Devatā देवता

Agni

Ṛṣi ऋषि

Viśvāmitra Gāthina

Chandas छन्दस्

Triṣṭubh

1. Ṛk 1

   प्रत्य॒ग्निरु॒षस॒श्चेकि॑ता॒नोऽबो॑धि॒ विप्रः॑ पद॒वीः क॑वी॒नां ।
   पृ॒थु॒पाजा॑ देव॒यद्भिः॒ समि॒द्धोऽप॒ द्वारा॒ तम॑सो॒ वह्नि॑रावः ॥

   प्रत्य् अग्निर् उषसश् चेकितानो ऽबोधि विप्रः पदवीः कवीनाम् |
   पृथुपाजा देवयद्भिः समिद्धो ऽप द्वारा तमसो वह्निर् आवः ||

   prátyagníruṣásaścékitānó’bodhi vípraḥ padavī́ḥ kavīnā́m ǀ
   pṛthupā́jā devayádbhiḥ sámiddhó’pa dvā́rā támaso váhnirāvaḥ ǁ

   praty agnir uṣasaś cekitāno 'bodhi vipraḥ padavīḥ kavīnām |
   pṛthupājā devayadbhiḥ samiddho 'pa dvārā tamaso vahnir āvaḥ ||

   प्रति॑ । अ॒ग्निः । उ॒षसः॑ । चेकि॑तानः । अबो॑धि । विप्रः॑ । प॒द॒ऽवीः । क॒वी॒नाम् ।
   पृ॒थु॒ऽपाजाः॑ । दे॒व॒यत्ऽभिः॑ । सम्ऽइ॑द्धः । अप॑ । द्वारा॑ । तम॑सः । वह्निः॑ । आ॒व॒रित्या॑वः ॥

   प्रति । अग्निः । उषसः । चेकितानः । अबोधि । विप्रः । पदऽवीः । कवीनाम् ।
   पृथुऽपाजाः । देवयत्ऽभिः । सम्ऽइद्धः । अप । द्वारा । तमसः । वह्निः । आवरित्यावः ॥

   práti ǀ agníḥ ǀ uṣásaḥ ǀ cékitānaḥ ǀ ábodhi ǀ vípraḥ ǀ pada-vī́ḥ ǀ kavīnā́m ǀ
   pṛthu-pā́jāḥ ǀ devayát-bhiḥ ǀ sám-iddhaḥ ǀ ápa ǀ dvā́rā ǀ támasaḥ ǀ váhniḥ ǀ āvarítyāvaḥ ǁ

   prati ǀ agniḥ ǀ uṣasaḥ ǀ cekitānaḥ ǀ abodhi ǀ vipraḥ ǀ pada-vīḥ ǀ kavīnām ǀ
   pṛthu-pājāḥ ǀ devayat-bhiḥ ǀ sam-iddhaḥ ǀ apa ǀ dvārā ǀ tamasaḥ ǀ vahniḥ ǀ āvarityāvaḥ ǁ

   3.5.1 Aṣṭaka 2.8.24.1Anuvāka 3.1.61Interpretations

2. Ṛk 2

   प्रेद्व॒ग्निर्वा॑वृधे॒ स्तोमे॑भिर्गी॒र्भिः स्तो॑तॄ॒णां न॑म॒स्य॑ उ॒क्थैः ।
   पू॒र्वीर्ऋ॒तस्य॑ सं॒दृश॑श्चका॒नः सं दू॒तो अ॑द्यौदु॒षसो॑ विरो॒के ॥

   प्रेद् व् अग्निर् वावृधे स्तोमेभिर् गीर्भि स्तोतॄणां नमस्य उक्थैः |
   पूर्वीर् ऋतस्य संदृशश् चकानः सं दूतो अद्यौद् उषसो विरोके ||

   prédvagnírvāvṛdhe stómebhirgīrbhíḥ stotṝṇā́m namasyá uktháiḥ ǀ
   pūrvī́rṛtásya saṃdṛ́śaścakānáḥ sám dūtó adyauduṣáso viroké ǁ

   pred v agnir vāvṛdhe stomebhir gīrbhi stotṝṇāṃ namasya ukthaiḥ |
   pūrvīr ṛtasya saṃdṛśaś cakānaḥ saṃ dūto adyaud uṣaso viroke ||

   प्र । इत् । ऊं॒ इति॑ । अ॒ग्निः । व॒वृ॒धे॒ । स्तोमे॑भिः । गीः॒ऽभिः । स्तो॒तॄ॒णाम् । न॒म॒स्यः॑ । उ॒क्थैः ।
   पू॒र्वीः । ऋ॒तस्य॑ । स॒म्ऽदृशः॑ । च॒का॒नः । सम् । दू॒तः । अ॒द्यौ॒त् । उ॒षसः॑ । वि॒ऽरो॒के ॥

   प्र । इत् । ऊं इति । अग्निः । ववृधे । स्तोमेभिः । गीःऽभिः । स्तोतॄणाम् । नमस्यः । उक्थैः ।
   पूर्वीः । ऋतस्य । सम्ऽदृशः । चकानः । सम् । दूतः । अद्यौत् । उषसः । विऽरोके ॥

   prá ǀ ít ǀ ūṃ íti ǀ agníḥ ǀ vavṛdhe ǀ stómebhiḥ ǀ gīḥ-bhíḥ ǀ stotṝṇā́m ǀ namasyáḥ ǀ uktháiḥ ǀ
   pūrvī́ḥ ǀ ṛtásya ǀ sam-dṛ́śaḥ ǀ cakānáḥ ǀ sám ǀ dūtáḥ ǀ adyaut ǀ uṣásaḥ ǀ vi-roké ǁ

   pra ǀ it ǀ ūṃ iti ǀ agniḥ ǀ vavṛdhe ǀ stomebhiḥ ǀ gīḥ-bhiḥ ǀ stotṝṇām ǀ namasyaḥ ǀ ukthaiḥ ǀ
   pūrvīḥ ǀ ṛtasya ǀ sam-dṛśaḥ ǀ cakānaḥ ǀ sam ǀ dūtaḥ ǀ adyaut ǀ uṣasaḥ ǀ vi-roke ǁ

   3.5.2 Aṣṭaka 2.8.24.2Anuvāka 3.1.62Interpretations

3. Ṛk 3

   अधा॑य्य॒ग्निर्मानु॑षीषु वि॒क्ष्व१॒॑पां गर्भो॑ मि॒त्र ऋ॒तेन॒ साध॑न् ।
   आ ह॑र्य॒तो य॑ज॒तः सान्व॑स्था॒दभू॑दु॒ विप्रो॒ हव्यो॑ मती॒नां ॥

   अधाय्य् अग्निर् मानुषीषु विक्ष्व् अपां गर्भो मित्र ऋतेन साधन् |
   आ हर्यतो यजतः सान्व् अस्थाद् अभूद् उ विप्रो हव्यो मतीनाम् ||

   ádhāyyagnírmā́nuṣīṣu vikṣvápā́m gárbho mitrá ṛténa sā́dhan ǀ
   ā́ haryató yajatáḥ sā́nvasthādábhūdu vípro hávyo matīnā́m ǁ

   adhāyy agnir mānuṣīṣu vikṣv apāṃ garbho mitra ṛtena sādhan |
   ā haryato yajataḥ sānv asthād abhūd u vipro havyo matīnām ||

   अधा॑यि । अ॒ग्निः । मानु॑षीषु । वि॒क्षु । अ॒पाम् । गर्भः॑ । मि॒त्रः । ऋ॒तेन॑ । साध॑न् ।
   आ । ह॒र्य॒तः । य॒ज॒तः । सानु॑ । अ॒स्था॒त् । अभू॑त् । ऊं॒ इति॑ । विप्रः॑ । हव्यः॑ । म॒ती॒नाम् ॥

   अधायि । अग्निः । मानुषीषु । विक्षु । अपाम् । गर्भः । मित्रः । ऋतेन । साधन् ।
   आ । हर्यतः । यजतः । सानु । अस्थात् । अभूत् । ऊं इति । विप्रः । हव्यः । मतीनाम् ॥

   ádhāyi ǀ agníḥ ǀ mā́nuṣīṣu ǀ vikṣú ǀ apā́m ǀ gárbhaḥ ǀ mitráḥ ǀ ṛténa ǀ sā́dhan ǀ
   ā́ ǀ haryatáḥ ǀ yajatáḥ ǀ sā́nu ǀ asthāt ǀ ábhūt ǀ ūṃ íti ǀ vípraḥ ǀ hávyaḥ ǀ matīnā́m ǁ

   adhāyi ǀ agniḥ ǀ mānuṣīṣu ǀ vikṣu ǀ apām ǀ garbhaḥ ǀ mitraḥ ǀ ṛtena ǀ sādhan ǀ
   ā ǀ haryataḥ ǀ yajataḥ ǀ sānu ǀ asthāt ǀ abhūt ǀ ūṃ iti ǀ vipraḥ ǀ havyaḥ ǀ matīnām ǁ

   3.5.3 Aṣṭaka 2.8.24.3Anuvāka 3.1.63Interpretations

4. Ṛk 4

   मि॒त्रो अ॒ग्निर्भ॑वति॒ यत्समि॑द्धो मि॒त्रो होता॒ वरु॑णो जा॒तवे॑दाः ।
   मि॒त्रो अ॑ध्व॒र्युरि॑षि॒रो दमू॑ना मि॒त्रः सिंधू॑नामु॒त पर्व॑तानां ॥

   मित्रो अग्निर् भवति यत् समिद्धो मित्रो होता वरुणो जातवेदाः |
   मित्रो अध्वर्युर् इषिरो दमूना मित्रः सिन्धूनाम् उत पर्वतानाम् ||

   mitró agnírbhavati yátsámiddho mitró hótā váruṇo jātávedāḥ ǀ
   mitró adhvaryúriṣiró dámūnā mitráḥ síndhūnāmutá párvatānām ǁ

   mitro agnir bhavati yat samiddho mitro hotā varuṇo jātavedāḥ |
   mitro adhvaryur iṣiro damūnā mitraḥ sindhūnām uta parvatānām ||

   मि॒त्रः । अ॒ग्निः । भ॒व॒ति॒ । यत् । सम्ऽइ॑द्धः । मि॒त्रः । होता॑ । वरु॑णः । जा॒तऽवे॑दाः ।
   मि॒त्रः । अ॒ध्व॒र्युः । इ॒षि॒रः । दमू॑नाः । मि॒त्रः । सिन्धू॑नाम् । उ॒त । पर्व॑तानाम् ॥

   मित्रः । अग्निः । भवति । यत् । सम्ऽइद्धः । मित्रः । होता । वरुणः । जातऽवेदाः ।
   मित्रः । अध्वर्युः । इषिरः । दमूनाः । मित्रः । सिन्धूनाम् । उत । पर्वतानाम् ॥

   mitráḥ ǀ agníḥ ǀ bhavati ǀ yát ǀ sám-iddhaḥ ǀ mitráḥ ǀ hótā ǀ váruṇaḥ ǀ jātá-vedāḥ ǀ
   mitráḥ ǀ adhvaryúḥ ǀ iṣiráḥ ǀ dámūnāḥ ǀ mitráḥ ǀ síndhūnām ǀ utá ǀ párvatānām ǁ

   mitraḥ ǀ agniḥ ǀ bhavati ǀ yat ǀ sam-iddhaḥ ǀ mitraḥ ǀ hotā ǀ varuṇaḥ ǀ jāta-vedāḥ ǀ
   mitraḥ ǀ adhvaryuḥ ǀ iṣiraḥ ǀ damūnāḥ ǀ mitraḥ ǀ sindhūnām ǀ uta ǀ parvatānām ǁ

   3.5.4 Aṣṭaka 2.8.24.4Anuvāka 3.1.64Interpretations

5. Ṛk 5

   पाति॑ प्रि॒यं रि॒पो अग्रं॑ प॒दं वेः पाति॑ य॒ह्वश्चर॑णं॒ सूर्य॑स्य ।
   पाति॒ नाभा॑ स॒प्तशी॑र्षाणम॒ग्निः पाति॑ दे॒वाना॑मुप॒माद॑मृ॒ष्वः ॥

   पाति प्रियं रिपो अग्रम् पदं वेः पाति यह्वश् चरणं सूर्यस्य |
   पाति नाभा सप्तशीर्षाणम् अग्निः पाति देवानाम् उपमादम् ऋष्वः ||

   pā́ti priyám ripó ágram padám véḥ pā́ti yahváścáraṇam sū́ryasya ǀ
   pā́ti nā́bhā saptáśīrṣāṇamagníḥ pā́ti devā́nāmupamā́damṛṣváḥ ǁ

   pāti priyaṃ ripo agram padaṃ veḥ pāti yahvaś caraṇaṃ sūryasya |
   pāti nābhā saptaśīrṣāṇam agniḥ pāti devānām upamādam ṛṣvaḥ ||

   पाति॑ । प्रि॒यम् । रि॒पः । अग्र॑म् । प॒दम् । वेः । पाति॑ । य॒ह्वः । चर॑णम् । सूर्य॑स्य ।
   पाति॑ । नाभा॑ । स॒प्तऽशी॑र्षाणम् । अ॒ग्निः । पाति॑ । दे॒वाना॑म् । उ॒प॒ऽमाद॑म् । ऋ॒ष्वः ॥

   पाति । प्रियम् । रिपः । अग्रम् । पदम् । वेः । पाति । यह्वः । चरणम् । सूर्यस्य ।
   पाति । नाभा । सप्तऽशीर्षाणम् । अग्निः । पाति । देवानाम् । उपऽमादम् । ऋष्वः ॥

   pā́ti ǀ priyám ǀ ripáḥ ǀ ágram ǀ padám ǀ véḥ ǀ pā́ti ǀ yahváḥ ǀ cáraṇam ǀ sū́ryasya ǀ
   pā́ti ǀ nā́bhā ǀ saptá-śīrṣāṇam ǀ agníḥ ǀ pā́ti ǀ devā́nām ǀ upa-mā́dam ǀ ṛṣváḥ ǁ

   pāti ǀ priyam ǀ ripaḥ ǀ agram ǀ padam ǀ veḥ ǀ pāti ǀ yahvaḥ ǀ caraṇam ǀ sūryasya ǀ
   pāti ǀ nābhā ǀ sapta-śīrṣāṇam ǀ agniḥ ǀ pāti ǀ devānām ǀ upa-mādam ǀ ṛṣvaḥ ǁ

   3.5.5 Aṣṭaka 2.8.24.5Anuvāka 3.1.65Interpretations

6. Ṛk 6

   ऋ॒भुश्च॑क्र॒ ईड्यं॒ चारु॒ नाम॒ विश्वा॑नि दे॒वो व॒युना॑नि वि॒द्वान् ।
   स॒सस्य॒ चर्म॑ घृ॒तव॑त्प॒दं वेस्तदिद॒ग्नी र॑क्ष॒त्यप्र॑युच्छन् ॥

   ऋभुश् चक्र ईड्यं चारु नाम विश्वानि देवो वयुनानि विद्वान् |
   ससस्य चर्म घृतवत् पदं वेस् तद् इद् अग्नी रक्षत्य् अप्रयुच्छन् ||

   ṛbhúścakra ī́ḍyam cā́ru nā́ma víśvāni devó vayúnāni vidvā́n ǀ
   sasásya cárma ghṛtávatpadám véstádídagnī́ rakṣatyáprayucchan ǁ

   ṛbhuś cakra īḍyaṃ cāru nāma viśvāni devo vayunāni vidvān |
   sasasya carma ghṛtavat padaṃ ves tad id agnī rakṣaty aprayucchan ||

   ऋ॒भुः । च॒क्रे॒ । ईड्य॑म् । चारु॑ । नाम॑ । विश्वा॑नि । दे॒वः । व॒युना॑नि । वि॒द्वान् ।
   स॒सस्य॑ । चर्म॑ । घृ॒तऽव॑त् । प॒दम् । वेः । तत् । इत् । अ॒ग्निः । र॒क्ष॒ति॒ । अप्र॑ऽयुच्छन् ॥

   ऋभुः । चक्रे । ईड्यम् । चारु । नाम । विश्वानि । देवः । वयुनानि । विद्वान् ।
   ससस्य । चर्म । घृतऽवत् । पदम् । वेः । तत् । इत् । अग्निः । रक्षति । अप्रऽयुच्छन् ॥

   ṛbhúḥ ǀ cakre ǀ ī́ḍyam ǀ cā́ru ǀ nā́ma ǀ víśvāni ǀ deváḥ ǀ vayúnāni ǀ vidvā́n ǀ
   sasásya ǀ cárma ǀ ghṛtá-vat ǀ padám ǀ véḥ ǀ tát ǀ ít ǀ agníḥ ǀ rakṣati ǀ ápra-yucchan ǁ

   ṛbhuḥ ǀ cakre ǀ īḍyam ǀ cāru ǀ nāma ǀ viśvāni ǀ devaḥ ǀ vayunāni ǀ vidvān ǀ
   sasasya ǀ carma ǀ ghṛta-vat ǀ padam ǀ veḥ ǀ tat ǀ it ǀ agniḥ ǀ rakṣati ǀ apra-yucchan ǁ

   3.5.6 Aṣṭaka 2.8.25.1Anuvāka 3.1.66Interpretations

7. Ṛk 7

   आ योनि॑म॒ग्निर्घृ॒तवं॑तमस्थात्पृ॒थुप्र॑गाणमु॒शंत॑मुशा॒नः ।
   दीद्या॑नः॒ शुचि॑र्ऋ॒ष्वः पा॑व॒कः पुनः॑पुनर्मा॒तरा॒ नव्य॑सी कः ॥

   आ योनिम् अग्निर् घृतवन्तम् अस्थात् पृथुप्रगाणम् उशन्तम् उशानः |
   दीद्यानः शुचिर् ऋष्वः पावकः पुनः-पुनर् मातरा नव्यसी कः ||

   ā́ yónimagnírghṛtávantamasthātpṛthúpragāṇamuśántamuśānáḥ ǀ
   dī́dyānaḥ śúcirṛṣváḥ pāvakáḥ púnaḥpunarmātárā návyasī kaḥ ǁ

   ā yonim agnir ghṛtavantam asthāt pṛthupragāṇam uśantam uśānaḥ |
   dīdyānaḥ śucir ṛṣvaḥ pāvakaḥ punaḥ-punar mātarā navyasī kaḥ ||

   आ । योनि॑म् । अ॒ग्निः । घृ॒तऽव॑न्तम् । अ॒स्था॒त् । पृ॒थुऽप्र॑गानम् । उ॒शन्त॑म् । उ॒शा॒नः ।
   दीद्या॑नः । शुचिः॑ । ऋ॒ष्वः । पा॒व॒कः । पुनः॑ऽपुनः । मा॒तरा॑ । नव्य॑सी॒ इति॑ । क॒रिति॑ कः ॥

   आ । योनिम् । अग्निः । घृतऽवन्तम् । अस्थात् । पृथुऽप्रगानम् । उशन्तम् । उशानः ।
   दीद्यानः । शुचिः । ऋष्वः । पावकः । पुनःऽपुनः । मातरा । नव्यसी इति । करिति कः ॥

   ā́ ǀ yónim ǀ agníḥ ǀ ghṛtá-vantam ǀ asthāt ǀ pṛthú-pragānam ǀ uśántam ǀ uśānáḥ ǀ
   dī́dyānaḥ ǀ śúciḥ ǀ ṛṣváḥ ǀ pāvakáḥ ǀ púnaḥ-punaḥ ǀ mātárā ǀ návyasī íti ǀ karíti kaḥ ǁ

   ā ǀ yonim ǀ agniḥ ǀ ghṛta-vantam ǀ asthāt ǀ pṛthu-pragānam ǀ uśantam ǀ uśānaḥ ǀ
   dīdyānaḥ ǀ śuciḥ ǀ ṛṣvaḥ ǀ pāvakaḥ ǀ punaḥ-punaḥ ǀ mātarā ǀ navyasī iti ǀ kariti kaḥ ǁ

   3.5.7 Aṣṭaka 2.8.25.2Anuvāka 3.1.67Interpretations

8. Ṛk 8

   स॒द्यो जा॒त ओष॑धीभिर्ववक्षे॒ यदी॒ वर्धं॑ति प्र॒स्वो॑ घृ॒तेन॑ ।
   आप॑ इव प्र॒वता॒ शुंभ॑माना उरु॒ष्यद॒ग्निः पि॒त्रोरु॒पस्थे॑ ॥

   सद्यो जात ओषधीभिर् ववक्षे यदी वर्धन्ति प्रस्वो घृतेन |
   आप इव प्रवता शुम्भमाना उरुष्यद् अग्निः पित्रोर् उपस्थे ||

   sadyó jātá óṣadhībhirvavakṣe yádī várdhanti prasvo ghṛténa ǀ
   ā́pa iva pravátā śúmbhamānā uruṣyádagníḥ pitrórupásthe ǁ

   sadyo jāta oṣadhībhir vavakṣe yadī vardhanti prasvo ghṛtena |
   āpa iva pravatā śumbhamānā uruṣyad agniḥ pitror upasthe ||

   स॒द्यः । जा॒तः । ओष॑धीभिः । व॒व॒क्षे॒ । यदि॑ । वर्ध॑न्ति । प्र॒ऽस्वः॑ । घृ॒तेन॑ ।
   आपः॑ऽइव । प्र॒ऽवता॑ । शुम्भ॑मानाः । उ॒रु॒ष्यत् । अ॒ग्निः । पि॒त्रोः । उ॒पऽस्थे॑ ॥

   सद्यः । जातः । ओषधीभिः । ववक्षे । यदि । वर्धन्ति । प्रऽस्वः । घृतेन ।
   आपःऽइव । प्रऽवता । शुम्भमानाः । उरुष्यत् । अग्निः । पित्रोः । उपऽस्थे ॥

   sadyáḥ ǀ jātáḥ ǀ óṣadhībhiḥ ǀ vavakṣe ǀ yádi ǀ várdhanti ǀ pra-sváḥ ǀ ghṛténa ǀ
   ā́paḥ-iva ǀ pra-vátā ǀ śúmbhamānāḥ ǀ uruṣyát ǀ agníḥ ǀ pitróḥ ǀ upá-sthe ǁ

   sadyaḥ ǀ jātaḥ ǀ oṣadhībhiḥ ǀ vavakṣe ǀ yadi ǀ vardhanti ǀ pra-svaḥ ǀ ghṛtena ǀ
   āpaḥ-iva ǀ pra-vatā ǀ śumbhamānāḥ ǀ uruṣyat ǀ agniḥ ǀ pitroḥ ǀ upa-sthe ǁ

   3.5.8 Aṣṭaka 2.8.25.3Anuvāka 3.1.68Interpretations

9. Ṛk 9

   उदु॑ ष्टु॒तः स॒मिधा॑ य॒ह्वो अ॑द्यौ॒द्वर्ष्मं॑दि॒वो अधि॒ नाभा॑ पृथि॒व्याः ।
   मि॒त्रो अ॒ग्निरीड्यो॑ मात॒रिश्वा दू॒तो व॑क्षद्य॒जथा॑य दे॒वान् ॥

   उद् उ ष्टुतः समिधा यह्वो अद्यौद् वर्ष्मन् दिवो अधि नाभा पृथिव्याः |
   मित्रो अग्निर् ईड्यो मातरिश्वा दूतो वक्षद् यजथाय देवान् ||

   údu ṣṭutáḥ samídhā yahvó adyaudvárṣmandivó ádhi nā́bhā pṛthivyā́ḥ ǀ
   mitró agnírī́ḍyo mātaríśvā́ dūtó vakṣadyajáthāya devā́n ǁ

   ud u ṣṭutaḥ samidhā yahvo adyaud varṣman divo adhi nābhā pṛthivyāḥ |
   mitro agnir īḍyo mātariśvā dūto vakṣad yajathāya devān ||

   उत् । ऊं॒ इति॑ । स्तु॒तः । स॒म्ऽइधा॑ । य॒ह्वः । अ॒द्यौ॒त् । वर्ष्म॑न् । दि॒वः । अधि॑ । नाभा॑ । पृ॒थि॒व्याः ।
   मि॒त्रः । अ॒ग्निः । ईड्यः॑ । मा॒त॒रिश्वा॑ । आ । दू॒तः । व॒क्ष॒त् । य॒जथा॑य । दे॒वान् ॥

   उत् । ऊं इति । स्तुतः । सम्ऽइधा । यह्वः । अद्यौत् । वर्ष्मन् । दिवः । अधि । नाभा । पृथिव्याः ।
   मित्रः । अग्निः । ईड्यः । मातरिश्वा । आ । दूतः । वक्षत् । यजथाय । देवान् ॥

   út ǀ ūṃ íti ǀ stutáḥ ǀ sam-ídhā ǀ yahváḥ ǀ adyaut ǀ várṣman ǀ diváḥ ǀ ádhi ǀ nā́bhā ǀ pṛthivyā́ḥ ǀ
   mitráḥ ǀ agníḥ ǀ ī́ḍyaḥ ǀ mātaríśvā ǀ ā́ ǀ dūtáḥ ǀ vakṣat ǀ yajáthāya ǀ devā́n ǁ

   ut ǀ ūṃ iti ǀ stutaḥ ǀ sam-idhā ǀ yahvaḥ ǀ adyaut ǀ varṣman ǀ divaḥ ǀ adhi ǀ nābhā ǀ pṛthivyāḥ ǀ
   mitraḥ ǀ agniḥ ǀ īḍyaḥ ǀ mātariśvā ǀ ā ǀ dūtaḥ ǀ vakṣat ǀ yajathāya ǀ devān ǁ

   3.5.9 Aṣṭaka 2.8.25.4Anuvāka 3.1.69Interpretations

10. Ṛk 10

    उद॑स्तंभीत्स॒मिधा॒ नाक॑मृ॒ष्वो॒३॒॑ऽग्निर्भव॑न्नुत्त॒मो रो॑च॒नानां॑ ।
    यदी॒ भृगु॑भ्यः॒ परि॑ मात॒रिश्वा॒ गुहा॒ संतं॑ हव्य॒वाहं॑ समी॒धे ॥

    उद् अस्तम्भीत् समिधा नाकम् ऋष्वो ऽग्निर् भवन्न् उत्तमो रोचनानाम् |
    यदी भृगुभ्यः परि मातरिश्वा गुहा सन्तं हव्यवाहं समीधे ||

    údastambhītsamídhā nā́kamṛṣvo’gnírbhávannuttamó rocanā́nām ǀ
    yádī bhṛ́gubhyaḥ pári mātaríśvā gúhā sántam havyavā́ham samīdhé ǁ

    ud astambhīt samidhā nākam ṛṣvo 'gnir bhavann uttamo rocanānām |
    yadī bhṛgubhyaḥ pari mātariśvā guhā santaṃ havyavāhaṃ samīdhe ||

    उत् । अ॒स्त॒म्भी॒त् । स॒म्ऽइधा॑ । नाक॑म् । ऋ॒ष्वः । अ॒ग्निः । भव॑न् । उ॒त्ऽत॒मः । रो॒च॒नाना॑म् ।
    यदि॑ । भृगु॑ऽभ्यः । परि॑ । मा॒त॒रिश्वा॑ । गुहा॑ । सन्त॑म् । ह॒व्य॒ऽवाह॑म् । स॒म्ऽई॒धे ॥

    उत् । अस्तम्भीत् । सम्ऽइधा । नाकम् । ऋष्वः । अग्निः । भवन् । उत्ऽतमः । रोचनानाम् ।
    यदि । भृगुऽभ्यः । परि । मातरिश्वा । गुहा । सन्तम् । हव्यऽवाहम् । सम्ऽईधे ॥

    út ǀ astambhīt ǀ sam-ídhā ǀ nā́kam ǀ ṛṣváḥ ǀ agníḥ ǀ bhávan ǀ ut-tamáḥ ǀ rocanā́nām ǀ
    yádi ǀ bhṛ́gu-bhyaḥ ǀ pári ǀ mātaríśvā ǀ gúhā ǀ sántam ǀ havya-vā́ham ǀ sam-īdhé ǁ

    ut ǀ astambhīt ǀ sam-idhā ǀ nākam ǀ ṛṣvaḥ ǀ agniḥ ǀ bhavan ǀ ut-tamaḥ ǀ rocanānām ǀ
    yadi ǀ bhṛgu-bhyaḥ ǀ pari ǀ mātariśvā ǀ guhā ǀ santam ǀ havya-vāham ǀ sam-īdhe ǁ

    3.5.10 Aṣṭaka 2.8.25.5Anuvāka 3.1.70Interpretations

11. Ṛk 11

    इळा॑मग्ने पुरु॒दंसं॑ स॒निं गोः श॑श्वत्त॒मं हव॑मानाय साध ।
    स्यान्नः॑ सू॒नुस्तन॑यो वि॒जावाग्ने॒ सा ते॑ सुम॒तिर्भू॑त्व॒स्मे ॥

    इऌआम् अग्ने पुरुदंसं सनिं गोः शश्वत्तमं हवमानाय साध |
    स्यान् नः सूनुस् तनयो विजावाग्ने सा ते सुमतिर् भूत्व् अस्मे ||

    íḷāmagne purudáṃsam saním góḥ śaśvattamám hávamānāya sādha ǀ
    syā́nnaḥ sūnústánayo vijā́vā́gne sā́ te sumatírbhūtvasmé ǁ

    iḷām agne purudaṃsaṃ saniṃ goḥ śaśvattamaṃ havamānāya sādha |
    syān naḥ sūnus tanayo vijāvāgne sā te sumatir bhūtv asme ||

    इळा॑म् । अ॒ग्ने॒ । पु॒रु॒ऽदंस॑म् । स॒निम् । गोः । श॒श्व॒त्ऽत॒मम् । हव॑मानाय । सा॒ध॒ ।
    स्यात् । नः॒ । सू॒नुः । तन॑यः । वि॒जाऽवा॑ । अ॒ग्ने॒ । सा । ते॒ । सु॒ऽम॒तिः । भू॒तु॒ । अ॒स्मे इति॑ ॥

    इळाम् । अग्ने । पुरुऽदंसम् । सनिम् । गोः । शश्वत्ऽतमम् । हवमानाय । साध ।
    स्यात् । नः । सूनुः । तनयः । विजाऽवा । अग्ने । सा । ते । सुऽमतिः । भूतु । अस्मे इति ॥

    íḷām ǀ agne ǀ puru-dáṃsam ǀ saním ǀ góḥ ǀ śaśvat-tamám ǀ hávamānāya ǀ sādha ǀ
    syā́t ǀ naḥ ǀ sūnúḥ ǀ tánayaḥ ǀ vijā́-vā ǀ agne ǀ sā́ ǀ te ǀ su-matíḥ ǀ bhūtu ǀ asmé íti ǁ

    iḷām ǀ agne ǀ puru-daṃsam ǀ sanim ǀ goḥ ǀ śaśvat-tamam ǀ havamānāya ǀ sādha ǀ
    syāt ǀ naḥ ǀ sūnuḥ ǀ tanayaḥ ǀ vijā-vā ǀ agne ǀ sā ǀ te ǀ su-matiḥ ǀ bhūtu ǀ asme iti ǁ

    3.5.11 Aṣṭaka 2.8.25.6Anuvāka 3.1.71Interpretations

Text, recitation and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.