सूत उवाच । (१।१)

अथ ते सम्परेतानां स्वानाम् उदकम् इच्छताम् । (१।२)

दातुं सकृष्णा गङ्गायां पुरस्कृत्य ययुः स्त्रियः ॥ (१।३)

ते निनीयोदकं सर्वे विलप्य च भृशं पुनः । (२।१)

आप्लुता हरिपादाब्जरजःपूतसरिज्जले ॥ (२।२)

तत्रासीनं कुरुपतिं धृतराष्ट्रं सहानुजम् । (३।१)

गान्धारीं पुत्रशोकार्तां पृथां कृष्णां च माधवः ॥ (३।२)

सान्त्वयामास मुनिभिर्हतबन्धूञ् शुचार्पितान् । (४।१)

भूतेषु कालस्य गतिं दर्शयन् न प्रतिक्रियाम् ॥ (४।२)

साधयित्वाजातशत्रोः स्वं राज्यं कितवैर्हृतम् । (५।१)

घातयित्वासतो राज्ञः कचस्पर्शक्षतायुषः ॥ (५।२)

याजयित्वाश्वमेधैस्तं त्रिभिरुत्तमकल्पकैः । (६।१)

तद्यशः पावनं दिक्षु शतमन्योरिवातनोत् ॥ (६।२)

आमन्त्र्य पाण्डुपुत्रांश्च शैनेयोद्धवसंयुतः । (७।१)

द्वैपायनादिभिर्विप्रैः पूजितैः प्रतिपूजितः ॥ (७।२)

गन्तुं कृतमतिर्ब्रह्मन् द्वारकां रथम् आस्थितः । (८।१)

उपलेभे ऽभिधावन्तीम् उत्तरां भयविह्वलाम् ॥ (८।२)

उत्तरोवाच । (९।१)

पाहि पाहि महायोगिन् देवदेव जगत्पते । (९।२)

नान्यं त्वदभयं पश्ये यत्र मृत्युः परस्परम् ॥ (९।३)

अभिद्रवति माम् ईश शरस्तप्तायसो विभो । (१०।१)

कामं दहतु मां नाथ मा मे गर्भो निपात्यताम् ॥ (१०।२)

सूत उवाच । (११।१)

उपधार्य वचस्तस्या भगवान् भक्तवत्सलः । (११।२)

अपाण्डवम् इदं कर्तुं द्रौणेरस्त्रम् अबुध्यत ॥ (११।३)

तर्ह्येवाथ मुनिश्रेष्ठ पाण्डवाः पञ्च सायकान् । (१२।१)

आत्मनो ऽभिमुखान् दीप्तान् आलक्ष्यास्त्राण्युपाददुः ॥ (१२।२)

व्यसनं वीक्ष्य तत् तेषाम् अनन्यविषयात्मनाम् । (१३।१)

सुदर्शनेन स्वास्त्रेण स्वानां रक्षां व्यधाद्विभुः ॥ (१३।२)

अन्तःस्थः सर्वभूतानाम् आत्मा योगेश्वरो हरिः । (१४।१)

स्वमाययावृणोद्गर्भं वैराट्याः कुरुतन्तवे ॥ (१४।२)

यद्यप्यस्त्रं ब्रह्मशिरस्त्वमोघं चाप्रतिक्रियम् । (१५।१)

वैष्णवं तेज आसाद्य समशाम्यद्भृगूद्वह ॥ (१५।२)

मा मंस्था ह्य् एतद् आश्चर्यं सर्वाश्चर्यमये अच्युते । (१६।१)

य इदं मायया देव्या सृजत्यवति हन्त्यजः ॥ (१६।२)

ब्रह्मतेजोविनिर्मुक्तैर् आत्मजैः सह कृष्णया । (१७।१)

प्रयाणाभिमुखं कृष्णम् इदम् आह पृथा सती ॥ (१७।२)

कुन्त्युवाच । (१८।१)

नमस्ये पुरुषं त्वाद्यम् ईश्वरं प्रकृतेः परम् । (१८।२)

अलक्ष्यं सर्वभूतानाम् अन्तर्बहिरवस्थितम् ॥ (१८।३)

मायाजवनिकाच्छन्नम् अज्ञाधोक्षजम् अव्ययम् । (१९।१)

न लक्ष्यसे मूढदृशा नटो नाट्यधरो यथा ॥ (१९।२)

तथा परमहंसानां मुनीनाम् अमलात्मनाम् । (२०।१)

भक्तियोगविधानार्थं कथं पश्येम हि स्त्रियः ॥ (२०।२)

कृष्णाय वासुदेवाय देवकीनन्दनाय च । (२१।१)

नन्दगोपकुमाराय गोविन्दाय नमो नमः ॥ (२१।२)

नमः पङ्कजनाभाय नमः पङ्कजमालिने । (२२।१)

नमः पङ्कजनेत्राय नमस्ते पङ्कजाङ्घ्रये ॥ (२२।२)

यथा हृषीकेश खलेन देवकी कंसेन रुद्धातिचिरं शुचार्पिता । (२३।१)

विमोचिताहं च सहात्मजा विभो त्वयैव नाथेन मुहुर्विपद्गणात् ॥ (२३।२)

विषान् महाग्नेः पुरुषाददर्शनाद् असत्सभाया वनवासकृच्छ्रतः । (२४।१)

मृधे मृधे ऽनेकमहारथास्त्रतो द्रौण्यस्त्रतश्चास्म हरे ऽभिरक्षिताः ॥ (२४।२)

विपदः सन्तु ताः शश्वत् तत्र तत्र जगद्गुरो । (२५।१)

भवतो दर्शनं यत् स्यादपुनर्भवदर्शनम् ॥ (२५।२)

जन्मैश्वर्यश्रुतश्रीभिरेधमानमदः पुमान् । (२६।१)

नैवार्हत्यभिधातुं वै त्वाम् अकिञ्चनगोचरम् ॥ (२६।२)

नमो ऽकिञ्चनवित्ताय निवृत्तगुणवृत्तये । (२७।१)

आत्मारामाय शान्ताय कैवल्यपतये नमः ॥ (२७।२)

मन्ये त्वां कालम् ईशानम् अनादिनिधनं विभुम् । (२८।१)

समं चरन्तं सर्वत्र भूतानां यन् मिथः कलिः ॥ (२८।२)

न वेद कश्चिद्भगवंश्चिकीर्षितं तवेहमानस्य नृणां विडम्बनम् । (२९।१)

न यस्य कश्चिद्दयितो ऽस्ति कर्हिचिद् द्वेष्यश्च यस्मिन् विषमा मतिर् नृणाम् ॥ (२९।२)

जन्म कर्म च विश्वात्मन्न् अजस्याकर्तुरात्मनः । (३०।१)

तिर्यङ्नॄषिषु यादःसु तदत्यन्तविडम्बनम् ॥ (३०।२)

गोप्य् आददे त्वयि कृतागसि दाम तावद् या ते दशाश्रुकलिलाञ्जनसम्भ्रमाक्षम् । (३१।१)

वक्त्रं निनीय भयभावनया स्थितस्य सा मां विमोहयति भीर् अपि यद्बिभेति ॥ (३१।२)

केचिदाहुरजं जातं पुण्यश्लोकस्य कीर्तये । (३२।१)

यदोः प्रियस्यान्ववाये मलयस्येव चन्दनम् ॥ (३२।२)

अपरे वसुदेवस्य देवक्यां याचितो ऽभ्यगात् । (३३।१)

अजस्त्वम् अस्य क्षेमाय वधाय च सुरद्विषाम् ॥ (३३।२)

भारावतारणायान्ये भुवो नाव इवोदधौ । (३४।१)

सीदन्त्या भूरिभारेण जातो ह्य् आत्मभुवार्थितः ॥ (३४।२)

भवे ऽस्मिन् क्लिश्यमानानाम् अविद्याकामकर्मभिः । (३५।१)

श्रवणस्मरणार्हाणि करिष्यन्न् इति केचन ॥ (३५।२)

शृण्वन्ति गायन्ति गृणन्त्यभीक्ष्णशः स्मरन्ति नन्दन्ति तवेहितं जनाः । (३६।१)

त एव पश्यन्त्यचिरेण तावकं भवप्रवाहोपरमं पदाम्बुजम् ॥ (३६।२)

अप्यद्य नस्त्वं स्वकृतेहित प्रभो जिहाससि स्वित् सुहृदो ऽनुजीविनः । (३७।१)

येषां न चान्यद्भवतः पदाम्बुजात् परायणं राजसु योजितांहसाम् ॥ (३७।२)

के वयं नामरूपाभ्यां यदुभिः सह पाण्डवाः । (३८।१)

भवतो ऽदर्शनं यर्हि हृषीकाणाम् इवेशितुः ॥ (३८।२)

नेयं शोभिष्यते तत्र यथेदानीं गदाधर । (३९।१)

त्वत्पदैरङ्किता भाति स्वलक्षणविलक्षितैः ॥ (३९।२)

इमे जनपदाः स्वृद्धाः सुपक्वौषधिवीरुधः । (४०।१)

वनाद्रिनद्युदन्वन्तो ह्य् एधन्ते तव वीक्षितैः ॥ (४०।२)

अथ विश्वेश विश्वात्मन् विश्वमूर्ते स्वकेषु मे । (४१।१)

स्नेहपाशम् इमं छिन्द्धि दृढं पाण्डुषु वृष्णिषु ॥ (४१।२)

त्वयि मे ऽनन्यविषया मतिर्मधुपते ऽसकृत् । (४२।१)

रतिम् उद्वहतादद्धा गङ्गेवौघम् उदन्वति ॥ (४२।२)

श्रीकृष्ण कृष्णसख वृष्ण्यृषभावनिध्रुग् राजन्यवंशदहनानपवर्गवीर्य । (४३।१)

गोविन्द गोद्विजसुरार्तिहरावतार योगेश्वराखिलगुरो भगवन् नमस्ते ॥ (४३।२)

सूत उवाच । (४४।१)

पृथयेत्थं कलपदैः परिणूताखिलोदयः । (४४।२)

मन्दं जहास वैकुण्ठो मोहयन्न् इव मायया ॥ (४४।३)

तां बाढम् इत्युपामन्त्र्य प्रविश्य गजसाह्वयम् । (४५।१)

स्त्रियश्च स्वपुरं यास्यन् प्रेम्णा राज्ञा निवारितः ॥ (४५।२)

व्यासाद्यैरीश्वरेहाज्ञैः कृष्णेनाद्भुतकर्मणा । (४६।१)

प्रबोधितो ऽपीतिहासैर्नाबुध्यत शुचार्पितः ॥ (४६।२)

आह राजा धर्मसुतश्चिन्तयन् सुहृदां वधम् । (४७।१)

प्राकृतेनात्मना विप्राः स्नेहमोहवशं गतः ॥ (४७।२)

अहो मे पश्यताज्ञानं हृदि रूढं दुरात्मनः । (४८।१)

पारक्यस्यैव देहस्य बह्व्यो मे ऽक्षौहिणीर्हताः ॥ (४८।२)

बालद्विजसुहृन्मित्रपितृभ्रातृगुरुद्रुहः । (४९।१)

न मे स्यान् निरयान् मोक्षो ह्य् अपि वर्षायुतायुतैः ॥ (४९।२)

नैनो राज्ञः प्रजाभर्तुर्धर्मयुद्धे वधो द्विषाम् । (५०।१)

इति मे न तु बोधाय कल्पते शासनं वचः ॥ (५०।२)

स्त्रीणां मद्धतबन्धूनां द्रोहो यो ऽसाव् इहोत्थितः । (५१।१)

कर्मभिर्गृहमेधीयैर्नाहं कल्पो व्यपोहितुम् ॥ (५१।२)

यथा पङ्केन पङ्काम्भः सुरया वा सुराकृतम् । (५२।१)

भूतहत्यां तथैवैकां न यज्ञैर् मार्ष्टुम् अर्हति ॥ (५२।२)