अथातो बालग्रहप्रतिषेधं व्याख्यास्यामः । (१।१)

इति ह स्माहुर् आत्रेयादयो महर्षयः । (१।२)

पुरा गुहस्य रक्षार्थं निर्मिताः शूलपाणिना । (१।३)

मनुष्यविग्रहाः पञ्च सप्त स्त्रीविग्रहा ग्रहाः ॥ (१।४)

स्कन्दो विशाखो मेषाख्यः श्वग्रहः पितृसंज्ञितः । (२।१)

शकुनिः पूतना शीतपूतनादृष्टिपूतना ॥ (२।२)

मुखमण्डितिका तद्वद् रेवती शुष्करेवती । (३।१)

तेषां ग्रहीष्यतां रूपं प्रततं रोदनं ज्वरः ॥ (३।२)

सामान्यं रूपम् उत्त्रासजृम्भाभ्रूक्षेपदीनताः । (४।१)

फेनस्रावोर्ध्वदृष्ट्योष्ठदन्तदंशप्रजागराः ॥ (४।२)

स्कन्दरोदनं कूजनं स्तन्यविद्वेषः स्वरवैकृतम् । (५।१)

नखैरकस्मात् परितः स्वधात्र्यङ्गविलेखनम् ॥ (५।२)

तत्रैकनयनस्रावी शिरो विक्षिपते मुहुः । (६।१)

हतैकपक्षः स्तब्धाङ्गः सस्वेदो नतकन्धरः ॥ (६।२)

दन्तखादी स्तनद्वेषी त्रस्यन् रोदिति विस्वरम् । (७।१)

वक्रवक्त्रो वमन् लालां भृशम् ऊर्ध्वं निरीक्षते ॥ (७।२)

वसासृग्गन्धिरुद्विग्नो बद्धमुष्टिशकृच्छिशुः । (८।१)

चलितैकाक्षिगण्डभ्रूः संरक्तोभयलोचनः ॥ (८।२)

स्कन्दार्तस् तेन वैकल्यं मरणं वा भवेद्ध्रुवम् । (९।१)

स्कन्दापस्मारसंज्ञानाशो मुहुः केशलुञ्चनं कन्धरानतिः ॥ (९।२)

विनम्य जृम्भमाणस्य शकृन्मूत्रप्रवर्तनम् । (१०।१)

फेनोद्वमनम् ऊर्ध्वेक्षा हस्तभ्रूपादनर्तनम् ॥ (१०।२)

स्तनस्वजिह्वासंदंशसंरम्भज्वरजागराः । (११।१)

पूयशोणितगन्धश्च स्कन्दापस्मारलक्षणम् ॥ (११।२)

नैगमेषआध्मानं पाणिपादस्य स्पन्दनं फेननिर्वमः । (१२।१)

तृण्मुष्टिबन्धातीसारस्वरदैन्यविवर्णताः ॥ (१२।२)

कूजनं स्तननं छर्दिः कासहिध्माप्रजागराः । (१३।१)

ओष्ठदंशाङ्गसंकोचस्तम्भबस्ताभगन्धताः ॥ (१३।२)

ऊर्ध्वं निरीक्ष्य हसनं मध्ये विनमनं ज्वरः । (१४।१)

मूर्छैकनेत्रशोफश्च नैगमेषग्रहाकृतिः ॥ (१४।२)

कम्पो हृषितरोमत्वं स्वेदश्चक्षुर्निमीलनम् । (१५।१)

बहिरायामनं जिह्वादंशो ऽन्तःकण्ठकूजनम् ॥ (१५।२)

धावनं विट्सगन्धत्वं क्रोशनं च श्ववच्छुनि । (१६।१)

रोमहर्षो मुहुस् त्रासः सहसा रोदनं ज्वरः ॥ (१६।२)

कासातीसारवमथुजृम्भातृट्शवगन्धताः । (१७।१)

अङ्गेष्वाक्षेपविक्षेपशोषस्तम्भविवर्णताः ॥ (१७।२)

मुष्टिबन्धः स्रुतिश्चाक्ष्णोर् बालस्य स्युः पितृग्रहे । (१८।१)

स्रस्ताङ्गत्वम् अतीसारो जिह्वातालुगले व्रणाः ॥ (१८।२)

स्फोटाः सदाहरुक्पाकाः संधिषु स्युः पुनः पुनः । (१९।१)

निश्यह्नि प्रविलीयन्ते पाको वक्त्रे गुदे ऽपि वा ॥ (१९।२)

भयं शकुनिगन्धत्वं ज्वरश्च शकुनिग्रहे । (२०।१)

पूतनापूतनायां वमिः कम्पस् तन्द्रा रात्रौ प्रजागरः ॥ (२०।२)

हिध्माध्मानं शकृद्भेदः पिपासा मूत्रनिग्रहः । (२१।१)

स्रस्तहृष्टाङ्गरोमत्वं काकवत् पूतिगन्धिता ॥ (२१।२)

शीतपूतनाशीतपूतनया कम्पो रोदनं तिर्यगीक्षणम् । (२२।१)

तृष्णान्त्रकूजो ऽतीसारो वसावद् विस्रगन्धता ॥ (२२।२)

पार्श्वस्यैकस्य शीतत्वम् उष्णत्वम् अपरस्य च । (२३।१)

अन्धपूतनाअन्धपूतनया छर्दिर् ज्वरः कासो ऽल्पनिद्रता ॥ (२३।२)

वर्चसो भेदवैवर्ण्यदौर्गन्ध्यान्यङ्गशोषणम् । (२४।१)

दृष्टेः सादातिरुक्कण्डूपोथकीजन्मशूनताः ॥ (२४।२)

हिध्मोद्वेगस्तनद्वेषवैवर्ण्यस्वरतीक्ष्णताः । (२५।१)

वेपथुर् मत्स्यगन्धत्वम् अथवा साम्लगन्धता ॥ (२५।२)

मुखमण्डितामुखमण्डितया पाणिपादास्यरमणीयता । (२६।१)

सिराभिरसिताभाभिराचितोदरता ज्वरः ॥ (२६।२)

अरोचको ऽङ्गग्लपनं गोमूत्रसमगन्धता । (२७।१)

रेवतीरेवत्यां श्यावनीलत्वं कर्णनासाक्षिमर्दनम् ॥ (२७।२)

कासहिध्माक्षिविक्षेपवक्रवक्त्रत्वरक्तताः । (२८।१)

बस्तगन्धो ज्वरः शोषः पुरीषं हरितं द्रवम् ॥ (२८।२)

जायते शुष्करेवत्यां क्रमात् सर्वाङ्गसंक्षयः । (२९।१)

केशशातो ऽन्नविद्वेषः स्वरदैन्यं विवर्णता ॥ (२९।२)

नानावर्णपुरीषत्वम् उदरे ग्रन्थयः सिराः ॥ (३०।१)

रोदनं गृध्रगन्धत्वं दीर्घकालानुवर्तनम् । (३१।१)

उदरे ग्रन्थयो वृत्ता यस्य नानाविधं शकृत् ॥ (३१।२)

जिह्वाया निम्नता मध्ये श्यावं तालु च तं त्यजेत् । (३२।१)

भुञ्जानो ऽन्नं बहुविधं यो बालः परिहीयते ॥ (३२।२)

तृष्णागृहीतः क्षामाक्षो हन्ति तं शुष्करेवती । (३३।१)

हिंसारत्यर्चनाकाङ्क्षा ग्रहग्रहणकारणम् ॥ (३३।२)

तत्र हिंसात्मके बालो महान् वा स्रुतनासिकः । (३४।१)

क्षतजिह्वः क्वणेद् बाढम् असुखी साश्रुलोचनः ॥ (३४।२)

दुर्वर्णो हीनवचनः पूतिगन्धिश्च जायते । (३५।१)

क्षामो मूत्रपुरीषं स्वं मृद्नाति न जुगुप्सते ॥ (३५।२)

हस्तौ चोद्यम्य संरब्धो हन्त्यात्मानं तथा परम् । (३६।१)

तद्वच्च शस्त्रकाष्ठाद्यैरग्निं वा दीप्तम् आविशेत् ॥ (३६।२)

अप्सु मज्जेत् पतेत् कूपे कुर्याद् अन्यच्च तद्विधम् । (३७।१)

तृड्दाहमोहान् पूयस्य छर्दनं च प्रवर्तयेत् ॥ (३७।२)

रक्तं च सर्वमार्गेभ्यो रिष्टोत्पत्तिं च तं त्यजेत् । (३८।१)

रहःस्त्रीरतिसंलापगन्धस्रग्भूषणप्रियः ॥ (३८।२)

हृष्टः शान्तश्च दुःसाध्यो रतिकामेन पीडितः । (३९।१)

दीनः परिमृशन् वक्त्रं शुष्कौष्ठगलतालुकः ॥ (३९।२)

शङ्कितं वीक्षते रौति ध्यायत्यायाति दीनताम् । (४०।१)

अन्नम् अन्नाभिलाषे ऽपि दत्तं नाति बुभुक्षते ॥ (४०।२)

गृहीतं बलिकामेन तं विद्यात् सुखसाधनम् । (४१।१)

हन्तुकामं जयेद्धोमैः सिद्धमन्त्रप्रवर्तितैः ॥ (४१।२)

इतरौ तु यथाकामं रतिबल्यादिदानतः । (४२।१)

अथ साध्यग्रहं बालं विविक्ते शरणे स्थितम् ॥ (४२।२)

त्रिरह्नः सिक्तसंमृष्टे सदा संनिहितानले । (४३।१)

विकीर्णभूतिकुसुमपत्त्रबीजान्नसर्षपे ॥ (४३।२)

रक्षोघ्नतैलज्वलितप्रदीपहतपाप्मनि । (४४।१)

व्यवायमद्यपिशितनिवृत्तपरिचारके ॥ (४४।२)

पुराणसर्पिषाभ्यक्तं परिषिक्तं सुखाम्बुना । (४५।१)

साधितेन बलानिम्बवैजयन्तीनृपद्रुमैः ॥ (४५।२)

पारिभद्रककट्वङ्गजम्बूवरुणकट्तृणैः । (४६।१)

कपोतवङ्कापामार्गपाटलामधुशिग्रुभिः ॥ (४६।२)

काकजङ्घामहाश्वेताकपित्थक्षीरिपादपैः । (४७।१)

सकदम्बकरञ्जैश्च धूपं स्नातस्य चाचरेत् ॥ (४७।२)

द्वीपिव्याघ्राहिसिंहर्क्षचर्मभिर् घृतमिश्रितैः । (४८।१)

पूतिदशाङ्गसिद्धार्थवचाभल्लातदीप्यकैः ॥ (४८।२)

सकुष्ठैः सघृतैर् धूपः सर्वग्रहविमोक्षणः । (४९।१)

सर्षपा निम्बपत्त्राणि मूलम् अश्वखुरा वचा ॥ (४९।२)

भूर्जपत्त्रं घृतं धूपः सर्वग्रहनिवारणः । (५०।१)

अनन्ताम्रास्थितगरं मरिचं मधुरो गणः ॥ (५०।२)

शृगालविन्ना मुस्ता च कल्कितैस् तैर् घृतं पचेत् । (५१।१)

दशमूलरसक्षीरयुक्तं तद् ग्रहजित् परम् ॥ (५१।२)

रास्नाद्व्यंशुमतीवृद्धपञ्चमूलबलाघनात् । (५२।१)

क्वाथे सर्पिः पचेत् पिष्टैः शारिवाव्योषचित्रकैः ॥ (५२।२)

पाठाविडङ्गमधुकपयस्याहिङ्गुदारुभिः । (५३।१)

सग्रन्थिकैः सेन्द्रयवैः शिशोस् तत् सततं हितम् ॥ (५३।२)

सर्वरोगग्रहहरं दीपनं बलवर्णदम् । (५४।१)

शारिवासुरभिब्राह्मीशङ्खिनीकुष्ठसर्षपैः ॥ (५४।२)

वचाश्वगन्धासुरसयुक्तैः सर्पिर् विपाचयेत् । (५५।१)

तन्नाशयेद् ग्रहान् सर्वान् पानेनाभ्यञ्जनेन च ॥ (५५।२)

गोशृङ्गचर्मवालाहिनिर्मोकं वृषदंशविट् । (५६।१)

निम्बपत्त्राज्यकटुकामदनं बृहतीद्वयम् ॥ (५६।२)

कार्पासास्थियवच्छागरोमदेवाह्वसर्षपम् । (५७।१)

मयूरपत्त्रश्रीवासं तुषकेशं सरामठम् ॥ (५७।२)

मृद्भाण्डे बस्तमूत्रेण भावितं श्लक्ष्णचूर्णितम् । (५८।१)

धूपनं च हितं सर्वभूतेषु विषमज्वरे ॥ (५८।२)

घृतानि भूतविद्यायां वक्ष्यन्ते यानि तानि च । (५९।१)

युञ्ज्यात् तथा बलिं होमं स्नपनं मन्त्रतन्त्रवित् ॥ (५९।२)

पूतिकरञ्जत्वक्पत्त्रं क्षीरिभ्यो बर्बराद् अपि । (६०।१)

तुम्बीविशालारलुकशमीबिल्वकपित्थतः ॥ (६०।२)

उत्क्वाथ्य तोयं तद् रात्रौ बालानां स्नपनं शिवम् । (६१।१)

अनुबन्धान् यथाकृच्छ्रं ग्रहापाये ऽप्युपद्रवान् । (६१।२)

बालामयनिषेधोक्तभेषजैः समुपाचरेत् ॥ (६१।३)