ ǀ ā ǀ abhajat ǁ

    4.30.16 Aṣṭaka 3.6.22.1Anuvāka 4.3.79Interpretations

17. Ṛk 17

    उ॒त त्या तु॒र्वशा॒यदू॑ अस्ना॒तारा॒ शची॒पतिः॑ ।
    इंद्रो॑ वि॒द्वाँ अ॑पारयत् ॥

    उत त्या तुर्वशायदू अस्नातारा शचीपतिः |
    इन्द्रो विद्वां अपारयत् ||

    utá tyā́ turváśāyádū asnātā́rā śácīpátiḥ ǀ
    índro vidvā́m̐ apārayat ǁ

    uta tyā turvaśāyadū asnātārā śacīpatiḥ |
    indro vidvāṃ apārayat ||

    उ॒त । त्या । तु॒र्वशा॒यदू॒ इति॑ । अ॒स्ना॒तारा॑ । शची॒३॒॑ऽपतिः॑ ।
    इन्द्रः॑ । वि॒द्वान् । अ॒पा॒र॒य॒त् ॥

    उत । त्या । तुर्वशायदू इति । अस्नातारा । शचीऽपतिः ।
    इन्द्रः । विद्वान् । अपारयत् ॥

    utá ǀ tyā́ ǀ turváśāyádū íti ǀ asnātā́rā ǀ śacī́-pátiḥ ǀ
    índraḥ ǀ vidvā́n ǀ apārayat ǁ

    uta ǀ tyā ǀ turvaśāyadū iti ǀ asnātārā ǀ śacī-patiḥ ǀ
    indraḥ ǀ vidvān ǀ apārayat ǁ

    4.30.17 Aṣṭaka 3.6.22.2Anuvāka 4.3.80Interpretations

18. Ṛk 18

    उ॒त त्या स॒द्य आर्या॑ स॒रयो॑रिंद्र पा॒रतः॑ ।
    अर्णा॑चि॒त्रर॑थावधीः ॥

    उत त्या सद्य आर्या सरयोर् इन्द्र पारतः |
    अर्णाचित्ररथावधीः ||

    utá tyā́ sadyá ā́ryā saráyorindra pārátaḥ ǀ
    árṇācitrárathāvadhīḥ ǁ

    uta tyā sadya āryā sarayor indra pārataḥ |
    arṇācitrarathāvadhīḥ ||

    उ॒त । त्या । स॒द्यः । आर्या॑ । स॒रयोः॑ । इ॒न्द्र॒ । पा॒रतः॑ ।
    अर्णा॑चि॒त्रर॑था । अ॒व॒धीः॒ ॥

    उत । त्या । सद्यः । आर्या । सरयोः । इन्द्र । पारतः ।
    अर्णाचित्ररथा । अवधीः ॥

    utá ǀ tyā́ ǀ sadyáḥ ǀ ā́ryā ǀ saráyoḥ ǀ indra ǀ pārátaḥ ǀ
    árṇācitrárathā ǀ avadhīḥ ǁ

    uta ǀ tyā ǀ sadyaḥ ǀ āryā ǀ sarayoḥ ǀ indra ǀ pārataḥ ǀ
    arṇācitrarathā ǀ avadhīḥ ǁ

    4.30.18 Aṣṭaka 3.6.22.3Anuvāka 4.3.81Interpretations

19. Ṛk 19

    अनु॒ द्वा ज॑हि॒ता न॑यो॒ऽंधं श्रो॒णं च॑ वृत्रहन् ।
    न तत्ते॑ सु॒म्नमष्ट॑वे ॥

    अनु द्वा जहिता नयो ऽन्धं श्रोणं च वृत्रहन् |
    न तत् ते सुम्नम् अष्टवे ||

    ánu dvā́ jahitā́ nayo’ndhám śroṇám ca vṛtrahan ǀ
    ná tátte sumnámáṣṭave ǁ

    anu dvā jahitā nayo 'ndhaṃ śroṇaṃ ca vṛtrahan |
    na tat te sumnam aṣṭave ||

    अनु॑ । द्वा । ज॒हि॒ता । न॒यः॒ । अ॒न्धम् । श्रो॒णम् । च॒ । वृ॒त्र॒ऽह॒न् ।
    न । तत् । ते॒ । सु॒म्नम् । अष्ट॑वे ॥

    अनु । द्वा । जहिता । नयः । अन्धम् । श्रोणम् । च । वृत्रऽहन् ।
    न । तत् । ते । सुम्नम् । अष्टवे ॥

    ánu ǀ dvā́ ǀ jahitā́ ǀ nayaḥ ǀ andhám ǀ śroṇám ǀ ca ǀ vṛtra-han ǀ
    ná ǀ tát ǀ te ǀ sumnám ǀ áṣṭave ǁ

    anu ǀ dvā ǀ jahitā ǀ nayaḥ ǀ andham ǀ śroṇam ǀ ca ǀ vṛtra-han ǀ
    na ǀ tat ǀ te ǀ sumnam ǀ aṣṭave ǁ

    4.30.19 Aṣṭaka 3.6.22.4Anuvāka 4.3.82Interpretations

20. Ṛk 20

    श॒तम॑श्म॒न्मयी॑नां पु॒रामिंद्रो॒ व्या॑स्यत् ।
    दिवो॑दासाय दा॒शुषे॑ ॥

    शतम् अश्मन्मयीनाम् पुराम् इन्द्रो व्य् आस्यत् |
    दिवोदासाय दाशुषे ||

    śatámaśmanmáyīnām purā́míndro vyā́syat ǀ
    dívodāsāya dāśúṣe ǁ

    śatam aśmanmayīnām purām indro vy āsyat |
    divodāsāya dāśuṣe ||

    श॒तम् । अ॒श्म॒न्ऽमयी॑नाम् । पु॒राम् । इन्द्रः॑ । वि । आ॒स्य॒त् ।
    दिवः॑ऽदासाय । दा॒शुषे॑ ॥

    शतम् । अश्मन्ऽमयीनाम् । पुराम् । इन्द्रः । वि । आस्यत् ।
    दिवःऽदासाय । दाशुषे ॥

    śatám ǀ aśman-máyīnām ǀ purā́m ǀ índraḥ ǀ ví ǀ āsyat ǀ
    dívaḥ-dāsāya ǀ dāśúṣe ǁ

    śatam ǀ aśman-mayīnām ǀ purām ǀ indraḥ ǀ vi ǀ āsyat ǀ
    divaḥ-dāsāya ǀ dāśuṣe ǁ

    4.30.20 Aṣṭaka 3.6.22.5Anuvāka 4.3.83Interpretations

21. Ṛk 21

    अस्वा॑पयद्द॒भीत॑ये स॒हस्रा॑ त्रिं॒शतं॒ हथैः॑ ।
    दा॒साना॒मिंद्रो॑ मा॒यया॑ ॥

    अस्वापयद् दभीतये सहस्रा त्रिंशतं हथैः |
    दासानाम् इन्द्रो मायया ||

    ásvāpayaddabhī́taye sahásrā triṃśátam háthaiḥ ǀ
    dāsā́nāmíndro māyáyā ǁ

    asvāpayad dabhītaye sahasrā triṃśataṃ hathaiḥ |
    dāsānām indro māyayā ||

    अस्वा॑पयत् । द॒भीत॑ये । स॒हस्रा॑ । त्रिं॒शत॑म् । हथैः॑ ।
    दा॒साना॑म् । इन्द्रः॑ । मा॒यया॑ ॥

    अस्वापयत् । दभीतये । सहस्रा । त्रिंशतम् । हथैः ।
    दासानाम् । इन्द्रः । मायया ॥

    ásvāpayat ǀ dabhī́taye ǀ sahásrā ǀ triṃśátam ǀ háthaiḥ ǀ
    dāsā́nām ǀ índraḥ ǀ māyáyā ǁ

    asvāpayat ǀ dabhītaye ǀ sahasrā ǀ triṃśatam ǀ hathaiḥ ǀ
    dāsānām ǀ indraḥ ǀ māyayā ǁ

    4.30.21 Aṣṭaka 3.6.23.1Anuvāka 4.3.84Interpretations

22. Ṛk 22

    स घेदु॒तासि॑ वृत्रहन्त्समा॒न इं॑द्र॒ गोप॑तिः ।
    यस्ता विश्वा॑नि चिच्यु॒षे ॥

    स घेद् उतासि वृत्रहन् समान इन्द्र गोपतिः |
    यस् ता विश्वानि चिच्युषे ||

    sá ghédutā́si vṛtrahantsamāná indra gópatiḥ ǀ
    yástā́ víśvāni cicyuṣé ǁ

    sa ghed utāsi vṛtrahan samāna indra gopatiḥ |
    yas tā viśvāni cicyuṣe ||

    सः । घ॒ । इत् । उ॒त । अ॒सि॒ । वृ॒त्र॒ऽह॒न् । स॒मा॒नः । इ॒न्द्र॒ । गोऽप॑तिः ।
    यः । ता । विश्वा॑नि । चि॒च्यु॒षे ॥

    सः । घ । इत् । उत । असि । वृत्रऽहन् । समानः । इन्द्र । गोऽपतिः ।
    यः । ता । विश्वानि । चिच्युषे ॥

    sáḥ ǀ gha ǀ ít ǀ utá ǀ asi ǀ vṛtra-han ǀ samānáḥ ǀ indra ǀ gó-patiḥ ǀ
    yáḥ ǀ tā́ ǀ víśvāni ǀ cicyuṣé ǁ

    saḥ ǀ gha ǀ it ǀ uta ǀ asi ǀ vṛtra-han ǀ samānaḥ ǀ indra ǀ go-patiḥ ǀ
    yaḥ ǀ tā ǀ viśvāni ǀ cicyuṣe ǁ

    4.30.22 Aṣṭaka 3.6.23.2Anuvāka 4.3.85Interpretations

23. Ṛk 23

    उ॒त नू॒नं यदिं॑द्रि॒यं क॑रि॒ष्या इं॑द्र॒ पौंस्यं॑ ।
    अ॒द्या नकि॒ष्टदा मि॑नत् ॥

    उत नूनं यद् इन्द्रियं करिष्या इन्द्र पौंस्यम् |
    अद्या नकिष् टद् आ मिनत् ||

    utá nūnám yádindriyám kariṣyā́ indra páuṃsyam ǀ
    adyā́ nákiṣṭádā́ minat ǁ

    uta nūnaṃ yad indriyaṃ kariṣyā indra pauṃsyam |
    adyā nakiṣ ṭad ā minat ||

    उ॒त । नू॒नम् । यत् । इ॒न्द्रि॒यम् । क॒रि॒ष्याः । इ॒न्द्र॒ । पौंस्य॑म् ।
    अ॒द्य । नकिः॑ । तत् । आ । मि॒न॒त् ॥

    उत । नूनम् । यत् । इन्द्रियम् । करिष्याः । इन्द्र । पौंस्यम् ।
    अद्य । नकिः । तत् । आ । मिनत् ॥

    utá ǀ nūnám ǀ yát ǀ indriyám ǀ kariṣyā́ḥ ǀ indra ǀ páuṃsyam ǀ
    adyá ǀ nákiḥ ǀ tát ǀ ā́ ǀ minat ǁ

    uta ǀ nūnam ǀ yat ǀ indriyam ǀ kariṣyāḥ ǀ indra ǀ pauṃsyam ǀ
    adya ǀ nakiḥ ǀ tat ǀ ā ǀ minat ǁ

    4.30.23 Aṣṭaka 3.6.23.3Anuvāka 4.3.86Interpretations

24. Ṛk 24

    वा॒मंवा॑मं त आदुरे दे॒वो द॑दात्वर्य॒मा ।
    वा॒मं पू॒षा वा॒मं भगो॑ वा॒मं दे॒वः करू॑ळती ॥

    वामं-वामं त आदुरे देवो ददात्व् अर्यमा |
    वामम् पूषा वामम् भगो वामं देवः करूऌअती ||

    vāmáṃvāmam ta ādure devó dadātvaryamā́ ǀ
    vāmám pūṣā́ vāmám bhágo vāmám deváḥ kárūḷatī ǁ

    vāmaṃ-vāmaṃ ta ādure devo dadātv aryamā |
    vāmam pūṣā vāmam bhago vāmaṃ devaḥ karūḷatī ||

    व॒मम्ऽवा॑मम् । ते॒ । आ॒ऽदु॒रे॒ । दे॒वः । द॒दा॒तु॒ । अ॒र्य॒मा ।
    वा॒मम् । पू॒षा । वा॒मम् । भगः॑ । वा॒मम् । दे॒वः । करू॑ळती ॥

    वमम्ऽवामम् । ते । आऽदुरे । देवः । ददातु । अर्यमा ।
    वामम् । पूषा । वामम् । भगः । वामम् । देवः । करूळती ॥

    vamám-vāmam ǀ te ǀ ā-dure ǀ deváḥ ǀ dadātu ǀ aryamā́ ǀ
    vāmám ǀ pūṣā́ ǀ vāmám ǀ bhágaḥ ǀ vāmám ǀ deváḥ ǀ kárūḷatī ǁ

    vamam-vāmam ǀ te ǀ ā-dure ǀ devaḥ ǀ dadātu ǀ aryamā ǀ
    vāmam ǀ pūṣā ǀ vāmam ǀ bhagaḥ ǀ vāmam ǀ devaḥ ǀ karūḷatī ǁ

    4.30.24 Aṣṭaka 3.6.23.4Anuvāka 4.3.87Interpretations

Text, recitation and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.