Devatā देवता

Viśvedevās

Ṛṣi ऋषि

Vasiṣṭha Maitrāvaruṇi

Chandas छन्दस्

Triṣṭubh

1. Ṛk 1

   ओ श्रु॒ष्टिर्वि॑द॒थ्या॒३॒॑ समे॑तु॒ प्रति॒ स्तोमं॑ दधीमहि तु॒राणां॑ ।
   यद॒द्य दे॒वः स॑वि॒ता सु॒वाति॒ स्यामा॑स्य र॒त्निनो॑ विभा॒गे ॥

   ओ श्रुष्टिर् विदथ्या सम् एतु प्रति स्तोमं दधीमहि तुराणाम् |
   यद् अद्य देवः सविता सुवाति स्यामास्य रत्निनो विभागे ||

   ó śruṣṭírvidathyā́ sámetu práti stómam dadhīmahi turā́ṇām ǀ
   yádadyá deváḥ savitā́ suvā́ti syā́māsya ratníno vibhāgé ǁ

   o śruṣṭir vidathyā sam etu prati stomaṃ dadhīmahi turāṇām |
   yad adya devaḥ savitā suvāti syāmāsya ratnino vibhāge ||

   ओ इति॑ । श्रु॒ष्टिः । वि॒द॒थ्या॑ । सम् । ए॒तु॒ । प्रति॑ । स्तोम॑म् । द॒धी॒म॒हि॒ । तु॒राणा॑म् ।
   यत् । अ॒द्य । दे॒वः । स॒वि॒ता । सु॒वाति॑ । स्याम॑ । अ॒स्य॒ । र॒त्निनः॑ । वि॒ऽभा॒गे ॥

   ओ इति । श्रुष्टिः । विदथ्या । सम् । एतु । प्रति । स्तोमम् । दधीमहि । तुराणाम् ।
   यत् । अद्य । देवः । सविता । सुवाति । स्याम । अस्य । रत्निनः । विऽभागे ॥

   ó íti ǀ śruṣṭíḥ ǀ vidathyā́ ǀ sám ǀ etu ǀ práti ǀ stómam ǀ dadhīmahi ǀ turā́ṇām ǀ
   yát ǀ adyá ǀ deváḥ ǀ savitā́ ǀ suvā́ti ǀ syā́ma ǀ asya ǀ ratnínaḥ ǀ vi-bhāgé ǁ

   o iti ǀ śruṣṭiḥ ǀ vidathyā ǀ sam ǀ etu ǀ prati ǀ stomam ǀ dadhīmahi ǀ turāṇām ǀ
   yat ǀ adya ǀ devaḥ ǀ savitā ǀ suvāti ǀ syāma ǀ asya ǀ ratninaḥ ǀ vi-bhāge ǁ

   7.40.1 Aṣṭaka 5.4.7.1Anuvāka 7.3.73Interpretations

2. Ṛk 2

   मि॒त्रस्तन्नो॒ वरु॑णो॒ रोद॑सी च॒ द्युभ॑क्त॒मिंद्रो॑ अर्य॒मा द॑दातु ।
   दिदे॑ष्टु दे॒व्यदि॑ती॒ रेक्णो॑ वा॒युश्च॒ यन्नि॑यु॒वैते॒ भग॑श्च ॥

   मित्रस् तन् नो वरुणो रोदसी च द्युभक्तम् इन्द्रो अर्यमा ददातु |
   दिदेष्टु देव्य् अदिती रेक्णो वायुश् च यन् नियुवैते भगश् च ||

   mitrástánno váruṇo ródasī ca dyúbhaktamíndro aryamā́ dadātu ǀ
   dídeṣṭu devyáditī rékṇo vāyúśca yánniyuváite bhágaśca ǁ

   mitras tan no varuṇo rodasī ca dyubhaktam indro aryamā dadātu |
   dideṣṭu devy aditī rekṇo vāyuś ca yan niyuvaite bhagaś ca ||

   मि॒त्रः । तत् । नः॒ । वरु॑णः । रोद॑सी॒ इति॑ । च॒ । द्युऽभ॑क्तम् । इन्द्रः॑ । अ॒र्य॒मा । द॒दा॒तु॒ ।
   दिदे॑ष्टु । दे॒वी । अदि॑तिः । रेक्णः॑ । वा॒युः । च॒ । यत् । नि॒यु॒वैते॒ इति॑ नि॒ऽयु॒वैते॑ । भगः॑ । च॒ ॥

   मित्रः । तत् । नः । वरुणः । रोदसी इति । च । द्युऽभक्तम् । इन्द्रः । अर्यमा । ददातु ।
   दिदेष्टु । देवी । अदितिः । रेक्णः । वायुः । च । यत् । नियुवैते इति निऽयुवैते । भगः । च ॥

   mitráḥ ǀ tát ǀ naḥ ǀ váruṇaḥ ǀ ródasī íti ǀ ca ǀ dyú-bhaktam ǀ índraḥ ǀ aryamā́ ǀ dadātu ǀ
   dídeṣṭu ǀ devī́ ǀ áditiḥ ǀ rékṇaḥ ǀ vāyúḥ ǀ ca ǀ yát ǀ niyuváite íti ni-yuváite ǀ bhágaḥ ǀ ca ǁ

   mitraḥ ǀ tat ǀ naḥ ǀ varuṇaḥ ǀ rodasī iti ǀ ca ǀ dyu-bhaktam ǀ indraḥ ǀ aryamā ǀ dadātu ǀ
   dideṣṭu ǀ devī ǀ aditiḥ ǀ rekṇaḥ ǀ vāyuḥ ǀ ca ǀ yat ǀ niyuvaite iti ni-yuvaite ǀ bhagaḥ ǀ ca ǁ

   7.40.2 Aṣṭaka 5.4.7.2Anuvāka 7.3.74Interpretations

3. Ṛk 3

   सेदु॒ग्रो अ॑स्तु मरुतः॒ स शु॒ष्मी यं मर्त्यं॑ पृषदश्वा॒ अवा॑थ ।
   उ॒तेम॒ग्निः सर॑स्वती जु॒नंति॒ न तस्य॑ रा॒यः प॑र्ये॒तास्ति॑ ॥

   सेद् उग्रो अस्तु मरुतः स शुष्मी यम् मर्त्यम् पृषदश्वा अवाथ |
   उतेम् अग्निः सरस्वती जुनन्ति न तस्य रायः पर्येतास्ति ||

   sédugró astu marutaḥ sá śuṣmī́ yám mártyam pṛṣadaśvā ávātha ǀ
   utémagníḥ sárasvatī junánti ná tásya rāyáḥ paryetā́sti ǁ

   sed ugro astu marutaḥ sa śuṣmī yam martyam pṛṣadaśvā avātha |
   utem agniḥ sarasvatī junanti na tasya rāyaḥ paryetāsti ||

   सः । इत् । उ॒ग्रः । अ॒स्तु॒ । म॒रु॒तः॒ । सः । शु॒ष्मी । यम् । मर्त्य॑म् । पृ॒ष॒त्ऽअ॒श्वाः॒ । अवा॑थ ।
   उ॒त । ई॒म् । अ॒ग्निः । सर॑स्वती । जु॒नन्ति॑ । न । तस्य॑ । रा॒यः । प॒रि॒ऽए॒ता । अ॒स्ति॒ ॥

   सः । इत् । उग्रः । अस्तु । मरुतः । सः । शुष्मी । यम् । मर्त्यम् । पृषत्ऽअश्वाः । अवाथ ।
   उत । ईम् । अग्निः । सरस्वती । जुनन्ति । न । तस्य । रायः । परिऽएता । अस्ति ॥

   sáḥ ǀ ít ǀ ugráḥ ǀ astu ǀ marutaḥ ǀ sáḥ ǀ śuṣmī́ ǀ yám ǀ mártyam ǀ pṛṣat-aśvāḥ ǀ ávātha ǀ
   utá ǀ īm ǀ agníḥ ǀ sárasvatī ǀ junánti ǀ ná ǀ tásya ǀ rāyáḥ ǀ pari-etā́ ǀ asti ǁ

   saḥ ǀ it ǀ ugraḥ ǀ astu ǀ marutaḥ ǀ saḥ ǀ śuṣmī ǀ yam ǀ martyam ǀ pṛṣat-aśvāḥ ǀ avātha ǀ
   uta ǀ īm ǀ agniḥ ǀ sarasvatī ǀ junanti ǀ na ǀ tasya ǀ rāyaḥ ǀ pari-etā ǀ asti ǁ

   7.40.3 Aṣṭaka 5.4.7.3Anuvāka 7.3.75Interpretations

4. Ṛk 4

   अ॒यं हि ने॒ता वरु॑ण ऋ॒तस्य॑ मि॒त्रो राजा॑नो अर्य॒मापो॒ धुः ।
   सु॒हवा॑ दे॒व्यदि॑तिरन॒र्वा ते नो॒ अंहो॒ अति॑ पर्ष॒न्नरि॑ष्टान् ॥

   अयं हि नेता वरुण ऋतस्य मित्रो राजानो अर्यमापो धुः |
   सुहवा देव्य् अदितिर् अनर्वा ते नो अंहो अति पर्षन्न् अरिष्टान् ||

   ayám hí netā́ váruṇa ṛtásya mitró rā́jāno aryamā́po dhúḥ ǀ
   suhávā devyáditiranarvā́ té no áṃho áti parṣannáriṣṭān ǁ

   ayaṃ hi netā varuṇa ṛtasya mitro rājāno aryamāpo dhuḥ |
   suhavā devy aditir anarvā te no aṃho ati parṣann ariṣṭān ||

   अ॒यम् । हि । ने॒ता । वरु॑णः । ऋ॒तस्य॑ । मि॒त्रः । राजा॑नः । अ॒र्य॒मा । अपः॑ । धुरिति॒ धुः ।
   सु॒ऽहवा॑ । दे॒वी । अदि॑तिः । अ॒न॒र्वा । ते । नः॒ । अंहः॑ । अति॑ । प॒र्ष॒न् । अरि॑ष्टान् ॥

   अयम् । हि । नेता । वरुणः । ऋतस्य । मित्रः । राजानः । अर्यमा । अपः । धुरिति धुः ।
   सुऽहवा । देवी । अदितिः । अनर्वा । ते । नः । अंहः । अति । पर्षन् । अरिष्टान् ॥

   ayám ǀ hí ǀ netā́ ǀ váruṇaḥ ǀ ṛtásya ǀ mitráḥ ǀ rā́jānaḥ ǀ aryamā́ ǀ ápaḥ ǀ dhúríti dhúḥ ǀ
   su-hávā ǀ devī́ ǀ áditiḥ ǀ anarvā́ ǀ té ǀ naḥ ǀ áṃhaḥ ǀ áti ǀ parṣan ǀ áriṣṭān ǁ

   ayam ǀ hi ǀ netā ǀ varuṇaḥ ǀ ṛtasya ǀ mitraḥ ǀ rājānaḥ ǀ aryamā ǀ apaḥ ǀ dhuriti dhuḥ ǀ
   su-havā ǀ devī ǀ aditiḥ ǀ anarvā ǀ te ǀ naḥ ǀ aṃhaḥ ǀ ati ǀ parṣan ǀ ariṣṭān ǁ

   7.40.4 Aṣṭaka 5.4.7.4Anuvāka 7.3.76Interpretations

5. Ṛk 5

   अ॒स्य दे॒वस्य॑ मी॒ळ्हुषो॑ व॒या विष्णो॑रे॒षस्य॑ प्रभृ॒थे ह॒विर्भिः॑ ।
   वि॒दे हि रु॒द्रो रु॒द्रियं॑ महि॒त्वं या॑सि॒ष्टं व॒र्तिर॑श्विना॒विरा॑वत् ॥

   अस्य देवस्य मीऌहुषो वया विष्णोर् एषस्य प्रभृथे हविर्भिः |
   विदे हि रुद्रो रुद्रियम् महित्वं यासिष्टं वर्तिर् अश्विनाव् इरावत् ||

   asyá devásya mīḷhúṣo vayā́ víṣṇoreṣásya prabhṛthé havírbhiḥ ǀ
   vidé hí rudró rudríyam mahitvám yāsiṣṭám vartíraśvināvírāvat ǁ

   asya devasya mīḷhuṣo vayā viṣṇor eṣasya prabhṛthe havirbhiḥ |
   vide hi rudro rudriyam mahitvaṃ yāsiṣṭaṃ vartir aśvināv irāvat ||

   अ॒स्य । दे॒वस्य॑ । मी॒ळ्हुषः॑ । व॒याः । विष्णोः॑ । ए॒षस्य॑ । प्र॒ऽभृ॒थे । ह॒विःऽभिः॑ ।
   वि॒दे । हि । रु॒द्रः । रु॒द्रिय॑म् । म॒हि॒ऽत्वम् । या॒सि॒ष्टम् । व॒र्तिः । अ॒श्वि॒नौ॒ । इरा॑ऽवत् ॥

   अस्य । देवस्य । मीळ्हुषः । वयाः । विष्णोः । एषस्य । प्रऽभृथे । हविःऽभिः ।
   विदे । हि । रुद्रः । रुद्रियम् । महिऽत्वम् । यासिष्टम् । वर्तिः । अश्विनौ । इराऽवत् ॥

   asyá ǀ devásya ǀ mīḷhúṣaḥ ǀ vayā́ḥ ǀ víṣṇoḥ ǀ eṣásya ǀ pra-bhṛthé ǀ havíḥ-bhiḥ ǀ
   vidé ǀ hí ǀ rudráḥ ǀ rudríyam ǀ mahi-tvám ǀ yāsiṣṭám ǀ vartíḥ ǀ aśvinau ǀ írā-vat ǁ

   asya ǀ devasya ǀ mīḷhuṣaḥ ǀ vayāḥ ǀ viṣṇoḥ ǀ eṣasya ǀ pra-bhṛthe ǀ haviḥ-bhiḥ ǀ
   vide ǀ hi ǀ rudraḥ ǀ rudriyam ǀ mahi-tvam ǀ yāsiṣṭam ǀ vartiḥ ǀ aśvinau ǀ irā-vat ǁ

   7.40.5 Aṣṭaka 5.4.7.5Anuvāka 7.3.77Interpretations

6. Ṛk 6

   मात्र॑ पूषन्नाघृण इरस्यो॒ वरू॑त्री॒ यद्रा॑ति॒षाच॑श्च॒ रास॑न् ।
   म॒यो॒भुवो॑ नो॒ अर्वं॑तो॒ नि पां॑तु वृ॒ष्टिं परि॑ज्मा॒ वातो॑ ददातु ॥

   मात्र पूषन्न् आघृण इरस्यो वरूत्री यद् रातिषाचश् च रासन् |
   मयोभुवो नो अर्वन्तो नि पान्तु वृष्टिम् परिज्मा वातो ददातु ||

   mā́tra pūṣannāghṛṇa irasyo várūtrī yádrātiṣā́caśca rā́san ǀ
   mayobhúvo no árvanto ní pāntu vṛṣṭím párijmā vā́to dadātu ǁ

   mātra pūṣann āghṛṇa irasyo varūtrī yad rātiṣācaś ca rāsan |
   mayobhuvo no arvanto ni pāntu vṛṣṭim parijmā vāto dadātu ||

   मा । अत्र॑ । पू॒ष॒न् । आ॒घृ॒णे॒ । इ॒र॒स्यः॒ । वरू॑त्री । यत् । रा॒ति॒ऽसाचः॑ । च॒ । रास॑न् ।
   म॒यः॒ऽभुवः॑ । नः॒ । अर्व॑न्तः । नि । पा॒न्तु॒ । वृ॒ष्टिम् । परि॑ऽज्मा । वातः॑ । द॒दा॒तु॒ ॥

   मा । अत्र । पूषन् । आघृणे । इरस्यः । वरूत्री । यत् । रातिऽसाचः । च । रासन् ।
   मयःऽभुवः । नः । अर्वन्तः । नि । पान्तु । वृष्टिम् । परिऽज्मा । वातः । ददातु ॥

   mā́ ǀ átra ǀ pūṣan ǀ āghṛṇe ǀ irasyaḥ ǀ várūtrī ǀ yát ǀ rāti-sā́caḥ ǀ ca ǀ rā́san ǀ
   mayaḥ-bhúvaḥ ǀ naḥ ǀ árvantaḥ ǀ ní ǀ pāntu ǀ vṛṣṭím ǀ pári-jmā ǀ vā́taḥ ǀ dadātu ǁ

   mā ǀ atra ǀ pūṣan ǀ āghṛṇe ǀ irasyaḥ ǀ varūtrī ǀ yat ǀ rāti-sācaḥ ǀ ca ǀ rāsan ǀ
   mayaḥ-bhuvaḥ ǀ naḥ ǀ arvantaḥ ǀ ni ǀ pāntu ǀ vṛṣṭim ǀ pari-jmā ǀ vātaḥ ǀ dadātu ǁ

   7.40.6 Aṣṭaka 5.4.7.6Anuvāka 7.3.78Interpretations

7. Ṛk 7

   नू रोद॑सी अ॒भिष्टु॑ते॒ वसि॑ष्ठैर्ऋ॒तावा॑नो॒ वरु॑णो मि॒त्रो अ॒ग्निः ।
   यच्छं॑तु चं॒द्रा उ॑प॒मं नो॑ अ॒र्कं यू॒यं पा॑त स्व॒स्तिभिः॒ सदा॑ नः ॥

   नू रोदसी अभिष्टुते वसिष्ठैर् ऋतावानो वरुणो मित्रो अग्निः |
   यच्छन्तु चन्द्रा उपमं नो अर्कं यूयम् पात स्वस्तिभिः सदा नः ||

   nū́ ródasī abhíṣṭute vásiṣṭhairṛtā́vāno váruṇo mitró agníḥ ǀ
   yácchantu candrā́ upamám no arkám yūyám pāta svastíbhiḥ sádā naḥ ǁ

   nū rodasī abhiṣṭute vasiṣṭhair ṛtāvāno varuṇo mitro agniḥ |
   yacchantu candrā upamaṃ no arkaṃ yūyam pāta svastibhiḥ sadā naḥ ||

   नु । रोद॑सी॒ इति॑ । अ॒भिस्तु॑ते॒ इत्य॒भिऽस्तु॑ते । वसि॑ष्ठैः । ऋ॒तऽवा॑नः । वरु॑णः । मि॒त्रः । अ॒ग्निः ।
   यच्छ॑न्तु । च॒न्द्राः । उ॒प॒ऽमम् । नः॒ । अ॒र्कम् । यू॒यम् । पा॒त॒ । स्व॒स्तिऽभिः॑ । सदा॑ । नः॒ ॥

   नु । रोदसी इति । अभिस्तुते इत्यभिऽस्तुते । वसिष्ठैः । ऋतऽवानः । वरुणः । मित्रः । अग्निः ।
   यच्छन्तु । चन्द्राः । उपऽमम् । नः । अर्कम् । यूयम् । पात । स्वस्तिऽभिः । सदा । नः ॥

   nú ǀ ródasī íti ǀ abhístute ítyabhí-stute ǀ vásiṣṭhaiḥ ǀ ṛtá-vānaḥ ǀ váruṇaḥ ǀ mitráḥ ǀ agníḥ ǀ
   yácchantu ǀ candrā́ḥ ǀ upa-mám ǀ naḥ ǀ arkám ǀ yūyám ǀ pāta ǀ svastí-bhiḥ ǀ sádā ǀ naḥ ǁ

   nu ǀ rodasī iti ǀ abhistute ityabhi-stute ǀ vasiṣṭhaiḥ ǀ ṛta-vānaḥ ǀ varuṇaḥ ǀ mitraḥ ǀ agniḥ ǀ
   yacchantu ǀ candrāḥ ǀ upa-mam ǀ naḥ ǀ arkam ǀ yūyam ǀ pāta ǀ svasti-bhiḥ ǀ sadā ǀ naḥ ǁ

   7.40.7 Aṣṭaka 5.4.7.7Anuvāka 7.3.79Interpretations

Text, recitation and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.