छान्दोग्योपनिषद्Chāndogyopaniṣad

ChāUp, 1, 11

11 of 153 · 33 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

अथ हैनं यजमान उवाच । (१।१)

atha hainaṃ yajamāna uvāca |

1.2१.२

भगवन्तं वा अहं विविदिषाणीति । (१।२)

bhagavantaṃ vā ahaṃ vividiṣāṇīti |

1.3१.३

उषस्तिर् अस्मि चाक्रायण इति होवाच ॥ (१।३)

uṣastir asmi cākrāyaṇa iti hovāca ||

2.1२.१

स होवाच । (२।१)

sa hovāca |

2.2२.२

भगवन्तं वा अहम् एभिः सर्वैर् आर्त्विज्यैः पर्यैषिषम् । (२।२)

bhagavantaṃ vā aham ebhiḥ sarvair ārtvijyaiḥ paryaiṣiṣam |

2.3२.३

भगवतो वा अहम् अवित्त्यान्यान् अवृषि ॥ (२।३)

bhagavato vā aham avittyānyān avṛṣi ||

3.1३.१

भगवांस् त्व् एव मे सर्वैर् आर्त्विज्यैर् इति । (३।१)

bhagavāṃs tv eva me sarvair ārtvijyair iti |

3.2३.२

तथेति । (३।२)

tatheti |

3.3३.३

अथ तर्ह्य् एत एव समतिसृष्टाः स्तुवताम् । (३।३)

atha tarhy eta eva samatisṛṣṭāḥ stuvatām |

3.4३.४

यावत् त्व् एभ्यो धनं दद्यास् तावन् मम दद्या इति । (३।४)

yāvat tv ebhyo dhanaṃ dadyās tāvan mama dadyā iti |

3.5३.५

तथेति ह यजमान उवाच ॥ (३।५)

tatheti ha yajamāna uvāca ||

4.1४.१

अथ हैनं प्रस्तोतोपससाद । (४।१)

atha hainaṃ prastotopasasāda |

4.2४.२

प्रस्तोतर् या देवता प्रस्तावम् अन्वायत्ता तां चेद् अविद्वान् प्रस्तोष्यसि मूर्धा ते विपतिष्यतीति मा भगवान् अवोचत् । (४।२)

prastotar yā devatā prastāvam anvāyattā tāṃ ced avidvān prastoṣyasi mūrdhā te vipatiṣyatīti mā bhagavān avocat |

4.3४.३

कतमा सा देवतेति ॥ (४।३)

katamā sā devateti ||

5.1५.१

प्राण इति होवाच । (५।१)

prāṇa iti hovāca |

5.2५.२

सर्वाणि ह वा इमानि भूतानि प्राणम् एवाभिसंविशन्ति । (५।२)

sarvāṇi ha vā imāni bhūtāni prāṇam evābhisaṃviśanti |

5.3५.३

प्राणम् अभ्युज्जिहते । (५।३)

prāṇam abhyujjihate |

5.4५.४

सैषा देवता प्रस्तावम् अन्वायत्ता । (५।४)

saiṣā devatā prastāvam anvāyattā |

5.5५.५

तां चेद् अविद्वान् प्रास्तोष्यो मूर्धा ते विपतिष्यत् तथोक्तस्य मयेति ॥ (५।५)

tāṃ ced avidvān prāstoṣyo mūrdhā te vipatiṣyat tathoktasya mayeti ||

6.1६.१

अथ हैनम् उद्गातोपससाद । (६।१)

atha hainam udgātopasasāda |

6.2६.२

उद्गातर् या देवतोद्गीथम् अन्वायत्ता तां चेद् अविद्वान् उद्गास्यसि मूर्धा ते विपतिष्यतीति मा भगवान् अवोचत् । (६।२)

udgātar yā devatodgītham anvāyattā tāṃ ced avidvān udgāsyasi mūrdhā te vipatiṣyatīti mā bhagavān avocat |

6.3६.३

कतमा सा देवता इति ॥ (६।३)

katamā sā devatā iti ||

7.1७.१

आदित्य इति होवाच । (७।१)

āditya iti hovāca |

7.2७.२

सर्वाणि ह वा इमानि भूतान्य् आदित्यम् उच्चैः सन्तं गायन्ति । (७।२)

sarvāṇi ha vā imāni bhūtāny ādityam uccaiḥ santaṃ gāyanti |

7.3७.३

सैषा देवतोद्गीथम् अन्वायत्ता । (७।३)

saiṣā devatodgītham anvāyattā |

7.4७.४

तां चेद् अविद्वान् उदगास्यो मूर्धा ते व्यपतिष्यत् तथोक्तस्य मयेति ॥ (७।४)

tāṃ ced avidvān udagāsyo mūrdhā te vyapatiṣyat tathoktasya mayeti ||

8.1८.१

अथ हैनं प्रतिहर्तोपससाद । (८।१)

atha hainaṃ pratihartopasasāda |

8.2८.२

प्रतिहर्तर् या देवता प्रतिहारम् अन्वायत्ता तां चेद् अविद्वान् प्रतिहरिष्यसि मूर्धा ते विपतिष्यतीति मा भगवान् अवोचत् । (८।२)

pratihartar yā devatā pratihāram anvāyattā tāṃ ced avidvān pratihariṣyasi mūrdhā te vipatiṣyatīti mā bhagavān avocat |

8.3८.३

कतमा सा देवतेति ॥ (८।३)

katamā sā devateti ||

9.1९.१

अन्नम् इति होवाच । (९।१)

annam iti hovāca |

9.2९.२

सर्वाणि ह वा इमानि भूतान्य् अन्नम् एव प्रतिहरमाणानि जीवन्ति । (९।२)

sarvāṇi ha vā imāni bhūtāny annam eva pratiharamāṇāni jīvanti |

9.3९.३

सैषा देवता प्रतिहारम् अन्वायत्ता । (९।३)

saiṣā devatā pratihāram anvāyattā |

9.4९.४

तां चेद् अविद्वान् प्रत्यहरिष्यो मूर्धा ते व्यपतिष्यत् तथोक्तस्य मयेति तथोक्तस्य मयेति ॥ (९।४)

tāṃ ced avidvān pratyahariṣyo mūrdhā te vyapatiṣyat tathoktasya mayeti tathoktasya mayeti ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

ChāUp, 1, 11

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit