Devatā देवता

Soma Pavamāna

Ṛṣi ऋषि

Uśanas Kāvya

Chandas छन्दस्

Triṣṭubh

1. Ṛk 1

   अ॒यं सोम॑ इंद्र॒ तुभ्यं॑ सुन्वे॒ तुभ्यं॑ पवते॒ त्वम॑स्य पाहि ।
   त्वं ह॒ यं च॑कृ॒षे त्वं व॑वृ॒ष इंदुं॒ मदा॑य॒ युज्या॑य॒ सोमं॑ ॥

   अयं सोम इन्द्र तुभ्यं सुन्वे तुभ्यम् पवते त्वम् अस्य पाहि |
   त्वं ह यं चकृषे त्वं ववृष इन्दुम् मदाय युज्याय सोमम् ||

   ayám sóma indra túbhyam sunve túbhyam pavate tvámasya pāhi ǀ
   tvám ha yám cakṛṣé tvám vavṛṣá índum mádāya yújyāya sómam ǁ

   ayaṃ soma indra tubhyaṃ sunve tubhyam pavate tvam asya pāhi |
   tvaṃ ha yaṃ cakṛṣe tvaṃ vavṛṣa indum madāya yujyāya somam ||

   अ॒यम् । सोमः॑ । इ॒न्द्र॒ । तुभ्य॑म् । सु॒न्वे॒ । तुभ्य॑म् । प॒व॒ते॒ । त्वम् । अ॒स्य॒ । पा॒हि॒ ।
   त्वम् । ह॒ । यम् । च॒कृ॒षे । त्वम् । व॒वृ॒षे । इन्दु॑म् । मदा॑य । युज्या॑य । सोम॑म् ॥

   अयम् । सोमः । इन्द्र । तुभ्यम् । सुन्वे । तुभ्यम् । पवते । त्वम् । अस्य । पाहि ।
   त्वम् । ह । यम् । चकृषे । त्वम् । ववृषे । इन्दुम् । मदाय । युज्याय । सोमम् ॥

   ayám ǀ sómaḥ ǀ indra ǀ túbhyam ǀ sunve ǀ túbhyam ǀ pavate ǀ tvám ǀ asya ǀ pāhi ǀ
   tvám ǀ ha ǀ yám ǀ cakṛṣé ǀ tvám ǀ vavṛṣé ǀ índum ǀ mádāya ǀ yújyāya ǀ sómam ǁ

   ayam ǀ somaḥ ǀ indra ǀ tubhyam ǀ sunve ǀ tubhyam ǀ pavate ǀ tvam ǀ asya ǀ pāhi ǀ
   tvam ǀ ha ǀ yam ǀ cakṛṣe ǀ tvam ǀ vavṛṣe ǀ indum ǀ madāya ǀ yujyāya ǀ somam ǁ

   9.88.1 Aṣṭaka 7.3.24.1Anuvāka 9.5.58Interpretations

2. Ṛk 2

   स ईं॒ रथो॒ न भु॑रि॒षाळ॑योजि म॒हः पु॒रूणि॑ सा॒तये॒ वसू॑नि ।
   आदीं॒ विश्वा॑ नहु॒ष्या॑णि जा॒ता स्व॑र्षाता॒ वन॑ ऊ॒र्ध्वा न॑वंत ॥

   स ईं रथो न भुरिषाऌ अयोजि महः पुरूणि सातये वसूनि |
   आद् ईं विश्वा नहुष्याणि जाता स्वर्षाता वन ऊर्ध्वा नवन्त ||

   sá īm rátho ná bhuriṣā́ḷayoji maháḥ purū́ṇi sātáye vásūni ǀ
   ā́dīm víśvā nahuṣyā́ṇi jātā́ svárṣātā vána ūrdhvā́ navanta ǁ

   sa īṃ ratho na bhuriṣāḷ ayoji mahaḥ purūṇi sātaye vasūni |
   ād īṃ viśvā nahuṣyāṇi jātā svarṣātā vana ūrdhvā navanta ||

   सः । ई॒मिति॑ । रथः॑ । न । भु॒रि॒षाट् । अ॒यो॒जि॒ । म॒हः । पु॒रूणि॑ । सा॒तये॑ । वसू॑नि ।
   आत् । ई॒मिति॑ । विश्वा॑ । न॒हु॒ष्या॑णि । जा॒ता । स्वः॑ऽसाता । वने॑ । ऊ॒र्ध्वा । न॒व॒न्त॒ ॥

   सः । ईमिति । रथः । न । भुरिषाट् । अयोजि । महः । पुरूणि । सातये । वसूनि ।
   आत् । ईमिति । विश्वा । नहुष्याणि । जाता । स्वःऽसाता । वने । ऊर्ध्वा । नवन्त ॥

   sáḥ ǀ īmíti ǀ ráthaḥ ǀ ná ǀ bhuriṣā́ṭ ǀ ayoji ǀ maháḥ ǀ purū́ṇi ǀ sātáye ǀ vásūni ǀ
   ā́t ǀ īmíti ǀ víśvā ǀ nahuṣyā́ṇi ǀ jātā́ ǀ sváḥ-sātā ǀ váne ǀ ūrdhvā́ ǀ navanta ǁ

   saḥ ǀ īmiti ǀ rathaḥ ǀ na ǀ bhuriṣāṭ ǀ ayoji ǀ mahaḥ ǀ purūṇi ǀ sātaye ǀ vasūni ǀ
   āt ǀ īmiti ǀ viśvā ǀ nahuṣyāṇi ǀ jātā ǀ svaḥ-sātā ǀ vane ǀ ūrdhvā ǀ navanta ǁ

   9.88.2 Aṣṭaka 7.3.24.2Anuvāka 9.5.59Interpretations

3. Ṛk 3

   वा॒युर्न यो नि॒युत्वाँ॑ इ॒ष्टया॑मा॒ नास॑त्येव॒ हव॒ आ शंभ॑विष्ठः ।
   वि॒श्ववा॑रो द्रविणो॒दा इ॑व॒ त्मन्पू॒षेव॑ धी॒जव॑नोऽसि सोम ॥

   वायुर् न यो नियुत्वां इष्टयामा नासत्येव हव आ शम्भविष्ठः |
   विश्ववारो द्रविणोदा इव त्मन् पूषेव धीजवनो ऽसि सोम ||

   vāyúrná yó niyútvām̐ iṣṭáyāmā nā́satyeva háva ā́ śámbhaviṣṭhaḥ ǀ
   viśvávāro draviṇodā́ iva tmánpūṣéva dhījávano’si soma ǁ

   vāyur na yo niyutvāṃ iṣṭayāmā nāsatyeva hava ā śambhaviṣṭhaḥ |
   viśvavāro draviṇodā iva tman pūṣeva dhījavano 'si soma ||

   वा॒युः । न । यः । नि॒युत्वा॑न् । इ॒ष्टऽया॑मा । नास॑त्याऽइव । हवे॑ । आ । शम्ऽभ॑विष्ठः ।
   वि॒श्वऽवा॑रः । द्र॒वि॒णो॒दाःऽइ॑व । त्मन् । पू॒षाऽइ॑व । धी॒ऽजव॑नः । अ॒सि॒ । सो॒म॒ ॥

   वायुः । न । यः । नियुत्वान् । इष्टऽयामा । नासत्याऽइव । हवे । आ । शम्ऽभविष्ठः ।
   विश्वऽवारः । द्रविणोदाःऽइव । त्मन् । पूषाऽइव । धीऽजवनः । असि । सोम ॥

   vāyúḥ ǀ ná ǀ yáḥ ǀ niyútvān ǀ iṣṭá-yāmā ǀ nā́satyā-iva ǀ háve ǀ ā́ ǀ śám-bhaviṣṭhaḥ ǀ
   viśvá-vāraḥ ǀ draviṇodā́ḥ-iva ǀ tmán ǀ pūṣā́-iva ǀ dhī-jávanaḥ ǀ asi ǀ soma ǁ

   vāyuḥ ǀ na ǀ yaḥ ǀ niyutvān ǀ iṣṭa-yāmā ǀ nāsatyā-iva ǀ have ǀ ā ǀ śam-bhaviṣṭhaḥ ǀ
   viśva-vāraḥ ǀ draviṇodāḥ-iva ǀ tman ǀ pūṣā-iva ǀ dhī-javanaḥ ǀ asi ǀ soma ǁ

   9.88.3 Aṣṭaka 7.3.24.3Anuvāka 9.5.60Interpretations

4. Ṛk 4

   इंद्रो॒ न यो म॒हा कर्मा॑णि॒ चक्रि॑र्हं॒ता वृ॒त्राणा॑मसि सोम पू॒र्भित् ।
   पै॒द्वो न हि त्वमहि॑नाम्नां हं॒ता विश्व॑स्यासि सोम॒ दस्योः॑ ॥

   इन्द्रो न यो महा कर्माणि चक्रिर् हन्ता वृत्राणाम् असि सोम पूर्भित् |
   पैद्वो न हि त्वम् अहिनाम्नां हन्ता विश्वस्यासि सोम दस्योः ||

   índro ná yó mahā́ kármāṇi cákrirhantā́ vṛtrā́ṇāmasi soma pūrbhít ǀ
   paidvó ná hí tvámáhināmnām hantā́ víśvasyāsi soma dásyoḥ ǁ

   indro na yo mahā karmāṇi cakrir hantā vṛtrāṇām asi soma pūrbhit |
   paidvo na hi tvam ahināmnāṃ hantā viśvasyāsi soma dasyoḥ ||

   इन्द्रः॑ । न । यः । म॒हा । कर्मा॑णि । चक्रिः॑ । ह॒न्ता । वृ॒त्राणा॑म् । अ॒सि॒ । सो॒म॒ । पूः॒ऽभित् ।
   पै॒द्वः । न । हि । त्वम् । अहि॑ऽनाम्नाम् । ह॒न्ता । विश्व॑स्य । अ॒सि॒ । सो॒म॒ । दस्योः॑ ॥

   इन्द्रः । न । यः । महा । कर्माणि । चक्रिः । हन्ता । वृत्राणाम् । असि । सोम । पूःऽभित् ।
   पैद्वः । न । हि । त्वम् । अहिऽनाम्नाम् । हन्ता । विश्वस्य । असि । सोम । दस्योः ॥

   índraḥ ǀ ná ǀ yáḥ ǀ mahā́ ǀ kármāṇi ǀ cákriḥ ǀ hantā́ ǀ vṛtrā́ṇām ǀ asi ǀ soma ǀ pūḥ-bhít ǀ
   paidváḥ ǀ ná ǀ hí ǀ tvám ǀ áhi-nāmnām ǀ hantā́ ǀ víśvasya ǀ asi ǀ soma ǀ dásyoḥ ǁ

   indraḥ ǀ na ǀ yaḥ ǀ mahā ǀ karmāṇi ǀ cakriḥ ǀ hantā ǀ vṛtrāṇām ǀ asi ǀ soma ǀ pūḥ-bhit ǀ
   paidvaḥ ǀ na ǀ hi ǀ tvam ǀ ahi-nāmnām ǀ hantā ǀ viśvasya ǀ asi ǀ soma ǀ dasyoḥ ǁ

   9.88.4 Aṣṭaka 7.3.24.4Anuvāka 9.5.61Interpretations

5. Ṛk 5

   अ॒ग्निर्न यो वन॒ आ सृ॒ज्यमा॑नो॒ वृथा॒ पाजां॑सि कृणुते न॒दीषु॑ ।
   जनो॒ न युध्वा॑ मह॒त उ॑प॒ब्दिरिय॑र्ति॒ सोमः॒ पव॑मान ऊ॒र्मिं ॥

   अग्निर् न यो वन आ सृज्यमानो वृथा पाजांसि कृणुते नदीषु |
   जनो न युध्वा महत उपब्दिर् इयर्ति सोमः पवमान ऊर्मिम् ||

   agnírná yó vána ā́ sṛjyámāno vṛ́thā pā́jāṃsi kṛṇute nadī́ṣu ǀ
   jáno ná yúdhvā mahatá upabdíríyarti sómaḥ pávamāna ūrmím ǁ

   agnir na yo vana ā sṛjyamāno vṛthā pājāṃsi kṛṇute nadīṣu |
   jano na yudhvā mahata upabdir iyarti somaḥ pavamāna ūrmim ||

   अ॒ग्निः । न । यः । वने॑ । आ । सृ॒ज्यमा॑नः । वृथा॑ । पाजां॑सि । कृ॒णु॒ते॒ । न॒दीषु॑ ।
   जनः॑ । न । युध्वा॑ । म॒ह॒तः । उ॒प॒ब्दिः । इय॑र्ति । सोमः॑ । पव॑मानः । ऊ॒र्मिम् ॥

   अग्निः । न । यः । वने । आ । सृज्यमानः । वृथा । पाजांसि । कृणुते । नदीषु ।
   जनः । न । युध्वा । महतः । उपब्दिः । इयर्ति । सोमः । पवमानः । ऊर्मिम् ॥

   agníḥ ǀ ná ǀ yáḥ ǀ váne ǀ ā́ ǀ sṛjyámānaḥ ǀ vṛ́thā ǀ pā́jāṃsi ǀ kṛṇute ǀ nadī́ṣu ǀ
   jánaḥ ǀ ná ǀ yúdhvā ǀ mahatáḥ ǀ upabdíḥ ǀ íyarti ǀ sómaḥ ǀ pávamānaḥ ǀ ūrmím ǁ

   agniḥ ǀ na ǀ yaḥ ǀ vane ǀ ā ǀ sṛjyamānaḥ ǀ vṛthā ǀ pājāṃsi ǀ kṛṇute ǀ nadīṣu ǀ
   janaḥ ǀ na ǀ yudhvā ǀ mahataḥ ǀ upabdiḥ ǀ iyarti ǀ somaḥ ǀ pavamānaḥ ǀ ūrmim ǁ

   9.88.5 Aṣṭaka 7.3.24.5Anuvāka 9.5.62Interpretations

6. Ṛk 6

   ए॒ते सोमा॒ अति॒ वारा॒ण्यव्या॑ दि॒व्या न कोशा॑सो अ॒भ्रव॑र्षाः ।
   वृथा॑ समु॒द्रं सिंध॑वो॒ न नीचीः॑ सु॒तासो॑ अ॒भि क॒लशाँ॑ असृग्रन् ॥

   एते सोमा अति वाराण्य् अव्या दिव्या न कोशासो अभ्रवर्षाः |
   वृथा समुद्रं सिन्धवो न नीचीः सुतासो अभि कलशां असृग्रन् ||

   eté sómā áti vā́rāṇyávyā divyā́ ná kóśāso abhrávarṣāḥ ǀ
   vṛ́thā samudrám síndhavo ná nī́cīḥ sutā́so abhí kaláśām̐ asṛgran ǁ

   ete somā ati vārāṇy avyā divyā na kośāso abhravarṣāḥ |
   vṛthā samudraṃ sindhavo na nīcīḥ sutāso abhi kalaśāṃ asṛgran ||

   ए॒ते । सोमाः॑ । अति॑ । वारा॑णि । अव्या॑ । दि॒व्या । न । कोशा॑सः । अ॒भ्रऽव॑र्षाः ।
   वृथा॑ । स॒मु॒द्रम् । सिन्ध॑वः । न । नीचीः॑ । सु॒तासः॑ । अ॒भि । क॒लशा॑न् । अ॒सृ॒ग्र॒न् ॥

   एते । सोमाः । अति । वाराणि । अव्या । दिव्या । न । कोशासः । अभ्रऽवर्षाः ।
   वृथा । समुद्रम् । सिन्धवः । न । नीचीः । सुतासः । अभि । कलशान् । असृग्रन् ॥

   eté ǀ sómāḥ ǀ áti ǀ vā́rāṇi ǀ ávyā ǀ divyā́ ǀ ná ǀ kóśāsaḥ ǀ abhrá-varṣāḥ ǀ
   vṛ́thā ǀ samudrám ǀ síndhavaḥ ǀ ná ǀ nī́cīḥ ǀ sutā́saḥ ǀ abhí ǀ kaláśān ǀ asṛgran ǁ

   ete ǀ somāḥ ǀ ati ǀ vārāṇi ǀ avyā ǀ divyā ǀ na ǀ kośāsaḥ ǀ abhra-varṣāḥ ǀ
   vṛthā ǀ samudram ǀ sindhavaḥ ǀ na ǀ nīcīḥ ǀ sutāsaḥ ǀ abhi ǀ kalaśān ǀ asṛgran ǁ

   9.88.6 Aṣṭaka 7.3.24.6Anuvāka 9.5.63Interpretations

7. Ṛk 7

   शु॒ष्मी शर्धो॒ न मारु॑तं पव॒स्वान॑भिशस्ता दि॒व्या यथा॒ विट् ।
   आपो॒ न म॒क्षू सु॑म॒तिर्भ॑वा नः स॒हस्रा॑प्साः पृतना॒षाण्न य॒ज्ञः ॥

   शुष्मी शर्धो न मारुतम् पवस्वानभिशस्ता दिव्या यथा विट् |
   आपो न मक्षू सुमतिर् भवा नः सहस्राप्साः पृतनाषाण् न यज्ञः ||

   śuṣmī́ śárdho ná mā́rutam pavasvā́nabhiśastā divyā́ yáthā víṭ ǀ
   ā́po ná makṣū́ sumatírbhavā naḥ sahásrāpsāḥ pṛtanāṣā́ṇná yajñáḥ ǁ

   śuṣmī śardho na mārutam pavasvānabhiśastā divyā yathā viṭ |
   āpo na makṣū sumatir bhavā naḥ sahasrāpsāḥ pṛtanāṣāṇ na yajñaḥ ||

   शु॒ष्मी । शर्धः॑ । न । मारु॑तम् । प॒व॒स्व॒ । अन॑भिऽशस्ता । दि॒व्या । यथा॑ । विट् ।
   आपः॑ । न । म॒क्षु । सु॒ऽम॒तिः । भ॒व॒ । नः॒ । स॒हस्र॑ऽअप्साः । पृ॒त॒ना॒षाट् । न । य॒ज्ञः ॥

   शुष्मी । शर्धः । न । मारुतम् । पवस्व । अनभिऽशस्ता । दिव्या । यथा । विट् ।
   आपः । न । मक्षु । सुऽमतिः । भव । नः । सहस्रऽअप्साः । पृतनाषाट् । न । यज्ञः ॥

   śuṣmī́ ǀ śárdhaḥ ǀ ná ǀ mā́rutam ǀ pavasva ǀ ánabhi-śastā ǀ divyā́ ǀ yáthā ǀ víṭ ǀ
   ā́paḥ ǀ ná ǀ makṣú ǀ su-matíḥ ǀ bhava ǀ naḥ ǀ sahásra-apsāḥ ǀ pṛtanāṣā́ṭ ǀ ná ǀ yajñáḥ ǁ

   śuṣmī ǀ śardhaḥ ǀ na ǀ mārutam ǀ pavasva ǀ anabhi-śastā ǀ divyā ǀ yathā ǀ viṭ ǀ
   āpaḥ ǀ na ǀ makṣu ǀ su-matiḥ ǀ bhava ǀ naḥ ǀ sahasra-apsāḥ ǀ pṛtanāṣāṭ ǀ na ǀ yajñaḥ ǁ

   9.88.7 Aṣṭaka 7.3.24.7Anuvāka 9.5.64Interpretations

8. Ṛk 8

   राज्ञो॒ नु ते॒ वरु॑णस्य व्र॒तानि॑ बृ॒हद्ग॑भी॒रं तव॑ सोम॒ धाम॑ ।
   शुचि॒ष्ट्वम॑सि प्रि॒यो न मि॒त्रो द॒क्षाय्यो॑ अर्य॒मेवा॑सि सोम ॥

   राज्ञो नु ते वरुणस्य व्रतानि बृहद् गभीरं तव सोम धाम |
   शुचिष् ट्वम् असि प्रियो न मित्रो दक्षाय्यो अर्यमेवासि सोम ||

   rā́jño nú te váruṇasya vratā́ni bṛhádgabhīrám táva soma dhā́ma ǀ
   śúciṣṭvámasi priyó ná mitró dakṣā́yyo aryamévāsi soma ǁ

   rājño nu te varuṇasya vratāni bṛhad gabhīraṃ tava soma dhāma |
   śuciṣ ṭvam asi priyo na mitro dakṣāyyo aryamevāsi soma ||

   राज्ञः॑ । नु । ते॒ । वरु॑णस्य । व्र॒तानि॑ । बृ॒हत् । ग॒भी॒रम् । तव॑ । सो॒म॒ । धाम॑ ।
   शुचिः॑ । त्वम् । अ॒सि॒ । प्रि॒यः । न । मि॒त्रः । द॒क्षाय्यः॑ । अ॒र्य॒माऽइ॑व । अ॒सि॒ । सो॒म॒ ॥

   राज्ञः । नु । ते । वरुणस्य । व्रतानि । बृहत् । गभीरम् । तव । सोम । धाम ।
   शुचिः । त्वम् । असि । प्रियः । न । मित्रः । दक्षाय्यः । अर्यमाऽइव । असि । सोम ॥

   rā́jñaḥ ǀ nú ǀ te ǀ váruṇasya ǀ vratā́ni ǀ bṛhát ǀ gabhīrám ǀ táva ǀ soma ǀ dhā́ma ǀ
   śúciḥ ǀ tvám ǀ asi ǀ priyáḥ ǀ ná ǀ mitráḥ ǀ dakṣā́yyaḥ ǀ aryamā́-iva ǀ asi ǀ soma ǁ

   rājñaḥ ǀ nu ǀ te ǀ varuṇasya ǀ vratāni ǀ bṛhat ǀ gabhīram ǀ tava ǀ soma ǀ dhāma ǀ
   śuciḥ ǀ tvam ǀ asi ǀ priyaḥ ǀ na ǀ mitraḥ ǀ dakṣāyyaḥ ǀ aryamā-iva ǀ asi ǀ soma ǁ

   9.88.8 Aṣṭaka 7.3.24.8Anuvāka 9.5.65Interpretations

Text, recitation and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.