सम्प्रति सम्भवति शुक्रं यथा देहे स्थितं यथा च प्रवर्तते तदाह रस इत्यादि ॥ (१।०)

इक्ष्वादिदृष्टान्तत्रयेणानतिप्रयत्नाल्पप्रयत्नमहाप्रयत्नवाह्यशुक्रान् पुरुषान् यथाक्रमं दर्शयति ॥ (२।०)

संस्पर्शन इति संस्पर्शनवति तेन केशादौ संस्पर्शनाव्याप्तेः शुक्रमपि नास्तीति दर्शयति ॥ (३।०)

स्त्रीपुरुषसंयोगो मिश्रीभावः ॥ (४।०)

चेष्टा व्यवायचेष्टा संकल्पो योषिदनुरागः पीडनं नारीपुरुषयोः परस्परसम्मूर्छनम् अत्र च नारीपुरुषसंयोगः प्रधानं कारणं तत्सहकारीणि चेष्टादीनि ॥ (५।०)

आर्द्रपटदृष्टान्तेनाश्रयानुपघातेन शुक्रस्रवणं दर्शयति ॥ (६।०)

अपरमपि शुक्रप्रवृत्तिहेतुमाह हर्षाद् इत्यादि ॥ (७।०)

हर्षः संकल्पपूर्वकशुक्रोद्रेकध्वजोच्छ्रायादिकरीच्छा ॥ (८।०)

तर्षः वनिताभिलाषः ॥ (९।०)

सरत्वम् अस्थैर्यम् ॥ (१०।०)

अणुप्रवणभावः अणुत्वे सति बहिर्निर्गमनस्वभावः ॥ (११।०)

द्रुतत्वान् मारुतस्य चेति शुक्रप्रेरकस्य वायोर् अभिद्रवणशीलत्वाद् इत्यर्थः ॥ (१२।०)

एते च यद्यपि हेतवस्तथापि प्राधान्यात् प्रथमप्रतिपादितस्त्रीपुरुषसंयोगादिरूपहेतूनां समष्टौ नैवामी गणिताः ॥ (१३।०)

चरत इति नानामानुषपश्वादिजातिषु भ्रमतः ॥ (१४।०)

विश्वरूपस्येति आत्मनः ॥ (१५।०)

तथा ह्य् आत्मपर्यायेषूक्तं विश्वकर्मा स च विश्वरूपः इति ॥ (१६।०)

रूपद्रव्यमिति रूपप्राक्तनकारणम् ॥ (१७।०)

एतेन अव्यक्तस्यात्मनो व्यक्तशरीरनिर्वृत्तौ शुक्रं हेतुर् इत्युक्तं भवति ॥ (१८।०)

शुक्रं चेह प्रकरणागतत्वेनोक्तं तेन आर्तवमप्यात्मनो रूपद्रव्यं ज्ञेयम् ॥ (१९।०)