Ṛgveda · Maṇḍala 5

Sūkta 21

Agni · Sasa Ātreya · 4 ṛks

Link
Devatā देवता
Agni
Ṛṣi ऋषि
Sasa Ātreya
Chandas छन्दस्
Anuṣṭubh, Paṅkti
Metres by ṛk

1st set of styles anuṣṭup (1); bhuriguṣṇik (2); svarāḍuṣnik (3); nicṛdbṛhatī (4)

2nd set of styles anuṣṭubh (1-3); paṅkti (4)

  1. Ṛk 1

    म॒नु॒ष्वत्त्वा॒ नि धी॑महि मनु॒ष्वत्समि॑धीमहि ।
    अग्ने॑ मनु॒ष्वदं॑गिरो दे॒वांदे॑वय॒ते य॑ज ॥

    मनुष्वत् त्वा नि धीमहि मनुष्वत् सम् इधीमहि |
    अग्ने मनुष्वद् अङ्गिरो देवान् देवयते यज ||

    manuṣváttvā ní dhīmahi manuṣvátsámidhīmahi ǀ
    ágne manuṣvádaṅgiro devā́ndevayaté yaja ǁ

    manuṣvat tvā ni dhīmahi manuṣvat sam idhīmahi |
    agne manuṣvad aṅgiro devān devayate yaja ||

    म॒नु॒ष्वत् । त्वा॒ । नि । धी॒म॒हि॒ । म॒नु॒ष्वत् । सम् । इ॒धी॒म॒हि॒ ।
    अग्ने॑ । म॒नु॒ष्वत् । अ॒ङ्गि॒रः॒ । दे॒वान् । दे॒व॒ऽय॒ते । य॒ज॒ ॥

    मनुष्वत् । त्वा । नि । धीमहि । मनुष्वत् । सम् । इधीमहि ।
    अग्ने । मनुष्वत् । अङ्गिरः । देवान् । देवऽयते । यज ॥

    manuṣvát ǀ tvā ǀ ní ǀ dhīmahi ǀ manuṣvát ǀ sám ǀ idhīmahi ǀ
    ágne ǀ manuṣvát ǀ aṅgiraḥ ǀ devā́n ǀ deva-yaté ǀ yaja ǁ

    manuṣvat ǀ tvā ǀ ni ǀ dhīmahi ǀ manuṣvat ǀ sam ǀ idhīmahi ǀ
    agne ǀ manuṣvat ǀ aṅgiraḥ ǀ devān ǀ deva-yate ǀ yaja ǁ

    5.21.1 Aṣṭaka 4.1.13.1Anuvāka 5.2.30

  2. Ṛk 2

    त्वं हि मानु॑षे॒ जनेऽग्ने॒ सुप्री॑त इ॒ध्यसे॑ ।
    स्रुच॑स्त्वा यंत्यानु॒षक्सुजा॑त॒ सर्पि॑रासुते ॥

    त्वं हि मानुषे जने ऽग्ने सुप्रीत इध्यसे |
    स्रुचस् त्वा यन्त्य् आनुषक् सुजात सर्पिरासुते ||

    tvám hí mā́nuṣe jáné’gne súprīta idhyáse ǀ
    srúcastvā yantyānuṣáksújāta sárpirāsute ǁ

    tvaṃ hi mānuṣe jane 'gne suprīta idhyase |
    srucas tvā yanty ānuṣak sujāta sarpirāsute ||

    त्वम् । हि । मानु॑षे । जने॑ । अग्ने॑ । सुऽप्री॑तः । इ॒ध्यसे॑ ।
    स्रुचः॑ । त्वा॒ । य॒न्ति॒ । आ॒नु॒षक् । सुऽजा॑त । सर्पिः॑ऽआसुते ॥

    त्वम् । हि । मानुषे । जने । अग्ने । सुऽप्रीतः । इध्यसे ।
    स्रुचः । त्वा । यन्ति । आनुषक् । सुऽजात । सर्पिःऽआसुते ॥

    tvám ǀ hí ǀ mā́nuṣe ǀ jáne ǀ ágne ǀ sú-prītaḥ ǀ idhyáse ǀ
    srúcaḥ ǀ tvā ǀ yanti ǀ ānuṣák ǀ sú-jāta ǀ sárpiḥ-āsute ǁ

    tvam ǀ hi ǀ mānuṣe ǀ jane ǀ agne ǀ su-prītaḥ ǀ idhyase ǀ
    srucaḥ ǀ tvā ǀ yanti ǀ ānuṣak ǀ su-jāta ǀ sarpiḥ-āsute ǁ

    5.21.2 Aṣṭaka 4.1.13.2Anuvāka 5.2.31

  3. Ṛk 3

    त्वां विश्वे॑ स॒जोष॑सो दे॒वासो॑ दू॒तम॑क्रत ।
    स॒प॒र्यंत॑स्त्वा कवे य॒ज्ञेषु॑ दे॒वमी॑ळते ॥

    त्वां विश्वे सजोषसो देवासो दूतम् अक्रत |
    सपर्यन्तस् त्वा कवे यज्ञेषु देवम् ईऌअते ||

    tvā́m víśve sajóṣaso devā́so dūtámakrata ǀ
    saparyántastvā kave yajñéṣu devámīḷate ǁ

    tvāṃ viśve sajoṣaso devāso dūtam akrata |
    saparyantas tvā kave yajñeṣu devam īḷate ||

    त्वाम् । विश्वे॑ । स॒ऽजोष॑सः । दे॒वासः॑ । दू॒तम् । अ॒क्र॒त॒ ।
    स॒प॒र्यन्तः॑ । त्वा॒ । क॒वे॒ । य॒ज्ञेषु॑ । दे॒वम् । ई॒ळ॒ते॒ ॥

    त्वाम् । विश्वे । सऽजोषसः । देवासः । दूतम् । अक्रत ।
    सपर्यन्तः । त्वा । कवे । यज्ञेषु । देवम् । ईळते ॥

    tvā́m ǀ víśve ǀ sa-jóṣasaḥ ǀ devā́saḥ ǀ dūtám ǀ akrata ǀ
    saparyántaḥ ǀ tvā ǀ kave ǀ yajñéṣu ǀ devám ǀ īḷate ǁ

    tvām ǀ viśve ǀ sa-joṣasaḥ ǀ devāsaḥ ǀ dūtam ǀ akrata ǀ
    saparyantaḥ ǀ tvā ǀ kave ǀ yajñeṣu ǀ devam ǀ īḷate ǁ

    5.21.3 Aṣṭaka 4.1.13.3Anuvāka 5.2.32

  4. Ṛk 4

    दे॒वं वो॑ देवय॒ज्यया॒ग्निमी॑ळीत॒ मर्त्यः॑ ।
    समि॑द्धः शुक्र दीदिह्यृ॒तस्य॒ योनि॒मास॑दः स॒सस्य॒ योनि॒मास॑दः ॥

    देवं वो देवयज्ययाग्निम् ईऌईत मर्त्यः |
    समिद्धः शुक्र दीदिह्य् ऋतस्य योनिम् आसदः ससस्य योनिम् आसदः ||

    devám vo devayajyáyāgnímīḷīta mártyaḥ ǀ
    sámiddhaḥ śukra dīdihyṛtásya yónimā́sadaḥ sasásya yónimā́sadaḥ ǁ

    devaṃ vo devayajyayāgnim īḷīta martyaḥ |
    samiddhaḥ śukra dīdihy ṛtasya yonim āsadaḥ sasasya yonim āsadaḥ ||

    दे॒वम् । वः॒ । दे॒व॒ऽय॒ज्यया॑ । अ॒ग्निम् । ई॒ळी॒त॒ । मर्त्यः॑ ।
    सम्ऽइ॑द्धः । शु॒क्र॒ । दी॒दि॒हि॒ । ऋ॒तस्य॑ । योनि॑म् । आ । अ॒स॒दः॒ । स॒सस्य॑ । योनि॑म् । आ । अ॒स॒दः॒ ॥

    देवम् । वः । देवऽयज्यया । अग्निम् । ईळीत । मर्त्यः ।
    सम्ऽइद्धः । शुक्र । दीदिहि । ऋतस्य । योनिम् । आ । असदः । ससस्य । योनिम् । आ । असदः ॥

    devám ǀ vaḥ ǀ deva-yajyáyā ǀ agním ǀ īḷīta ǀ mártyaḥ ǀ
    sám-iddhaḥ ǀ śukra ǀ dīdihi ǀ ṛtásya ǀ yónim ǀ ā́ ǀ asadaḥ ǀ sasásya ǀ yónim ǀ ā́ ǀ asadaḥ ǁ

    devam ǀ vaḥ ǀ deva-yajyayā ǀ agnim ǀ īḷīta ǀ martyaḥ ǀ
    sam-iddhaḥ ǀ śukra ǀ dīdihi ǀ ṛtasya ǀ yonim ǀ ā ǀ asadaḥ ǀ sasasya ǀ yonim ǀ ā ǀ asadaḥ ǁ

    5.21.4 Aṣṭaka 4.1.13.4Anuvāka 5.2.33

Text, recitation and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.

Ṛgveda 5.21 · Agni

Interpretations

Sri Aurobindo

Ṛk 1

As the human we set thee within us, as the human we kindle thee; O Fire, O Angiras, as the human offer sacrifice to the gods for the seeker of the godheads. (286)

Ṛk 2

O Fire, thou art kindled in the human being and well satisfied; unceasing ladles go to thee, O perfect in thy birth, O thou who receivest as oblation the stream of his clarities! (286)

Ṛk 3

Thee all the gods with one mind of acceptance made their envoy; men serving thee pray thee as the godhead in their sacrifices, O seer. (287)

Ṛk 4

Let mortal man with will to the divine sacrifice to you, pray to the divine Fire; O brilliant Flame, high-kindled shine; mayst thou take thy seat in the native home of the Truth, take thy seat in the native home of the peace. (287)