Devatā देवता

Agni

Ṛṣi ऋषि

Bharadvāja Bārhaspatya

Chandas छन्दस्

Triṣṭubh

1. Ṛk 1

   यज॑स्व होतरिषि॒तो यजी॑या॒नग्ने॒ बाधो॑ म॒रुतां॒ न प्रयु॑क्ति ।
   आ नो॑ मि॒त्रावरु॑णा॒ नास॑त्या॒ द्यावा॑ हो॒त्राय॑ पृथि॒वी व॑वृत्याः ॥

   यजस्व होतर् इषितो यजीयान् अग्ने बाधो मरुतां न प्रयुक्ति |
   आ नो मित्रावरुणा नासत्या द्यावा होत्राय पृथिवी ववृत्याः ||

   yájasva hotariṣitó yájīyānágne bā́dho marútām ná práyukti ǀ
   ā́ no mitrā́váruṇā nā́satyā dyā́vā hotrā́ya pṛthivī́ vavṛtyāḥ ǁ

   yajasva hotar iṣito yajīyān agne bādho marutāṃ na prayukti |
   ā no mitrāvaruṇā nāsatyā dyāvā hotrāya pṛthivī vavṛtyāḥ ||

   यज॑स्व । हो॒तः॒ । इ॒षि॒तः । यजी॑यान् । अग्ने॑ । बाधः॑ । म॒रुता॑म् । न । प्रऽयु॑क्ति ।
   आ । नः॒ । मि॒त्रावरु॑णा । नास॑त्या । द्यावा॑ । हो॒त्राय॑ । पृ॒थि॒वी इति॑ । व॒वृ॒त्याः॒ ॥

   यजस्व । होतः । इषितः । यजीयान् । अग्ने । बाधः । मरुताम् । न । प्रऽयुक्ति ।
   आ । नः । मित्रावरुणा । नासत्या । द्यावा । होत्राय । पृथिवी इति । ववृत्याः ॥

   yájasva ǀ hotaḥ ǀ iṣitáḥ ǀ yájīyān ǀ ágne ǀ bā́dhaḥ ǀ marútām ǀ ná ǀ prá-yukti ǀ
   ā́ ǀ naḥ ǀ mitrā́váruṇā ǀ nā́satyā ǀ dyā́vā ǀ hotrā́ya ǀ pṛthivī́ íti ǀ vavṛtyāḥ ǁ

   yajasva ǀ hotaḥ ǀ iṣitaḥ ǀ yajīyān ǀ agne ǀ bādhaḥ ǀ marutām ǀ na ǀ pra-yukti ǀ
   ā ǀ naḥ ǀ mitrāvaruṇā ǀ nāsatyā ǀ dyāvā ǀ hotrāya ǀ pṛthivī iti ǀ vavṛtyāḥ ǁ

   6.11.1 Aṣṭaka 4.5.13.1Anuvāka 6.1.83Interpretations

2. Ṛk 2

   त्वं होता॑ मं॒द्रत॑मो नो अ॒ध्रुगं॒तर्दे॒वो वि॒दथा॒ मर्त्ये॑षु ।
   पा॒व॒कया॑ जु॒ह्वा॒३॒॑ वह्नि॑रा॒साग्ने॒ यज॑स्व त॒न्वं१॒॑ तव॒ स्वां ॥

   त्वं होता मन्द्रतमो नो अध्रुग् अन्तर् देवो विदथा मर्त्येषु |
   पावकया जुह्वा वह्निर् आसाग्ने यजस्व तन्वं तव स्वाम् ||

   tvám hótā mandrátamo no adhrúgantárdevó vidáthā mártyeṣu ǀ
   pāvakáyā juhvā́ váhnirāsā́gne yájasva tanvám táva svā́m ǁ

   tvaṃ hotā mandratamo no adhrug antar devo vidathā martyeṣu |
   pāvakayā juhvā vahnir āsāgne yajasva tanvaṃ tava svām ||

   त्वम् । होता॑ । म॒न्द्रऽत॑मः । नः॒ । अ॒ध्रुक् । अ॒न्तः । दे॒वः । वि॒दथा॑ । मर्ते॑षु ।
   पा॒व॒कया॑ । जु॒ह्वा॑ । वह्निः॑ । आ॒सा । अग्ने॑ । यज॑स्व । त॒न्व॑म् । तव॑ । स्वाम् ॥

   त्वम् । होता । मन्द्रऽतमः । नः । अध्रुक् । अन्तः । देवः । विदथा । मर्तेषु ।
   पावकया । जुह्वा । वह्निः । आसा । अग्ने । यजस्व । तन्वम् । तव । स्वाम् ॥

   tvám ǀ hótā ǀ mandrá-tamaḥ ǀ naḥ ǀ adhrúk ǀ antáḥ ǀ deváḥ ǀ vidáthā ǀ márteṣu ǀ
   pāvakáyā ǀ juhvā́ ǀ váhniḥ ǀ āsā́ ǀ ágne ǀ yájasva ǀ tanvám ǀ táva ǀ svā́m ǁ

   tvam ǀ hotā ǀ mandra-tamaḥ ǀ naḥ ǀ adhruk ǀ antaḥ ǀ devaḥ ǀ vidathā ǀ marteṣu ǀ
   pāvakayā ǀ juhvā ǀ vahniḥ ǀ āsā ǀ agne ǀ yajasva ǀ tanvam ǀ tava ǀ svām ǁ

   6.11.2 Aṣṭaka 4.5.13.2Anuvāka 6.1.84Interpretations

3. Ṛk 3

   धन्या॑ चि॒द्धि त्वे धि॒षणा॒ वष्टि॒ प्र दे॒वांजन्म॑ गृण॒ते यज॑ध्यै ।
   वेपि॑ष्ठो॒ अंगि॑रसां॒ यद्ध॒ विप्रो॒ मधु॑ छं॒दो भन॑ति रे॒भ इ॒ष्टौ ॥

   धन्या चिद् धि त्वे धिषणा वष्टि प्र देवाञ् जन्म गृणते यजध्यै |
   वेपिष्ठो अङ्गिरसां यद् ध विप्रो मधु च्छन्दो भनति रेभ इष्टौ ||

   dhányā ciddhí tvé dhiṣáṇā váṣṭi prá devā́ñjánma gṛṇaté yájadhyai ǀ
   vépiṣṭho áṅgirasām yáddha vípro mádhu chandó bhánati rebhá iṣṭáu ǁ

   dhanyā cid dhi tve dhiṣaṇā vaṣṭi pra devāñ janma gṛṇate yajadhyai |
   vepiṣṭho aṅgirasāṃ yad dha vipro madhu cchando bhanati rebha iṣṭau ||

   धन्या॑ । चि॒त् । हि । त्वे इति॑ । धि॒षणा॑ । वष्टि॑ । प्र । दे॒वान् । जन्म॑ । गृ॒ण॒ते । यज॑ध्यै ।
   वेपि॑ष्ठः । अङ्गि॑रसाम् । यत् । ह॒ । विप्रः॑ । मधु॑ । छ॒न्दः । भन॑ति । रे॒भः । इ॒ष्टौ ॥

   धन्या । चित् । हि । त्वे इति । धिषणा । वष्टि । प्र । देवान् । जन्म । गृणते । यजध्यै ।
   वेपिष्ठः । अङ्गिरसाम् । यत् । ह । विप्रः । मधु । छन्दः । भनति । रेभः । इष्टौ ॥

   dhányā ǀ cit ǀ hí ǀ tvé íti ǀ dhiṣáṇā ǀ váṣṭi ǀ prá ǀ devā́n ǀ jánma ǀ gṛṇaté ǀ yájadhyai ǀ
   vépiṣṭhaḥ ǀ áṅgirasām ǀ yát ǀ ha ǀ vípraḥ ǀ mádhu ǀ chandáḥ ǀ bhánati ǀ rebháḥ ǀ iṣṭáu ǁ

   dhanyā ǀ cit ǀ hi ǀ tve iti ǀ dhiṣaṇā ǀ vaṣṭi ǀ pra ǀ devān ǀ janma ǀ gṛṇate ǀ yajadhyai ǀ
   vepiṣṭhaḥ ǀ aṅgirasām ǀ yat ǀ ha ǀ vipraḥ ǀ madhu ǀ chandaḥ ǀ bhanati ǀ rebhaḥ ǀ iṣṭau ǁ

   6.11.3 Aṣṭaka 4.5.13.3Anuvāka 6.1.85Interpretations

4. Ṛk 4

   अदि॑द्युत॒त्स्वपा॑को वि॒भावाग्ने॒ यज॑स्व॒ रोद॑सी उरू॒ची ।
   आ॒युं न यं नम॑सा रा॒तह॑व्या अं॒जंति॑ सुप्र॒यसं॒ पंच॒ जनाः॑ ॥

   अदिद्युतत् स्व् अपाको विभावाग्ने यजस्व रोदसी उरूची |
   आयुं न यं नमसा रातहव्या अञ्जन्ति सुप्रयसम् पञ्च जनाः ||

   ádidyutatsvápāko vibhā́vā́gne yájasva ródasī urūcī́ ǀ
   āyúm ná yám námasā rātáhavyā añjánti suprayásam páñca jánāḥ ǁ

   adidyutat sv apāko vibhāvāgne yajasva rodasī urūcī |
   āyuṃ na yaṃ namasā rātahavyā añjanti suprayasam pañca janāḥ ||

   अदि॑द्युतत् । सु । अपा॑कः । वि॒भाऽवा॑ । अग्ने॑ । यज॑स्व । रोद॑सी॒ इति॑ । उ॒रू॒ची इति॑ ।
   आ॒युम् । न । यम् । नम॑सा । रा॒तऽह॑व्याः । अ॒ञ्जन्ति॑ । सु॒ऽप्र॒यस॑म् । पञ्च॑ । जनाः॑ ॥

   अदिद्युतत् । सु । अपाकः । विभाऽवा । अग्ने । यजस्व । रोदसी इति । उरूची इति ।
   आयुम् । न । यम् । नमसा । रातऽहव्याः । अञ्जन्ति । सुऽप्रयसम् । पञ्च । जनाः ॥

   ádidyutat ǀ sú ǀ ápākaḥ ǀ vibhā́-vā ǀ ágne ǀ yájasva ǀ ródasī íti ǀ urūcī́ íti ǀ
   āyúm ǀ ná ǀ yám ǀ námasā ǀ rātá-havyāḥ ǀ añjánti ǀ su-prayásam ǀ páñca ǀ jánāḥ ǁ

   adidyutat ǀ su ǀ apākaḥ ǀ vibhā-vā ǀ agne ǀ yajasva ǀ rodasī iti ǀ urūcī iti ǀ
   āyum ǀ na ǀ yam ǀ namasā ǀ rāta-havyāḥ ǀ añjanti ǀ su-prayasam ǀ pañca ǀ janāḥ ǁ

   6.11.4 Aṣṭaka 4.5.13.4Anuvāka 6.1.86Interpretations

5. Ṛk 5

   वृं॒जे ह॒ यन्नम॑सा ब॒र्हिर॒ग्नावया॑मि॒ स्रुग्घृ॒तव॑ती सुवृ॒क्तिः ।
   अम्य॑क्षि॒ सद्म॒ सद॑ने पृथि॒व्या अश्रा॑यि य॒ज्ञः सूर्ये॒ न चक्षुः॑ ॥

   वृञ्जे ह यन् नमसा बर्हिर् अग्नाव् अयामि स्रुग् घृतवती सुवृक्तिः |
   अम्यक्षि सद्म सदने पृथिव्या अश्रायि यज्ञः सूर्ये न चक्षुः ||

   vṛñjé ha yánnámasā barhíragnā́váyāmi srúgghṛtávatī suvṛktíḥ ǀ
   ámyakṣi sádma sádane pṛthivyā́ áśrāyi yajñáḥ sū́rye ná cákṣuḥ ǁ

   vṛñje ha yan namasā barhir agnāv ayāmi srug ghṛtavatī suvṛktiḥ |
   amyakṣi sadma sadane pṛthivyā aśrāyi yajñaḥ sūrye na cakṣuḥ ||

   वृ॒ञ्जे । ह॒ । यत् । नम॑सा । ब॒र्हिः । अ॒ग्नौ । अया॑मि । स्रुक् । घृ॒तऽव॑ती । सु॒ऽवृ॒क्तिः ।
   अम्य॑क्षि । सद्म॑ । सद॑ने । पृ॒थि॒व्याः । अश्रा॑यि । य॒ज्ञः । सूर्ये॑ । न । चक्षुः॑ ॥

   वृञ्जे । ह । यत् । नमसा । बर्हिः । अग्नौ । अयामि । स्रुक् । घृतऽवती । सुऽवृक्तिः ।
   अम्यक्षि । सद्म । सदने । पृथिव्याः । अश्रायि । यज्ञः । सूर्ये । न । चक्षुः ॥

   vṛñjé ǀ ha ǀ yát ǀ námasā ǀ barhíḥ ǀ agnáu ǀ áyāmi ǀ srúk ǀ ghṛtá-vatī ǀ su-vṛktíḥ ǀ
   ámyakṣi ǀ sádma ǀ sádane ǀ pṛthivyā́ḥ ǀ áśrāyi ǀ yajñáḥ ǀ sū́rye ǀ ná ǀ cákṣuḥ ǁ

   vṛñje ǀ ha ǀ yat ǀ namasā ǀ barhiḥ ǀ agnau ǀ ayāmi ǀ sruk ǀ ghṛta-vatī ǀ su-vṛktiḥ ǀ
   amyakṣi ǀ sadma ǀ sadane ǀ pṛthivyāḥ ǀ aśrāyi ǀ yajñaḥ ǀ sūrye ǀ na ǀ cakṣuḥ ǁ

   6.11.5 Aṣṭaka 4.5.13.5Anuvāka 6.1.87Interpretations

6. Ṛk 6

   द॒श॒स्या नः॑ पुर्वणीक होतर्दे॒वेभि॑रग्ने अ॒ग्निभि॑रिधा॒नः ।
   रा॒यः सू॑नो सहसो वावसा॒ना अति॑ स्रसेम वृ॒जनं॒ नांहः॑ ॥

   दशस्या नः पुर्वणीक होतर् देवेभिर् अग्ने अग्निभिर् इधानः |
   रायः सूनो सहसो वावसाना अति स्रसेम वृजनं नांहः ||

   daśasyā́ naḥ purvaṇīka hotardevébhiragne agníbhiridhānáḥ ǀ
   rāyáḥ sūno sahaso vāvasānā́ áti srasema vṛjánam nā́ṃhaḥ ǁ

   daśasyā naḥ purvaṇīka hotar devebhir agne agnibhir idhānaḥ |
   rāyaḥ sūno sahaso vāvasānā ati srasema vṛjanaṃ nāṃhaḥ ||

   द॒श॒स्य । नः॒ । पु॒रु॒ऽअ॒नी॒क॒ । हो॒तः॒ । दे॒वेभिः॑ । अ॒ग्ने॒ । अ॒ग्निऽभिः॑ । इ॒धा॒नः ।
   रा॒यः । सू॒नो॒ इति॑ । स॒ह॒सः॒ । व॒व॒सा॒नाः । अति॑ । स्र॒से॒म॒ । वृ॒जन॑म् । न । अंहः॑ ॥

   दशस्य । नः । पुरुऽअनीक । होतः । देवेभिः । अग्ने । अग्निऽभिः । इधानः ।
   रायः । सूनो इति । सहसः । ववसानाः । अति । स्रसेम । वृजनम् । न । अंहः ॥

   daśasyá ǀ naḥ ǀ puru-anīka ǀ hotaḥ ǀ devébhiḥ ǀ agne ǀ agní-bhiḥ ǀ idhānáḥ ǀ
   rāyáḥ ǀ sūno íti ǀ sahasaḥ ǀ vavasānā́ḥ ǀ áti ǀ srasema ǀ vṛjánam ǀ ná ǀ áṃhaḥ ǁ

   daśasya ǀ naḥ ǀ puru-anīka ǀ hotaḥ ǀ devebhiḥ ǀ agne ǀ agni-bhiḥ ǀ idhānaḥ ǀ
   rāyaḥ ǀ sūno iti ǀ sahasaḥ ǀ vavasānāḥ ǀ ati ǀ srasema ǀ vṛjanam ǀ na ǀ aṃhaḥ ǁ

   6.11.6 Aṣṭaka 4.5.13.6Anuvāka 6.1.88Interpretations

Text, recitation and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.