Sūkta 92
- Devatā देवता
- 1, 3-5: Vāyu; 2: Indra, Vāyu
- Ṛṣi ऋषि
- Vasiṣṭha Maitrāvaruṇi
- Chandas छन्दस्
- Triṣṭubh
Metres by ṛk
1st set of styles virāṭtrisṭup (2-4); nicṛttriṣṭup (1); ārṣītriṣṭup (5)
2nd set of styles triṣṭubh
-
Ṛk 1
आ वा॑यो भूष शुचिपा॒ उप॑ नः स॒हस्रं॑ ते नि॒युतो॑ विश्ववार ।
उपो॑ ते॒ अंधो॒ मद्य॑मयामि॒ यस्य॑ देव दधि॒षे पू॑र्व॒पेयं॑ ॥आ वायो भूष शुचिपा उप नः सहस्रं ते नियुतो विश्ववार |
उपो ते अन्धो मद्यम् अयामि यस्य देव दधिषे पूर्वपेयम् ||ā́ vāyo bhūṣa śucipā úpa naḥ sahásram te niyúto viśvavāra ǀ
úpo te ándho mádyamayāmi yásya deva dadhiṣé pūrvapéyam ǁā vāyo bhūṣa śucipā upa naḥ sahasraṃ te niyuto viśvavāra |
upo te andho madyam ayāmi yasya deva dadhiṣe pūrvapeyam ||आ । वा॒यो॒ इति॑ । भू॒ष॒ । शु॒चि॒ऽपाः॒ । उप॑ । नः॒ । स॒हस्र॑म् । ते॒ । नि॒ऽयुतः॑ । वि॒श्व॒ऽवा॒र॒ ।
उपो॒ इति॑ । ते॒ । अन्धः॑ । मद्य॑म् । अ॒या॒मि॒ । यस्य॑ । दे॒व॒ । द॒धि॒षे । पू॒र्व॒ऽपेय॑म् ॥आ । वायो इति । भूष । शुचिऽपाः । उप । नः । सहस्रम् । ते । निऽयुतः । विश्वऽवार ।
उपो इति । ते । अन्धः । मद्यम् । अयामि । यस्य । देव । दधिषे । पूर्वऽपेयम् ॥ā́ ǀ vāyo íti ǀ bhūṣa ǀ śuci-pāḥ ǀ úpa ǀ naḥ ǀ sahásram ǀ te ǀ ni-yútaḥ ǀ viśva-vāra ǀ
úpo íti ǀ te ǀ ándhaḥ ǀ mádyam ǀ ayāmi ǀ yásya ǀ deva ǀ dadhiṣé ǀ pūrva-péyam ǁā ǀ vāyo iti ǀ bhūṣa ǀ śuci-pāḥ ǀ upa ǀ naḥ ǀ sahasram ǀ te ǀ ni-yutaḥ ǀ viśva-vāra ǀ
upo iti ǀ te ǀ andhaḥ ǀ madyam ǀ ayāmi ǀ yasya ǀ deva ǀ dadhiṣe ǀ pūrva-peyam ǁ7.92.1 Aṣṭaka 5.6.14.1Anuvāka 7.6.15
-
Ṛk 2
प्र सोता॑ जी॒रो अ॑ध्व॒रेष्व॑स्था॒त्सोम॒मिंद्रा॑य वा॒यवे॒ पिब॑ध्यै ।
प्र यद्वां॒ मध्वो॑ अग्रि॒यं भरं॑त्यध्व॒र्यवो॑ देव॒यंतः॒ शची॑भिः ॥प्र सोता जीरो अध्वरेष्व् अस्थात् सोमम् इन्द्राय वायवे पिबध्यै |
प्र यद् वाम् मध्वो अग्रियम् भरन्त्य् अध्वर्यवो देवयन्तः शचीभिः ||prá sótā jīró adhvaréṣvasthātsómamíndrāya vāyáve píbadhyai ǀ
prá yádvām mádhvo agriyám bhárantyadhvaryávo devayántaḥ śácībhiḥ ǁpra sotā jīro adhvareṣv asthāt somam indrāya vāyave pibadhyai |
pra yad vām madhvo agriyam bharanty adhvaryavo devayantaḥ śacībhiḥ ||प्र । सोता॑ । जी॒रः । अ॒ध्व॒रेषु॑ । अ॒स्था॒त् । सोम॑म् । इन्द्रा॑य । वा॒यवे॑ । पिब॑ध्यै ।
प्र । यत् । वा॒म् । मध्वः॑ । अ॒ग्रि॒यम् । भर॑न्ति । अ॒ध्व॒र्यवः॑ । दे॒व॒ऽयन्तः॑ । शची॑भिः ॥प्र । सोता । जीरः । अध्वरेषु । अस्थात् । सोमम् । इन्द्राय । वायवे । पिबध्यै ।
प्र । यत् । वाम् । मध्वः । अग्रियम् । भरन्ति । अध्वर्यवः । देवऽयन्तः । शचीभिः ॥prá ǀ sótā ǀ jīráḥ ǀ adhvaréṣu ǀ asthāt ǀ sómam ǀ índrāya ǀ vāyáve ǀ píbadhyai ǀ
prá ǀ yát ǀ vām ǀ mádhvaḥ ǀ agriyám ǀ bháranti ǀ adhvaryávaḥ ǀ deva-yántaḥ ǀ śácībhiḥ ǁpra ǀ sotā ǀ jīraḥ ǀ adhvareṣu ǀ asthāt ǀ somam ǀ indrāya ǀ vāyave ǀ pibadhyai ǀ
pra ǀ yat ǀ vām ǀ madhvaḥ ǀ agriyam ǀ bharanti ǀ adhvaryavaḥ ǀ deva-yantaḥ ǀ śacībhiḥ ǁ7.92.2 Aṣṭaka 5.6.14.2Anuvāka 7.6.16
-
Ṛk 3
प्र याभि॒र्यासि॑ दा॒श्वांस॒मच्छा॑ नि॒युद्भि॑र्वायवि॒ष्टये॑ दुरो॒णे ।
नि नो॑ र॒यिं सु॒भोज॑सं युवस्व॒ नि वी॒रं गव्य॒मश्व्यं॑ च॒ राधः॑ ॥प्र याभिर् यासि दाश्वांसम् अच्छा नियुद्भिर् वायव् इष्टये दुरोणे |
नि नो रयिं सुभोजसं युवस्व नि वीरं गव्यम् अश्व्यं च राधः ||prá yā́bhiryā́si dāśvā́ṃsamácchā niyúdbhirvāyaviṣṭáye duroṇé ǀ
ní no rayím subhójasam yuvasva ní vīrám gávyamáśvyam ca rā́dhaḥ ǁpra yābhir yāsi dāśvāṃsam acchā niyudbhir vāyav iṣṭaye duroṇe |
ni no rayiṃ subhojasaṃ yuvasva ni vīraṃ gavyam aśvyaṃ ca rādhaḥ ||प्र । याभिः॑ । यासि॑ । दा॒श्वांस॑म् । अच्छ॑ । नि॒युत्ऽभिः॑ । वा॒यो॒ इति॑ । इ॒ष्टये॑ । दु॒रो॒णे ।
नि । नः॒ । र॒यिम् । सु॒ऽभोज॑सम् । यु॒व॒स्व॒ । नि । वी॒रम् । गव्य॑म् । अश्व्य॑म् । च॒ । राधः॑ ॥प्र । याभिः । यासि । दाश्वांसम् । अच्छ । नियुत्ऽभिः । वायो इति । इष्टये । दुरोणे ।
नि । नः । रयिम् । सुऽभोजसम् । युवस्व । नि । वीरम् । गव्यम् । अश्व्यम् । च । राधः ॥prá ǀ yā́bhiḥ ǀ yā́si ǀ dāśvā́ṃsam ǀ áccha ǀ niyút-bhiḥ ǀ vāyo íti ǀ iṣṭáye ǀ duroṇé ǀ
ní ǀ naḥ ǀ rayím ǀ su-bhójasam ǀ yuvasva ǀ ní ǀ vīrám ǀ gávyam ǀ áśvyam ǀ ca ǀ rā́dhaḥ ǁpra ǀ yābhiḥ ǀ yāsi ǀ dāśvāṃsam ǀ accha ǀ niyut-bhiḥ ǀ vāyo iti ǀ iṣṭaye ǀ duroṇe ǀ
ni ǀ naḥ ǀ rayim ǀ su-bhojasam ǀ yuvasva ǀ ni ǀ vīram ǀ gavyam ǀ aśvyam ǀ ca ǀ rādhaḥ ǁ7.92.3 Aṣṭaka 5.6.14.3Anuvāka 7.6.17
-
Ṛk 4
ये वा॒यव॑ इंद्र॒माद॑नास॒ आदे॑वासो नि॒तोश॑नासो अ॒र्यः ।
घ्नंतो॑ वृ॒त्राणि॑ सू॒रिभिः॑ ष्याम सास॒ह्वांसो॑ यु॒धा नृभि॑र॒मित्रा॑न् ॥ये वायव इन्द्रमादनास आदेवासो नितोशनासो अर्यः |
घ्नन्तो वृत्राणि सूरिभिः ष्याम सासह्वांसो युधा नृभिर् अमित्रान् ||yé vāyáva indramā́danāsa ā́devāso nitóśanāso aryáḥ ǀ
ghnánto vṛtrā́ṇi sūríbhiḥ ṣyāma sāsahvā́ṃso yudhā́ nṛ́bhiramítrān ǁye vāyava indramādanāsa ādevāso nitośanāso aryaḥ |
ghnanto vṛtrāṇi sūribhiḥ ṣyāma sāsahvāṃso yudhā nṛbhir amitrān ||ये । वा॒यवे॑ । इ॒न्द्र॒ऽमाद॑नासः । आऽदे॑वासः । नि॒ऽतोश॑नासः । अ॒र्यः ।
घ्नन्तः॑ । वृ॒त्राणि॑ । सू॒रिऽभिः॑ । स्या॒म॒ । स॒स॒ह्वांसः॑ । यु॒धा । नृऽभिः॑ । अ॒मित्रा॑न् ॥ये । वायवे । इन्द्रऽमादनासः । आऽदेवासः । निऽतोशनासः । अर्यः ।
घ्नन्तः । वृत्राणि । सूरिऽभिः । स्याम । ससह्वांसः । युधा । नृऽभिः । अमित्रान् ॥yé ǀ vāyáve ǀ indra-mā́danāsaḥ ǀ ā́-devāsaḥ ǀ ni-tóśanāsaḥ ǀ aryáḥ ǀ
ghnántaḥ ǀ vṛtrā́ṇi ǀ sūrí-bhiḥ ǀ syāma ǀ sasahvā́ṃsaḥ ǀ yudhā́ ǀ nṛ́-bhiḥ ǀ amítrān ǁye ǀ vāyave ǀ indra-mādanāsaḥ ǀ ā-devāsaḥ ǀ ni-tośanāsaḥ ǀ aryaḥ ǀ
ghnantaḥ ǀ vṛtrāṇi ǀ sūri-bhiḥ ǀ syāma ǀ sasahvāṃsaḥ ǀ yudhā ǀ nṛ-bhiḥ ǀ amitrān ǁ7.92.4 Aṣṭaka 5.6.14.4Anuvāka 7.6.18
-
Ṛk 5
आ नो॑ नि॒युद्भिः॑ श॒तिनी॑भिरध्व॒रं स॑ह॒स्रिणी॑भि॒रुप॑ याहि य॒ज्ञं ।
वायो॑ अ॒स्मिन्त्सव॑ने मादयस्व यू॒यं पा॑त स्व॒स्तिभिः॒ सदा॑ नः ॥आ नो नियुद्भिः शतिनीभिर् अध्वरं सहस्रिणीभिर् उप याहि यज्ञम् |
वायो अस्मिन् सवने मादयस्व यूयम् पात स्वस्तिभिः सदा नः ||ā́ no niyúdbhiḥ śatínībhiradhvarám sahasríṇībhirúpa yāhi yajñám ǀ
vā́yo asmíntsávane mādayasva yūyám pāta svastíbhiḥ sádā naḥ ǁā no niyudbhiḥ śatinībhir adhvaraṃ sahasriṇībhir upa yāhi yajñam |
vāyo asmin savane mādayasva yūyam pāta svastibhiḥ sadā naḥ ||आ । नः॒ । नि॒युत्ऽभिः॑ । श॒तिनी॑भिः । अ॒ध्व॒रम् । स॒ह॒स्रिणी॑भिः । उप॑ । या॒हि॒ । य॒ज्ञम् ।
वायो॒ इति॑ । अ॒स्मिन् । सव॑ने । मा॒द॒य॒स्व॒ । यू॒यम् । पा॒त॒ । स्व॒स्तिऽभिः॑ । सदा॑ । नः॒ ॥आ । नः । नियुत्ऽभिः । शतिनीभिः । अध्वरम् । सहस्रिणीभिः । उप । याहि । यज्ञम् ।
वायो इति । अस्मिन् । सवने । मादयस्व । यूयम् । पात । स्वस्तिऽभिः । सदा । नः ॥ā́ ǀ naḥ ǀ niyút-bhiḥ ǀ śatínībhiḥ ǀ adhvarám ǀ sahasríṇībhiḥ ǀ úpa ǀ yāhi ǀ yajñám ǀ
vā́yo íti ǀ asmín ǀ sávane ǀ mādayasva ǀ yūyám ǀ pāta ǀ svastí-bhiḥ ǀ sádā ǀ naḥ ǁā ǀ naḥ ǀ niyut-bhiḥ ǀ śatinībhiḥ ǀ adhvaram ǀ sahasriṇībhiḥ ǀ upa ǀ yāhi ǀ yajñam ǀ
vāyo iti ǀ asmin ǀ savane ǀ mādayasva ǀ yūyam ǀ pāta ǀ svasti-bhiḥ ǀ sadā ǀ naḥ ǁ7.92.5 Aṣṭaka 5.6.14.5Anuvāka 7.6.19
Text, recitation and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.