छान्दोग्योपनिषद्Chāndogyopaniṣad

ChāUp, 8, 8

146 of 153 · 20 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

उदशराव आत्मानम् अवेक्ष्य यद् आत्मनो न विजानीथस् तन् मे प्रब्रूतम् इति । (१।१)

udaśarāva ātmānam avekṣya yad ātmano na vijānīthas tan me prabrūtam iti |

1.2१.२

तौ होदशरावे ऽवेक्षांचक्राते । (१।२)

tau hodaśarāve 'vekṣāṃcakrāte |

1.3१.३

तौ ह प्रजापतिर् उवाच किं पश्यथ इति । (१।३)

tau ha prajāpatir uvāca kiṃ paśyatha iti |

1.4१.४

तौ होचतुः सर्वम् एवेदम् आवां भगव आत्मानं पश्याव आ लोमभ्यः आ नखेभ्यः प्रतिरूपम् इति ॥ (१।४)

tau hocatuḥ sarvam evedam āvāṃ bhagava ātmānaṃ paśyāva ā lomabhyaḥ ā nakhebhyaḥ pratirūpam iti ||

2.1२.१

तौ ह प्रजापतिर् उवाच साध्वलंकृतौ सुवसनौ परिष्कृतौ भूत्वोदशरावे ऽवेक्षेथाम् इति । (२।१)

tau ha prajāpatir uvāca sādhvalaṃkṛtau suvasanau pariṣkṛtau bhūtvodaśarāve 'vekṣethām iti |

2.2२.२

तौ ह साध्वलंकृतौ सुवसनौ परिष्कृतौ भूत्वोदशरावे ऽवेक्षांचक्राते । (२।२)

tau ha sādhvalaṃkṛtau suvasanau pariṣkṛtau bhūtvodaśarāve 'vekṣāṃcakrāte |

2.3२.३

तौ ह प्रजापतिर् उवाच किं पश्यथ इति ॥ (२।३)

tau ha prajāpatir uvāca kiṃ paśyatha iti ||

3.1३.१

तौ होचतुर् यथैवेदम् आवां भगवः साध्वलंकृतौ सुवसनौ परिष्कृतौ स्व एवम् एवेमौ भगवः साध्वलंकृतौ सुवसनौ परिष्कृताव् इति । (३।१)

tau hocatur yathaivedam āvāṃ bhagavaḥ sādhvalaṃkṛtau suvasanau pariṣkṛtau sva evam evemau bhagavaḥ sādhvalaṃkṛtau suvasanau pariṣkṛtāv iti |

3.2३.२

एष आत्मेति होवाच । (३।२)

eṣa ātmeti hovāca |

3.3३.३

एतद् अमृतम् अभयम् एतद् ब्रह्मेति । (३।३)

etad amṛtam abhayam etad brahmeti |

3.4३.४

तौ ह शान्तहृदयौ प्रवव्रजतुः ॥ (३।४)

tau ha śāntahṛdayau pravavrajatuḥ ||

4.1४.१

तौ हान्वीक्ष्य प्रजापतिर् उवाच । (४।१)

tau hānvīkṣya prajāpatir uvāca |

4.2४.२

अनुपलभ्यात्मानम् अननुविद्य व्रजतो यतर एतदुपनिषदो भविष्यन्ति देवा वा असुरा वा ते पराभविष्यन्तीति । (४।२)

anupalabhyātmānam ananuvidya vrajato yatara etadupaniṣado bhaviṣyanti devā vā asurā vā te parābhaviṣyantīti |

4.3४.३

स ह शान्तहृदय एव विरोचनो ऽसुराञ् जगाम । (४।३)

sa ha śāntahṛdaya eva virocano 'surāñ jagāma |

4.4४.४

तेभ्यो हैताम् उपनिषदं प्रोवाच आत्मैवेह महय्य आत्मा परिचर्यः । (४।४)

tebhyo haitām upaniṣadaṃ provāca ātmaiveha mahayya ātmā paricaryaḥ |

4.5४.५

आत्मानम् एवेह महयन्न् आत्मानं परिचरन्न् उभौ लोकाव् आप्नोतीमं चामुं चेति ॥ (४।५)

ātmānam eveha mahayann ātmānaṃ paricarann ubhau lokāv āpnotīmaṃ cāmuṃ ceti ||

5.1५.१

तस्माद् अप्यद्द्येहाददानम् अश्रद्दधानम् अयजमानम् आहुर् आसुरो बतेति । (५।१)

tasmād apyaddyehādadānam aśraddadhānam ayajamānam āhur āsuro bateti |

5.2५.२

असुराणां ह्य् एषोपनिषत् । (५।२)

asurāṇāṃ hy eṣopaniṣat |

5.3५.३

प्रेतस्य शरीरं भिक्षया वसनेनालंकारेणेति संस्कुर्वन्ति । (५।३)

pretasya śarīraṃ bhikṣayā vasanenālaṃkāreṇeti saṃskurvanti |

5.4५.४

एतेन ह्य् अमुं लोकं जेष्यन्तो मन्यन्ते ॥ (५।४)

etena hy amuṃ lokaṃ jeṣyanto manyante ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

ChāUp, 8, 8

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit