श्रीराजोवाच । (१।१)

भगवन्तं हरिं प्रायो न भजन्त्य् आत्मवित्तमाः । (१।२)

तेषाम् अशान्तकामानां का निष्ठाविजितात्मनाम् ॥ (१।३)

श्रीचमस उवाच । (२।१)

मुखबाहूरुपादेभ्यः पुरुषस्याश्रमैः सह । (२।२)

चत्वारो जज्ञिरे वर्णा गुणैर् विप्रादयः पृथक् ॥ (२।३)

य एषां पुरुषं साक्षाद् आत्मप्रभवम् ईश्वरम् । (३।१)

न भजन्त्य् अवजानन्ति स्थानाद् भ्रष्टाः पतन्त्य् अधः ॥ (३।२)

दूरे हरिकथाः केचिद् दूरे चाच्युतकीर्तनाः । (४।१)

स्त्रियः शूद्रादयश् चैव ते ऽनुकम्प्या भवादृशाम् ॥ (४।२)

विप्रो राजन्यवैश्यौ वा हरेः प्राप्ताः पदान्तिकम् । (५।१)

श्रौतेन जन्मनाथापि मुह्यन्त्य् आम्नायवादिनः ॥ (५।२)

कर्मण्य् अकोविदाः स्तब्धा मूर्खाः पण्डितमानिनः । (६।१)

वदन्ति चाटुकान् मूढा यया माध्व्या गिरोत्सुकाः ॥ (६।२)

रजसा घोरसंकल्पाः कामुका अहिमन्यवः । (७।१)

दाम्भिका मानिनः पापा विहसन्त्य् अच्युतप्रियान् ॥ (७।२)

वदन्ति ते ऽन्योन्यम् उपासितस्त्रियो गृहेषु मैथुन्यपरेषु चाशिषः । (८।१)

यजन्त्य् असृष्टान्नविधानदक्षिणं वृत्त्यै परं घ्नन्ति पशून् अतद्विदः ॥ (८।२)

श्रिया विभूत्याभिजनेन विद्यया त्यागेन रूपेण बलेन कर्मणा । (९।१)

जातस्मयेनान्धधियः सहेश्वरान् सतो ऽवमन्यन्ति हरिप्रियान् खलाः ॥ (९।२)

सर्वेषु शश्वत् तनुभृत्स्व् अवस्थितं यथा खम् आत्मानम् अभीष्टम् ईश्वरम् । (१०।१)

वेदोपगीतं च न शृण्वते ऽबुधा मनोरथानां प्रवदन्ति वार्त्तया ॥ (१०।२)

लोके व्यवायामिषमद्यसेवा नित्या हि जन्तोर् न हि तत्र चोदना । (११।१)

व्यवस्थितिस् तेषु विवाहयज्ञ सुराग्रहैर् आसु निवृत्तिर् इष्टा ॥ (११।२)

धनं च धर्मैकफलं यतो वै ज्ञानं सविज्ञानम् अनुप्रशान्ति । (१२।१)

गृहेषु युञ्जन्ति कलेवरस्य मृत्युं न पश्यन्ति दुरन्तवीर्यम् ॥ (१२।२)

यद् घ्राणभक्षो विहितः सुरायास् तथा पशोर् आलभनं न हिंसा । (१३।१)

एवं व्यवायः प्रजया न रत्या इमं विशुद्धं न विदुः स्वधर्मम् ॥ (१३।२)

ये त्व् अनेवंविदो ऽसन्तः स्तब्धाः सदभिमानिनः । (१४।१)

पशून् द्रुह्यन्ति विश्रब्धाः प्रेत्य खादन्ति ते च तान् ॥ (१४।२)

द्विषन्तः परकायेषु स्वात्मानं हरिम् ईश्वरम् । (१५।१)

मृतके सानुबन्धे ऽस्मिन् बद्धस्नेहाः पतन्त्य् अधः ॥ (१५।२)

ये कैवल्यम् असंप्राप्ता ये चातीताश् च मूढताम् । (१६।१)

त्रैवर्गिका ह्य् अक्षणिका आत्मानं घातयन्ति ते ॥ (१६।२)

एत आत्महनो ऽशान्ता अज्ञाने ज्ञानमानिनः । (१७।१)

सीदन्त्य् अकृतकृत्या वै कालध्वस्तमनोरथाः ॥ (१७।२)

हित्वात्ममायारचिता गृहापत्यसुहृत्स्त्रियः । (१८।१)

तमो विशन्त्य् अनिच्छन्तो वासुदेवपराङ्मुखाः ॥ (१८।२)

श्री राजोवाच । (१९।१)

कस्मिन् काले स भगवान् किं वर्णः कीदृशो नृभिः । (१९।२)

नाम्ना वा केन विधिना पूज्यते तद् इहोच्यताम् ॥ (१९।३)

श्रीकरभाजन उवाच । (२०।१)

कृतं त्रेता द्वापरं च कलिर् इत्य् एषु केशवः । (२०।२)

नानावर्णाभिधाकारो नानैव विधिनेज्यते ॥ (२०।३)

कृते शुक्लश् चतुर्बाहुर् जटिलो वल्कलाम्बरः । (२१।१)

कृष्णाजिनोपवीताक्षान् बिभ्रद् दण्डकमण्डलू ॥ (२१।२)

मनुष्यास् तु तदा शान्ता निर्वैराः सुहृदः समाः । (२२।१)

यजन्ति तपसा देवं शमेन च दमेन च ॥ (२२।२)

हंसः सुपर्णो वैकुण्ठो धर्मो योगेश्वरो ऽमलः । (२३।१)

ईश्वरः पुरुषो ऽव्यक्तः परमात्मेति गीयते ॥ (२३।२)

त्रेतायां रक्तवर्णो ऽसौ चतुर्बाहुस् त्रिमेखलः । (२४।१)

हिरण्यकेशस् त्रय्यात्मा स्रुक्स्रुवाद्युपलक्षणः ॥ (२४।२)

तं तदा मनुजा देवं सर्वदेवमयं हरिम् । (२५।१)

यजन्ति विद्यया त्रय्या धर्मिष्ठा ब्रह्मवादिनः ॥ (२५।२)

विष्णुर् यज्ञः पृश्निगर्भः सर्वदेव उरुक्रमः । (२६।१)

वृषाकपिर् जयन्तश् च उरुगाय इतीर्यते ॥ (२६।२)

द्वापरे भगवाञ् श्यामः पीतवासा निजायुधः । (२७।१)

श्रीवत्सादिभिर् अङ्कैश् च लक्षणैर् उपलक्षितः ॥ (२७।२)

तं तदा पुरुषं मर्त्या महाराजोपलक्षणम् । (२८।१)

यजन्ति वेदतन्त्राभ्यां परं जिज्ञासवो नृप ॥ (२८।२)

नमस् ते वासुदेवाय नमः संकर्षणाय च । (२९।१)

प्रद्युम्नायानिरुद्धाय तुभ्यं भगवते नमः ॥ (२९।२)

नारायणाय ऋषये पुरुषाय महात्मने । (३०।१)

विश्वेश्वराय विश्वाय सर्वभूतात्मने नमः ॥ (३०।२)

इति द्वापर उर्वीश स्तुवन्ति जगदीश्वरम् । (३१।१)

नानातन्त्रविधानेन कलाव् अपि तथा शृणु ॥ (३१।२)

कृष्णवर्णं त्विषाकृष्णं साङ्गोपाङ्गास्त्रपार्षदम् । (३२।१)

यज्ञैः संकीर्तनप्रायैर् यजन्ति हि सुमेधसः ॥ (३२।२)

ध्येयं सदा परिभवघ्नम् अभीष्टदोहं तीर्थास्पदं शिवविरिञ्चिनुतं शरण्यम् । (३३।१)

भृत्यार्तिहं प्रणतपाल भवाब्धिपोतं वन्दे महापुरुष ते चरणारविन्दम् ॥ (३३।२)

त्यक्त्वा सुदुस्त्यजसुरेप्सितराज्यलक्ष्मीं धर्मिष्ठ आर्यवचसा यद् अगाद् अरण्यम् । (३४।१)

मायामृगं दयितयेप्सितम् अन्वधावद् वन्दे महापुरुष ते चरणारविन्दम् ॥ (३४।२)

एवं युगानुरूपाभ्यां भगवान् युगवर्तिभिः । (३५।१)

मनुजैर् इज्यते राजन् श्रेयसाम् ईश्वरो हरिः ॥ (३५।२)

कलिं सभाजयन्त्य् आर्या गुणज्ञाः सारभागिनः । (३६।१)

यत्र संकीर्तनेनैव सर्वस्वार्थो ऽभिलभ्यते ॥ (३६।२)

न ह्य् अतः परमो लाभो देहिनां भ्राम्यताम् इह । (३७।१)

यतो विन्देत परमां शान्तिं नश्यति संसृतिः ॥ (३७।२)

कृतादिषु प्रजा राजन् कलाव् इच्छन्ति सम्भवम् । (३८।१)

कलौ खलु भविष्यन्ति नारायणपरायणाः ॥ (३८।२)

क्वचित् क्वचिन् महाराज द्रविडेषु च भूरिशः । (३९।१)

ताम्रपर्णी नदी यत्र कृतमाला पयस्विनी ॥ (३९।२)

कावेरी च महापुण्या प्रतीची च महानदी । (४०।१)

ये पिबन्ति जलं तासां मनुजा मनुजेश्वर । (४०।२)

प्रायो भक्ता भगवति वासुदेवे ऽमलाशयाः ॥ (४०।३)

देवर्षिभूताप्तनृणां पितॄणां न किंकरो नायम् ऋणी च राजन् । (४१।१)

सर्वात्मना यः शरणं शरण्यं गतो मुकुन्दं परिहृत्य कर्तम् ॥ (४१।२)

स्वपादमूलम् भजतः प्रियस्य त्यक्तान्यभावस्य हरिः परेशः । (४२।१)

विकर्म यच् चोत्पतितं कथंचिद् धुनोति सर्वं हृदि संनिविष्टः ॥ (४२।२)

श्रीनारद उवाच । (४३।१)

धर्मान् भागवतान् इत्थं श्रुत्वाथ मिथिलेश्वरः । (४३।२)

जायन्तेयान् मुनीन् प्रीतः सोपाध्यायो ह्य् अपूजयत् ॥ (४३।३)

ततो ऽन्तर्दधिरे सिद्धाः सर्वलोकस्य पश्यतः । (४४।१)

राजा धर्मान् उपातिष्ठन्न् अवाप परमां गतिम् ॥ (४४।२)

त्वम् अप्य् एतान् महाभाग धर्मान् भागवतान् श्रुतान् । (४५।१)

आस्थितः श्रद्धया युक्तो निःसङ्गो यास्यसे परम् ॥ (४५।२)

युवयोः खलु दम्पत्योर् यशसा पूरितं जगत् । (४६।१)

पुत्रताम् अगमद् यद् वां भगवान् ईश्वरो हरिः ॥ (४६।२)

दर्शनालिङ्गनालापैः शयनासनभोजनैः । (४७।१)

आत्मा वां पावितः कृष्णे पुत्रस्नेहं प्रकुर्वतोः ॥ (४७।२)

वैरेण यं नृपतयः शिशुपालपौण्ड्रशाल्वादयो गतिविलासविलोकनाद्यैः । (४८।१)

ध्यायन्त आकृतधियः शयनासनादौ तत्साम्यम् आपुर् अनुरक्तधियां पुनः किम् ॥ (४८।२)

मापत्यबुद्धिम् अकृथाः कृष्णे सर्वात्मनीश्वरे । (४९।१)

मायामनुष्यभावेन गूढैश्वर्ये परे ऽव्यये ॥ (४९।२)

भूभारासुरराजन्यहन्तवे गुप्तये सताम् । (५०।१)

अवतीर्णस्य निर्वृत्यै यशो लोके वितन्यते ॥ (५०।२)

श्रीशुक उवाच । (५१।१)

एतच् छ्रुत्वा महाभागो वसुदेवो ऽतिविस्मितः । (५१।२)

देवकी च महाभागा जहतुर् मोहम् आत्मनः ॥ (५१।३)

इतिहासम् इमं पुण्यं धारयेद् यः समाहितः । (५२।१)

स विधूयेह शमलं ब्रह्मभूयाय कल्पते ॥ (५२।२)