ViPur, 5, 2
Select a line for its word-by-word analysis.
षड्गर्भगर्भविन्यासं चक्रे चान्यस्य कर्षणम् ॥ (१।३)
ṣaḍgarbhagarbhavinyāsaṃ cakre cānyasya karṣaṇam ||
सप्तमे रोहिणीं प्राप्ते गते गर्भे ततो हरिः । (२।१)
saptame rohiṇīṃ prāpte gate garbhe tato hariḥ |
जाज्वल्यमानां तां दृष्ट्वा मनांसि क्षोभमाययुः ॥ (५।२)
jājvalyamānāṃ tāṃ dṛṣṭvā manāṃsi kṣobhamāyayuḥ ||
अदृष्टाः पुरुषैः स्त्रीभिर्देवकीं देवतागणाः । (६।१)
adṛṣṭāḥ puruṣaiḥ strībhirdevakīṃ devatāgaṇāḥ |
बिभ्राणां वपुषा विष्णुं तुष्टुवुस्तामहर्निशम् ॥ (६।२)
bibhrāṇāṃ vapuṣā viṣṇuṃ tuṣṭuvustāmaharniśam ||
प्रकृतिस्त्वं परा सूक्ष्मा ब्रह्मगर्भाभवः पुरा । (७।२)
prakṛtistvaṃ parā sūkṣmā brahmagarbhābhavaḥ purā |
फलगर्भा त्वम् एवेज्या वह्निगर्भा तथारणिः । (९।१)
phalagarbhā tvam evejyā vahnigarbhā tathāraṇiḥ |
अदितिर्देवगर्भा त्वं दैत्यगर्भा तथा दितिः ॥ (९।२)
aditirdevagarbhā tvaṃ daityagarbhā tathā ditiḥ ||
ज्योत्स्ना वासरगर्भा त्वं ज्ञानगर्भासि सन्नतिः । (१०।१)
jyotsnā vāsaragarbhā tvaṃ jñānagarbhāsi sannatiḥ |
नयगर्भधरा नीतिर्लज्जा त्वं प्रश्रयोद्वहा ॥ (१०।२)
nayagarbhadharā nītirlajjā tvaṃ praśrayodvahā ||
कामगर्भा तथेच्छा त्वं त्वं तुष्टिस्तोषगर्भिणी । (११।१)
kāmagarbhā tathecchā tvaṃ tvaṃ tuṣṭistoṣagarbhiṇī |
मेधा च बोधगर्भासि धैर्यगर्भोद्वहा धृतिः ॥ (११।२)
medhā ca bodhagarbhāsi dhairyagarbhodvahā dhṛtiḥ ||
ग्रहर्क्षतारकागर्भा द्यौर् अस्याखिलहैतुकी । (१२।१)
graharkṣatārakāgarbhā dyaur asyākhilahaitukī |
तथासंख्या जगद्धात्रि साम्प्रतं जठरे तव । (१३।१)
tathāsaṃkhyā jagaddhātri sāmprataṃ jaṭhare tava |
ग्रामखर्वटखेटाढ्या समस्ता पृथिवी शुभे ॥ (१३।३)
grāmakharvaṭakheṭāḍhyā samastā pṛthivī śubhe ||
भूर्लोको ऽथ भुवर्लोकः स्वर्लोको ऽथ महर्जनः । (१५।१)
bhūrloko 'tha bhuvarlokaḥ svarloko 'tha maharjanaḥ |
तपश्च ब्रह्मलोकश्च ब्रह्माण्डमखिलं शुभे ॥ (१५।२)
tapaśca brahmalokaśca brahmāṇḍamakhilaṃ śubhe ||
तदन्तर्ये स्थिता देवा दैत्यगन्धर्वचारणाः । (१६।१)
tadantarye sthitā devā daityagandharvacāraṇāḥ |
महोरगास्तथा यक्षा राक्षसाः प्रेतगुह्यकाः ॥ (१६।२)
mahoragāstathā yakṣā rākṣasāḥ pretaguhyakāḥ ||
मनुष्याः पशवश्चान्ये ये च जीवा यशस्विनि । (१७।१)
manuṣyāḥ paśavaścānye ye ca jīvā yaśasvini |
तैरन्तःस्थैरनन्तो ऽसौ सर्वेशः सर्वभावनः ॥ (१७।२)
tairantaḥsthairananto 'sau sarveśaḥ sarvabhāvanaḥ ||
त्वं स्वाहा त्वं स्वधा विद्या सुधा त्वं ज्योतिरम्बरे । (१९।१)
tvaṃ svāhā tvaṃ svadhā vidyā sudhā tvaṃ jyotirambare |
त्वं सर्वलोकरक्षार्थम् अवतीर्णा महीतले ॥ (१९।२)
tvaṃ sarvalokarakṣārtham avatīrṇā mahītale ||
प्रसीद देवि सर्वस्य जगतः शं शुभे कुरु । (२०।१)
prasīda devi sarvasya jagataḥ śaṃ śubhe kuru |
प्रीत्या तं धारयेशानं धृतं येनाखिलं जगत् ॥ (२०।२)
prītyā taṃ dhārayeśānaṃ dhṛtaṃ yenākhilaṃ jagat ||
Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.