पराशर उवाच । (१।१)

तस्मिन् रासभदैतेये सानुगे विनिपातिते । (१।२)

सेव्यं गोगोपगोपीनां रम्यं तालवनं बभौ ॥ (१।३)

ततस्तौ जातहर्षौ तु वसुदेवसुतावुभौ । (२।१)

हत्वा धेनुकदैतेयं भाण्डीरवटमागतौ ॥ (२।२)

क्ष्वेलमानौ प्रगायन्तौ विचिन्वन्तौ च पादपान् । (३।१)

चारयन्तौ च गा दूरे व्याहरन्तौ च नामभिः ॥ (३।२)

निर्योगपाशस्कन्धौ तौ वनमालाविभूषितौ । (४।१)

शुशुभाते महात्मानौ बालशृङ्गाविवर्षभौ ॥ (४।२)

सुवर्णाञ्जनचूर्णाभ्यां तौ तदा रुषिताम्बरौ । (५।१)

महेन्द्रायुधसंयुक्तौ श्वेतकृष्णाविवाम्बुदौ ॥ (५।२)

चेरतुर् लोकसिद्धाभिः क्रीडाभिरितरेतरम् । (६।१)

समस्तलोकनाथानां नाथभूतौ भुवं गतौ ॥ (६।२)

मनुष्यधर्माभिरतौ मानयन्तौ मनुष्यताम् । (७।१)

तज्जातिगुणयुक्ताभिः क्रीडाभिश्चेरतुर्वनम् ॥ (७।२)

ततश्चान्दोलिकाभिश्च नियुद्धैश्च महाबलौ । (८।१)

व्यायामं चक्रतुस्तत्र क्षेपणीयैस्तथाश्मभिः ॥ (८।२)

तल्लिप्सुरसुरस्तत्र ह्युभयो रममाणयोः । (९।१)

आजगाम प्रलम्बाख्यो गोपवेषतिरोहितः ॥ (९।२)

सो ऽवगाहत निःशङ्कस्तेषां मध्यममानुषः । (१०।१)

मानुषं वपुरास्थाय प्रलम्बो दानवोत्तमः ॥ (१०।२)

तयोश्छिद्रान्तरप्रेप्सुरविषह्यममन्यत । (११।१)

कृष्णं ततो रौहिणेयं हन्तुं चक्रे मनोरथम् ॥ (११।२)

हरिणाक्रीडनं नाम बालक्रीडनकं ततः । (१२।१)

प्रकुर्वन्तो हि ते सर्वे द्वौ द्वौ युगपदुत्पतन् ॥ (१२।२)

श्रीदाम्ना सह गोविन्दः प्रलम्बेन तथा बलः । (१३।१)

गोपालैरपरैश्चान्ये गोपालाः सह पुप्लुवुः ॥ (१३।२)

श्रीदामानं ततः कृष्णः प्रलम्बं रोहिणीसुतः । (१४।१)

जितवान्कृष्णपक्षीयैर्गोपैरन्ये पराजिताः ॥ (१४।२)

ते वाहयन्तस्त्वन्योन्यं भाण्डीरस्कन्धमेत्य वै । (१५।१)

पुनर्निववृतुः सर्वे ये ये तत्र पराजिताः ॥ (१५।२)

संकर्षणं तु स्कन्धेन शीघ्रमुत्क्षिप्य दानवः । (१६।१)

न तस्थौ प्रजगामैव सचन्द्र इव वारिदः ॥ (१६।२)

असहन्रौहिणेयस्य स भारं दानवोत्तमः । (१७।१)

ववृधे सुमहाकायः प्रावृषीव बलाहकः ॥ (१७।२)

संकर्षणस्तु तं दृष्ट्वा दग्धशैलोपमाकृतिम् । (१८।१)

स्रग्दामलम्बाभरणं मुकुटाटोपिमस्तकम् ॥ (१८।२)

रौद्रं शकटचक्राक्षं पादन्यासचलत्क्षितिम् । (१९।१)

ह्रियमाणस्ततः कृष्णमिदं वचनमब्रवीत् ॥ (१९।२)

कृष्ण कृष्ण ह्रियाम्येष पर्वतोदग्रमूर्तिना । (२०।१)

केनापि पश्य दैत्येन गोपालछद्मरूपिणा ॥ (२०।२)

यदत्र साम्प्रतं कार्यं मया मधुनिषूदन । (२१।१)

तत्कथ्यतां प्रयात्येष दुरात्मातित्वरान्वितः ॥ (२१।२)

पराशर उवाच । (२२।१)

तमाह रामं गोविन्दः स्मितभिन्नौष्ठसंपुटः । (२२।२)

महात्मा रौहिणेयस्य बलवीर्यप्रमाणवित् ॥ (२२।३)

भगवान् उवाच । (२३।१)

किमयं मानुषो भावो व्यक्तमेवावलम्ब्यते । (२३।२)

सर्वात्मन्सर्वगुह्यानां गुह्यगुह्यात्मना त्वया ॥ (२३।३)

स्मराशेषजगन्नाथ कारणं कारणाग्रजम् । (२४।१)

आत्मानमेकं तद्वच्च जगत्येकार्णवे च यत् ॥ (२४।२)

किं न वेत्सि यथाहं च त्वं चैकं कारणं भुवः । (२५।१)

भारावतारणार्थाय मर्त्यलोकम् उपागतौ ॥ (२५।२)

नभः शिरस्ते ऽम्बुमयी च मूर्तिः पादौ क्षितिर्वक्त्रमनन्त वह्निः । (२६।१)

सोमो मनस्ते श्वसितं समीरो दिशश्चतस्रो ऽव्यय बाहवस्ते ॥ (२६।२)

सहस्रवक्त्रो हि भवान्महात्मा सहस्रहस्ताङ्घ्रिशरीरभेदः । (२७।१)

सहस्रपद्मोद्भवयोनिराद्यः सहस्रशस्त्वां मुनयो गृणन्ति ॥ (२७।२)

दिव्यं हि रूपं तव वेत्ति नान्यो देवैरशेषैरवताररूपम् । (२८।१)

तवार्च्यते वेत्सि न किं यदन्ते त्वय्येव विश्वं लयमभ्युपैति ॥ (२८।२)

त्वया धृतेयं धरणी बिभर्ति चराचरं विश्वमनन्तमूर्ते । (२९।१)

कृतादिभेदैरज कालरूपो निमेषपूर्वो जगदेतदत्सि ॥ (२९।२)

अत्तं यथा वाडववह्निनाम्बु हिमस्वरूपं परिगृह्य कास्तम् । (३०।१)

हिमाचले भानुमतो ऽंशुसङ्गाज्जलत्वमभ्येति पुनस्तदेव ॥ (३०।२)

एवं त्वया संहरणे ऽत्तमेतज्जगत्समस्तं पुनरप्यवश्यम् । (३१।१)

तथैव सर्गाय समुद्यतस्य जगत्त्वमभ्येत्यनुकल्पमीश ॥ (३१।२)

भवानहं च विश्वात्मन्नेकमेव हि कारणम् । (३२।१)

जगतो ऽस्य जगत्यर्थे भेदेनावां व्यवस्थितौ ॥ (३२।२)

तत्स्मर्यताममेयात्मंस्त्वयात्मा जहि दानवम् । (३३।१)

मानुष्यमेवावलम्ब्य बन्धूनां क्रियतां हितम् ॥ (३३।२)

पराशर उवाच । (३४।१)

इति संस्मारितो विप्र कृष्णेन सुमहात्मना । (३४।२)

विहस्य पीडयामास प्रलम्बं बलवान्बलः ॥ (३४।३)

मुष्टिना चाहनन् मूर्ध्नि कोपसंरक्तलोचनः । (३५।१)

तेन चास्य प्रहारेण बहिर्याते विलोचने ॥ (३५।२)

स निष्कासितमस्तिष्को मुखाच्छोणितमुद्वमन् । (३६।१)

निपपात महीपृष्ठे दैत्यवर्यो ममार च ॥ (३६।२)

प्रलम्बं निहतं दृष्ट्वा बलेनाद्भुतकर्मणा । (३७।१)

प्रहृष्टास्तुष्टुवुर्गोपाः साधु साध्विति चाब्रुवन् ॥ (३७।२)

संस्तूयमानो गोपैस्तु रामो दैत्ये निपातिते । (३८।१)

प्रलम्बे सह कृष्णेन पुनर्गोकुलमाययौ ॥ (३८।२)