छान्दोग्योपनिषद्Chāndogyopaniṣad

ChāUp, 3, 16

53 of 153 · 32 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

पुरुषो वाव यज्ञः । (१।१)

puruṣo vāva yajñaḥ |

1.2१.२

तस्य यानि चतुर्विंशतिवर्षाणि तत् प्रातःसवनम् । (१।२)

tasya yāni caturviṃśativarṣāṇi tat prātaḥsavanam |

1.3१.३

चतुर्विंशत्यक्षरा गायत्री । (१।३)

caturviṃśatyakṣarā gāyatrī |

1.4१.४

गायत्रं प्रातःसवनम् । (१।४)

gāyatraṃ prātaḥsavanam |

1.5१.५

तद् अस्य वसवो ऽन्वायत्ताः । (१।५)

tad asya vasavo 'nvāyattāḥ |

1.6१.६

प्राणा वाव वसवः । (१।६)

prāṇā vāva vasavaḥ |

1.7१.७

एते हीदं सर्वं वासयन्ति ॥ (१।७)

ete hīdaṃ sarvaṃ vāsayanti ||

2.1२.१

तं चेद् एतस्मिन् वयसि किंचिद् उपतपेत् स ब्रूयात् । (२।१)

taṃ ced etasmin vayasi kiṃcid upatapet sa brūyāt |

2.2२.२

प्राणा वसव इदं मे प्रातःसवनं माध्यंदिनं सवनम् अनुसंतनुतेति माहं प्राणानां वसूनां मध्ये यज्ञो विलोप्सीयेति । (२।२)

prāṇā vasava idaṃ me prātaḥsavanaṃ mādhyaṃdinaṃ savanam anusaṃtanuteti māhaṃ prāṇānāṃ vasūnāṃ madhye yajño vilopsīyeti |

2.3२.३

उद्धैव तत एत्य् अगदो ह भवति ॥ (२।३)

uddhaiva tata ety agado ha bhavati ||

3.1३.१

अथ यानि चतुश्चत्वारिंशद्वर्षाणि तन् माध्यंदिनं सवनम् । (३।१)

atha yāni catuścatvāriṃśadvarṣāṇi tan mādhyaṃdinaṃ savanam |

3.2३.२

चतुश्चत्वारिंशदक्षरा त्रिष्टुप् । (३।२)

catuścatvāriṃśadakṣarā triṣṭup |

3.3३.३

त्रैष्टुभं माध्यंदिनं सवनम् । (३।३)

traiṣṭubhaṃ mādhyaṃdinaṃ savanam |

3.4३.४

तद् अस्य रुद्रा अन्वायत्ताः । (३।४)

tad asya rudrā anvāyattāḥ |

3.5३.५

प्राणा वाव रुद्राः । (३।५)

prāṇā vāva rudrāḥ |

3.6३.६

एते हीदं सर्वं रोदयन्ति ॥ (३।६)

ete hīdaṃ sarvaṃ rodayanti ||

4.1४.१

तं चेद् एतस्मिन् वयसि किंचिद् उपतपेत् स ब्रूयात् । (४।१)

taṃ ced etasmin vayasi kiṃcid upatapet sa brūyāt |

4.2४.२

प्राणा रुद्रा इदं मे माध्यंदिनं सवनं तृतीयसवनम् अनुसंतनुतेति माहं प्राणानां रुद्राणां मध्ये यज्ञो विलोप्सीयेति । (४।२)

prāṇā rudrā idaṃ me mādhyaṃdinaṃ savanaṃ tṛtīyasavanam anusaṃtanuteti māhaṃ prāṇānāṃ rudrāṇāṃ madhye yajño vilopsīyeti |

4.3४.३

उद्धैव तत एत्य् अगदो ह भवति ॥ (४।३)

uddhaiva tata ety agado ha bhavati ||

5.1५.१

अथ यान्य् अष्टाचत्वारिंशद्वर्षाणि तत् तृतीयसवनम् । (५।१)

atha yāny aṣṭācatvāriṃśadvarṣāṇi tat tṛtīyasavanam |

5.2५.२

अष्टाचत्वारिंशदक्षरा जगती । (५।२)

aṣṭācatvāriṃśadakṣarā jagatī |

5.3५.३

जागतं तृतीयसवनम् । (५।३)

jāgataṃ tṛtīyasavanam |

5.4५.४

तद् अस्यादित्या अन्वायत्ताः । (५।४)

tad asyādityā anvāyattāḥ |

5.5५.५

प्राणा वावादित्याः । (५।५)

prāṇā vāvādityāḥ |

5.6५.६

एते हीदं सर्वम् आददते ॥ (५।६)

ete hīdaṃ sarvam ādadate ||

6.1६.१

तं चेद् एतस्मिन् वयसि किंचिद् उपतपेत् स ब्रूयात् । (६।१)

taṃ ced etasmin vayasi kiṃcid upatapet sa brūyāt |

6.2६.२

प्राणा आदित्या इदं मे तृतीयसवनम् आयुर् अनुसंतनुतेति माहं प्राणानाम् आदित्यानां मध्ये यज्ञो विलोप्सीयेति । (६।२)

prāṇā ādityā idaṃ me tṛtīyasavanam āyur anusaṃtanuteti māhaṃ prāṇānām ādityānāṃ madhye yajño vilopsīyeti |

6.3६.३

उद्धैव तत एत्य् अगदो हैव भवति ॥ (६।३)

uddhaiva tata ety agado haiva bhavati ||

7.1७.१

एतद्ध स्म वै तद् विद्वान् आह महिदास ऐतरेयः । (७।१)

etaddha sma vai tad vidvān āha mahidāsa aitareyaḥ |

7.2७.२

स किं म एतद् उपतपसि यो ऽहम् अनेन न प्रेष्याम् इति । (७।२)

sa kiṃ ma etad upatapasi yo 'ham anena na preṣyām iti |

7.3७.३

स ह षोडशं वर्षशतम् अजीवत् । (७।३)

sa ha ṣoḍaśaṃ varṣaśatam ajīvat |

7.4७.४

प्र ह षोडशं वर्षशतं जीवति य एवं वेद ॥ (७।४)

pra ha ṣoḍaśaṃ varṣaśataṃ jīvati ya evaṃ veda ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

ChāUp, 3, 16

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit