श्रीउद्धव उवाच । (१।१)

वदन्ति कृष्ण श्रेयांसि बहूनि ब्रह्मवादिनः । (१।२)

तेषां विकल्पप्राधान्यम् उताहो एकमुख्यता ॥ (१।३)

भवतोदाहृतः स्वामिन् भक्तियोगो ऽनपेक्षितः । (२।१)

निरस्य सर्वतः सङ्गं येन त्वय्य् आविशेन् मनः ॥ (२।२)

श्रीभगवान् उवाच । (३।१)

कालेन नष्टा प्रलये वाणीयं वेदसंज्ञिता । (३।२)

मयादौ ब्रह्मणे प्रोक्ता धर्मो यस्यां मदात्मकः ॥ (३।३)

तेन प्रोक्ता स्वपुत्राय मनवे पूर्वजाय सा । (४।१)

ततो भृग्वादयो ऽगृह्णन् सप्त ब्रह्ममहर्षयः ॥ (४।२)

तेभ्यः पितृभ्यस् तत्पुत्रा देवदानवगुह्यकाः । (५।१)

मनुष्याः सिद्धगन्धर्वाः सविद्याधरचारणाः ॥ (५।२)

किंदेवाः किंनरा नागा रक्षःकिम्पुरुषादयः । (६।१)

बह्व्यस् तेषां प्रकृतयो रजःसत्त्वतमोभुवः ॥ (६।२)

याभिर् भूतानि भिद्यन्ते भूतानां पतयस् तथा । (७।१)

यथाप्रकृति सर्वेषां चित्रा वाचः स्रवन्ति हि ॥ (७।२)

एवं प्रकृतिवैचित्र्याद् भिद्यन्ते मतयो नृणाम् । (८।१)

पारम्पर्येण केषांचित् पाषण्डमतयो ऽपरे ॥ (८।२)

मन्मायामोहितधियः पुरुषाः पुरुषर्षभ । (९।१)

श्रेयो वदन्त्य् अनेकान्तं यथाकर्म यथारुचि ॥ (९।२)

धर्मम् एके यशश् चान्ये कामं सत्यं दमं शमम् । (१०।१)

अन्ये वदन्ति स्वार्थं वा ऐश्वर्यं त्यागभोजनम् । (१०।२)

केचिद् यज्ञं तपो दानं व्रतानि नियमान् यमान् ॥ (१०।३)

आद्यन्तवन्त एवैषां लोकाः कर्मविनिर्मिताः । (११।१)

दुःखोदर्कास् तमोनिष्ठाः क्षुद्रा मन्दाः शुचार्पिताः ॥ (११।२)

मय्य् अर्पितात्मनः सभ्य निरपेक्षस्य सर्वतः । (१२।१)

मयात्मना सुखं यत् तत् कुतः स्याद् विषयात्मनाम् ॥ (१२।२)

अकिञ्चनस्य दान्तस्य शान्तस्य समचेतसः । (१३।१)

मया संतुष्टमनसः सर्वाः सुखमया दिशः ॥ (१३।२)

न पारमेष्ठ्यं न महेन्द्रधिष्ण्यं न सार्वभौमं न रसाधिपत्यम् । (१४।१)

न योगसिद्धीर् अपुनर्भवं वा मय्य् अर्पितात्मेच्छति मद् विनान्यत् ॥ (१४।२)

न तथा मे प्रियतम आत्मयोनिर् न शंकरः । (१५।१)

न च संकर्षणो न श्रीर् नैवात्मा च यथा भवान् ॥ (१५।२)

निरपेक्षं मुनिं शान्तं निर्वैरं समदर्शनम् । (१६।१)

अनुव्रजाम्य् अहं नित्यं पूयेयेत्य् अङ्घ्रिरेणुभिः ॥ (१६।२)

निष्किंचना मय्य् अनुरक्तचेतसः शान्ता महान्तो ऽखिलजीववत्सलाः । (१७।१)

कामैर् अनालब्धधियो जुषन्ति ते यन् नैरपेक्ष्यं न विदुः सुखं मम ॥ (१७।२)

बाध्यमानो ऽपि मद्भक्तो विषयैर् अजितेन्द्रियः । (१८।१)

प्रायः प्रगल्भया भक्त्या विषयैर् नाभिभूयते ॥ (१८।२)

यथाग्निः सुसमृद्धार्चिः करोत्य् एधांसि भस्मसात् । (१९।१)

तथा मद्विषया भक्तिर् उद्धवैनांसि कृत्स्नशः ॥ (१९।२)

न साधयति मां योगो न सांख्यं धर्म उद्धव । (२०।१)

न स्वाध्यायस् तपस् त्यागो यथा भक्तिर् ममोर्जिता ॥ (२०।२)

भक्त्याहम् एकया ग्राह्यः श्रद्धयात्मा प्रियः सताम् । (२१।१)

भक्तिः पुनाति मन्निष्ठा श्वपाकान् अपि सम्भवात् ॥ (२१।२)

धर्मः सत्यदयोपेतो विद्या वा तपसान्विता । (२२।१)

मद्भक्त्यापेतम् आत्मानं न सम्यक् प्रपुनाति हि ॥ (२२।२)

कथं विना रोमहर्षं द्रवता चेतसा विना । (२३।१)

विनानन्दाश्रुकलया शुध्येद् भक्त्या विनाशयः ॥ (२३।२)

वाग् गद्गदा द्रवते यस्य चित्तं रुदत्य् अभीक्ष्णं हसति क्वचिच् च । (२४।१)

विलज्ज उद्गायति नृत्यते च मद्भक्तियुक्तो भुवनं पुनाति ॥ (२४।२)

यथाग्निना हेम मलं जहाति ध्मातं पुनः स्वं भजते च रूपम् । (२५।१)

आत्मा च कर्मानुशयं विधूय मद्भक्तियोगेन भजत्य् अथो माम् ॥ (२५।२)

यथा यथात्मा परिमृज्यते ऽसौ मत्पुण्यगाथाश्रवणाभिधानैः । (२६।१)

तथा तथा पश्यति वस्तु सूक्ष्मं चक्षुर् यथैवाञ्जनसम्प्रयुक्तम् ॥ (२६।२)

विषयान् ध्यायतश् चित्तं विषयेषु विषज्जते । (२७।१)

माम् अनुस्मरतश् चित्तं मय्य् एव प्रविलीयते ॥ (२७।२)

तस्माद् असदभिध्यानं यथा स्वप्नमनोरथम् । (२८।१)

हित्वा मयि समाधत्स्व मनो मद्भावभावितम् ॥ (२८।२)

स्त्रीणां स्त्रीसङ्गिनां सङ्गं त्यक्त्वा दूरत आत्मवान् । (२९।१)

क्षेमे विविक्त आसीनश् चिन्तयेन् माम् अतन्द्रितः ॥ (२९।२)

न तथास्य भवेत् क्लेशो बन्धश् चान्यप्रसङ्गतः । (३०।१)

योषित्सङ्गाद् यथा पुंसो यथा तत्सङ्गिसङ्गतः ॥ (३०।२)

श्रीउद्धव उवाच । (३१।१)

यथा त्वाम् अरविन्दाक्ष यादृशं वा यदात्मकम् । (३१।२)

ध्यायेन् मुमुक्षुर् एतन् मे ध्यानं त्वं वक्तुम् अर्हसि ॥ (३१।३)

श्रीभगवान् उवाच । (३२।१)

सम आसन आसीनः समकायो यथासुखम् । (३२।२)

हस्ताव् उत्सङ्ग आधाय स्वनासाग्रकृतेक्षणः ॥ (३२।३)

प्राणस्य शोधयेन् मार्गं पूरकुम्भकरेचकैः । (३३।१)

विपर्ययेणापि शनैर् अभ्यसेन् निर्जितेन्द्रियः ॥ (३३।२)

हृद्य् अविच्छिन्नम् ॐकारं घण्टानादं बिसोर्णवत् । (३४।१)

प्राणेनोदीर्य तत्राथ पुनः संवेशयेत् स्वरम् ॥ (३४।२)

एवं प्रणवसंयुक्तं प्राणम् एव समभ्यसेत् । (३५।१)

दशकृत्वस् त्रिषवणं मासाद् अर्वाग् जितानिलः ॥ (३५।२)

हृत्पुण्डरीकम् अन्तःस्थम् ऊर्ध्वनालम् अधोमुखम् । (३६।१)

ध्यात्वोर्ध्वमुखम् उन्निद्रम् अष्टपत्त्रं सकर्णिकम् ॥ (३६।२)

कर्णिकायां न्यसेत् सूर्यसोमाग्नीन् उत्तरोत्तरम् । (३७।१)

वह्निमध्ये स्मरेद् रूपं ममैतद् ध्यानमङ्गलम् ॥ (३७।२)

समं प्रशान्तं सुमुखं दीर्घचारुचतुर्भुजम् । (३८।१)

सुचारुसुन्दरग्रीवं सुकपोलं शुचिस्मितम् ॥ (३८।२)

समानकर्णविन्यस्तस्फुरन्मकरकुण्डलम् । (३९।१)

हेमाम्बरं घनश्यामं श्रीवत्सश्रीनिकेतनम् ॥ (३९।२)

शङ्खचक्रगदापद्मवनमालाविभूषितम् । (४०।१)

नूपुरैर् विलसत्पादं कौस्तुभप्रभया युतम् ॥ (४०।२)

द्युमत्किरीटकटककटिसूत्राङ्गदायुतम् । (४१।१)

सर्वाङ्गसुन्दरं हृद्यं प्रसादसुमुखेक्षणम् ॥ (४१।२)

सुकुमारम् अभिध्यायेत् सर्वाङ्गेषु मनो दधत् । (४२।१)

इन्द्रियाणीन्द्रियार्थेभ्यो मनसाकृष्य तन् मनः । (४२।२)

बुद्ध्या सारथिना धीरः प्रणयेन् मयि सर्वतः ॥ (४२।३)

तत् सर्वव्यापकं चित्तम् आकृष्यैकत्र धारयेत् । (४३।१)

नान्यानि चिन्तयेद् भूयः सुस्मितं भावयेन् मुखम् ॥ (४३।२)

तत्र लब्धपदं चित्तम् आकृष्य व्योम्नि धारयेत् । (४४।१)

तच् च त्यक्त्वा मदारोहो न किंचिद् अपि चिन्तयेत् ॥ (४४।२)

एवं समाहितमतिर् माम् एवात्मानम् आत्मनि । (४५।१)

विचष्टे मयि सर्वात्मन् ज्योतिर् ज्योतिषि संयुतम् ॥ (४५।२)

ध्यानेनेत्थं सुतीव्रेण युञ्जतो योगिनो मनः । (४६।१)

संयास्यत्य् आशु निर्वाणं द्रव्यज्ञानक्रियाभ्रमः ॥ (४६।२)