Devatā देवता

Indra

Ṛṣi ऋषि

Bharadvāja Bārhaspatya

Chandas छन्दस्

Triṣṭubh

1. Ṛk 1

   इंद्रं॑ वो॒ नरः॑ स॒ख्याय॑ सेपुर्म॒हो यंतः॑ सुम॒तये॑ चका॒नाः ।
   म॒हो हि दा॒ता वज्र॑हस्तो॒ अस्ति॑ म॒हामु॑ र॒ण्वमव॑से यजध्वं ॥

   इन्द्रं वो नरः सख्याय सेपुर् महो यन्तः सुमतये चकानाः |
   महो हि दाता वज्रहस्तो अस्ति महाम् उ रण्वम् अवसे यजध्वम् ||

   índram vo náraḥ sakhyā́ya sepurmahó yántaḥ sumatáye cakānā́ḥ ǀ
   mahó hí dātā́ vájrahasto ásti mahā́mu raṇvámávase yajadhvam ǁ

   indraṃ vo naraḥ sakhyāya sepur maho yantaḥ sumataye cakānāḥ |
   maho hi dātā vajrahasto asti mahām u raṇvam avase yajadhvam ||

   इन्द्र॑म् । वः॒ । नरः॑ । स॒ख्याय॑ । से॒पुः॒ । म॒हः । यन्तः॑ । सु॒ऽम॒तये॑ । च॒का॒नाः ।
   म॒हः । हि । दा॒ता । वज्र॑ऽहस्तः । अस्ति॑ । म॒हाम् । ऊं॒ इति॑ । र॒ण्वम् । अव॑से । य॒ज॒ध्व॒म् ॥

   इन्द्रम् । वः । नरः । सख्याय । सेपुः । महः । यन्तः । सुऽमतये । चकानाः ।
   महः । हि । दाता । वज्रऽहस्तः । अस्ति । महाम् । ऊं इति । रण्वम् । अवसे । यजध्वम् ॥

   índram ǀ vaḥ ǀ náraḥ ǀ sakhyā́ya ǀ sepuḥ ǀ maháḥ ǀ yántaḥ ǀ su-matáye ǀ cakānā́ḥ ǀ
   maháḥ ǀ hí ǀ dātā́ ǀ vájra-hastaḥ ǀ ásti ǀ mahā́m ǀ ūṃ íti ǀ raṇvám ǀ ávase ǀ yajadhvam ǁ

   indram ǀ vaḥ ǀ naraḥ ǀ sakhyāya ǀ sepuḥ ǀ mahaḥ ǀ yantaḥ ǀ su-mataye ǀ cakānāḥ ǀ
   mahaḥ ǀ hi ǀ dātā ǀ vajra-hastaḥ ǀ asti ǀ mahām ǀ ūṃ iti ǀ raṇvam ǀ avase ǀ yajadhvam ǁ

   6.29.1 Aṣṭaka 4.7.1.1Anuvāka 6.3.44Interpretations

2. Ṛk 2

   आ यस्मि॒न्हस्ते॒ नर्या॑ मिमि॒क्षुरा रथे॑ हिर॒ण्यये॑ रथे॒ष्ठाः ।
   आ र॒श्मयो॒ गभ॑स्त्योः स्थू॒रयो॒राध्व॒न्नश्वा॑सो॒ वृष॑णो युजा॒नाः ॥

   आ यस्मिन् हस्ते नर्या मिमिक्षुर् आ रथे हिरण्यये रथेष्ठाः |
   आ रश्मयो गभस्त्यो स्थूरयोर् आध्वन्न् अश्वासो वृषणो युजानाः ||

   ā́ yásminháste náryā mimikṣúrā́ ráthe hiraṇyáye ratheṣṭhā́ḥ ǀ
   ā́ raśmáyo gábhastyoḥ sthūráyorā́dhvannáśvāso vṛ́ṣaṇo yujānā́ḥ ǁ

   ā yasmin haste naryā mimikṣur ā rathe hiraṇyaye ratheṣṭhāḥ |
   ā raśmayo gabhastyo sthūrayor ādhvann aśvāso vṛṣaṇo yujānāḥ ||

   आ । यस्मि॑न् । हस्ते॑ । नर्याः॑ । मि॒मि॒क्षुः । आ । रथे॑ । हि॒र॒ण्यये॑ । र॒थे॒ऽस्थाः ।
   आ । र॒श्मयः॑ । गभ॑स्त्योः । स्थू॒रयोः॑ । आ । अध्व॑न् । अश्वा॑सः । वृष॑णः । यु॒जा॒नाः ॥

   आ । यस्मिन् । हस्ते । नर्याः । मिमिक्षुः । आ । रथे । हिरण्यये । रथेऽस्थाः ।
   आ । रश्मयः । गभस्त्योः । स्थूरयोः । आ । अध्वन् । अश्वासः । वृषणः । युजानाः ॥

   ā́ ǀ yásmin ǀ háste ǀ náryāḥ ǀ mimikṣúḥ ǀ ā́ ǀ ráthe ǀ hiraṇyáye ǀ rathe-sthā́ḥ ǀ
   ā́ ǀ raśmáyaḥ ǀ gábhastyoḥ ǀ sthūráyoḥ ǀ ā́ ǀ ádhvan ǀ áśvāsaḥ ǀ vṛ́ṣaṇaḥ ǀ yujānā́ḥ ǁ

   ā ǀ yasmin ǀ haste ǀ naryāḥ ǀ mimikṣuḥ ǀ ā ǀ rathe ǀ hiraṇyaye ǀ rathe-sthāḥ ǀ
   ā ǀ raśmayaḥ ǀ gabhastyoḥ ǀ sthūrayoḥ ǀ ā ǀ adhvan ǀ aśvāsaḥ ǀ vṛṣaṇaḥ ǀ yujānāḥ ǁ

   6.29.2 Aṣṭaka 4.7.1.2Anuvāka 6.3.45Interpretations

3. Ṛk 3

   श्रि॒ये ते॒ पादा॒ दुव॒ आ मि॑मिक्षुर्धृ॒ष्णुर्व॒ज्री शव॑सा॒ दक्षि॑णावान् ।
   वसा॑नो॒ अत्कं॑ सुर॒भिं दृ॒शे कं स्व१॒॑र्ण नृ॑तविषि॒रो ब॑भूथ ॥

   श्रिये ते पादा दुव आ मिमिक्षुर् धृष्णुर् वज्री शवसा दक्षिणावान् |
   वसानो अत्कं सुरभिं दृशे कं स्वर् ण नृतव् इषिरो बभूथ ||

   śriyé te pā́dā dúva ā́ mimikṣurdhṛṣṇúrvajrī́ śávasā dákṣiṇāvān ǀ
   vásāno átkam surabhím dṛśé kám svárṇá nṛtaviṣiró babhūtha ǁ

   śriye te pādā duva ā mimikṣur dhṛṣṇur vajrī śavasā dakṣiṇāvān |
   vasāno atkaṃ surabhiṃ dṛśe kaṃ svar ṇa nṛtav iṣiro babhūtha ||

   श्रि॒ये । ते॒ । पादा॑ । दुवः॑ । आ । मि॒मि॒क्षुः॒ । धृ॒ष्णुः । व॒ज्री । शव॑सा । दक्षि॑णऽवान् ।
   वसा॑नः । अत्क॑म् । सु॒र॒भिम् । दृ॒शे । कम् । स्वः॑ । न । नृ॒तो॒ इति॑ । इ॒षि॒रः । ब॒भू॒थ॒ ॥

   श्रिये । ते । पादा । दुवः । आ । मिमिक्षुः । धृष्णुः । वज्री । शवसा । दक्षिणऽवान् ।
   वसानः । अत्कम् । सुरभिम् । दृशे । कम् । स्वः । न । नृतो इति । इषिरः । बभूथ ॥

   śriyé ǀ te ǀ pā́dā ǀ dúvaḥ ǀ ā́ ǀ mimikṣuḥ ǀ dhṛṣṇúḥ ǀ vajrī́ ǀ śávasā ǀ dákṣiṇa-vān ǀ
   vásānaḥ ǀ átkam ǀ surabhím ǀ dṛśé ǀ kám ǀ sváḥ ǀ ná ǀ nṛto íti ǀ iṣiráḥ ǀ babhūtha ǁ

   śriye ǀ te ǀ pādā ǀ duvaḥ ǀ ā ǀ mimikṣuḥ ǀ dhṛṣṇuḥ ǀ vajrī ǀ śavasā ǀ dakṣiṇa-vān ǀ
   vasānaḥ ǀ atkam ǀ surabhim ǀ dṛśe ǀ kam ǀ svaḥ ǀ na ǀ nṛto iti ǀ iṣiraḥ ǀ babhūtha ǁ

   6.29.3 Aṣṭaka 4.7.1.3Anuvāka 6.3.46Interpretations

4. Ṛk 4

   स सोम॒ आमि॑श्लतमः सु॒तो भू॒द्यस्मि॑न्प॒क्तिः प॒च्यते॒ संति॑ धा॒नाः ।
   इंद्रं॒ नरः॑ स्तु॒वंतो॑ ब्रह्मका॒रा उ॒क्था शंसं॑तो दे॒ववा॑ततमाः ॥

   स सोम आमिश्लतमः सुतो भूद् यस्मिन् पक्तिः पच्यते सन्ति धानाः |
   इन्द्रं नर स्तुवन्तो ब्रह्मकारा उक्था शंसन्तो देववाततमाः ||

   sá sóma ā́miślatamaḥ sutó bhūdyásminpaktíḥ pacyáte sánti dhānā́ḥ ǀ
   índram náraḥ stuvánto brahmakārā́ ukthā́ śáṃsanto devávātatamāḥ ǁ

   sa soma āmiślatamaḥ suto bhūd yasmin paktiḥ pacyate santi dhānāḥ |
   indraṃ nara stuvanto brahmakārā ukthā śaṃsanto devavātatamāḥ ||

   सः । सोमः॑ । आमि॑श्लऽतमः । सु॒तः । भू॒त् । यस्मि॑न् । प॒क्तिः । प॒च्यते॑ । सन्ति॑ । धा॒नाः ।
   इन्द्र॑म् । नरः॑ । स्तु॒वन्तः॑ । ब्र॒ह्म॒ऽका॒राः । उ॒क्था । शंस॑न्तः । दे॒ववा॑तऽतमाः ॥

   सः । सोमः । आमिश्लऽतमः । सुतः । भूत् । यस्मिन् । पक्तिः । पच्यते । सन्ति । धानाः ।
   इन्द्रम् । नरः । स्तुवन्तः । ब्रह्मऽकाराः । उक्था । शंसन्तः । देववातऽतमाः ॥

   sáḥ ǀ sómaḥ ǀ ā́miśla-tamaḥ ǀ sutáḥ ǀ bhūt ǀ yásmin ǀ paktíḥ ǀ pacyáte ǀ sánti ǀ dhānā́ḥ ǀ
   índram ǀ náraḥ ǀ stuvántaḥ ǀ brahma-kārā́ḥ ǀ ukthā́ ǀ śáṃsantaḥ ǀ devávāta-tamāḥ ǁ

   saḥ ǀ somaḥ ǀ āmiśla-tamaḥ ǀ sutaḥ ǀ bhūt ǀ yasmin ǀ paktiḥ ǀ pacyate ǀ santi ǀ dhānāḥ ǀ
   indram ǀ naraḥ ǀ stuvantaḥ ǀ brahma-kārāḥ ǀ ukthā ǀ śaṃsantaḥ ǀ devavāta-tamāḥ ǁ

   6.29.4 Aṣṭaka 4.7.1.4Anuvāka 6.3.47Interpretations

5. Ṛk 5

   न ते॒ अंतः॒ शव॑सो धाय्य॒स्य वि तु बा॑बधे॒ रोद॑सी महि॒त्वा ।
   आ ता सू॒रिः पृ॑णति॒ तूतु॑जानो यू॒थेवा॒प्सु स॒मीज॑मान ऊ॒ती ॥

   न ते अन्तः शवसो धाय्य् अस्य वि तु बाबधे रोदसी महित्वा |
   आ ता सूरिः पृणति तूतुजानो यूथेवाप्सु समीजमान ऊती ||

   ná te ántaḥ śávaso dhāyyasyá ví tú bābadhe ródasī mahitvā́ ǀ
   ā́ tā́ sūríḥ pṛṇati tū́tujāno yūthévāpsú samī́jamāna ūtī́ ǁ

   na te antaḥ śavaso dhāyy asya vi tu bābadhe rodasī mahitvā |
   ā tā sūriḥ pṛṇati tūtujāno yūthevāpsu samījamāna ūtī ||

   न । ते॒ । अन्तः॑ । शव॑सः । धा॒यि॒ । अ॒स्य । वि । तु । बा॒ब॒धे॒ । रोद॑सी॒ इति॑ । म॒हि॒ऽत्वा ।
   आ । ता । सू॒रिः । पृ॒ण॒ति॒ । तूतु॑जानः । यू॒थाऽइ॑व । अ॒प्ऽसु । स॒म्ऽईज॑मानः । ऊ॒ती ॥

   न । ते । अन्तः । शवसः । धायि । अस्य । वि । तु । बाबधे । रोदसी इति । महिऽत्वा ।
   आ । ता । सूरिः । पृणति । तूतुजानः । यूथाऽइव । अप्ऽसु । सम्ऽईजमानः । ऊती ॥

   ná ǀ te ǀ ántaḥ ǀ śávasaḥ ǀ dhāyi ǀ asyá ǀ ví ǀ tú ǀ bābadhe ǀ ródasī íti ǀ mahi-tvā́ ǀ
   ā́ ǀ tā́ ǀ sūríḥ ǀ pṛṇati ǀ tū́tujānaḥ ǀ yūthā́-iva ǀ ap-sú ǀ sam-ī́jamānaḥ ǀ ūtī́ ǁ

   na ǀ te ǀ antaḥ ǀ śavasaḥ ǀ dhāyi ǀ asya ǀ vi ǀ tu ǀ bābadhe ǀ rodasī iti ǀ mahi-tvā ǀ
   ā ǀ tā ǀ sūriḥ ǀ pṛṇati ǀ tūtujānaḥ ǀ yūthā-iva ǀ ap-su ǀ sam-ījamānaḥ ǀ ūtī ǁ

   6.29.5 Aṣṭaka 4.7.1.5Anuvāka 6.3.48Interpretations

6. Ṛk 6

   ए॒वेदिंद्रः॑ सु॒हव॑ ऋ॒ष्वो अ॑स्तू॒ती अनू॑ती हिरिशि॒प्रः सत्वा॑ ।
   ए॒वा हि जा॒तो अस॑मात्योजाः पु॒रू च॑ वृ॒त्रा ह॑नति॒ नि दस्यू॑न् ॥

   एवेद् इन्द्रः सुहव ऋष्वो अस्तूती अनूती हिरिशिप्रः सत्वा |
   एवा हि जातो असमात्योजाः पुरू च वृत्रा हनति नि दस्यून् ||

   evédíndraḥ suháva ṛṣvó astūtī́ ánūtī hiriśipráḥ sátvā ǀ
   evā́ hí jātó ásamātyojāḥ purū́ ca vṛtrā́ hanati ní dásyūn ǁ

   eved indraḥ suhava ṛṣvo astūtī anūtī hiriśipraḥ satvā |
   evā hi jāto asamātyojāḥ purū ca vṛtrā hanati ni dasyūn ||

   ए॒व । इत् । इन्द्रः॑ । सु॒ऽहवः॑ । ऋ॒ष्वः । अ॒स्तु॒ । ऊ॒ती । अनू॑ती । हि॒रि॒ऽशि॒प्रः । सत्वा॑ ।
   ए॒व । हि । जा॒तः । अस॑मातिऽओजाः । पु॒रु । च॒ । वृ॒त्रा । ह॒न॒ति॒ । नि । दस्यू॑न् ॥

   एव । इत् । इन्द्रः । सुऽहवः । ऋष्वः । अस्तु । ऊती । अनूती । हिरिऽशिप्रः । सत्वा ।
   एव । हि । जातः । असमातिऽओजाः । पुरु । च । वृत्रा । हनति । नि । दस्यून् ॥

   evá ǀ ít ǀ índraḥ ǀ su-hávaḥ ǀ ṛṣváḥ ǀ astu ǀ ūtī́ ǀ ánūtī ǀ hiri-śipráḥ ǀ sátvā ǀ
   evá ǀ hí ǀ jātáḥ ǀ ásamāti-ojāḥ ǀ purú ǀ ca ǀ vṛtrā́ ǀ hanati ǀ ní ǀ dásyūn ǁ

   eva ǀ it ǀ indraḥ ǀ su-havaḥ ǀ ṛṣvaḥ ǀ astu ǀ ūtī ǀ anūtī ǀ hiri-śipraḥ ǀ satvā ǀ
   eva ǀ hi ǀ jātaḥ ǀ asamāti-ojāḥ ǀ puru ǀ ca ǀ vṛtrā ǀ hanati ǀ ni ǀ dasyūn ǁ

   6.29.6 Aṣṭaka 4.7.1.6Anuvāka 6.3.49Interpretations

Text, recitation and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.