Devatā देवता

1-9: Vasiṣṭha’s Sons; 10-14: Vasiṣṭha

Ṛṣi ऋषि

1-9: Vasiṣṭha Maitrāvaruṇi; 10-14: Vasiṣṭha Maitrāvaruṇi’s Sons

Chandas छन्दस्

Triṣṭubh

1. Ṛk 1

   श्वि॒त्यंचो॑ मा दक्षिण॒तस्क॑पर्दा धियंजि॒न्वासो॑ अ॒भि हि प्र॑मं॒दुः ।
   उ॒त्तिष्ठ॑न्वोचे॒ परि॑ ब॒र्हिषो॒ नॄन्न मे॑ दू॒रादवि॑तवे॒ वसि॑ष्ठाः ॥

   श्वित्यञ्चो मा दक्षिणतस्कपर्दा धियञ्जिन्वासो अभि हि प्रमन्दुः |
   उत्तिष्ठन् वोचे परि बर्हिषो नॄन् न मे दूराद् अवितवे वसिष्ठाः ||

   śvityáñco mā dakṣiṇatáskapardā dhiyaṃjinvā́so abhí hí pramandúḥ ǀ
   uttíṣṭhanvoce pári barhíṣo nṝ́nná me dūrā́dávitave vásiṣṭhāḥ ǁ

   śvityañco mā dakṣiṇataskapardā dhiyañjinvāso abhi hi pramanduḥ |
   uttiṣṭhan voce pari barhiṣo nṝn na me dūrād avitave vasiṣṭhāḥ ||

   श्वि॒त्यञ्चः॑ । मा॒ । द॒क्षि॒ण॒तःऽक॑पर्दाः । धि॒य॒म्ऽजि॒न्वासः॑ । अ॒भि । हि । प्र॒ऽम॒न्दुः ।
   उ॒त्ऽतिष्ठ॑न् । वो॒चे॒ । परि॑ । ब॒र्हिषः॑ । नॄन् । न । मे॒ । दू॒रात् । अवि॑तवे । वसि॑ष्ठाः ॥

   श्वित्यञ्चः । मा । दक्षिणतःऽकपर्दाः । धियम्ऽजिन्वासः । अभि । हि । प्रऽमन्दुः ।
   उत्ऽतिष्ठन् । वोचे । परि । बर्हिषः । नॄन् । न । मे । दूरात् । अवितवे । वसिष्ठाः ॥

   śvityáñcaḥ ǀ mā ǀ dakṣiṇatáḥ-kapardāḥ ǀ dhiyam-jinvā́saḥ ǀ abhí ǀ hí ǀ pra-mandúḥ ǀ
   ut-tíṣṭhan ǀ voce ǀ pári ǀ barhíṣaḥ ǀ nṝ́n ǀ ná ǀ me ǀ dūrā́t ǀ ávitave ǀ vásiṣṭhāḥ ǁ

   śvityañcaḥ ǀ mā ǀ dakṣiṇataḥ-kapardāḥ ǀ dhiyam-jinvāsaḥ ǀ abhi ǀ hi ǀ pra-manduḥ ǀ
   ut-tiṣṭhan ǀ voce ǀ pari ǀ barhiṣaḥ ǀ nṝn ǀ na ǀ me ǀ dūrāt ǀ avitave ǀ vasiṣṭhāḥ ǁ

   7.33.1 Aṣṭaka 5.3.22.1Anuvāka 7.2.148Interpretations

2. Ṛk 2

   दू॒रादिंद्र॑मनय॒न्ना सु॒तेन॑ ति॒रो वै॑शं॒तमति॒ पांत॑मु॒ग्रं ।
   पाश॑द्युम्नस्य वाय॒तस्य॒ सोमा॑त्सु॒तादिंद्रो॑ऽवृणीता॒ वसि॑ष्ठान् ॥

   दूराद् इन्द्रम् अनयन्न् आ सुतेन तिरो वैशन्तम् अति पान्तम् उग्रम् |
   पाशद्युम्नस्य वायतस्य सोमात् सुताद् इन्द्रो ऽवृणीता वसिष्ठान् ||

   dūrā́díndramanayannā́ suténa tiró vaiśantámáti pā́ntamugrám ǀ
   pā́śadyumnasya vāyatásya sómātsutā́díndro’vṛṇītā vásiṣṭhān ǁ

   dūrād indram anayann ā sutena tiro vaiśantam ati pāntam ugram |
   pāśadyumnasya vāyatasya somāt sutād indro 'vṛṇītā vasiṣṭhān ||

   दू॒रात् । इन्द्र॑म् । अ॒न॒य॒न् । आ । सु॒तेन॑ । ति॒रः । वै॒श॒न्तम् । अति॑ । पान्त॑म् । उ॒ग्रम् ।
   पाश॑ऽद्युम्नस्य । वा॒य॒तस्य॑ । सोमा॑त् । सु॒तात् । इन्द्रः॑ । अ॒वृ॒णी॒त॒ । वसि॑ष्ठान् ॥

   दूरात् । इन्द्रम् । अनयन् । आ । सुतेन । तिरः । वैशन्तम् । अति । पान्तम् । उग्रम् ।
   पाशऽद्युम्नस्य । वायतस्य । सोमात् । सुतात् । इन्द्रः । अवृणीत । वसिष्ठान् ॥

   dūrā́t ǀ índram ǀ anayan ǀ ā́ ǀ suténa ǀ tiráḥ ǀ vaiśantám ǀ áti ǀ pā́ntam ǀ ugrám ǀ
   pā́śa-dyumnasya ǀ vāyatásya ǀ sómāt ǀ sutā́t ǀ índraḥ ǀ avṛṇīta ǀ vásiṣṭhān ǁ

   dūrāt ǀ indram ǀ anayan ǀ ā ǀ sutena ǀ tiraḥ ǀ vaiśantam ǀ ati ǀ pāntam ǀ ugram ǀ
   pāśa-dyumnasya ǀ vāyatasya ǀ somāt ǀ sutāt ǀ indraḥ ǀ avṛṇīta ǀ vasiṣṭhān ǁ

   7.33.2 Aṣṭaka 5.3.22.2Anuvāka 7.2.149Interpretations

3. Ṛk 3

   ए॒वेन्नु कं॒ सिंधु॑मेभिस्ततारे॒वेन्नु कं॑ भे॒दमे॑भिर्जघान ।
   ए॒वेन्नु कं॑ दाशरा॒ज्ञे सु॒दासं॒ प्राव॒दिंद्रो॒ ब्रह्म॑णा वो वसिष्ठाः ॥

   एवेन् नु कं सिन्धुम् एभिस् ततारेवेन् नु कम् भेदम् एभिर् जघान |
   एवेन् नु कं दाशराज्ञे सुदासम् प्रावद् इन्द्रो ब्रह्मणा वो वसिष्ठाः ||

   evénnú kam síndhumebhistatārevénnú kam bhedámebhirjaghāna ǀ
   evénnú kam dāśarājñé sudā́sam prā́vadíndro bráhmaṇā vo vasiṣṭhāḥ ǁ

   even nu kaṃ sindhum ebhis tatāreven nu kam bhedam ebhir jaghāna |
   even nu kaṃ dāśarājñe sudāsam prāvad indro brahmaṇā vo vasiṣṭhāḥ ||

   ए॒व । इत् । नु । क॒म् । सिन्धु॑म् । ए॒भिः॒ । त॒ता॒र॒ । ए॒व । इत् । नु । क॒म् । भे॒दम् । ए॒भिः॒ । ज॒घा॒न॒ ।
   ए॒व । इत् । नु । क॒म् । दा॒श॒ऽरा॒ज्ञे । सु॒ऽदास॑म् । प्र । आ॒व॒त् । इन्द्रः॑ । ब्रह्म॑णा । वः॒ । व॒सि॒ष्ठाः॒ ॥

   एव । इत् । नु । कम् । सिन्धुम् । एभिः । ततार । एव । इत् । नु । कम् । भेदम् । एभिः । जघान ।
   एव । इत् । नु । कम् । दाशऽराज्ञे । सुऽदासम् । प्र । आवत् । इन्द्रः । ब्रह्मणा । वः । वसिष्ठाः ॥

   evá ǀ ít ǀ nú ǀ kam ǀ síndhum ǀ ebhiḥ ǀ tatāra ǀ evá ǀ ít ǀ nú ǀ kam ǀ bhedám ǀ ebhiḥ ǀ jaghāna ǀ
   evá ǀ ít ǀ nú ǀ kam ǀ dāśa-rājñé ǀ su-dā́sam ǀ prá ǀ āvat ǀ índraḥ ǀ bráhmaṇā ǀ vaḥ ǀ vasiṣṭhāḥ ǁ

   eva ǀ it ǀ nu ǀ kam ǀ sindhum ǀ ebhiḥ ǀ tatāra ǀ eva ǀ it ǀ nu ǀ kam ǀ bhedam ǀ ebhiḥ ǀ jaghāna ǀ
   eva ǀ it ǀ nu ǀ kam ǀ dāśa-rājñe ǀ su-dāsam ǀ pra ǀ āvat ǀ indraḥ ǀ brahmaṇā ǀ vaḥ ǀ vasiṣṭhāḥ ǁ

   7.33.3 Aṣṭaka 5.3.22.3Anuvāka 7.2.150Interpretations

4. Ṛk 4

   जुष्टी॑ नरो॒ ब्रह्म॑णा वः पितॄ॒णामक्ष॑मव्ययं॒ न किला॑ रिषाथ ।
   यच्छक्व॑रीषु बृह॒ता रवे॒णेंद्रे॒ शुष्म॒मद॑धाता वसिष्ठाः ॥

   जुष्टी नरो ब्रह्मणा वः पितॄणाम् अक्षम् अव्ययं न किला रिषाथ |
   यच् छक्वरीषु बृहता रवेणेन्द्रे शुष्मम् अदधाता वसिष्ठाः ||

   júṣṭī naro bráhmaṇā vaḥ pitṝṇā́mákṣamavyayam ná kílā riṣātha ǀ
   yácchákvarīṣu bṛhatā́ ráveṇéndre śúṣmamádadhātā vasiṣṭhāḥ ǁ

   juṣṭī naro brahmaṇā vaḥ pitṝṇām akṣam avyayaṃ na kilā riṣātha |
   yac chakvarīṣu bṛhatā raveṇendre śuṣmam adadhātā vasiṣṭhāḥ ||

   जुष्टी॑ । न॒रः॒ । ब्रह्म॑णा । वः॒ । पि॒तॄ॒णाम् । अक्ष॑म् । अ॒व्य॒य॒म् । न । किल॑ । रि॒षा॒थ॒ ।
   यत् । शक्व॑रीषु । बृ॒ह॒ता । रवे॑ण । इन्द्रे॑ । शुष्म॑म् । अद॑धात । व॒सि॒ष्ठाः॒ ॥

   जुष्टी । नरः । ब्रह्मणा । वः । पितॄणाम् । अक्षम् । अव्ययम् । न । किल । रिषाथ ।
   यत् । शक्वरीषु । बृहता । रवेण । इन्द्रे । शुष्मम् । अदधात । वसिष्ठाः ॥

   júṣṭī ǀ naraḥ ǀ bráhmaṇā ǀ vaḥ ǀ pitṝṇā́m ǀ ákṣam ǀ avyayam ǀ ná ǀ kíla ǀ riṣātha ǀ
   yát ǀ śákvarīṣu ǀ bṛhatā́ ǀ ráveṇa ǀ índre ǀ śúṣmam ǀ ádadhāta ǀ vasiṣṭhāḥ ǁ

   juṣṭī ǀ naraḥ ǀ brahmaṇā ǀ vaḥ ǀ pitṝṇām ǀ akṣam ǀ avyayam ǀ na ǀ kila ǀ riṣātha ǀ
   yat ǀ śakvarīṣu ǀ bṛhatā ǀ raveṇa ǀ indre ǀ śuṣmam ǀ adadhāta ǀ vasiṣṭhāḥ ǁ

   7.33.4 Aṣṭaka 5.3.22.4Anuvāka 7.2.151Interpretations

5. Ṛk 5

   उद्द्यामि॒वेत्तृ॒ष्णजो॑ नाथि॒तासोऽदी॑धयुर्दाशरा॒ज्ञे वृ॒तासः॑ ।
   वसि॑ष्ठस्य स्तुव॒त इंद्रो॑ अश्रोदु॒रुं तृत्सु॑भ्यो अकृणोदु लो॒कं ॥

   उद् द्याम् इवेत् तृष्णजो नाथितासो ऽदीधयुर् दाशराज्ञे वृतासः |
   वसिष्ठस्य स्तुवत इन्द्रो अश्रोद् उरुं तृत्सुभ्यो अकृणोद् उ लोकम् ||

   úddyā́mivéttṛṣṇájo nāthitā́só’dīdhayurdāśarājñé vṛtā́saḥ ǀ
   vásiṣṭhasya stuvatá índro aśrodurúm tṛ́tsubhyo akṛṇodu lokám ǁ

   ud dyām ivet tṛṣṇajo nāthitāso 'dīdhayur dāśarājñe vṛtāsaḥ |
   vasiṣṭhasya stuvata indro aśrod uruṃ tṛtsubhyo akṛṇod u lokam ||

   उत् । द्याम्ऽइ॑व । इत् । तृ॒ष्णऽजः॑ । ना॒थि॒तासः॑ । अदी॑धयुः । दा॒श॒ऽरा॒ज्ञे । वृ॒तासः॑ ।
   वसि॑ष्ठस्य । स्तु॒व॒तः । इन्द्रः॑ । अ॒श्रो॒त् । उ॒रुम् । तृत्सु॑ऽभ्यः । अ॒कृ॒णो॒त् । ऊं॒ इति॑ । लो॒कम् ॥

   उत् । द्याम्ऽइव । इत् । तृष्णऽजः । नाथितासः । अदीधयुः । दाशऽराज्ञे । वृतासः ।
   वसिष्ठस्य । स्तुवतः । इन्द्रः । अश्रोत् । उरुम् । तृत्सुऽभ्यः । अकृणोत् । ऊं इति । लोकम् ॥

   út ǀ dyā́m-iva ǀ ít ǀ tṛṣṇá-jaḥ ǀ nāthitā́saḥ ǀ ádīdhayuḥ ǀ dāśa-rājñé ǀ vṛtā́saḥ ǀ
   vásiṣṭhasya ǀ stuvatáḥ ǀ índraḥ ǀ aśrot ǀ urúm ǀ tṛ́tsu-bhyaḥ ǀ akṛṇot ǀ ūṃ íti ǀ lokám ǁ

   ut ǀ dyām-iva ǀ it ǀ tṛṣṇa-jaḥ ǀ nāthitāsaḥ ǀ adīdhayuḥ ǀ dāśa-rājñe ǀ vṛtāsaḥ ǀ
   vasiṣṭhasya ǀ stuvataḥ ǀ indraḥ ǀ aśrot ǀ urum ǀ tṛtsu-bhyaḥ ǀ akṛṇot ǀ ūṃ iti ǀ lokam ǁ

   7.33.5 Aṣṭaka 5.3.22.5Anuvāka 7.2.152Interpretations

6. Ṛk 6

   दं॒डा इ॒वेद्गो॒अज॑नास आस॒न्परि॑च्छिन्ना भर॒ता अ॑र्भ॒कासः॑ ।
   अभ॑वच्च पुरए॒ता वसि॑ष्ठ॒ आदित्तृत्सू॑नां॒ विशो॑ अप्रथंत ॥

   दण्डा इवेद् गोअजनास आसन् परिच्छिन्ना भरता अर्भकासः |
   अभवच् च पुरएता वसिष्ठ आद् इत् तृत्सूनां विशो अप्रथन्त ||

   daṇḍā́ ivédgoájanāsa āsanpáricchinnā bharatā́ arbhakā́saḥ ǀ
   ábhavacca puraetā́ vásiṣṭha ā́díttṛ́tsūnām víśo aprathanta ǁ

   daṇḍā ived goajanāsa āsan paricchinnā bharatā arbhakāsaḥ |
   abhavac ca puraetā vasiṣṭha ād it tṛtsūnāṃ viśo aprathanta ||

   द॒ण्डाःऽइ॑व । इत् । गो॒ऽअज॑नासः । आ॒स॒न् । परि॑ऽछिन्नाः । भ॒र॒ताः । अ॒र्भ॒कासः॑ ।
   अभ॑वत् । च॒ । पु॒रः॒ऽए॒ता । वसि॑ष्ठः । आत् । इत् । तृत्सू॑नाम् । विशः॑ । अ॒प्र॒थ॒न्त॒ ॥

   दण्डाःऽइव । इत् । गोऽअजनासः । आसन् । परिऽछिन्नाः । भरताः । अर्भकासः ।
   अभवत् । च । पुरःऽएता । वसिष्ठः । आत् । इत् । तृत्सूनाम् । विशः । अप्रथन्त ॥

   daṇḍā́ḥ-iva ǀ ít ǀ go-ájanāsaḥ ǀ āsan ǀ pári-chinnāḥ ǀ bharatā́ḥ ǀ arbhakā́saḥ ǀ
   ábhavat ǀ ca ǀ puraḥ-etā́ ǀ vásiṣṭhaḥ ǀ ā́t ǀ ít ǀ tṛ́tsūnām ǀ víśaḥ ǀ aprathanta ǁ

   daṇḍāḥ-iva ǀ it ǀ go-ajanāsaḥ ǀ āsan ǀ pari-chinnāḥ ǀ bharatāḥ ǀ arbhakāsaḥ ǀ
   abhavat ǀ ca ǀ puraḥ-etā ǀ vasiṣṭhaḥ ǀ āt ǀ it ǀ tṛtsūnām ǀ viśaḥ ǀ aprathanta ǁ

   7.33.6 Aṣṭaka 5.3.23.1Anuvāka 7.2.153Interpretations

7. Ṛk 7

   त्रयः॑ कृण्वंति॒ भुव॑नेषु॒ रेत॑स्ति॒स्रः प्र॒जा आर्या॒ ज्योति॑रग्राः ।
   त्रयो॑ घ॒र्मास॑ उ॒षसं॑ सचंते॒ सर्वाँ॒ इत्ताँ अनु॑ विदु॒र्वसि॑ष्ठाः ॥

   त्रयः कृण्वन्ति भुवनेषु रेतस् तिस्रः प्रजा आर्या ज्योतिरग्राः |
   त्रयो घर्मास उषसं सचन्ते सर्वां इत् तां अनु विदुर् वसिष्ठाः ||

   tráyaḥ kṛṇvanti bhúvaneṣu rétastisráḥ prajā́ ā́ryā jyótiragrāḥ ǀ
   tráyo gharmā́sa uṣásam sacante sárvām̐ íttā́m̐ ánu vidurvásiṣṭhāḥ ǁ

   trayaḥ kṛṇvanti bhuvaneṣu retas tisraḥ prajā āryā jyotiragrāḥ |
   trayo gharmāsa uṣasaṃ sacante sarvāṃ it tāṃ anu vidur vasiṣṭhāḥ ||

   त्रयः॑ । कृ॒ण्व॒न्ति॒ । भुव॑नेषु । रेतः॑ । ति॒स्रः । प्र॒ऽजाः । आर्याः॑ । ज्योतिः॑ऽअग्राः ।
   त्रयः॑ । घ॒र्मासः॑ । उ॒षस॑म् । स॒च॒न्ते॒ । सर्वा॑न् । इत् । तान् । अनु॑ । वि॒दुः॒ । वसि॑ष्ठाः ॥

   त्रयः । कृण्वन्ति । भुवनेषु । रेतः । तिस्रः । प्रऽजाः । आर्याः । ज्योतिःऽअग्राः ।
   त्रयः । घर्मासः । उषसम् । सचन्ते । सर्वान् । इत् । तान् । अनु । विदुः । वसिष्ठाः ॥

   tráyaḥ ǀ kṛṇvanti ǀ bhúvaneṣu ǀ rétaḥ ǀ tisráḥ ǀ pra-jā́ḥ ǀ ā́ryāḥ ǀ jyótiḥ-agrāḥ ǀ
   tráyaḥ ǀ gharmā́saḥ ǀ uṣásam ǀ sacante ǀ sárvān ǀ ít ǀ tā́n ǀ ánu ǀ viduḥ ǀ vásiṣṭhāḥ ǁ

   trayaḥ ǀ kṛṇvanti ǀ bhuvaneṣu ǀ retaḥ ǀ tisraḥ ǀ pra-jāḥ ǀ āryāḥ ǀ jyotiḥ-agrāḥ ǀ
   trayaḥ ǀ gharmāsaḥ ǀ uṣasam ǀ sacante ǀ sarvān ǀ it ǀ tān ǀ anu ǀ viduḥ ǀ vasiṣṭhāḥ ǁ

   7.33.7 Aṣṭaka 5.3.23.2Anuvāka 7.2.154Interpretations

8. Ṛk 8

   सूर्य॑स्येव व॒क्षथो॒ ज्योति॑रेषां समु॒द्रस्ये॑व महि॒मा ग॑भी॒रः ।
   वात॑स्येव प्रज॒वो नान्येन॒ स्तोमो॑ वसिष्ठा॒ अन्वे॑तवे वः ॥

   सूर्यस्येव वक्षथो ज्योतिर् एषां समुद्रस्येव महिमा गभीरः |
   वातस्येव प्रजवो नान्येन स्तोमो वसिष्ठा अन्वेतवे वः ||

   sū́ryasyeva vakṣátho jyótireṣām samudrásyeva mahimā́ gabhīráḥ ǀ
   vā́tasyeva prajavó nā́nyéna stómo vasiṣṭhā ánvetave vaḥ ǁ

   sūryasyeva vakṣatho jyotir eṣāṃ samudrasyeva mahimā gabhīraḥ |
   vātasyeva prajavo nānyena stomo vasiṣṭhā anvetave vaḥ ||

   सूर्य॑स्यऽइव । व॒क्षथः॑ । ज्योतिः॑ । ए॒षा॒म् । स॒मु॒द्रस्य॑ऽइव । म॒हि॒मा । ग॒भी॒रः ।
   वात॑स्यऽइव । प्र॒ऽज॒वः । न । अ॒न्येन॑ । स्तोमः॑ । व॒सि॒ष्ठाः॒ । अनु॑ऽएतवे । वः॒ ॥

   सूर्यस्यऽइव । वक्षथः । ज्योतिः । एषाम् । समुद्रस्यऽइव । महिमा । गभीरः ।
   वातस्यऽइव । प्रऽजवः । न । अन्येन । स्तोमः । वसिष्ठाः । अनुऽएतवे । वः ॥

   sū́ryasya-iva ǀ vakṣáthaḥ ǀ jyótiḥ ǀ eṣām ǀ samudrásya-iva ǀ mahimā́ ǀ gabhīráḥ ǀ
   vā́tasya-iva ǀ pra-javáḥ ǀ ná ǀ anyéna ǀ stómaḥ ǀ vasiṣṭhāḥ ǀ ánu-etave ǀ vaḥ ǁ

   sūryasya-iva ǀ vakṣathaḥ ǀ jyotiḥ ǀ eṣām ǀ samudrasya-iva ǀ mahimā ǀ gabhīraḥ ǀ
   vātasya-iva ǀ pra-javaḥ ǀ na ǀ anyena ǀ stomaḥ ǀ vasiṣṭhāḥ ǀ anu-etave ǀ vaḥ ǁ

   7.33.8 Aṣṭaka 5.3.23.3Anuvāka 7.2.155Interpretations

9. Ṛk 9

   त इन्नि॒ण्यं हृद॑यस्य प्रके॒तैः स॒हस्र॑वल्शम॒भि सं च॑रंति ।
   य॒मेन॑ त॒तं प॑रि॒धिं वयं॑तोऽप्स॒रस॒ उप॑ सेदु॒र्वसि॑ष्ठाः ॥

   त इन् निण्यं हृदयस्य प्रकेतैः सहस्रवल्शम् अभि सं चरन्ति |
   यमेन ततम् परिधिं वयन्तो ऽप्सरस उप सेदुर् वसिष्ठाः ||

   tá ínniṇyám hṛ́dayasya praketáiḥ sahásravalśamabhí sám caranti ǀ
   yaména tatám paridhím váyanto’psarása úpa sedurvásiṣṭhāḥ ǁ

   ta in niṇyaṃ hṛdayasya praketaiḥ sahasravalśam abhi saṃ caranti |
   yamena tatam paridhiṃ vayanto 'psarasa upa sedur vasiṣṭhāḥ ||

   ते । इत् । नि॒ण्यम् । हृद॑यस्य । प्र॒ऽके॒तैः । स॒हस्र॑ऽवल्शम् । अ॒भि । सम् । च॒र॒न्ति॒ ।
   य॒मेन॑ । त॒तम् । प॒रि॒ऽधिम् । वय॑न्तः । अ॒प्स॒रसः॑ । उप॑ । से॒दुः॒ । वसि॑ष्ठाः ॥

   ते । इत् । निण्यम् । हृदयस्य । प्रऽकेतैः । सहस्रऽवल्शम् । अभि । सम् । चरन्ति ।
   यमेन । ततम् । परिऽधिम् । वयन्तः । अप्सरसः । उप । सेदुः । वसिष्ठाः ॥

   té ǀ ít ǀ niṇyám ǀ hṛ́dayasya ǀ pra-ketáiḥ ǀ sahásra-valśam ǀ abhí ǀ sám ǀ caranti ǀ
   yaména ǀ tatám ǀ pari-dhím ǀ váyantaḥ ǀ apsarásaḥ ǀ úpa ǀ seduḥ ǀ vásiṣṭhāḥ ǁ

   te ǀ it ǀ niṇyam ǀ hṛdayasya ǀ pra-ketaiḥ ǀ sahasra-valśam ǀ abhi ǀ sam ǀ caranti ǀ
   yamena ǀ tatam ǀ pari-dhim ǀ vayantaḥ ǀ apsarasaḥ ǀ upa ǀ seduḥ ǀ vasiṣṭhāḥ ǁ

   7.33.9 Aṣṭaka 5.3.23.4Anuvāka 7.2.156Interpretations

10. Ṛk 10

    वि॒द्युतो॒ ज्योतिः॒ परि॑ सं॒जिहा॑नं मि॒त्रावरु॑णा॒ यदप॑श्यतां त्वा ।
    तत्ते॒ जन्मो॒तैकं॑ वसिष्ठा॒गस्त्यो॒ यत्त्वा॑ वि॒श आ॑ज॒भार॑ ॥

    विद्युतो ज्योतिः परि संजिहानम् मित्रावरुणा यद् अपश्यतां त्वा |
    तत् ते जन्मोतैकं वसिष्ठागस्त्यो यत् त्वा विश आजभार ||

    vidyúto jyótiḥ pári saṃjíhānam mitrā́váruṇā yádápaśyatām tvā ǀ
    tátte jánmotáikam vasiṣṭhāgástyo yáttvā viśá ājabhā́ra ǁ

    vidyuto jyotiḥ pari saṃjihānam mitrāvaruṇā yad apaśyatāṃ tvā |
    tat te janmotaikaṃ vasiṣṭhāgastyo yat tvā viśa ājabhāra ||

    वि॒ऽद्युतः॑ । ज्योतिः॑ । परि॑ । स॒म्ऽजिहा॑नम् । मि॒त्रावरु॑णा । यत् । अप॑श्यताम् । त्वा॒ ।
    तत् । ते॒ । जन्म॑ । उ॒त । एक॑म् । व॒सि॒ष्ठ॒ । अ॒गस्त्यः॑ । यत् । त्वा॒ । वि॒शः । आ॒ऽज॒भार॑ ॥

    विऽद्युतः । ज्योतिः । परि । सम्ऽजिहानम् । मित्रावरुणा । यत् । अपश्यताम् । त्वा ।
    तत् । ते । जन्म । उत । एकम् । वसिष्ठ । अगस्त्यः । यत् । त्वा । विशः । आऽजभार ॥

    vi-dyútaḥ ǀ jyótiḥ ǀ pári ǀ sam-jíhānam ǀ mitrā́váruṇā ǀ yát ǀ ápaśyatām ǀ tvā ǀ
    tát ǀ te ǀ jánma ǀ utá ǀ ékam ǀ vasiṣṭha ǀ agástyaḥ ǀ yát ǀ tvā ǀ viśáḥ ǀ ā-jabhā́ra ǁ

    vi-dyutaḥ ǀ jyotiḥ ǀ pari ǀ sam-jihānam ǀ mitrāvaruṇā ǀ yat ǀ apaśyatām ǀ tvā ǀ
    tat ǀ te ǀ janma ǀ uta ǀ ekam ǀ vasiṣṭha ǀ agastyaḥ ǀ yat ǀ tvā ǀ viśaḥ ǀ ā-jabhāra ǁ

    7.33.10 Aṣṭaka 5.3.23.5Anuvāka 7.2.157Interpretations

11. Ṛk 11

    उ॒तासि॑ मैत्रावरु॒णो व॑सिष्ठो॒र्वश्या॑ ब्रह्म॒न्मन॒सोऽधि॑ जा॒तः ।
    द्र॒प्सं स्क॒न्नं ब्रह्म॑णा॒ दैव्ये॑न॒ विश्वे॑ दे॒वाः पुष्क॑रे त्वाददंत ॥

    उतासि मैत्रावरुणो वसिष्ठोर्वश्या ब्रह्मन् मनसो ऽधि जातः |
    द्रप्सं स्कन्नम् ब्रह्मणा दैव्येन विश्वे देवाः पुष्करे त्वाददन्त ||

    utā́si maitrāvaruṇó vasiṣṭhorváśyā brahmanmánasó’dhi jātáḥ ǀ
    drapsám skannám bráhmaṇā dáivyena víśve devā́ḥ púṣkare tvādadanta ǁ

    utāsi maitrāvaruṇo vasiṣṭhorvaśyā brahman manaso 'dhi jātaḥ |
    drapsaṃ skannam brahmaṇā daivyena viśve devāḥ puṣkare tvādadanta ||

    उ॒त । अ॒सि॒ । मै॒त्रा॒व॒रु॒णः । व॒सि॒ष्ठ॒ । उ॒र्वश्याः॑ । ब्र॒ह्म॒न् । मन॑सः । अधि॑ । जा॒तः ।
    द्र॒प्सम् । स्क॒न्नम् । ब्रह्म॑णा । दैव्ये॑न । विश्वे॑ । दे॒वाः । पुष्क॑रे । त्वा॒ । अ॒द॒द॒न्त॒ ॥

    उत । असि । मैत्रावरुणः । वसिष्ठ । उर्वश्याः । ब्रह्मन् । मनसः । अधि । जातः ।
    द्रप्सम् । स्कन्नम् । ब्रह्मणा । दैव्येन । विश्वे । देवाः । पुष्करे । त्वा । अददन्त ॥

    utá ǀ asi ǀ maitrāvaruṇáḥ ǀ vasiṣṭha ǀ urváśyāḥ ǀ brahman ǀ mánasaḥ ǀ ádhi ǀ jātáḥ ǀ
    drapsám ǀ skannám ǀ bráhmaṇā ǀ dáivyena ǀ víśve ǀ devā́ḥ ǀ púṣkare ǀ tvā ǀ adadanta ǁ

    uta ǀ asi ǀ maitrāvaruṇaḥ ǀ vasiṣṭha ǀ urvaśyāḥ ǀ brahman ǀ manasaḥ ǀ adhi ǀ jātaḥ ǀ
    drapsam ǀ skannam ǀ brahmaṇā ǀ daivyena ǀ viśve ǀ devāḥ ǀ puṣkare ǀ tvā ǀ adadanta ǁ

    7.33.11 Aṣṭaka 5.3.24.1Anuvāka 7.2.158Interpretations

12. Ṛk 12

    स प्र॑के॒त उ॒भय॑स्य प्रवि॒द्वान्त्स॒हस्र॑दान उ॒त वा॒ सदा॑नः ।
    य॒मेन॑ त॒तं प॑रि॒धिं व॑यि॒ष्यन्न॑प्स॒रसः॒ परि॑ जज्ञे॒ वसि॑ष्ठः ॥

    स प्रकेत उभयस्य प्रविद्वान् सहस्रदान उत वा सदानः |
    यमेन ततम् परिधिं वयिष्यन्न् अप्सरसः परि जज्ञे वसिष्ठः ||

    sá praketá ubháyasya pravidvā́ntsahásradāna utá vā sádānaḥ ǀ
    yaména tatám paridhím vayiṣyánnapsarásaḥ pári jajñe vásiṣṭhaḥ ǁ

    sa praketa ubhayasya pravidvān sahasradāna uta vā sadānaḥ |
    yamena tatam paridhiṃ vayiṣyann apsarasaḥ pari jajñe vasiṣṭhaḥ ||

    सः । प्र॒ऽके॒तः । उ॒भय॑स्य । प्र॒ऽवि॒द्वान् । स॒हस्र॑ऽदानः । उ॒त । वा॒ । सऽदा॑नः ।
    य॒मेन॑ । त॒तम् । प॒रि॒ऽधिम् । व॒यि॒ष्यन् । अ॒प्स॒रसः॑ । परि॑ । ज॒ज्ञे॒ । वसि॑ष्ठः ॥

    सः । प्रऽकेतः । उभयस्य । प्रऽविद्वान् । सहस्रऽदानः । उत । वा । सऽदानः ।
    यमेन । ततम् । परिऽधिम् । वयिष्यन् । अप्सरसः । परि । जज्ञे । वसिष्ठः ॥

    sáḥ ǀ pra-ketáḥ ǀ ubháyasya ǀ pra-vidvā́n ǀ sahásra-dānaḥ ǀ utá ǀ vā ǀ sá-dānaḥ ǀ
    yaména ǀ tatám ǀ pari-dhím ǀ vayiṣyán ǀ apsarásaḥ ǀ pári ǀ jajñe ǀ vásiṣṭhaḥ ǁ

    saḥ ǀ pra-ketaḥ ǀ ubhayasya ǀ pra-vidvān ǀ sahasra-dānaḥ ǀ uta ǀ vā ǀ sa-dānaḥ ǀ
    yamena ǀ tatam ǀ pari-dhim ǀ vayiṣyan ǀ apsarasaḥ ǀ pari ǀ jajñe ǀ vasiṣṭhaḥ ǁ

    7.33.12 Aṣṭaka 5.3.24.2Anuvāka 7.2.159Interpretations

13. Ṛk 13

    स॒त्रे ह॑ जा॒तावि॑षि॒ता नमो॑भिः कुं॒भे रेतः॑ सिषिचतुः समा॒नं ।
    ततो॑ ह॒ मान॒ उदि॑याय॒ मध्या॒त्ततो॑ जा॒तमृषि॑माहु॒र्वसि॑ष्ठं ॥

    सत्रे ह जाताव् इषिता नमोभिः कुम्भे रेतः सिषिचतुः समानम् |
    ततो ह मान उद् इयाय मध्यात् ततो जातम् ऋषिम् आहुर् वसिष्ठम् ||

    satré ha jātā́viṣitā́ námobhiḥ kumbhé rétaḥ siṣicatuḥ samānám ǀ
    táto ha mā́na údiyāya mádhyāttáto jātámṛ́ṣimāhurvásiṣṭham ǁ

    satre ha jātāv iṣitā namobhiḥ kumbhe retaḥ siṣicatuḥ samānam |
    tato ha māna ud iyāya madhyāt tato jātam ṛṣim āhur vasiṣṭham ||

    स॒त्रे । ह॒ । जा॒तौ । इ॒षि॒ता । नमः॑ऽभिः । कु॒म्भे । रेतः॑ । सि॒सि॒च॒तुः॒ । स॒मा॒नम् ।
    ततः॑ । ह॒ । मानः॑ । उत् । इ॒या॒य॒ । मध्या॑त् । ततः॑ । जा॒तम् । ऋषि॑म् । आ॒हुः॒ । वसि॑ष्ठम् ॥

    सत्रे । ह । जातौ । इषिता । नमःऽभिः । कुम्भे । रेतः । सिसिचतुः । समानम् ।
    ततः । ह । मानः । उत् । इयाय । मध्यात् । ततः । जातम् । ऋषिम् । आहुः । वसिष्ठम् ॥

    satré ǀ ha ǀ jātáu ǀ iṣitā́ ǀ námaḥ-bhiḥ ǀ kumbhé ǀ rétaḥ ǀ sisicatuḥ ǀ samānám ǀ
    tátaḥ ǀ ha ǀ mā́naḥ ǀ út ǀ iyāya ǀ mádhyāt ǀ tátaḥ ǀ jātám ǀ ṛ́ṣim ǀ āhuḥ ǀ vásiṣṭham ǁ

    satre ǀ ha ǀ jātau ǀ iṣitā ǀ namaḥ-bhiḥ ǀ kumbhe ǀ retaḥ ǀ sisicatuḥ ǀ samānam ǀ
    tataḥ ǀ ha ǀ mānaḥ ǀ ut ǀ iyāya ǀ madhyāt ǀ tataḥ ǀ jātam ǀ ṛṣim ǀ āhuḥ ǀ vasiṣṭham ǁ

    7.33.13 Aṣṭaka 5.3.24.3Anuvāka 7.2.160Interpretations

14. Ṛk 14

    उ॒क्थ॒भृतं॑ साम॒भृतं॑ बिभर्ति॒ ग्रावा॑णं॒ बिभ्र॒त्प्र व॑दा॒त्यग्रे॑ ।
    उपै॑नमाध्वं सुमन॒स्यमा॑ना॒ आ वो॑ गच्छाति प्रतृदो॒ वसि॑ष्ठः ॥

    उक्थभृतं सामभृतम् बिभर्ति ग्रावाणम् बिभ्रत् प्र वदात्य् अग्रे |
    उपैनम् आध्वं सुमनस्यमाना आ वो गच्छाति प्रतृदो वसिष्ठः ||

    ukthabhṛ́tam sāmabhṛ́tam bibharti grā́vāṇam bíbhratprá vadātyágre ǀ
    úpainamādhvam sumanasyámānā ā́ vo gacchāti pratṛdo vásiṣṭhaḥ ǁ

    ukthabhṛtaṃ sāmabhṛtam bibharti grāvāṇam bibhrat pra vadāty agre |
    upainam ādhvaṃ sumanasyamānā ā vo gacchāti pratṛdo vasiṣṭhaḥ ||

    उ॒क्थ॒ऽभृत॑म् । सा॒म॒ऽभृत॑म् । बि॒भ॒र्ति॒ । ग्रावा॑णम् । बिभ्र॑त् । प्र । व॒दा॒ति॒ । अग्रे॑ ।
    उप॑ । ए॒न॒म् । आ॒ध्व॒म् । सु॒ऽम॒न॒स्यमा॑नाः । आ । वः॒ । ग॒च्छा॒ति॒ । प्र॒ऽतृ॒दः॒ । वसि॑ष्ठः ॥

    उक्थऽभृतम् । सामऽभृतम् । बिभर्ति । ग्रावाणम् । बिभ्रत् । प्र । वदाति । अग्रे ।
    उप । एनम् । आध्वम् । सुऽमनस्यमानाः । आ । वः । गच्छाति । प्रऽतृदः । वसिष्ठः ॥

    uktha-bhṛ́tam ǀ sāma-bhṛ́tam ǀ bibharti ǀ grā́vāṇam ǀ bíbhrat ǀ prá ǀ vadāti ǀ ágre ǀ
    úpa ǀ enam ǀ ādhvam ǀ su-manasyámānāḥ ǀ ā́ ǀ vaḥ ǀ gacchāti ǀ pra-tṛdaḥ ǀ vásiṣṭhaḥ ǁ

    uktha-bhṛtam ǀ sāma-bhṛtam ǀ bibharti ǀ grāvāṇam ǀ bibhrat ǀ pra ǀ vadāti ǀ agre ǀ
    upa ǀ enam ǀ ādhvam ǀ su-manasyamānāḥ ǀ ā ǀ vaḥ ǀ gacchāti ǀ pra-tṛdaḥ ǀ vasiṣṭhaḥ ǁ

    7.33.14 Aṣṭaka 5.3.24.4Anuvāka 7.2.161Interpretations

Text, recitation and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.