Sūkta 22
- Devatā देवता
- Aśvins
- Ṛṣi ऋषि
- Sobhari Kāṇva
- Chandas छन्दस्
- Satobṛhatī, Kakubh, Bṛhatī, Anuṣṭubh, Madhyejyotis
Metres by ṛk
1st set of styles nicṛtpaṅkti (6, 16, 18); uṣṇik (9, 11, 17); nicṛdbṛhatī (3, 5); sataḥpaṅkti (4, 10); virāḍbṛhatī (1); virāṭpaṅkti (2); pathyāvṛhatī (7); anuṣṭup (8); nicṛttriṣṭup (12); nicṛduṣṇik (13); bhurikpaṅkti (14); pādanicṛduṣṇik (15)
2nd set of styles satobṛhatī (2, 4, 6, 10, 14, 16, 18); kakubh (9, 11, 13, 15, 17); bṛhatī (1, 3, 5, 7); anuṣṭubh (8); madhyejyotis (12)
-
Ṛk 1
ओ त्यम॑ह्व॒ आ रथ॑म॒द्या दंसि॑ष्ठमू॒तये॑ ।
यम॑श्विना सुहवा रुद्रवर्तनी॒ आ सू॒र्यायै॑ त॒स्थथुः॑ ॥ओ त्यम् अह्व आ रथम् अद्या दंसिष्ठम् ऊतये |
यम् अश्विना सुहवा रुद्रवर्तनी आ सूर्यायै तस्थथुः ||ó tyámahva ā́ ráthamadyā́ dáṃsiṣṭhamūtáye ǀ
yámaśvinā suhavā rudravartanī ā́ sūryā́yai tastháthuḥ ǁo tyam ahva ā ratham adyā daṃsiṣṭham ūtaye |
yam aśvinā suhavā rudravartanī ā sūryāyai tasthathuḥ ||ओ इति॑ । त्यम् । अ॒ह्वे॒ । आ । रथ॑म् । अ॒द्य । दंसि॑ष्ठम् । ऊ॒तये॑ ।
यम् । अ॒श्वि॒ना॒ । सु॒ऽह॒वा॒ । रु॒द्र॒व॒र्त॒नी॒ इति॑ रुद्रऽवर्तनी । आ । सू॒र्यायै॑ । त॒स्थथुः॑ ॥ओ इति । त्यम् । अह्वे । आ । रथम् । अद्य । दंसिष्ठम् । ऊतये ।
यम् । अश्विना । सुऽहवा । रुद्रवर्तनी इति रुद्रऽवर्तनी । आ । सूर्यायै । तस्थथुः ॥ó íti ǀ tyám ǀ ahve ǀ ā́ ǀ rátham ǀ adyá ǀ dáṃsiṣṭham ǀ ūtáye ǀ
yám ǀ aśvinā ǀ su-havā ǀ rudravartanī íti rudra-vartanī ǀ ā́ ǀ sūryā́yai ǀ tastháthuḥ ǁo iti ǀ tyam ǀ ahve ǀ ā ǀ ratham ǀ adya ǀ daṃsiṣṭham ǀ ūtaye ǀ
yam ǀ aśvinā ǀ su-havā ǀ rudravartanī iti rudra-vartanī ǀ ā ǀ sūryāyai ǀ tasthathuḥ ǁ8.22.1 Aṣṭaka 6.2.5.1Anuvāka 8.4.19
-
Ṛk 2
पू॒र्वा॒युषं॑ सु॒हवं॑ पुरु॒स्पृहं॑ भु॒ज्युं वाजे॑षु॒ पूर्व्यं॑ ।
स॒च॒नावं॑तं सुम॒तिभिः॑ सोभरे॒ विद्वे॑षसमने॒हसं॑ ॥पूर्वायुषं सुहवम् पुरुस्पृहम् भुज्युं वाजेषु पूर्व्यम् |
सचनावन्तं सुमतिभिः सोभरे विद्वेषसम् अनेहसम् ||pūrvāyúṣam suhávam puruspṛ́ham bhujyúm vā́jeṣu pū́rvyam ǀ
sacanā́vantam sumatíbhiḥ sobhare vídveṣasamanehásam ǁpūrvāyuṣaṃ suhavam puruspṛham bhujyuṃ vājeṣu pūrvyam |
sacanāvantaṃ sumatibhiḥ sobhare vidveṣasam anehasam ||पू॒र्व॒ऽआ॒युष॑म् । सु॒ऽहव॑म् । पु॒रु॒ऽस्पृह॑म् । भु॒ज्युम् । वाजे॑षु । पूर्व्य॑म् ।
स॒च॒नाऽव॑न्तम् । सु॒म॒तिऽभिः॑ । सो॒भ॒रे॒ । विऽद्वे॑षसम् । अ॒ने॒हस॑म् ॥पूर्वऽआयुषम् । सुऽहवम् । पुरुऽस्पृहम् । भुज्युम् । वाजेषु । पूर्व्यम् ।
सचनाऽवन्तम् । सुमतिऽभिः । सोभरे । विऽद्वेषसम् । अनेहसम् ॥pūrva-āyúṣam ǀ su-hávam ǀ puru-spṛ́ham ǀ bhujyúm ǀ vā́jeṣu ǀ pū́rvyam ǀ
sacanā́-vantam ǀ sumatí-bhiḥ ǀ sobhare ǀ ví-dveṣasam ǀ anehásam ǁpūrva-āyuṣam ǀ su-havam ǀ puru-spṛham ǀ bhujyum ǀ vājeṣu ǀ pūrvyam ǀ
sacanā-vantam ǀ sumati-bhiḥ ǀ sobhare ǀ vi-dveṣasam ǀ anehasam ǁ8.22.2 Aṣṭaka 6.2.5.2Anuvāka 8.4.20
-
Ṛk 3
इ॒ह त्या पु॑रु॒भूत॑मा दे॒वा नमो॑भिर॒श्विना॑ ।
अ॒र्वा॒ची॒ना स्वव॑से करामहे॒ गंता॑रा दा॒शुषो॑ गृ॒हं ॥इह त्या पुरुभूतमा देवा नमोभिर् अश्विना |
अर्वाचीना स्व् अवसे करामहे गन्तारा दाशुषो गृहम् ||ihá tyā́ purubhū́tamā devā́ námobhiraśvínā ǀ
arvācīnā́ svávase karāmahe gántārā dāśúṣo gṛhám ǁiha tyā purubhūtamā devā namobhir aśvinā |
arvācīnā sv avase karāmahe gantārā dāśuṣo gṛham ||इ॒ह । त्या । पु॒रु॒ऽभूत॑मा । दे॒वा । नमः॑ऽभिः । अ॒श्विना॑ ।
अ॒र्वा॒ची॒ना । सु । अव॑से । क॒रा॒म॒हे॒ । गन्ता॑रा । दा॒शुषः॑ । गृ॒हम् ॥इह । त्या । पुरुऽभूतमा । देवा । नमःऽभिः । अश्विना ।
अर्वाचीना । सु । अवसे । करामहे । गन्तारा । दाशुषः । गृहम् ॥ihá ǀ tyā́ ǀ puru-bhū́tamā ǀ devā́ ǀ námaḥ-bhiḥ ǀ aśvínā ǀ
arvācīnā́ ǀ sú ǀ ávase ǀ karāmahe ǀ gántārā ǀ dāśúṣaḥ ǀ gṛhám ǁiha ǀ tyā ǀ puru-bhūtamā ǀ devā ǀ namaḥ-bhiḥ ǀ aśvinā ǀ
arvācīnā ǀ su ǀ avase ǀ karāmahe ǀ gantārā ǀ dāśuṣaḥ ǀ gṛham ǁ8.22.3 Aṣṭaka 6.2.5.3Anuvāka 8.4.21
-
Ṛk 4
यु॒वो रथ॑स्य॒ परि॑ च॒क्रमी॑यत ई॒र्मान्यद्वा॑मिषण्यति ।
अ॒स्माँ अच्छा॑ सुम॒तिर्वां॑ शुभस्पती॒ आ धे॒नुरि॑व धावतु ॥युवो रथस्य परि चक्रम् ईयत ईर्मान्यद् वाम् इषण्यति |
अस्मां अच्छा सुमतिर् वां शुभस् पती आ धेनुर् इव धावतु ||yuvó ráthasya pári cakrámīyata īrmā́nyádvāmiṣaṇyati ǀ
asmā́m̐ ácchā sumatírvām śubhaspatī ā́ dhenúriva dhāvatu ǁyuvo rathasya pari cakram īyata īrmānyad vām iṣaṇyati |
asmāṃ acchā sumatir vāṃ śubhas patī ā dhenur iva dhāvatu ||यु॒वोः । रथ॑स्य । परि॑ । च॒क्रम् । ई॒य॒ते॒ । ई॒र्मा । अ॒न्यत् । वा॒म् । इ॒ष॒ण्य॒ति॒ ।
अ॒स्मान् । अच्छ॑ । सु॒ऽम॒तिः । वा॒म् । शु॒भः॒ । प॒ती॒ इति॑ । आ । धे॒नुःऽइ॑व । धा॒व॒तु॒ ॥युवोः । रथस्य । परि । चक्रम् । ईयते । ईर्मा । अन्यत् । वाम् । इषण्यति ।
अस्मान् । अच्छ । सुऽमतिः । वाम् । शुभः । पती इति । आ । धेनुःऽइव । धावतु ॥yuvóḥ ǀ ráthasya ǀ pári ǀ cakrám ǀ īyate ǀ īrmā́ ǀ anyát ǀ vām ǀ iṣaṇyati ǀ
asmā́n ǀ áccha ǀ su-matíḥ ǀ vām ǀ śubhaḥ ǀ patī íti ǀ ā́ ǀ dhenúḥ-iva ǀ dhāvatu ǁyuvoḥ ǀ rathasya ǀ pari ǀ cakram ǀ īyate ǀ īrmā ǀ anyat ǀ vām ǀ iṣaṇyati ǀ
asmān ǀ accha ǀ su-matiḥ ǀ vām ǀ śubhaḥ ǀ patī iti ǀ ā ǀ dhenuḥ-iva ǀ dhāvatu ǁ8.22.4 Aṣṭaka 6.2.5.4Anuvāka 8.4.22
-
Ṛk 5
रथो॒ यो वां॑ त्रिवंधु॒रो हिर॑ण्याभीशुरश्विना ।
परि॒ द्यावा॑पृथि॒वी भूष॑ति श्रु॒तस्तेन॑ नास॒त्या ग॑तं ॥रथो यो वां त्रिवन्धुरो हिरण्याभीशुर् अश्विना |
परि द्यावापृथिवी भूषति श्रुतस् तेन नासत्या गतम् ||rátho yó vām trivandhuró híraṇyābhīśuraśvinā ǀ
pári dyā́vāpṛthivī́ bhū́ṣati śrutásténa nāsatyā́ gatam ǁratho yo vāṃ trivandhuro hiraṇyābhīśur aśvinā |
pari dyāvāpṛthivī bhūṣati śrutas tena nāsatyā gatam ||रथः॑ । यः । वा॒म् । त्रि॒ऽव॒न्धु॒रः । हिर॑ण्यऽअभीशुः । अ॒श्वि॒ना॒ ।
परि॑ । द्यावा॑पृथि॒वी इति॑ । भूष॑ति । श्रु॒तः । तेन॑ । ना॒स॒त्या॒ । आ । ग॒त॒म् ॥रथः । यः । वाम् । त्रिऽवन्धुरः । हिरण्यऽअभीशुः । अश्विना ।
परि । द्यावापृथिवी इति । भूषति । श्रुतः । तेन । नासत्या । आ । गतम् ॥ráthaḥ ǀ yáḥ ǀ vām ǀ tri-vandhuráḥ ǀ híraṇya-abhīśuḥ ǀ aśvinā ǀ
pári ǀ dyā́vāpṛthivī́ íti ǀ bhū́ṣati ǀ śrutáḥ ǀ téna ǀ nāsatyā ǀ ā́ ǀ gatam ǁrathaḥ ǀ yaḥ ǀ vām ǀ tri-vandhuraḥ ǀ hiraṇya-abhīśuḥ ǀ aśvinā ǀ
pari ǀ dyāvāpṛthivī iti ǀ bhūṣati ǀ śrutaḥ ǀ tena ǀ nāsatyā ǀ ā ǀ gatam ǁ8.22.5 Aṣṭaka 6.2.5.5Anuvāka 8.4.23
-
Ṛk 6
द॒श॒स्यंता॒ मन॑वे पू॒र्व्यं दि॒वि यवं॒ वृके॑ण कर्षथः ।
ता वा॑म॒द्य सु॑म॒तिभिः॑ शुभस्पती॒ अश्वि॑ना॒ प्र स्तु॑वीमहि ॥दशस्यन्ता मनवे पूर्व्यं दिवि यवं वृकेण कर्षथः |
ता वाम् अद्य सुमतिभिः शुभस् पती अश्विना प्र स्तुवीमहि ||daśasyántā mánave pūrvyám diví yávam vṛ́keṇa karṣathaḥ ǀ
tā́ vāmadyá sumatíbhiḥ śubhaspatī áśvinā prá stuvīmahi ǁdaśasyantā manave pūrvyaṃ divi yavaṃ vṛkeṇa karṣathaḥ |
tā vām adya sumatibhiḥ śubhas patī aśvinā pra stuvīmahi ||द॒श॒स्यन्ता॑ । मन॑वे । पू॒र्व्यम् । दि॒वि । यव॑म् । वृके॑ण । क॒र्ष॒थः॒ ।
ता । वा॒म् । अ॒द्य । सु॒म॒तिऽभिः॑ । शु॒भः॒ । प॒ती॒ इति॑ । अश्वि॑ना । प्र । स्तु॒वी॒म॒हि॒ ॥दशस्यन्ता । मनवे । पूर्व्यम् । दिवि । यवम् । वृकेण । कर्षथः ।
ता । वाम् । अद्य । सुमतिऽभिः । शुभः । पती इति । अश्विना । प्र । स्तुवीमहि ॥daśasyántā ǀ mánave ǀ pūrvyám ǀ diví ǀ yávam ǀ vṛ́keṇa ǀ karṣathaḥ ǀ
tā́ ǀ vām ǀ adyá ǀ sumatí-bhiḥ ǀ śubhaḥ ǀ patī íti ǀ áśvinā ǀ prá ǀ stuvīmahi ǁdaśasyantā ǀ manave ǀ pūrvyam ǀ divi ǀ yavam ǀ vṛkeṇa ǀ karṣathaḥ ǀ
tā ǀ vām ǀ adya ǀ sumati-bhiḥ ǀ śubhaḥ ǀ patī iti ǀ aśvinā ǀ pra ǀ stuvīmahi ǁ8.22.6 Aṣṭaka 6.2.6.1Anuvāka 8.4.24
-
Ṛk 7
उप॑ नो वाजिनीवसू या॒तमृ॒तस्य॑ प॒थिभिः॑ ।
येभि॑स्तृ॒क्षिं वृ॑षणा त्रासदस्य॒वं म॒हे क्ष॒त्राय॒ जिन्व॑थः ॥उप नो वाजिनीवसू यातम् ऋतस्य पथिभिः |
येभिस् तृक्षिं वृषणा त्रासदस्यवम् महे क्षत्राय जिन्वथः ||úpa no vājinīvasū yātámṛtásya pathíbhiḥ ǀ
yébhistṛkṣím vṛṣaṇā trāsadasyavám mahé kṣatrā́ya jínvathaḥ ǁupa no vājinīvasū yātam ṛtasya pathibhiḥ |
yebhis tṛkṣiṃ vṛṣaṇā trāsadasyavam mahe kṣatrāya jinvathaḥ ||उप॑ । नः॒ । वा॒जि॒नी॒व॒सू॒ इति॑ वाजिनीऽवसू । या॒तम् । ऋ॒तस्य॑ । प॒थिऽभिः॑ ।
येभिः॑ । तृ॒क्षिम् । वृ॒ष॒णा॒ । त्रा॒स॒द॒स्य॒वम् । म॒हे । क्ष॒त्राय॑ । जिन्व॑थः ॥उप । नः । वाजिनीवसू इति वाजिनीऽवसू । यातम् । ऋतस्य । पथिऽभिः ।
येभिः । तृक्षिम् । वृषणा । त्रासदस्यवम् । महे । क्षत्राय । जिन्वथः ॥úpa ǀ naḥ ǀ vājinīvasū íti vājinī-vasū ǀ yātám ǀ ṛtásya ǀ pathí-bhiḥ ǀ
yébhiḥ ǀ tṛkṣím ǀ vṛṣaṇā ǀ trāsadasyavám ǀ mahé ǀ kṣatrā́ya ǀ jínvathaḥ ǁupa ǀ naḥ ǀ vājinīvasū iti vājinī-vasū ǀ yātam ǀ ṛtasya ǀ pathi-bhiḥ ǀ
yebhiḥ ǀ tṛkṣim ǀ vṛṣaṇā ǀ trāsadasyavam ǀ mahe ǀ kṣatrāya ǀ jinvathaḥ ǁ8.22.7 Aṣṭaka 6.2.6.2Anuvāka 8.4.25
-
Ṛk 8
अ॒यं वा॒मद्रि॑भिः सु॒तः सोमो॑ नरा वृषण्वसू ।
आ या॑तं॒ सोम॑पीतये॒ पिब॑तं दा॒शुषो॑ गृ॒हे ॥अयं वाम् अद्रिभिः सुतः सोमो नरा वृषण्वसू |
आ यातं सोमपीतये पिबतं दाशुषो गृहे ||ayám vāmádribhiḥ sutáḥ sómo narā vṛṣaṇvasū ǀ
ā́ yātam sómapītaye píbatam dāśúṣo gṛhé ǁayaṃ vām adribhiḥ sutaḥ somo narā vṛṣaṇvasū |
ā yātaṃ somapītaye pibataṃ dāśuṣo gṛhe ||अ॒यम् । वा॒म् । अद्रि॑ऽभिः । सु॒तः । सोमः॑ । न॒रा॒ । वृ॒ष॒ण्व॒सू॒ इति॑ वृषण्ऽवसू ।
आ । या॒त॒म् । सोम॑ऽपीतये । पिब॑तम् । दा॒शुषः॑ । गृ॒हे ॥अयम् । वाम् । अद्रिऽभिः । सुतः । सोमः । नरा । वृषण्वसू इति वृषण्ऽवसू ।
आ । यातम् । सोमऽपीतये । पिबतम् । दाशुषः । गृहे ॥ayám ǀ vām ǀ ádri-bhiḥ ǀ sutáḥ ǀ sómaḥ ǀ narā ǀ vṛṣaṇvasū íti vṛṣaṇ-vasū ǀ
ā́ ǀ yātam ǀ sóma-pītaye ǀ píbatam ǀ dāśúṣaḥ ǀ gṛhé ǁayam ǀ vām ǀ adri-bhiḥ ǀ sutaḥ ǀ somaḥ ǀ narā ǀ vṛṣaṇvasū iti vṛṣaṇ-vasū ǀ
ā ǀ yātam ǀ soma-pītaye ǀ pibatam ǀ dāśuṣaḥ ǀ gṛhe ǁ8.22.8 Aṣṭaka 6.2.6.3Anuvāka 8.4.26
-
Ṛk 9
आ हि रु॒हत॑मश्विना॒ रथे॒ कोशे॑ हिर॒ण्यये॑ वृषण्वसू ।
युं॒जाथां॒ पीव॑री॒रिषः॑ ॥आ हि रुहतम् अश्विना रथे कोशे हिरण्यये वृषण्वसू |
युञ्जाथाम् पीवरीर् इषः ||ā́ hí ruhátamaśvinā ráthe kóśe hiraṇyáye vṛṣaṇvasū ǀ
yuñjā́thām pī́varīríṣaḥ ǁā hi ruhatam aśvinā rathe kośe hiraṇyaye vṛṣaṇvasū |
yuñjāthām pīvarīr iṣaḥ ||आ । हि । रु॒हत॑म् । अ॒श्वि॒ना॒ । रथे॑ । कोशे॑ । हि॒र॒ण्यये॑ । वृ॒ष॒ण्व॒सू॒ इति॑ वृषण्ऽवसू ।
यु॒ञ्जाथा॑म् । पीव॑रीः । इषः॑ ॥आ । हि । रुहतम् । अश्विना । रथे । कोशे । हिरण्यये । वृषण्वसू इति वृषण्ऽवसू ।
युञ्जाथाम् । पीवरीः । इषः ॥ā́ ǀ hí ǀ ruhátam ǀ aśvinā ǀ ráthe ǀ kóśe ǀ hiraṇyáye ǀ vṛṣaṇvasū íti vṛṣaṇ-vasū ǀ
yuñjā́thām ǀ pī́varīḥ ǀ íṣaḥ ǁā ǀ hi ǀ ruhatam ǀ aśvinā ǀ rathe ǀ kośe ǀ hiraṇyaye ǀ vṛṣaṇvasū iti vṛṣaṇ-vasū ǀ
yuñjāthām ǀ pīvarīḥ ǀ iṣaḥ ǁ8.22.9 Aṣṭaka 6.2.6.4Anuvāka 8.4.27
-
Ṛk 10
याभिः॑ प॒क्थमव॑थो॒ याभि॒रध्रि॑गुं॒ याभि॑र्ब॒भ्रुं विजो॑षसं ।
ताभि॑र्नो म॒क्षू तूय॑मश्वि॒ना ग॑तं भिष॒ज्यतं॒ यदातु॑रं ॥याभिः पक्थम् अवथो याभिर् अध्रिगुं याभिर् बभ्रुं विजोषसम् |
ताभिर् नो मक्षू तूयम् अश्विना गतम् भिषज्यतं यद् आतुरम् ||yā́bhiḥ pakthámávatho yā́bhirádhrigum yā́bhirbabhrúm víjoṣasam ǀ
tā́bhirno makṣū́ tū́yamaśvinā́ gatam bhiṣajyátam yádā́turam ǁyābhiḥ paktham avatho yābhir adhriguṃ yābhir babhruṃ vijoṣasam |
tābhir no makṣū tūyam aśvinā gatam bhiṣajyataṃ yad āturam ||याभिः॑ । प॒क्थम् । अव॑थः । याभिः॑ । अध्रि॑ऽगुम् । याभिः॑ । ब॒भ्रुम् । विऽजो॑षसम् ।
ताभिः॑ । नः॒ । म॒क्षु । तूय॑म् । अ॒श्वि॒ना॒ । आ । ग॒त॒म् । भि॒ष॒ज्यत॑म् । यत् । आतु॑रम् ॥याभिः । पक्थम् । अवथः । याभिः । अध्रिऽगुम् । याभिः । बभ्रुम् । विऽजोषसम् ।
ताभिः । नः । मक्षु । तूयम् । अश्विना । आ । गतम् । भिषज्यतम् । यत् । आतुरम् ॥yā́bhiḥ ǀ pakthám ǀ ávathaḥ ǀ yā́bhiḥ ǀ ádhri-gum ǀ yā́bhiḥ ǀ babhrúm ǀ ví-joṣasam ǀ
tā́bhiḥ ǀ naḥ ǀ makṣú ǀ tū́yam ǀ aśvinā ǀ ā́ ǀ gatam ǀ bhiṣajyátam ǀ yát ǀ ā́turam ǁyābhiḥ ǀ paktham ǀ avathaḥ ǀ yābhiḥ ǀ adhri-gum ǀ yābhiḥ ǀ babhrum ǀ vi-joṣasam ǀ
tābhiḥ ǀ naḥ ǀ makṣu ǀ tūyam ǀ aśvinā ǀ ā ǀ gatam ǀ bhiṣajyatam ǀ yat ǀ āturam ǁ8.22.10 Aṣṭaka 6.2.6.5Anuvāka 8.4.28
-
Ṛk 11
यदध्रि॑गावो॒ अध्रि॑गू इ॒दा चि॒दह्नो॑ अ॒श्विना॒ हवा॑महे ।
व॒यं गी॒र्भिर्वि॑प॒न्यवः॑ ॥यद् अध्रिगावो अध्रिगू इदा चिद् अह्नो अश्विना हवामहे |
वयं गीर्भिर् विपन्यवः ||yádádhrigāvo ádhrigū idā́ cidáhno aśvínā hávāmahe ǀ
vayám gīrbhírvipanyávaḥ ǁyad adhrigāvo adhrigū idā cid ahno aśvinā havāmahe |
vayaṃ gīrbhir vipanyavaḥ ||यत् । अध्रि॑ऽगावः । अध्रि॑गू॒ इत्यध्रि॑ऽगू । इ॒दा । चि॒त् । अह्नः॑ । अ॒श्विना॑ । हवा॑महे ।
व॒यम् । गीः॒ऽभिः । वि॒प॒न्यवः॑ ॥यत् । अध्रिऽगावः । अध्रिगू इत्यध्रिऽगू । इदा । चित् । अह्नः । अश्विना । हवामहे ।
वयम् । गीःऽभिः । विपन्यवः ॥yát ǀ ádhri-gāvaḥ ǀ ádhrigū ítyadhri-gū ǀ idā́ ǀ cit ǀ áhnaḥ ǀ aśvínā ǀ hávāmahe ǀ
vayám ǀ gīḥ-bhíḥ ǀ vipanyávaḥ ǁyat ǀ adhri-gāvaḥ ǀ adhrigū ityadhri-gū ǀ idā ǀ cit ǀ ahnaḥ ǀ aśvinā ǀ havāmahe ǀ
vayam ǀ gīḥ-bhiḥ ǀ vipanyavaḥ ǁ8.22.11 Aṣṭaka 6.2.7.1Anuvāka 8.4.29
-
Ṛk 12
ताभि॒रा या॑तं वृष॒णोप॑ मे॒ हवं॑ वि॒श्वप्सुं॑ वि॒श्ववा॑र्यं ।
इ॒षा मंहि॑ष्ठा पुरु॒भूत॑मा नरा॒ याभिः॒ क्रिविं॑ वावृ॒धुस्ताभि॒रा ग॑तं ॥ताभिर् आ यातं वृषणोप मे हवं विश्वप्सुं विश्ववार्यम् |
इषा मंहिष्ठा पुरुभूतमा नरा याभिः क्रिविं वावृधुस् ताभिर् आ गतम् ||tā́bhirā́ yātam vṛṣaṇópa me hávam viśvápsum viśvávāryam ǀ
iṣā́ máṃhiṣṭhā purubhū́tamā narā yā́bhiḥ krívim vāvṛdhústā́bhirā́ gatam ǁtābhir ā yātaṃ vṛṣaṇopa me havaṃ viśvapsuṃ viśvavāryam |
iṣā maṃhiṣṭhā purubhūtamā narā yābhiḥ kriviṃ vāvṛdhus tābhir ā gatam ||ताभिः॑ । आ । या॒त॒म् । वृ॒ष॒णा॒ । उप॑ । मे॒ । हव॑म् । वि॒श्वऽप्सु॑म् । वि॒श्वऽवा॑र्यम् ।
इ॒षा । मंहि॑ष्ठा । पु॒रु॒ऽभूत॑मा । न॒रा॒ । याभिः॑ । क्रिवि॑म् । व॒वृ॒धुः । ताभिः॑ । आ । ग॒त॒म् ॥ताभिः । आ । यातम् । वृषणा । उप । मे । हवम् । विश्वऽप्सुम् । विश्वऽवार्यम् ।
इषा । मंहिष्ठा । पुरुऽभूतमा । नरा । याभिः । क्रिविम् । ववृधुः । ताभिः । आ । गतम् ॥tā́bhiḥ ǀ ā́ ǀ yātam ǀ vṛṣaṇā ǀ úpa ǀ me ǀ hávam ǀ viśvá-psum ǀ viśvá-vāryam ǀ
iṣā́ ǀ máṃhiṣṭhā ǀ puru-bhū́tamā ǀ narā ǀ yā́bhiḥ ǀ krívim ǀ vavṛdhúḥ ǀ tā́bhiḥ ǀ ā́ ǀ gatam ǁtābhiḥ ǀ ā ǀ yātam ǀ vṛṣaṇā ǀ upa ǀ me ǀ havam ǀ viśva-psum ǀ viśva-vāryam ǀ
iṣā ǀ maṃhiṣṭhā ǀ puru-bhūtamā ǀ narā ǀ yābhiḥ ǀ krivim ǀ vavṛdhuḥ ǀ tābhiḥ ǀ ā ǀ gatam ǁ8.22.12 Aṣṭaka 6.2.7.2Anuvāka 8.4.30
-
Ṛk 13
तावि॒दा चि॒दहा॑नां॒ ताव॒श्विना॒ वंद॑मान॒ उप॑ ब्रुवे ।
ता उ॒ नमो॑भिरीमहे ॥ताव् इदा चिद् अहानां ताव् अश्विना वन्दमान उप ब्रुवे |
ता उ नमोभिर् ईमहे ||tā́vidā́ cidáhānām tā́vaśvínā vándamāna úpa bruve ǀ
tā́ u námobhirīmahe ǁtāv idā cid ahānāṃ tāv aśvinā vandamāna upa bruve |
tā u namobhir īmahe ||तौ । इ॒दा । चि॒त् । अहा॑नाम् । तौ । अ॒श्विना॑ । वन्द॑मानः । उप॑ । ब्रु॒वे॒ ।
तौ । ऊं॒ इति॑ । नमः॑ऽभिः । ई॒म॒हे॒ ॥तौ । इदा । चित् । अहानाम् । तौ । अश्विना । वन्दमानः । उप । ब्रुवे ।
तौ । ऊं इति । नमःऽभिः । ईमहे ॥táu ǀ idā́ ǀ cit ǀ áhānām ǀ táu ǀ aśvínā ǀ vándamānaḥ ǀ úpa ǀ bruve ǀ
táu ǀ ūṃ íti ǀ námaḥ-bhiḥ ǀ īmahe ǁtau ǀ idā ǀ cit ǀ ahānām ǀ tau ǀ aśvinā ǀ vandamānaḥ ǀ upa ǀ bruve ǀ
tau ǀ ūṃ iti ǀ namaḥ-bhiḥ ǀ īmahe ǁ8.22.13 Aṣṭaka 6.2.7.3Anuvāka 8.4.31
-
Ṛk 14
ताविद्दो॒षा ता उ॒षसि॑ शु॒भस्पती॒ ता याम॑न्रु॒द्रव॑र्तनी ।
मा नो॒ मर्ता॑य रि॒पवे॑ वाजिनीवसू प॒रो रु॑द्रा॒वति॑ ख्यतं ॥ताव् इद् दोषा ता उषसि शुभस् पती ता यामन् रुद्रवर्तनी |
मा नो मर्ताय रिपवे वाजिनीवसू परो रुद्राव् अति ख्यतम् ||tā́víddoṣā́ tā́ uṣási śubháspátī tā́ yā́manrudrávartanī ǀ
mā́ no mártāya ripáve vājinīvasū paró rudrāváti khyatam ǁtāv id doṣā tā uṣasi śubhas patī tā yāman rudravartanī |
mā no martāya ripave vājinīvasū paro rudrāv ati khyatam ||तौ । इत् । दो॒षा । तौ । उ॒षसि॑ । शु॒भः । पती॒ इति॑ । ता । याम॑न् । रु॒द्रव॑र्तनी॒ इति॑ रु॒द्रऽव॑र्तनी ।
मा । नः॒ । मर्ता॑य । रि॒पवे॑ । वा॒जि॒नी॒व॒सू॒ इति॑ वाजिनीऽवसू । प॒रः । रु॒द्रौ॒ । अति॑ । ख्य॒त॒म् ॥तौ । इत् । दोषा । तौ । उषसि । शुभः । पती इति । ता । यामन् । रुद्रवर्तनी इति रुद्रऽवर्तनी ।
मा । नः । मर्ताय । रिपवे । वाजिनीवसू इति वाजिनीऽवसू । परः । रुद्रौ । अति । ख्यतम् ॥táu ǀ ít ǀ doṣā́ ǀ táu ǀ uṣási ǀ śubháḥ ǀ pátī íti ǀ tā́ ǀ yā́man ǀ rudrávartanī íti rudrá-vartanī ǀ
mā́ ǀ naḥ ǀ mártāya ǀ ripáve ǀ vājinīvasū íti vājinī-vasū ǀ paráḥ ǀ rudrau ǀ áti ǀ khyatam ǁtau ǀ it ǀ doṣā ǀ tau ǀ uṣasi ǀ śubhaḥ ǀ patī iti ǀ tā ǀ yāman ǀ rudravartanī iti rudra-vartanī ǀ
mā ǀ naḥ ǀ martāya ǀ ripave ǀ vājinīvasū iti vājinī-vasū ǀ paraḥ ǀ rudrau ǀ ati ǀ khyatam ǁ8.22.14 Aṣṭaka 6.2.7.4Anuvāka 8.4.32
-
Ṛk 15
आ सुग्म्या॑य॒ सुग्म्यं॑ प्रा॒ता रथे॑ना॒श्विना॑ वा स॒क्षणी॑ ।
हु॒वे पि॒तेव॒ सोभ॑री ॥आ सुग्म्याय सुग्म्यम् प्राता रथेनाश्विना वा सक्षणी |
हुवे पितेव सोभरी ||ā́ súgmyāya súgmyam prātā́ ráthenāśvínā vā sakṣáṇī ǀ
huvé pitéva sóbharī ǁā sugmyāya sugmyam prātā rathenāśvinā vā sakṣaṇī |
huve piteva sobharī ||आ । सुग्म्या॑य । सुग्म्य॑म् । प्रा॒तरिति॑ । रथे॑न । अ॒श्विना॑ । वा॒ । स॒क्षणी॒ इति॑ ।
हु॒वे । पि॒ताऽइ॑व । सोभ॑री ॥आ । सुग्म्याय । सुग्म्यम् । प्रातरिति । रथेन । अश्विना । वा । सक्षणी इति ।
हुवे । पिताऽइव । सोभरी ॥ā́ ǀ súgmyāya ǀ súgmyam ǀ prātáríti ǀ ráthena ǀ aśvínā ǀ vā ǀ sakṣáṇī íti ǀ
huvé ǀ pitā́-iva ǀ sóbharī ǁā ǀ sugmyāya ǀ sugmyam ǀ prātariti ǀ rathena ǀ aśvinā ǀ vā ǀ sakṣaṇī iti ǀ
huve ǀ pitā-iva ǀ sobharī ǁ8.22.15 Aṣṭaka 6.2.7.5Anuvāka 8.4.33
-
Ṛk 16
मनो॑जवसा वृषणा मदच्युता मक्षुंग॒माभि॑रू॒तिभिः॑ ।
आ॒रात्ता॑च्चिद्भूतम॒स्मे अव॑से पू॒र्वीभिः॑ पुरुभोजसा ॥मनोजवसा वृषणा मदच्युता मक्षुङ्गमाभिर् ऊतिभिः |
आरात्ताच् चिद् भूतम् अस्मे अवसे पूर्वीभिः पुरुभोजसा ||mánojavasā vṛṣaṇā madacyutā makṣuṃgamā́bhirūtíbhiḥ ǀ
ārā́ttāccidbhūtamasmé ávase pūrvī́bhiḥ purubhojasā ǁmanojavasā vṛṣaṇā madacyutā makṣuṅgamābhir ūtibhiḥ |
ārāttāc cid bhūtam asme avase pūrvībhiḥ purubhojasā ||मनः॑ऽजवसा । वृ॒ष॒णा॒ । म॒द॒ऽच्यु॒ता॒ । म॒क्षु॒म्ऽग॒माभिः॑ । ऊ॒तिऽभिः॑ ।
आ॒रात्ता॑त् । चि॒त् । भू॒त॒म् । अ॒स्मे इति॑ । अव॑से । पू॒र्वीभिः॑ । पु॒रु॒ऽभो॒ज॒सा॒ ॥मनःऽजवसा । वृषणा । मदऽच्युता । मक्षुम्ऽगमाभिः । ऊतिऽभिः ।
आरात्तात् । चित् । भूतम् । अस्मे इति । अवसे । पूर्वीभिः । पुरुऽभोजसा ॥mánaḥ-javasā ǀ vṛṣaṇā ǀ mada-cyutā ǀ makṣum-gamā́bhiḥ ǀ ūtí-bhiḥ ǀ
ārā́ttāt ǀ cit ǀ bhūtam ǀ asmé íti ǀ ávase ǀ pūrvī́bhiḥ ǀ puru-bhojasā ǁmanaḥ-javasā ǀ vṛṣaṇā ǀ mada-cyutā ǀ makṣum-gamābhiḥ ǀ ūti-bhiḥ ǀ
ārāttāt ǀ cit ǀ bhūtam ǀ asme iti ǀ avase ǀ pūrvībhiḥ ǀ puru-bhojasā ǁ8.22.16 Aṣṭaka 6.2.8.1Anuvāka 8.4.34
-
Ṛk 17
आ नो॒ अश्वा॑वदश्विना व॒र्तिर्या॑सिष्टं मधुपातमा नरा ।
गोम॑द्दस्रा॒ हिर॑ण्यवत् ॥आ नो अश्वावद् अश्विना वर्तिर् यासिष्टम् मधुपातमा नरा |
गोमद् दस्रा हिरण्यवत् ||ā́ no áśvāvadaśvinā vartíryāsiṣṭam madhupātamā narā ǀ
gómaddasrā híraṇyavat ǁā no aśvāvad aśvinā vartir yāsiṣṭam madhupātamā narā |
gomad dasrā hiraṇyavat ||आ । नः॒ । अश्व॑ऽवत् । अ॒श्वि॒ना॒ । व॒र्तिः । या॒सि॒ष्ट॒म् । म॒धु॒ऽपा॒त॒मा॒ । न॒रा॒ ।
गोऽम॑त् । द॒स्रा॒ । हिर॑ण्यऽवत् ॥आ । नः । अश्वऽवत् । अश्विना । वर्तिः । यासिष्टम् । मधुऽपातमा । नरा ।
गोऽमत् । दस्रा । हिरण्यऽवत् ॥ā́ ǀ naḥ ǀ áśva-vat ǀ aśvinā ǀ vartíḥ ǀ yāsiṣṭam ǀ madhu-pātamā ǀ narā ǀ
gó-mat ǀ dasrā ǀ híraṇya-vat ǁā ǀ naḥ ǀ aśva-vat ǀ aśvinā ǀ vartiḥ ǀ yāsiṣṭam ǀ madhu-pātamā ǀ narā ǀ
go-mat ǀ dasrā ǀ hiraṇya-vat ǁ8.22.17 Aṣṭaka 6.2.8.2Anuvāka 8.4.35
-
Ṛk 18
सु॒प्रा॒व॒र्गं सु॒वीर्यं॑ सु॒ष्ठु वार्य॒मना॑धृष्टं रक्ष॒स्विना॑ ।
अ॒स्मिन्ना वा॑मा॒याने॑ वाजिनीवसू॒ विश्वा॑ वा॒मानि॑ धीमहि ॥सुप्रावर्गं सुवीर्यं सुष्ठु वार्यम् अनाधृष्टं रक्षस्विना |
अस्मिन्न् आ वाम् आयाने वाजिनीवसू विश्वा वामानि धीमहि ||suprāvargám suvī́ryam suṣṭhú vā́ryamánādhṛṣṭam rakṣasvínā ǀ
asmínnā́ vāmāyā́ne vājinīvasū víśvā vāmā́ni dhīmahi ǁsuprāvargaṃ suvīryaṃ suṣṭhu vāryam anādhṛṣṭaṃ rakṣasvinā |
asminn ā vām āyāne vājinīvasū viśvā vāmāni dhīmahi ||सु॒ऽप्रा॒व॒र्गम् । सु॒ऽवीर्य॑म् । सु॒ष्ठु । वार्य॑म् । अना॑धृष्टम् । र॒क्ष॒स्विना॑ ।
अ॒स्मिन् । आ । वा॒म् । आ॒ऽयाने॑ । वा॒जि॒नी॒व॒सू॒ इति॑ वाजिनीऽवसू । विश्वा॑ । वा॒मानि॑ । धी॒म॒हि॒ ॥सुऽप्रावर्गम् । सुऽवीर्यम् । सुष्ठु । वार्यम् । अनाधृष्टम् । रक्षस्विना ।
अस्मिन् । आ । वाम् । आऽयाने । वाजिनीवसू इति वाजिनीऽवसू । विश्वा । वामानि । धीमहि ॥su-prāvargám ǀ su-vī́ryam ǀ suṣṭhú ǀ vā́ryam ǀ ánādhṛṣṭam ǀ rakṣasvínā ǀ
asmín ǀ ā́ ǀ vām ǀ ā-yā́ne ǀ vājinīvasū íti vājinī-vasū ǀ víśvā ǀ vāmā́ni ǀ dhīmahi ǁsu-prāvargam ǀ su-vīryam ǀ suṣṭhu ǀ vāryam ǀ anādhṛṣṭam ǀ rakṣasvinā ǀ
asmin ǀ ā ǀ vām ǀ ā-yāne ǀ vājinīvasū iti vājinī-vasū ǀ viśvā ǀ vāmāni ǀ dhīmahi ǁ8.22.18 Aṣṭaka 6.2.8.3Anuvāka 8.4.36
Text, recitation and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.