पराशर उवाच । (१।१)

तस्यैतां दानवाश् चेष्टां दृष्ट्वा दैत्यपतेर् भयात् । (१।२)

आचचक्षुः स चोवाच सूदान् आहूय सत्वरः ॥ (१।३)

हिरण्यकशिपुर् उवाच । (२।१)

हे सूदा मम पुत्रो ऽसाव् अन्येषाम् अपि दुर्मतिः । (२।२)

कुमार्गदेशिको दुष्टो हन्यताम् अविलम्बितम् ॥ (२।३)

हालाहलं विषं तस्य सर्वभक्ष्येषु दीयताम् । (३।१)

अविज्ञातम् असौ पापो वध्यतां मा विचार्यताम् ॥ (३।२)

पराशर उवाच । (४।१)

ते तथैव ततश् चक्रुः प्रह्लादाय महात्मने । (४।२)

विषदानं यथाज्ञप्तं पित्रा तस्य महात्मनः ॥ (४।३)

हालाहलं विषं घोरम् अनन्तोच्चारणेन सः । (५।१)

अभिमन्त्र्य सहान्नेन मैत्रेय बुभुजे तदा ॥ (५।२)

अविकारं स तद् भुक्त्वा प्रह्लादः स्वस्थमानसः । (६।१)

अनन्तख्यातिनिर्वीर्यं जरयामास दुर्विषम् ॥ (६।२)

ततः सूदा भयत्रस्ता जीर्णं दृष्ट्वा महाविषम् । (७।१)

दैत्येश्वरम् उपागम्य प्रणिपत्येदम् अब्रुवन् ॥ (७।२)

सूदा ऊचुः । (८।१)

दैत्यराज विषं दत्तम् अस्माभिर् अतिभीषणम् । (८।२)

जीर्णं तच्च सहान्नेन प्रह्लादेन सुतेन ते ॥ (८।३)

हिरण्यकशिपुर् उवाच । (९।१)

त्वर्यतां त्वर्यतां सद्यो हे हे दैत्यपुरोहिताः । (९।२)

कृत्यां तस्य विनाशाय उत्पादयत माचिरम् ॥ (९।३)

पराशर उवाच । (१०।१)

सकाशम् आगम्य ततः प्रह्लादस्य पुरोहिताः । (१०।२)

सामपूर्वम् अथोचुस् ते प्रह्लादं विनयान्वितम् ॥ (१०।३)

पुरोहिता ऊचुः । (११।१)

जातस् त्रैलोक्यविख्यात आयुष्मन् ब्रह्मणः कुले । (११।२)

दैत्यराजस्य तनयो हिरण्यकशिपोर् भवान् ॥ (११।३)

किं दैवैः किम् अनन्तेन किम् अन्येन तवाश्रयः । (१२।१)

पिता समस्तलोकानां त्वं तथैव भविष्यसि ॥ (१२।२)

तस्मात् परित्यजैनां त्वं विपक्षस्तवसंहिताम् । (१३।१)

वाच्यः पिता समस्तानां गुरूणां परमो गुरुः ॥ (१३।२)

प्रह्लाद उवाच । (१४।१)

एवम् एतन् महाभागाः श्लाघ्यम् एतन् महाकुलम् । (१४।२)

मरीचेः सकले ऽप्यस्मिन् त्रैलोक्ये नान्यथा वदेत् ॥ (१४।३)

पिता च मम सर्वस्मिञ् जगत्युत्कृष्टचेष्टितः । (१५।१)

एतद् अप्य् अवगच्छामि सत्यम् अत्रापि नानृतम् ॥ (१५।२)

गुरूणाम् अपि सर्वेषां पिता परमको गुरुः । (१६।१)

यद् उक्तं भ्रान्तिस् तत्रापि स्वल्पापि हि न विद्यते ॥ (१६।२)

पिता गुरुर् न संदेहः पूजनीयः प्रयत्नतः । (१७।१)

तत्रापि नापराध्यामीत्येवं मनसि मे स्थितम् ॥ (१७।२)

यत् त्वेतत् किम् अनन्तेनेत्युक्तं युष्माभिर् ईदृशम् । (१८।१)

को ब्रवीति यथायुक्तं किंतु नैतद् वचो ऽर्थवत् ॥ (१८।२)

इत्युक्त्वा सो ऽभवन् मौनी तेषां गौरवयन्त्रितः । (१९।१)

प्रहस्य च पुनः प्राह किम् अनन्तेन साध्व् इति ॥ (१९।२)

साधु भोः किम् अनन्तेन साधु भो गुरवो मम । (२०।१)

श्रूयतां यद् अनन्तेन यदि खेदं न यास्यथ ॥ (२०।२)

धर्मार्थकाममोक्षाख्यः पुरुषार्थ उदाहृतः । (२१।१)

चतुष्टयम् इदं यस्मात् तस्मात् किं किम् इदं वृथा ॥ (२१।२)

मरीचिमिश्रैर् दक्षेण तथैवान्यैर् अनन्ततः । (२२।१)

धर्मः प्राप्तस् तथैवान्यैर् अर्थः कामस् तथापरैः ॥ (२२।२)

तत्तत्त्ववेदिनो भूत्वा ज्ञानध्यानसमाधिभिः । (२३।१)

अवापुर् मुक्तिम् अपरे पुरुषा ध्वस्तबन्धनाः ॥ (२३।२)

संपदैश्वर्यमाहात्म्यज्ञानसंततिकर्मणाम् । (२४।१)

विमुक्तेश् चैकतो लभ्यं मूलम् आराधनं हरेः ॥ (२४।२)

यतो धर्मार्थकामाख्यं विमुक्तिश् च फलं द्विजाः । (२५।१)

तेनापि हि किम् इत्येवम् अनन्तेन किम् उच्यते ॥ (२५।२)

किं वात्र बहुनोक्तेन भवन्तो गुरवो मम । (२६।१)

वदन्तु साधु वासाधु विवेको ऽस्माकम् अल्पकः ॥ (२६।२)

पुरोहिता ऊचुः । (२७।१)

दह्यमानस् त्वम् अस्माभिर् अग्निना बाल रक्षितः । (२७।२)

भूयो न वक्ष्यसीत्य् एवं नैवं ज्ञातो ऽस्यबुद्धिमान् ॥ (२७।३)

यद्य् अस्मद्वचनान् मोहग्राहं न त्यक्ष्यते भवान् । (२८।१)

ततः कृत्यां विनाशाय तव सृक्ष्याम दुर्मते ॥ (२८।२)

प्रह्लाद उवाच । (२९।१)

कः केन रक्ष्यते जन्तुर् जन्तुः कः केन हन्यते । (२९।२)

हन्ति रक्षति चैवात्मा जगत् सर्वं चराचरम् ॥ (२९।३)

पराशर उवाच । (३०।१)

इत्य् उक्तास् तेन ते क्रुद्धा दैत्यराजपुरोहिताः । (३०।२)

कृत्याम् उत्पादयामासुर् ज्वालामालोज्ज्वलाननाम् ॥ (३०।३)

अतिभीमा समागम्य पादन्यासक्षतक्षितिः । (३१।१)

शूलेन सा सुसंक्रुद्धा तं जघानाथ वक्षसि ॥ (३१।२)

तत् तस्य हृदयं प्राप्य शूलं बालस्य दीप्तिमत् । (३२।१)

जगाम खण्डितं भूमौ तत्रापि शतधाभवत् ॥ (३२।२)

यत्रानपायी भगवान् हृद्यास्ते हरिर् ईश्वरः । (३३।१)

भङ्गो भवति वज्रस्य तत्र शूलस्य का कथा ॥ (३३।२)

अपापे तत्र पापैश्च पातिता दैत्ययाजकैः । (३४।१)

तान् एव सा जघानाशु कृत्या नाशं जगाम च ॥ (३४।२)

कृत्यया दह्यमानांस्तान् विलोक्य स महामतिः । (३५।१)

त्राहि कृष्णेत्य् अनन्तेति वदन्नभ्यवपद्यत ॥ (३५।२)

प्रह्लाद उवाच । (३६।१)

सर्वव्यापिञ्जगद्रूप जगत्स्रष्टर् जनार्दन । (३६।२)

त्राहि विप्रान् इमान् अस्माद् दुःसहान् मन्त्रपावकात् ॥ (३६।३)

यथा सर्वेषु भूतेषु सर्वव्यापी जगद्गुरुः । (३७।१)

विष्णुर् एव तथा सर्वे जीवन्त्वेते पुरोहिताः ॥ (३७।२)

यथा सर्वगतं विष्णुं मन्यमानो ऽनपायिनम् । (३८।१)

चिन्तयाम्य् अरिपक्षे ऽपि जीवन्त्वेते तथा द्विजाः ॥ (३८।२)

ये हन्तुम् आगता दत्तं यैर् विषं यैर् हुताशनः । (३९।१)

यैर् दिग्गजैर् अहं क्षुण्णो दष्टः सर्पैश् च यैर् अहम् ॥ (३९।२)

तेष्वहं मित्रपक्षे च समः पापो ऽस्मि न क्वचित् । (४०।१)

यथा तेनाद्य सत्येन जीवन्त्वसुरयाजकाः ॥ (४०।२)

पराशर उवाच । (४१।१)

इत्युक्तास्तेन ते सर्वे संस्पृष्टाश्च निरामयाः । (४१।२)

समुत्तस्थुर् द्विजा भूयस् तं चोचुः प्रश्रयान्वितम् ॥ (४१।३)

पुरोहिता ऊचुः । (४२।१)

दीर्घायुर् अप्रतिहतो बलवीर्यसमन्वितः । (४२।२)

पुत्रपौत्रधनैश्वर्यैर् युक्तो वत्स भवोत्तमः ॥ (४२।३)

पराशर उवाच । (४३।१)

इत्युक्त्वा तं ततो गत्वा यथावृत्तं पुरोहिताः । (४३।२)

दैत्यराजाय सकलम् आचचक्षुर् महामुने ॥ (४३।३)