अथातो ऽपस्मारप्रतिषेधं व्याख्यास्यामः । (१।१)

इति ह स्माहुर् आत्रेयादयो महर्षयः । (१।२)

एन्त्स्तेहुन्ग्स्मृत्यपायो ह्यपस्मारः स धीसत्त्वाभिसम्प्लवात् । (१।३)

जायते ऽभिहते चित्ते चिन्ताशोकभयादिभिः ॥ (१।४)

उन्मादवत् प्रकुपितैश्चित्तदेहगतैर् मलैः । (२।१)

हते सत्त्वे हृदि व्याप्ते संज्ञावाहिषु खेषु च ॥ (२।२)

स्य्म्प्तोमे एइनेस् अन्ड़ल्ल्स्तमो विशन् मूढमतिर् बीभत्साः कुरुते क्रियाः । (३।१)

दन्तान् खादन् वमन् फेनं हस्तौ पादौ च विक्षिपन् ॥ (३।२)

पश्यन्न् असन्ति रूपाणि प्रस्खलन् पतति क्षितौ । (४।१)

विजिह्माक्षिभ्रुवो दोषवेगे ऽतीते विबुध्यते ॥ (४।२)

कालान्तरेण स पुनश्चैवम् एव विचेष्टते । (५।१)

उन्तेरर्तेनपस्मारश्चतुर्भेदो वाताद्यैर् निचयेन च ॥ (५।२)

रूपम् उत्पत्स्यमाने ऽस्मिन् हृत्कम्पः शून्यता भ्रमः । (६।१)

तमसो दर्शनं ध्यानं भ्रूव्युदासो ऽक्षिवैकृतम् ॥ (६।२)

अशब्दश्रवणं स्वेदो लालासिङ्घाणकस्रुतिः । (७।१)

अविपाको ऽरुचिर् मूर्छा कुक्ष्याटोपो बलक्षयः ॥ (७।२)

निद्रानाशो ऽङ्गमर्दस् तृट् स्वप्ने गानं सनर्तनम् । (८।१)

पानं तैलस्य मद्यस्य तयोरेव च मेहनम् ॥ (८।२)

तत्र वातात् स्फुरत्सक्थिः प्रपतंश्च मुहुर् मुहुः । (९।१)

अपस्मरति संज्ञां च लभते विस्वरं रुदन् ॥ (९।२)

उत्पिण्डिताक्षः श्वसिति फेनं वमति कम्पते । (१०।१)

आविध्यति शिरो दन्तान् दशत्याध्मातकन्धरः ॥ (१०।२)

परितो विक्षिपत्यङ्गं विषमं विनताङ्गुलिः । (११।१)

रूक्षश्यावारुणाक्षित्वङ्नखास्यः कृष्णम् ईक्षते ॥ (११।२)

चपलं परुषं रूपं विरूपं विकृताननम् । (१२।१)

स्य्म्प्तोमे पित्तापस्मारअपस्मरति पित्तेन मुहुः संज्ञां च विन्दति ॥ (१२।२)

पीतफेनाक्षिवक्त्रत्वग् आस्फालयति मेदिनीम् । (१३।१)

भैरवादीप्तरुषितरूपदर्शी तृषान्वितः ॥ (१३।२)

कफापस्मारकफाच्चिरेण ग्रहणं चिरेणैव विबोधनम् । (१४।१)

चेष्टाल्पा भूयसी लाला शुक्लनेत्रनखास्यता ॥ (१४।२)

शुक्लाभरूपदर्शित्वं सर्वलिङ्गं तु वर्जयेत् । (१५।१)

अथावृतानां धीचित्तहृत्खानां प्राक्प्रबोधनम् ॥ (१५।२)

तीक्ष्णैः कुर्याद् अपस्मारे कर्मभिर् वमनादिभिः । (१६।१)

वातिकं वस्तिभूयिष्ठैः पैत्तं प्रायो विरेचनैः ॥ (१६।२)

श्लैष्मिकं वमनप्रायैरपस्मारम् उपाचरेत् । (१७।१)

सर्वतः सुविशुद्धस्य सम्यग् आश्वासितस्य च ॥ (१७।२)

अपस्मारविमोक्षार्थं योगान् संशमनाञ्छृणु । (१८।१)

गोमयस्वरसक्षीरदधिमूत्रैः शृतं हविः ॥ (१८।२)

अपस्मारज्वरोन्मादकामलान्तकरं पिबेत् । (१९।१)

द्विपञ्चमूलत्रिफलाद्विनिशाकुटजत्वचः ॥ (१९।२)

सप्तपर्णम् अपामार्गं नीलिनीं कटुरोहिणीम् । (२०।१)

शम्याकपुष्करजटाफल्गुमूलदुरालभाः ॥ (२०।२)

द्विपलाः सलिलद्रोणे पक्त्वा पादावशेषिते । (२१।१)

भार्गीपाठाढकीकुम्भनिकुम्भव्योषरोहिषैः ॥ (२१।२)

मूर्वाभूतिकभूनिम्बश्रेयसीशारिवाद्वयैः । (२२।१)

मदयन्त्यग्निनिचुलैरक्षांशैः सर्पिषः पचेत् ॥ (२२।२)

प्रस्थं तद्वद् द्रवैः पूर्वैः पञ्चगव्यम् इदं महत् । (२३।१)

ज्वरापस्मारजठरभगन्दरहरं परम् ॥ (२३।२)

शोफार्शःकामलापाण्डुगुल्मकासग्रहापहम् । (२४।१)

ब्राह्मीरसवचाकुष्ठशङ्खपुष्पीशृतं घृतम् ॥ (२४।२)

पुराणं मेध्यम् उन्मादालक्ष्म्यपस्मारपाप्मजित् । (२५।१)

तैलप्रस्थं घृतप्रस्थं जीवनीयैः पलोन्मितैः ॥ (२५।२)

क्षीरद्रोणे पचेत् सिद्धम् अपस्मारविमोक्षणम् । (२६।१)

कंसे क्षीरेक्षुरसयोः काश्मर्ये ऽष्टगुणे रसे ॥ (२६।२)

कार्षिकैर् जीवनीयैश्च सर्पिःप्रस्थं विपाचयेत् । (२७।१)

वातपित्तोद्भवं क्षिप्रम् अपस्मारं निहन्ति तत् ॥ (२७।२)

तद्वत् काशविदारीक्षुकुशक्वाथशृतं पयः । (२८।१)

कूष्माण्डस्वरसे सर्पिर् अष्टादशगुणे शृतम् ॥ (२८।२)

यष्टीकल्कम् अपस्मारहरं धीवाक्स्वरप्रदम् । (२९।१)

कपिलानां गवां पित्तं नावने परमं हितम् ॥ (२९।२)

श्वशृगालबिडालानां सिंहादीनां च पूजितम् । (३०।१)

गोधानकुलनागानां पृषतर्क्षगवाम् अपि ॥ (३०।२)

पित्तेषु साधितं तैलं नस्ये ऽभ्यङ्गे च शस्यते । (३१।१)

त्रिफलाव्योषपीतद्रुयवक्षारफणिज्जकैः ॥ (३१।२)

श्र्याह्वापामार्गकारञ्जबीजैस् तैलं विपाचितम् । (३२।१)

बस्तमूत्रे हितं नस्यं चूर्णं वा ध्मापयेद् भिषक् ॥ (३२।२)

नकुलोलूकमार्जारगृध्रकीटाहिकाकजैः । (३३।१)

तुण्डैः पक्षैः पुरीषैश्च धूपम् अस्य प्रयोजयेत् ॥ (३३।२)

शीलयेत् तैललशुनं पयसा वा शतावरीम् । (३४।१)

ब्राह्मीरसं कुष्ठरसं वचां वा मधुसंयुताम् ॥ (३४।२)

समं क्रुद्धैरपस्मारो दोषैः शारीरमानसैः । (३५।१)

यज्जायते यतश्चैष महामर्मसमाश्रयः ॥ (३५।२)

तस्माद् रसायनैरेनं दुश्चिकित्स्यम् उपाचरेत् । (३६।१)

नछ्बेहन्द्लुन्ग्तदार्तं चाग्नितोयादेर् विषमात् पालयेत् सदा ॥ (३६।२)

मुक्तं मनोविकारेण त्वम् इत्थं कृतवान् इति । (३७।१)

न ब्रूयाद् विषयैरिष्टैः क्लिष्टं चेतो ऽस्य बृंहयेत् ॥ (३७।२)