ĀVDīp zu Ca, Sū., 20, 12
Select a line for its word-by-word analysis.
वायोरिदमित्यादौ वायोरिदमात्मरूपं स्वरूपम् ॥ (१।०)
vāyoridamityādau vāyoridamātmarūpaṃ svarūpam ||
अपरिणामीति सहजसिद्धं नान्योपाधिकृतमित्यर्थः ॥ (२।०)
apariṇāmīti sahajasiddhaṃ nānyopādhikṛtamityarthaḥ ||
अत्राप्यपरिणामीति सम्बध्यते अपरिणामीति पित्तश्लेष्मसम्बन्धनिरपेक्षं न तु शरीरावयवानपेक्षमिति यतः ब्रूते तं तं शरीरावयवमाविशतः इति अत एव च स्रंसादीनां शरीरावयवापेक्षत्वेन न सर्वदा भावः ॥ (४।२)
atrāpyapariṇāmīti sambadhyate apariṇāmīti pittaśleṣmasambandhanirapekṣaṃ na tu śarīrāvayavānapekṣamiti yataḥ brūte taṃ taṃ śarīrāvayavamāviśataḥ iti ata eva ca sraṃsādīnāṃ śarīrāvayavāpekṣatvena na sarvadā bhāvaḥ ||
एवं च पित्तश्लेष्मणोरपि चात्मरूपादि व्याख्येयम् ॥ (५।०)
evaṃ ca pittaśleṣmaṇorapi cātmarūpādi vyākhyeyam ||
एवंविधत्वादिति रौक्ष्यादियुक्तत्वाद् वायोरिति सम्बन्धः ॥ (७।०)
evaṃvidhatvāditi raukṣyādiyuktatvād vāyoriti sambandhaḥ ||
स्रंसः किंचित्स्वस्थानचलनम् भ्रंशस्तु दूरगतिः ॥ (८।१)
sraṃsaḥ kiṃcitsvasthānacalanam bhraṃśastu dūragatiḥ ||
हर्षः वायोरनवस्थितत्वेन प्रभावाद्वा क्रियते ॥ (१०।०)
harṣaḥ vāyoranavasthitatvena prabhāvādvā kriyate ||
रसवर्णौ वायुना रसवर्णरहितेनापि प्रभावात् क्रियेते ॥ (१३।०)
rasavarṇau vāyunā rasavarṇarahitenāpi prabhāvāt kriyete ||
Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.