पञ्चार्थभाष्यPañcārthabhāṣya

PABh zu PāśupSūtra, 5, 21

143 of 168 · 35 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.0१.०

अत्र ऋचम् ऋचामित्यप्यदुष्टः पाठः ॥ (१।०)

atra ṛcam ṛcāmityapyaduṣṭaḥ pāṭhaḥ ||

2.0२.०

अत्र ऋचा नामाघोरा ॥ (२।०)

atra ṛcā nāmāghorā ||

3.0३.०

कथं गम्यते ॥ (३।०)

kathaṃ gamyate ||

5.0५.०

सद्योजाततत्पुरुषेशानवद् अर्चिवर्चगाः ॥ (५।०)

sadyojātatatpuruṣeśānavad arcivarcagāḥ ||

6.0६.०

इष्टा चेयं तत्र तत्र जप्तव्यत्वेन गुणीकृतत्वात् ॥ (६।०)

iṣṭā ceyaṃ tatra tatra japtavyatvena guṇīkṛtatvāt ||

7.0७.०

पूर्वोत्तरसूत्रेषु जप्तव्यत्वेन गायत्र्या सहाध्यानाद् आशुभावसमाध्यासादनाच् च इष्टा ॥ (७।०)

pūrvottarasūtreṣu japtavyatvena gāyatryā sahādhyānād āśubhāvasamādhyāsādanāc ca iṣṭā ||

8.0८.०

अध्ययनम् इति जप्यपर्यायः ॥ (८।०)

adhyayanam iti japyaparyāyaḥ ||

9.0९.०

ईत इत्याज्ञायां नियोगे च ॥ (९।०)

īta ityājñāyāṃ niyoge ca ||

10.0१०.०

मानसम् एवाधीयीतेत्यर्थः ॥ (१०।०)

mānasam evādhīyītetyarthaḥ ||

11.0११.०

आह किम् ऋचैवैकाध्येतव्या ॥ (११।०)

āha kim ṛcaivaikādhyetavyā ||

12.0१२.०

उच्यते न ॥ (१२।०)

ucyate na ||

13.0१३.०

यस्माद् आह गायत्रीम् इति ॥ (१३।०)

yasmād āha gāyatrīm iti ||

14.0१४.०

गायत्री नाम तत्पुरुषा ॥ (१४।०)

gāyatrī nāma tatpuruṣā ||

15.0१५.०

निरुक्तमस्याः पूर्वोक्तम् ॥ (१५।०)

niruktamasyāḥ pūrvoktam ||

16.0१६.०

मानसम् एवाधीयीतेत्यर्थः ॥ (१६।०)

mānasam evādhīyītetyarthaḥ ||

17.0१७.०

आह कीदृशो ऽधीयीतेति ॥ (१७।०)

āha kīdṛśo 'dhīyīteti ||

18.0१८.०

तदुच्यते आत्मयन्त्रितः ॥ (१८।०)

taducyate ātmayantritaḥ ||

19.0१९.०

आत्मयन्त्रणमिति प्रत्याहारपर्यायः ॥ (१९।०)

ātmayantraṇamiti pratyāhāraparyāyaḥ ||

20.0२०.०

आत्मेति क्षेत्रज्ञ उच्यते ॥ (२०।०)

ātmeti kṣetrajña ucyate ||

21.0२१.०

आत्मत्वमस्य चैतन्यम् ॥ (२१।०)

ātmatvamasya caitanyam ||

22.0२२.०

आप्तव्यं कार्यं करणं विषयाश्च ॥ (२२।०)

āptavyaṃ kāryaṃ karaṇaṃ viṣayāśca ||

23.0२३.०

आत्मयन्त्रणमित्यत्र सति त्रिके युज्यते ॥ (२३।०)

ātmayantraṇamityatra sati trike yujyate ||

24.0२४.०

यन्त्रणं नाम यथायम् आत्मभावो ब्रह्मण्य् अक्षरपदपङ्क्त्यां युक्तो वर्तते तदात्मा यन्त्रितो भवति ॥ (२४।०)

yantraṇaṃ nāma yathāyam ātmabhāvo brahmaṇy akṣarapadapaṅktyāṃ yukto vartate tadātmā yantrito bhavati ||

25.0२५.०

कथम् ॥ (२५।०)

katham ||

26.0२६.०

नृत्यप्रसक्तचित्तदृष्टान्तात् कस्मात् ॥ (२६।०)

nṛtyaprasaktacittadṛṣṭāntāt kasmāt ||

27.0२७.०

आत्मात्मभावयोर् अव्युच्छेदात् ॥ (२७।०)

ātmātmabhāvayor avyucchedāt ||

28.0२८.०

गुणगुणिनोरपि तथा युगपद्भावः ॥ (२८।०)

guṇaguṇinorapi tathā yugapadbhāvaḥ ||

29.0२९.०

कथम् ॥ (२९।०)

katham ||

30.0३०.०

यष्टुं प्रवृत्तो यन्त्रयितुं च प्रवृत्त एव भवति ॥ (३०।०)

yaṣṭuṃ pravṛtto yantrayituṃ ca pravṛtta eva bhavati ||

31.0३१.०

भिक्षुवत् ॥ (३१।०)

bhikṣuvat ||

32.0३२.०

तस्माद् यन्त्रणमेवैष प्रत्याहार इति ॥ (३२।०)

tasmād yantraṇamevaiṣa pratyāhāra iti ||

33.0३३.०

आह अत्र गायत्रीबहुत्वात् संदेहः ॥ (३३।०)

āha atra gāyatrībahutvāt saṃdehaḥ ||

34.0३४.०

कथमवगम्यते ऋचा अघोरेण वा तत्पुरुषेणेति ॥ (३४।०)

kathamavagamyate ṛcā aghoreṇa vā tatpuruṣeṇeti ||

35.0३५.०

उच्यते गम्यते ॥ (३५।०)

ucyate gamyate ||

36.0३६.०

यस्मादाह ॥ (३६।०)

yasmādāha ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

PABh zu PāśupSūtra, 5, 21

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit