Ṛgveda · Maṇḍala 7

Sūkta 78

Uṣas · Vasiṣṭha Maitrāvaruṇi · 5 ṛks

Link
Devatā देवता
Uṣas
Ṛṣi ऋषि
Vasiṣṭha Maitrāvaruṇi
Chandas छन्दस्
Triṣṭubh
Metres by ṛk

1st set of styles triṣṭup (1, 2); nicṛttriṣṭup (3, 4); virāṭtrisṭup (5)

2nd set of styles triṣṭubh

  1. Ṛk 1

    प्रति॑ के॒तवः॑ प्रथ॒मा अ॑दृश्रन्नू॒र्ध्वा अ॑स्या अं॒जयो॒ वि श्र॑यंते ।
    उषो॑ अ॒र्वाचा॑ बृह॒ता रथे॑न॒ ज्योति॑ष्मता वा॒मम॒स्मभ्यं॑ वक्षि ॥

    प्रति केतवः प्रथमा अदृश्रन्न् ऊर्ध्वा अस्या अञ्जयो वि श्रयन्ते |
    उषो अर्वाचा बृहता रथेन ज्योतिष्मता वामम् अस्मभ्यं वक्षि ||

    práti ketávaḥ prathamā́ adṛśrannūrdhvā́ asyā añjáyo ví śrayante ǀ
    úṣo arvā́cā bṛhatā́ ráthena jyótiṣmatā vāmámasmábhyam vakṣi ǁ

    prati ketavaḥ prathamā adṛśrann ūrdhvā asyā añjayo vi śrayante |
    uṣo arvācā bṛhatā rathena jyotiṣmatā vāmam asmabhyaṃ vakṣi ||

    प्रति॑ । के॒तवः॑ । प्र॒थ॒माः । अ॒दृ॒श्र॒न् । ऊ॒र्ध्वाः । अ॒स्याः॒ । अ॒ञ्जयः॑ । वि । श्र॒य॒न्ते॒ ।
    उषः॑ । अ॒र्वाचा॑ । बृ॒ह॒ता । रथे॑न । ज्योति॑ष्मता । वा॒मम् । अ॒स्मभ्य॑म् । व॒क्षि॒ ॥

    प्रति । केतवः । प्रथमाः । अदृश्रन् । ऊर्ध्वाः । अस्याः । अञ्जयः । वि । श्रयन्ते ।
    उषः । अर्वाचा । बृहता । रथेन । ज्योतिष्मता । वामम् । अस्मभ्यम् । वक्षि ॥

    práti ǀ ketávaḥ ǀ prathamā́ḥ ǀ adṛśran ǀ ūrdhvā́ḥ ǀ asyāḥ ǀ añjáyaḥ ǀ ví ǀ śrayante ǀ
    úṣaḥ ǀ arvā́cā ǀ bṛhatā́ ǀ ráthena ǀ jyótiṣmatā ǀ vāmám ǀ asmábhyam ǀ vakṣi ǁ

    prati ǀ ketavaḥ ǀ prathamāḥ ǀ adṛśran ǀ ūrdhvāḥ ǀ asyāḥ ǀ añjayaḥ ǀ vi ǀ śrayante ǀ
    uṣaḥ ǀ arvācā ǀ bṛhatā ǀ rathena ǀ jyotiṣmatā ǀ vāmam ǀ asmabhyam ǀ vakṣi ǁ

    7.78.1 Aṣṭaka 5.5.25.1Anuvāka 7.5.44

  2. Ṛk 2

    प्रति॑ षीम॒ग्निर्ज॑रते॒ समि॑द्धः॒ प्रति॒ विप्रा॑सो म॒तिभि॑र्गृ॒णंतः॑ ।
    उ॒षा या॑ति॒ ज्योति॑षा॒ बाध॑माना॒ विश्वा॒ तमां॑सि दुरि॒ताप॑ दे॒वी ॥

    प्रति षीम् अग्निर् जरते समिद्धः प्रति विप्रासो मतिभिर् गृणन्तः |
    उषा याति ज्योतिषा बाधमाना विश्वा तमांसि दुरिताप देवी ||

    práti ṣīmagnírjarate sámiddhaḥ práti víprāso matíbhirgṛṇántaḥ ǀ
    uṣā́ yāti jyótiṣā bā́dhamānā víśvā támāṃsi duritā́pa devī́ ǁ

    prati ṣīm agnir jarate samiddhaḥ prati viprāso matibhir gṛṇantaḥ |
    uṣā yāti jyotiṣā bādhamānā viśvā tamāṃsi duritāpa devī ||

    प्रति॑ । सी॒म् । अ॒ग्निः । ज॒र॒ते॒ । सम्ऽइ॑द्धः । प्रति॑ । विप्रा॑सः । म॒तिऽभिः॑ । गृ॒णन्तः॑ ।
    उ॒षाः । या॒ति॒ । ज्योति॑षा । बाध॑माना । विश्वा॑ । तमां॑सि । दुः॒ऽइ॒ता । अप॑ । दे॒वी ॥

    प्रति । सीम् । अग्निः । जरते । सम्ऽइद्धः । प्रति । विप्रासः । मतिऽभिः । गृणन्तः ।
    उषाः । याति । ज्योतिषा । बाधमाना । विश्वा । तमांसि । दुःऽइता । अप । देवी ॥

    práti ǀ sīm ǀ agníḥ ǀ jarate ǀ sám-iddhaḥ ǀ práti ǀ víprāsaḥ ǀ matí-bhiḥ ǀ gṛṇántaḥ ǀ
    uṣā́ḥ ǀ yāti ǀ jyótiṣā ǀ bā́dhamānā ǀ víśvā ǀ támāṃsi ǀ duḥ-itā́ ǀ ápa ǀ devī́ ǁ

    prati ǀ sīm ǀ agniḥ ǀ jarate ǀ sam-iddhaḥ ǀ prati ǀ viprāsaḥ ǀ mati-bhiḥ ǀ gṛṇantaḥ ǀ
    uṣāḥ ǀ yāti ǀ jyotiṣā ǀ bādhamānā ǀ viśvā ǀ tamāṃsi ǀ duḥ-itā ǀ apa ǀ devī ǁ

    7.78.2 Aṣṭaka 5.5.25.2Anuvāka 7.5.45

  3. Ṛk 3

    ए॒ता उ॒ त्याः प्रत्य॑दृश्रन्पु॒रस्ता॒ज्ज्योति॒र्यच्छं॑तीरु॒षसो॑ विभा॒तीः ।
    अजी॑जन॒न्त्सूर्यं॑ य॒ज्ञम॒ग्निम॑पा॒चीनं॒ तमो॑ अगा॒दजु॑ष्टं ॥

    एता उ त्याः प्रत्य् अदृश्रन् पुरस्ताज् ज्योतिर् यच्छन्तीर् उषसो विभातीः |
    अजीजनन् सूर्यं यज्ञम् अग्निम् अपाचीनं तमो अगाद् अजुष्टम् ||

    etā́ u tyā́ḥ prátyadṛśranpurástājjyótiryácchantīruṣáso vibhātī́ḥ ǀ
    ájījanantsū́ryam yajñámagnímapācī́nam támo agādájuṣṭam ǁ

    etā u tyāḥ praty adṛśran purastāj jyotir yacchantīr uṣaso vibhātīḥ |
    ajījanan sūryaṃ yajñam agnim apācīnaṃ tamo agād ajuṣṭam ||

    ए॒ताः । ऊं॒ इति॑ । त्याः । प्रति॑ । अ॒दृ॒श्र॒न् । पु॒रस्ता॑त् । ज्योतिः॑ । यच्छ॑न्तीः । उ॒षसः॑ । वि॒ऽभा॒तीः ।
    अजी॑जनन् । सूर्य॑म् । य॒ज्ञम् । अ॒ग्निम् । अ॒पा॒चीन॑म् । तमः॑ । अ॒गा॒त् । अजु॑ष्टम् ॥

    एताः । ऊं इति । त्याः । प्रति । अदृश्रन् । पुरस्तात् । ज्योतिः । यच्छन्तीः । उषसः । विऽभातीः ।
    अजीजनन् । सूर्यम् । यज्ञम् । अग्निम् । अपाचीनम् । तमः । अगात् । अजुष्टम् ॥

    etā́ḥ ǀ ūṃ íti ǀ tyā́ḥ ǀ práti ǀ adṛśran ǀ purástāt ǀ jyótiḥ ǀ yácchantīḥ ǀ uṣásaḥ ǀ vi-bhātī́ḥ ǀ
    ájījanan ǀ sū́ryam ǀ yajñám ǀ agním ǀ apācī́nam ǀ támaḥ ǀ agāt ǀ ájuṣṭam ǁ

    etāḥ ǀ ūṃ iti ǀ tyāḥ ǀ prati ǀ adṛśran ǀ purastāt ǀ jyotiḥ ǀ yacchantīḥ ǀ uṣasaḥ ǀ vi-bhātīḥ ǀ
    ajījanan ǀ sūryam ǀ yajñam ǀ agnim ǀ apācīnam ǀ tamaḥ ǀ agāt ǀ ajuṣṭam ǁ

    7.78.3 Aṣṭaka 5.5.25.3Anuvāka 7.5.46

  4. Ṛk 4

    अचे॑ति दि॒वो दु॑हि॒ता म॒घोनी॒ विश्वे॑ पश्यंत्यु॒षसं॑ विभा॒तीं ।
    आस्था॒द्रथं॑ स्व॒धया॑ यु॒ज्यमा॑न॒मा यमश्वा॑सः सु॒युजो॒ वहं॑ति ॥

    अचेति दिवो दुहिता मघोनी विश्वे पश्यन्त्य् उषसं विभातीम् |
    आस्थाद् रथं स्वधया युज्यमानम् आ यम् अश्वासः सुयुजो वहन्ति ||

    áceti divó duhitā́ maghónī víśve paśyantyuṣásam vibhātī́m ǀ
    ā́sthādrátham svadháyā yujyámānamā́ yámáśvāsaḥ suyújo váhanti ǁ

    aceti divo duhitā maghonī viśve paśyanty uṣasaṃ vibhātīm |
    āsthād rathaṃ svadhayā yujyamānam ā yam aśvāsaḥ suyujo vahanti ||

    अचे॑ति । दि॒वः । दु॒हि॒ता । म॒घोनी॑ । विश्वे॑ । प॒श्य॒न्ति॒ । उ॒षस॑म् । वि॒ऽभा॒तीम् ।
    आ । अ॒स्था॒त् । रथ॑म् । स्व॒धया॑ । यु॒ज्यमा॑नम् । आ । यम् । अश्वा॑सः । सु॒ऽयुजः॑ । वह॑न्ति ॥

    अचेति । दिवः । दुहिता । मघोनी । विश्वे । पश्यन्ति । उषसम् । विऽभातीम् ।
    आ । अस्थात् । रथम् । स्वधया । युज्यमानम् । आ । यम् । अश्वासः । सुऽयुजः । वहन्ति ॥

    áceti ǀ diváḥ ǀ duhitā́ ǀ maghónī ǀ víśve ǀ paśyanti ǀ uṣásam ǀ vi-bhātī́m ǀ
    ā́ ǀ asthāt ǀ rátham ǀ svadháyā ǀ yujyámānam ǀ ā́ ǀ yám ǀ áśvāsaḥ ǀ su-yújaḥ ǀ váhanti ǁ

    aceti ǀ divaḥ ǀ duhitā ǀ maghonī ǀ viśve ǀ paśyanti ǀ uṣasam ǀ vi-bhātīm ǀ
    ā ǀ asthāt ǀ ratham ǀ svadhayā ǀ yujyamānam ǀ ā ǀ yam ǀ aśvāsaḥ ǀ su-yujaḥ ǀ vahanti ǁ

    7.78.4 Aṣṭaka 5.5.25.4Anuvāka 7.5.47

  5. Ṛk 5

    प्रति॑ त्वा॒द्य सु॒मन॑सो बुधंता॒स्माका॑सो म॒घवा॑नो व॒यं च॑ ।
    ति॒ल्वि॒ला॒यध्व॑मुषसो विभा॒तीर्यू॒यं पा॑त स्व॒स्तिभिः॒ सदा॑ नः ॥

    प्रति त्वाद्य सुमनसो बुधन्तास्माकासो मघवानो वयं च |
    तिल्विलायध्वम् उषसो विभातीर् यूयम् पात स्वस्तिभिः सदा नः ||

    práti tvādyá sumánaso budhantāsmā́kāso maghávāno vayám ca ǀ
    tilvilāyádhvamuṣaso vibhātī́ryūyám pāta svastíbhiḥ sádā naḥ ǁ

    prati tvādya sumanaso budhantāsmākāso maghavāno vayaṃ ca |
    tilvilāyadhvam uṣaso vibhātīr yūyam pāta svastibhiḥ sadā naḥ ||

    प्रति॑ । त्वा॒ । अ॒द्य । सु॒ऽमन॑सः । बु॒ध॒न्त॒ । अ॒स्माका॑सः । म॒घऽवा॑नः । व॒यम् । च॒ ।
    ति॒ल्वि॒ला॒यध्व॑म् । उ॒ष॒सः॒ । वि॒ऽभा॒तीः । यू॒यम् । पा॒त॒ । स्व॒स्तिऽभिः॑ । सदा॑ । नः॒ ॥

    प्रति । त्वा । अद्य । सुऽमनसः । बुधन्त । अस्माकासः । मघऽवानः । वयम् । च ।
    तिल्विलायध्वम् । उषसः । विऽभातीः । यूयम् । पात । स्वस्तिऽभिः । सदा । नः ॥

    práti ǀ tvā ǀ adyá ǀ su-mánasaḥ ǀ budhanta ǀ asmā́kāsaḥ ǀ maghá-vānaḥ ǀ vayám ǀ ca ǀ
    tilvilāyádhvam ǀ uṣasaḥ ǀ vi-bhātī́ḥ ǀ yūyám ǀ pāta ǀ svastí-bhiḥ ǀ sádā ǀ naḥ ǁ

    prati ǀ tvā ǀ adya ǀ su-manasaḥ ǀ budhanta ǀ asmākāsaḥ ǀ magha-vānaḥ ǀ vayam ǀ ca ǀ
    tilvilāyadhvam ǀ uṣasaḥ ǀ vi-bhātīḥ ǀ yūyam ǀ pāta ǀ svasti-bhiḥ ǀ sadā ǀ naḥ ǁ

    7.78.5 Aṣṭaka 5.5.25.5Anuvāka 7.5.48

Text, recitation and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.

Ṛgveda 7.78 · Uṣas

Interpretations

Ralph T. H. Griffith

Ṛk 1

WE have beheld her earliest lights approaching: her many glories part, on high, asunder. On car sublime, refulgent, wending hither, O Uṣas, bring the Wealth that makes us happy.

Ṛk 2

The fire well-kindIed sings aloud to greet her, and with their hymns the priests are chaming welcome. Uṣas approaches in her splendour, driving all evil darkness far away, the Goddess.

Ṛk 3

Apparent eastward are those lights of Morning, sending out lustre, as they rise, around them. She hath brought forth Sun, sacrifice, and Agni, and far away hath fled detested darkness.

Ṛk 4

Rich Daughter of the Sky, we all behold her, yea, all men look on Dawn as she is breaking. fler car that moves self-harnessed hath she mounted, the car drawn onward by her well-yoked horses.