Ṛgveda · Maṇḍala 3 · Sūkta 31

Ṛk 3.31.10

Indra · Kuśika Aiṣīrathi Or Viśvāmitra Gāthina

The whole sūkta Link

Saṃhitā

सं॒पश्य॑माना अमदन्न॒भि स्वं पयः॑ प्र॒त्नस्य॒ रेत॑सो॒ दुघा॑नाः ।
वि रोद॑सी अतप॒द्घोष॑ एषां जा॒ते नि॒ष्ठामद॑धु॒र्गोषु॑ वी॒रान् ॥

सम्पश्यमाना अमदन्न् अभि स्वम् पयः प्रत्नस्य रेतसो दुघानाः |
वि रोदसी अतपद् घोष एषां जाते निष्ठाम् अदधुर् गोषु वीरान् ||

sampáśyamānā amadannabhí svám páyaḥ pratnásya rétaso dúghānāḥ ǀ
ví ródasī atapadghóṣa eṣām jāté niṣṭhā́mádadhurgóṣu vīrā́n ǁ

sampaśyamānā amadann abhi svam payaḥ pratnasya retaso dughānāḥ |
vi rodasī atapad ghoṣa eṣāṃ jāte niṣṭhām adadhur goṣu vīrān ||

Padapāṭha

स॒म्ऽपश्य॑मानाः । अ॒म॒द॒न् । अ॒भि । स्वम् । पयः॑ । प्र॒त्नस्य॑ । रेत॑सः । दुघा॑नाः ।
वि । रोद॑सी॒ इति॑ । अ॒त॒प॒त् । घोषः॑ । ए॒षा॒म् । जा॒ते । निः॒ऽस्थाम् । अद॑धुः । गोषु॑ । वी॒रान् ॥

सम्ऽपश्यमानाः । अमदन् । अभि । स्वम् । पयः । प्रत्नस्य । रेतसः । दुघानाः ।
वि । रोदसी इति । अतपत् । घोषः । एषाम् । जाते । निःऽस्थाम् । अदधुः । गोषु । वीरान् ॥

sam-páśyamānāḥ ǀ amadan ǀ abhí ǀ svám ǀ páyaḥ ǀ pratnásya ǀ rétasaḥ ǀ dúghānāḥ ǀ
ví ǀ ródasī íti ǀ atapat ǀ ghóṣaḥ ǀ eṣām ǀ jāté ǀ niḥ-sthā́m ǀ ádadhuḥ ǀ góṣu ǀ vīrā́n ǁ

sam-paśyamānāḥ ǀ amadan ǀ abhi ǀ svam ǀ payaḥ ǀ pratnasya ǀ retasaḥ ǀ dughānāḥ ǀ
vi ǀ rodasī iti ǀ atapat ǀ ghoṣaḥ ǀ eṣām ǀ jāte ǀ niḥ-sthām ǀ adadhuḥ ǀ goṣu ǀ vīrān ǁ

References

Maṇḍala · Sūkta · Ṛk
03.031.10
Aṣṭaka · Adhyāya · Varga · Ṛk
3.2.06.05
Maṇḍala · Anuvāka · Ṛk
03.03.032
Devatā देवता
Indra
Ṛṣi ऋषि
Kuśika Aiṣīrathi Or Viśvāmitra Gāthina
Chandas छन्दस्
Triṣṭubh
Svara स्वरः
धैवतः

Text and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.

Ṛgveda 3.31.10

Interpretations

Sri Aurobindo

Harmonised in vision (or, perfectly seeing) they rejoiced in their own (abode, Swar) milking out the milk of the ancient seed (of things). Their cry (of the Word) heated all the earth and heaven (created, that is to say, the burning clarity, gharma, taptaW ghrtaW, which is the yield of the solar cows); they established in that which was born a firm abiding and in the cows the heroes (that is, the battling force was established in the light of the knowledge). (SABCL, Vol. 10, p. 208)