Devatā देवता

Mitra, Varuṇa

Ṛṣi ऋषि

Vasiṣṭha Maitrāvaruṇi

Chandas छन्दस्

Triṣṭubh

1. Ṛk 1

   दि॒वि क्षयं॑ता॒ रज॑सः पृथि॒व्यां प्र वां॑ घृ॒तस्य॑ नि॒र्णिजो॑ ददीरन् ।
   ह॒व्यं नो॑ मि॒त्रो अ॑र्य॒मा सुजा॑तो॒ राजा॑ सुक्ष॒त्रो वरु॑णो जुषंत ॥

   दिवि क्षयन्ता रजसः पृथिव्याम् प्र वां घृतस्य निर्णिजो ददीरन् |
   हव्यं नो मित्रो अर्यमा सुजातो राजा सुक्षत्रो वरुणो जुषन्त ||

   diví kṣáyantā rájasaḥ pṛthivyā́m prá vām ghṛtásya nirṇíjo dadīran ǀ
   havyám no mitró aryamā́ sújāto rā́jā sukṣatró váruṇo juṣanta ǁ

   divi kṣayantā rajasaḥ pṛthivyām pra vāṃ ghṛtasya nirṇijo dadīran |
   havyaṃ no mitro aryamā sujāto rājā sukṣatro varuṇo juṣanta ||

   दि॒वि । क्षय॑न्ता । रज॑सः । पृ॒थि॒व्याम् । प्र । वा॒म् । घृ॒तस्य॑ । निः॒ऽनिजः॑ । द॒दी॒र॒न् ।
   ह॒व्यम् । नः॒ । मि॒त्रः । अ॒र्य॒मा । सुऽजा॑तः । राजा॑ । सु॒ऽक्ष॒त्रः । वरु॑णः । जु॒ष॒न्त॒ ॥

   दिवि । क्षयन्ता । रजसः । पृथिव्याम् । प्र । वाम् । घृतस्य । निःऽनिजः । ददीरन् ।
   हव्यम् । नः । मित्रः । अर्यमा । सुऽजातः । राजा । सुऽक्षत्रः । वरुणः । जुषन्त ॥

   diví ǀ kṣáyantā ǀ rájasaḥ ǀ pṛthivyā́m ǀ prá ǀ vām ǀ ghṛtásya ǀ niḥ-níjaḥ ǀ dadīran ǀ
   havyám ǀ naḥ ǀ mitráḥ ǀ aryamā́ ǀ sú-jātaḥ ǀ rā́jā ǀ su-kṣatráḥ ǀ váruṇaḥ ǀ juṣanta ǁ

   divi ǀ kṣayantā ǀ rajasaḥ ǀ pṛthivyām ǀ pra ǀ vām ǀ ghṛtasya ǀ niḥ-nijaḥ ǀ dadīran ǀ
   havyam ǀ naḥ ǀ mitraḥ ǀ aryamā ǀ su-jātaḥ ǀ rājā ǀ su-kṣatraḥ ǀ varuṇaḥ ǀ juṣanta ǁ

   7.64.1 Aṣṭaka 5.5.6.1Anuvāka 7.4.82Interpretations

2. Ṛk 2

   आ रा॑जाना मह ऋतस्य गोपा॒ सिंधु॑पती क्षत्रिया यातम॒र्वाक् ।
   इळां॑ नो मित्रावरुणो॒त वृ॒ष्टिमव॑ दि॒व इ॑न्वतं जीरदानू ॥

   आ राजाना मह ऋतस्य गोपा सिन्धुपती क्षत्रिया यातम् अर्वाक् |
   इऌआं नो मित्रावरुणोत वृष्टिम् अव दिव इन्वतं जीरदानू ||

   ā́ rājānā maha ṛtasya gopā síndhupatī kṣatriyā yātamarvā́k ǀ
   íḷām no mitrāvaruṇotá vṛṣṭímáva divá invatam jīradānū ǁ

   ā rājānā maha ṛtasya gopā sindhupatī kṣatriyā yātam arvāk |
   iḷāṃ no mitrāvaruṇota vṛṣṭim ava diva invataṃ jīradānū ||

   आ । रा॒जा॒ना॒ । म॒हः॒ । ऋ॒त॒स्य॒ । गो॒पा॒ । सिन्धु॑पती॒ इति॒ सिन्धु॑ऽपती । क्ष॒त्रि॒या॒ । या॒त॒म् । अ॒र्वाक् ।
   इळा॑म् । नः॒ । मि॒त्रा॒व॒रु॒णा॒ । उ॒त । वृ॒ष्टिम् । अव॑ । दि॒वः । इ॒न्व॒त॒म् । जी॒र॒दा॒नू॒ इति॑ जीरऽदानू ॥

   आ । राजाना । महः । ऋतस्य । गोपा । सिन्धुपती इति सिन्धुऽपती । क्षत्रिया । यातम् । अर्वाक् ।
   इळाम् । नः । मित्रावरुणा । उत । वृष्टिम् । अव । दिवः । इन्वतम् । जीरदानू इति जीरऽदानू ॥

   ā́ ǀ rājānā ǀ mahaḥ ǀ ṛtasya ǀ gopā ǀ síndhupatī íti síndhu-patī ǀ kṣatriyā ǀ yātam ǀ arvā́k ǀ
   íḷām ǀ naḥ ǀ mitrāvaruṇā ǀ utá ǀ vṛṣṭím ǀ áva ǀ diváḥ ǀ invatam ǀ jīradānū íti jīra-dānū ǁ

   ā ǀ rājānā ǀ mahaḥ ǀ ṛtasya ǀ gopā ǀ sindhupatī iti sindhu-patī ǀ kṣatriyā ǀ yātam ǀ arvāk ǀ
   iḷām ǀ naḥ ǀ mitrāvaruṇā ǀ uta ǀ vṛṣṭim ǀ ava ǀ divaḥ ǀ invatam ǀ jīradānū iti jīra-dānū ǁ

   7.64.2 Aṣṭaka 5.5.6.2Anuvāka 7.4.83Interpretations

3. Ṛk 3

   मि॒त्रस्तन्नो॒ वरु॑णो दे॒वो अ॒र्यः प्र साधि॑ष्ठेभिः प॒थिभि॑र्नयंतु ।
   ब्रव॒द्यथा॑ न॒ आद॒रिः सु॒दास॑ इ॒षा म॑देम स॒ह दे॒वगो॑पाः ॥

   मित्रस् तन् नो वरुणो देवो अर्यः प्र साधिष्ठेभिः पथिभिर् नयन्तु |
   ब्रवद् यथा न आद् अरिः सुदास इषा मदेम सह देवगोपाः ||

   mitrástánno váruṇo devó aryáḥ prá sā́dhiṣṭhebhiḥ pathíbhirnayantu ǀ
   brávadyáthā na ā́daríḥ sudā́sa iṣā́ madema sahá devágopāḥ ǁ

   mitras tan no varuṇo devo aryaḥ pra sādhiṣṭhebhiḥ pathibhir nayantu |
   bravad yathā na ād ariḥ sudāsa iṣā madema saha devagopāḥ ||

   मि॒त्रः । तत् । नः॒ । वरु॑णः । दे॒वः । अ॒र्यः । प्र । साधि॑ष्ठेभिः । प॒थिऽभिः॑ । न॒य॒न्तु॒ ।
   ब्रव॑त् । यथा॑ । नः॒ । आत् । अ॒रिः । सु॒ऽदासे॑ । इ॒षा । म॒दे॒म॒ । स॒ह । दे॒वऽगो॑पाः ॥

   मित्रः । तत् । नः । वरुणः । देवः । अर्यः । प्र । साधिष्ठेभिः । पथिऽभिः । नयन्तु ।
   ब्रवत् । यथा । नः । आत् । अरिः । सुऽदासे । इषा । मदेम । सह । देवऽगोपाः ॥

   mitráḥ ǀ tát ǀ naḥ ǀ váruṇaḥ ǀ deváḥ ǀ aryáḥ ǀ prá ǀ sā́dhiṣṭhebhiḥ ǀ pathí-bhiḥ ǀ nayantu ǀ
   brávat ǀ yáthā ǀ naḥ ǀ ā́t ǀ aríḥ ǀ su-dā́se ǀ iṣā́ ǀ madema ǀ sahá ǀ devá-gopāḥ ǁ

   mitraḥ ǀ tat ǀ naḥ ǀ varuṇaḥ ǀ devaḥ ǀ aryaḥ ǀ pra ǀ sādhiṣṭhebhiḥ ǀ pathi-bhiḥ ǀ nayantu ǀ
   bravat ǀ yathā ǀ naḥ ǀ āt ǀ ariḥ ǀ su-dāse ǀ iṣā ǀ madema ǀ saha ǀ deva-gopāḥ ǁ

   7.64.3 Aṣṭaka 5.5.6.3Anuvāka 7.4.84Interpretations

4. Ṛk 4

   यो वां॒ गर्तं॒ मन॑सा॒ तक्ष॑दे॒तमू॒र्ध्वां धी॒तिं कृ॒णव॑द्धा॒रय॑च्च ।
   उ॒क्षेथां॑ मित्रावरुणा घृ॒तेन॒ ता रा॑जाना सुक्षि॒तीस्त॑र्पयेथां ॥

   यो वां गर्तम् मनसा तक्षद् एतम् ऊर्ध्वां धीतिं कृणवद् धारयच् च |
   उक्षेथाम् मित्रावरुणा घृतेन ता राजाना सुक्षितीस् तर्पयेथाम् ||

   yó vām gártam mánasā tákṣadetámūrdhvā́m dhītím kṛṇávaddhāráyacca ǀ
   ukṣéthām mitrāvaruṇā ghṛténa tā́ rājānā sukṣitī́starpayethām ǁ

   yo vāṃ gartam manasā takṣad etam ūrdhvāṃ dhītiṃ kṛṇavad dhārayac ca |
   ukṣethām mitrāvaruṇā ghṛtena tā rājānā sukṣitīs tarpayethām ||

   यः । वा॒म् । गर्त॑म् । मन॑सा । तक्ष॑त् । ए॒तम् । ऊ॒र्ध्वाम् । धी॒तिम् । कृ॒णव॑त् । धा॒रय॑त् । च॒ ।
   उ॒क्षेथा॑म् । मि॒त्रा॒व॒रु॒णा॒ । घृ॒तेन॑ । ता । रा॒जा॒ना॒ । सु॒ऽक्षि॒तीः । त॒र्प॒ये॒था॒म् ॥

   यः । वाम् । गर्तम् । मनसा । तक्षत् । एतम् । ऊर्ध्वाम् । धीतिम् । कृणवत् । धारयत् । च ।
   उक्षेथाम् । मित्रावरुणा । घृतेन । ता । राजाना । सुऽक्षितीः । तर्पयेथाम् ॥

   yáḥ ǀ vām ǀ gártam ǀ mánasā ǀ tákṣat ǀ etám ǀ ūrdhvā́m ǀ dhītím ǀ kṛṇávat ǀ dhāráyat ǀ ca ǀ
   ukṣéthām ǀ mitrāvaruṇā ǀ ghṛténa ǀ tā́ ǀ rājānā ǀ su-kṣitī́ḥ ǀ tarpayethām ǁ

   yaḥ ǀ vām ǀ gartam ǀ manasā ǀ takṣat ǀ etam ǀ ūrdhvām ǀ dhītim ǀ kṛṇavat ǀ dhārayat ǀ ca ǀ
   ukṣethām ǀ mitrāvaruṇā ǀ ghṛtena ǀ tā ǀ rājānā ǀ su-kṣitīḥ ǀ tarpayethām ǁ

   7.64.4 Aṣṭaka 5.5.6.4Anuvāka 7.4.85Interpretations

5. Ṛk 5

   ए॒ष स्तोमो॑ वरुण मित्र॒ तुभ्यं॒ सोमः॑ शु॒क्रो न वा॒यवे॑ऽयामि ।
   अ॒वि॒ष्टं धियो॑ जिगृ॒तं पुरं॑धीर्यू॒यं पा॑त स्व॒स्तिभिः॒ सदा॑ नः ॥

   एष स्तोमो वरुण मित्र तुभ्यं सोमः शुक्रो न वायवे ऽयामि |
   अविष्टं धियो जिगृतम् पुरन्धीर् यूयम् पात स्वस्तिभिः सदा नः ||

   eṣá stómo varuṇa mitra túbhyam sómaḥ śukró ná vāyáve’yāmi ǀ
   aviṣṭám dhíyo jigṛtám púraṃdhīryūyám pāta svastíbhiḥ sádā naḥ ǁ

   eṣa stomo varuṇa mitra tubhyaṃ somaḥ śukro na vāyave 'yāmi |
   aviṣṭaṃ dhiyo jigṛtam purandhīr yūyam pāta svastibhiḥ sadā naḥ ||

   ए॒षः । स्तोमः॑ । व॒रु॒ण॒ । मि॒त्र॒ । तुभ्य॑म् । सोमः॑ । शु॒क्रः । न । वा॒यवे॑ । अ॒या॒मि॒ ।
   अ॒वि॒ष्टम् । धियः॑ । जि॒गृ॒तम् । पुर॑म्ऽधीः । यू॒यम् । पा॒त॒ । स्व॒स्तिऽभिः॑ । सदा॑ । नः॒ ॥

   एषः । स्तोमः । वरुण । मित्र । तुभ्यम् । सोमः । शुक्रः । न । वायवे । अयामि ।
   अविष्टम् । धियः । जिगृतम् । पुरम्ऽधीः । यूयम् । पात । स्वस्तिऽभिः । सदा । नः ॥

   eṣáḥ ǀ stómaḥ ǀ varuṇa ǀ mitra ǀ túbhyam ǀ sómaḥ ǀ śukráḥ ǀ ná ǀ vāyáve ǀ ayāmi ǀ
   aviṣṭám ǀ dhíyaḥ ǀ jigṛtám ǀ púram-dhīḥ ǀ yūyám ǀ pāta ǀ svastí-bhiḥ ǀ sádā ǀ naḥ ǁ

   eṣaḥ ǀ stomaḥ ǀ varuṇa ǀ mitra ǀ tubhyam ǀ somaḥ ǀ śukraḥ ǀ na ǀ vāyave ǀ ayāmi ǀ
   aviṣṭam ǀ dhiyaḥ ǀ jigṛtam ǀ puram-dhīḥ ǀ yūyam ǀ pāta ǀ svasti-bhiḥ ǀ sadā ǀ naḥ ǁ

   7.64.5 Aṣṭaka 5.5.6.5Anuvāka 7.4.86Interpretations

Text, recitation and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.