अथातो गुह्यरोगविज्ञानीयं व्याख्यास्यामः । (१।१)

इति ह स्माहुरात्रेयादयो महर्षयः । (१।२)

स्त्रीव्यवायनिवृत्तस्य सहसा भजतो ऽथवा । (१।३)

दोषाध्युषितसंकीर्णमलिनाणुरजःपथाम् ॥ (१।४)

अन्ययोनिम् अनिच्छन्तीम् अगम्यां नवसूतिकाम् । (२।१)

दूषितं स्पृशतस्तोयं रतान्तेष्वपि नैव वा ॥ (२।२)

विवर्धयिषया तीक्ष्णान् प्रलेपादीन् प्रयच्छतः । (३।१)

मुष्टिदन्तनखोत्पीडाविषवच्छूकपातनैः ॥ (३।२)

वेगनिग्रहदीर्घातिखरस्पर्शविघट्टनैः । (४।१)

दोषा दुष्टा गता गुह्यं त्रयोविंशतिम् आमयान् ॥ (४।२)

जनयन्त्युपदंशादीन् उपदंशो ऽत्र पञ्चधा । (५।१)

पृथग् दोषैः सरुधिरैः समस्तैश्चात्र मारुतात् ॥ (५।२)

मेढ्रे शोफो रुजश्चित्राः स्तम्भस्त्वक्परिपोटनम् । (६।१)

पक्वोदुम्बरसंकाशः पित्तेन श्वयथुर् ज्वरः ॥ (६।२)

श्लेष्मणा कठिनः स्निग्धः कण्डूमाञ्छीतलो गुरुः । (७।१)

शोणितेनासितस्फोटसंभवो ऽस्रस्रुतिर् ज्वरः ॥ (७।२)

सर्वजे सर्वलिङ्गत्वं श्वयथुर् मुष्कयोरपि । (८।१)

तीव्रा रुग् आशुपचनं दरणं कृमिसंभवः ॥ (८।२)

याप्यो रक्तोद्भवस्तेषां मृत्यवे संनिपातजः । (९।१)

जायन्ते कुपितैर् दोषैर् गुह्यासृक्पिशिताश्रयैः ॥ (९।२)

अन्तर् बहिर् वा मेढ्रस्य कण्डूला मांसकीलकाः । (१०।१)

पिच्छिलास्रस्रवा योनौ तद्वच्च छत्त्रसंनिभाः ॥ (१०।२)

ते ऽर्शांस्युपेक्षया घ्नन्ति मेढ्रपुंस्त्वं भगार्तवं । (११।१)

गुह्यस्य बहिरन्तर् वा पिटिकाः कफरक्तजाः ॥ (११।२)

सर्षपामानसंस्थाना घनाः सर्षपिकाः स्मृताः । (१२।१)

पिटिका बहवो दीर्घा दीर्यन्ते मध्यतश्च याः ॥ (१२।२)

सो ऽवमन्थः कफासृग्भ्यां वेदनारोमहर्षवान् । (१३।१)

कुम्भीका रक्तपित्तोत्था जाम्बवास्थिनिभाशुजा ॥ (१३।२)

अलजीं मेहवद् विद्याद् उत्तमां पित्तरक्तजाम् । (१४।१)

पिटिकां माषमुद्गाभां पिटिका पिटिकाचिता ॥ (१४।२)

कर्णिका पुष्करस्येव ज्ञेया पुष्करिकेति सा । (१५।१)

पाणिभ्यां भृशसंव्यूढे संव्यूढपिटिका भवेत् ॥ (१५।२)

मृदितं मृदितं वस्त्रसंरब्धं वातकोपतः । (१६।१)

विषमा कठिना भुग्ना वायुनाष्ठीलिका स्मृता ॥ (१६।२)

विमर्दनादिदुष्टेन वायुना चर्म मेढ्रजम् । (१७।१)

निवर्तते सरुग्दाहं क्वचित् पाकं च गच्छति ॥ (१७।२)

पिण्डितं ग्रन्थितं चर्म तत् प्रलम्बम् अधो मणेः । (१८।१)

निवृत्तसंज्ञं सकफं कण्डूकाठिन्यवत् तु तत् ॥ (१८।२)

दुरूढं स्फुटितं चर्म निर्दिष्टम् अवपाटिका । (१९।१)

वातेन दूषितं चर्म मणौ सक्तं रुणद्धि चेत् ॥ (१९।२)

स्रोतो मूत्रं ततो ऽभ्येति मन्दधारम् अवेदनम् । (२०।१)

मणेर् विकाशरोधश्च स निरुद्धमणिर् गदः ॥ (२०।२)

लिङ्गं शूकैरिवापूर्णं ग्रथिताख्यं कफोद्भवम् । (२१।१)

शूकदूषितरक्तोत्था स्पर्शहानिस्तदाह्वया ॥ (२१।२)

छिद्रैरणुमुखैर् यत् तु मेहनं सर्वतश्चितम् । (२२।१)

वातशोणितकोपेन तं विद्याच्छतपोनकम् ॥ (२२।२)

पित्तासृग्भ्यां त्वचः पाकस्त्वक्पाको ज्वरदाहवान् । (२३।१)

मांस्पाकः सर्वजः सर्ववेदनो मांसशातनः ॥ (२३।२)

सरागैरसितैः स्फोटैः पिटिकाभिश्च पीडितम् । (२४।१)

मेहनं वेदना चोग्रा तं विद्याद् असृगर्बुदम् ॥ (२४।२)

मांसार्बुदं प्राग् उदितं विद्रधिश्च त्रिदोषजः । (२५।१)

कृष्णानि भूत्वा मांसानि विशीर्यन्ते समन्ततः ॥ (२५।२)

पक्वानि संनिपातेन तान् विद्यात् तिलकालकान् । (२६।१)

मांसोत्थम् अर्बुदं पाकं विद्रधिं तिलकालकान् ॥ (२६।२)

चतुरो वर्जयेद् एषां शेषाञ्छीघ्रम् उपाचरेत् । (२७।१)

विंशतिर् व्यापदो योनेर् जायन्ते दुष्टभोजनात् ॥ (२७।२)

विषमस्थाङ्गशयनभृशमैथुनसेवनैः । (२८।१)

दुष्टार्तवाद् अपद्रवैर् बीजदोषेण दैवतः ॥ (२८।२)

योनौ क्रुद्धो ऽनिलः कुर्याद् रुक्तोदायामसुप्तताः । (२९।१)

पिपीलिकासृप्तिम् इव स्तम्भं कर्कशतां स्वनम् ॥ (२९।२)

फेनिलारुणकृष्णाल्पतनुरूक्षार्तवस्रुतिम् । (३०।१)

स्रंसं वङ्क्षणपार्श्वादौ व्यथां गुल्मं क्रमेण च ॥ (३०।२)

तांस्तांश्च स्वान् गदान् व्यापद् वातिकी नाम सा स्मृता । (३१।१)

सैवातिचरणा शोफसंयुक्तातिव्यवायतः ॥ (३१।२)

मैथुनाद् अतिबालायाः पृष्ठजङ्घोरुवङ्क्षणम् । (३२।१)

रुजन् संदूषयेद् योनिं वायुः प्राक्चरणेति सा ॥ (३२।२)

वेगोदावर्तनाद् योनिं प्रपीडयति मारुतः । (३३।१)

सा फेनिलं रजः कृच्छ्राद् उदावृत्तं विमुञ्चति ॥ (३३।२)

इयं व्यापद् उदावृत्ता जातघ्नी तु यदानिलः । (३४।१)

जातं जातं सुतं हन्ति रौक्ष्याद् दुष्टार्तवोद्भवम् ॥ (३४।२)

अत्याशिताया विषमं स्थितायाः सुरते मरुत् । (३५।१)

अन्नेनोत्पीडितो योनेः स्थितः स्रोतसि वक्रयेत् ॥ (३५।२)

सास्थिमांसं मुखं तीव्ररुजम् अन्तर्मुखीति सा । (३६।१)

वातलाहारसेविन्यां जनन्यां कुपितो ऽनिलः ॥ (३६।२)

स्त्रियो योनिम् अणुद्वारां कुर्यात् सूचीमुखीति सा । (३७।१)

वेगरोधाद् ऋतौ वायुर् दुष्टो विण्मूत्रसंग्रहम् ॥ (३७।२)

करोति योनेः शोषं च शुष्काख्या सातिवेदना । (३८।१)

षडहात् सप्तरात्राद् वा शुक्रं गर्भाशयान् मरुत् ॥ (३८।२)

वमेत् सरुङ् नीरुजो वा यस्याः सा वामिनी मता । (३९।१)

योनौ वातोपतप्तायां स्त्रीगर्भे बीजदोषतः ॥ (३९।२)

नृद्वेषिण्यस्तनी च स्यात् षण्ढसंज्ञानुपक्रमा । (४०।१)

दुष्टो विष्टभ्य योन्यास्यं गर्भकोष्ठं च मारुतः ॥ (४०।२)

कुरुते विवृतां स्रस्तां वातिकीम् इव दुःखिताम् । (४१।१)

उत्सन्नमांसां ताम् आहुर् महायोनिं महारुजाम् ॥ (४१।२)

यथास्वैर् दूषणैर् दुष्टं पित्तं योनिम् उपाश्रितम् । (४२।१)

करोति दाहपाकोषापूतिगन्धिज्वरान्विताम् ॥ (४२।२)

भृशोष्णभूरिकुणपनीलपीतासितार्तवाम् । (४३।१)

सा व्यापत् पैत्तिकी रक्तयोन्याख्यासृगतिस्रुतेः ॥ (४३।२)

कफो ऽभिष्यन्दिभिः क्रुद्धः कुर्याद् योनिम् अवेदनाम् । (४४।१)

शीतलां कण्डुलां पाण्डुपिच्छिलां तद्विधस्रुतिम् ॥ (४४।२)

सा व्यापच्छ्लैष्मिकी वातपित्ताभ्यां क्षीयते रजः । (४५।१)

सदाहकार्श्यवैवर्ण्यं यस्याः सा लोहितक्षया ॥ (४५।२)

पित्तलाया नृसंवासे क्षवथूद्गारधारणात् । (४६।१)

पित्तयुक्तेन मरुता योनिर् भवति दूषिता ॥ (४६।२)

शूना स्पर्शासहा सार्तिर् नीलपीतास्रवाहिनी । (४७।१)

वस्तिकुक्षिगुरुत्वातीसारारोचककारिणी ॥ (४७।२)

श्रोणिवङ्क्षणरुक्तोदज्वरकृत् सा परिप्लुता । (४८।१)

वातश्लेष्मामयव्याप्ता श्वेतपिच्छिलवाहिनी ॥ (४८।२)

उपप्लुता स्मृता योनिर् विप्लुताख्या त्वधावनात् । (४९।१)

संजातजन्तुः कण्डूला कण्ड्वा चातिरतिप्रिया ॥ (४९।२)

अकालवाहनाद् वायुः श्लेष्मरक्तविमूर्छितः । (५०।१)

कर्णिकां जनयेद् योनौ रजोमार्गनिरोधिनीम् ॥ (५०।२)

सा कर्णिनी त्रिभिर् दोषैर् योनिगर्भाशयाश्रितैः । (५१।१)

यथास्वोपद्रवकरैर् व्यापत् सा सांनिपातिकी ॥ (५१।२)

इति योनिगदा नारी यैः शुक्रं न प्रतीच्छति । (५२।१)

ततो गर्भं न गृह्णाति रोगांश्चाप्नोति दारुणान् । (५२।२)

असृग्दरार्शोगुल्मादीन् आबाधांश्चानिलादिभिः ॥ (५२।३)