Devatā देवता

Hymn Āprī

Ṛṣi ऋषि

Asita Kāśyapa Or Devala Kāśyapa

Chandas छन्दस्

Gāyatrī, Anuṣṭubh

1. Ṛk 1

   समि॑द्धो वि॒श्वत॒स्पतिः॒ पव॑मानो॒ वि रा॑जति ।
   प्री॒णन्वृषा॒ कनि॑क्रदत् ॥

   समिद्धो विश्वतस् पतिः पवमानो वि राजति |
   प्रीणन् वृषा कनिक्रदत् ||

   sámiddho viśvátaspátiḥ pávamāno ví rājati ǀ
   prīṇánvṛ́ṣā kánikradat ǁ

   samiddho viśvatas patiḥ pavamāno vi rājati |
   prīṇan vṛṣā kanikradat ||

   सम्ऽइ॑द्धः । वि॒श्वतः॑ । पतिः॑ । पव॑मानः । वि । रा॒ज॒ति॒ ।
   प्री॒णन् । वृषा॑ । कनि॑क्रदत् ॥

   सम्ऽइद्धः । विश्वतः । पतिः । पवमानः । वि । राजति ।
   प्रीणन् । वृषा । कनिक्रदत् ॥

   sám-iddhaḥ ǀ viśvátaḥ ǀ pátiḥ ǀ pávamānaḥ ǀ ví ǀ rājati ǀ
   prīṇán ǀ vṛ́ṣā ǀ kánikradat ǁ

   sam-iddhaḥ ǀ viśvataḥ ǀ patiḥ ǀ pavamānaḥ ǀ vi ǀ rājati ǀ
   prīṇan ǀ vṛṣā ǀ kanikradat ǁ

   9.5.1 Aṣṭaka 6.7.24.1Anuvāka 9.1.41Interpretations

2. Ṛk 2

   तनू॒नपा॒त्पव॑मानः॒ शृंगे॒ शिशा॑नो अर्षति ।
   अं॒तरि॑क्षेण॒ रार॑जत् ॥

   तनूनपात् पवमानः शृङ्गे शिशानो अर्षति |
   अन्तरिक्षेण रारजत् ||

   tánūnápātpávamānaḥ śṛ́ṅge śíśāno arṣati ǀ
   antárikṣeṇa rā́rajat ǁ

   tanūnapāt pavamānaḥ śṛṅge śiśāno arṣati |
   antarikṣeṇa rārajat ||

   तनू॒३॒॑ऽनपा॑त् । पव॑मानः । शृङ्गे॒ इति॑ । शिशा॑नः । अ॒र्ष॒ति॒ ।
   अ॒न्तरि॑क्षेण । रार॑जत् ॥

   तनूऽनपात् । पवमानः । शृङ्गे इति । शिशानः । अर्षति ।
   अन्तरिक्षेण । रारजत् ॥

   tanū́-nápāt ǀ pávamānaḥ ǀ śṛ́ṅge íti ǀ śíśānaḥ ǀ arṣati ǀ
   antárikṣeṇa ǀ rā́rajat ǁ

   tanū-napāt ǀ pavamānaḥ ǀ śṛṅge iti ǀ śiśānaḥ ǀ arṣati ǀ
   antarikṣeṇa ǀ rārajat ǁ

   9.5.2 Aṣṭaka 6.7.24.2Anuvāka 9.1.42Interpretations

3. Ṛk 3

   ई॒ळेन्यः॒ पव॑मानो र॒यिर्वि रा॑जति द्यु॒मान् ।
   मधो॒र्धारा॑भि॒रोज॑सा ॥

   ईळेन्यः पवमानो रयिर् वि राजति द्युमान् |
   मधोर् धाराभिर् ओजसा ||

   īḷényaḥ pávamāno rayírví rājati dyumā́n ǀ
   mádhordhā́rābhirójasā ǁ

   īḷenyaḥ pavamāno rayir vi rājati dyumān |
   madhor dhārābhir ojasā ||

   ई॒ळेन्यः॑ । पव॑मानः । र॒यिः । वि । रा॒ज॒ति॒ । द्यु॒ऽमान् ।
   मधोः॑ । धारा॑भिः । ओज॑सा ॥

   ईळेन्यः । पवमानः । रयिः । वि । राजति । द्युऽमान् ।
   मधोः । धाराभिः । ओजसा ॥

   īḷényaḥ ǀ pávamānaḥ ǀ rayíḥ ǀ ví ǀ rājati ǀ dyu-mā́n ǀ
   mádhoḥ ǀ dhā́rābhiḥ ǀ ójasā ǁ

   īḷenyaḥ ǀ pavamānaḥ ǀ rayiḥ ǀ vi ǀ rājati ǀ dyu-mān ǀ
   madhoḥ ǀ dhārābhiḥ ǀ ojasā ǁ

   9.5.3 Aṣṭaka 6.7.24.3Anuvāka 9.1.43Interpretations

4. Ṛk 4

   ब॒र्हिः प्रा॒चीन॒मोज॑सा॒ पव॑मानः स्तृ॒णन्हरिः॑ ।
   दे॒वेषु॑ दे॒व ई॑यते ॥

   बर्हिः प्राचीनम् ओजसा पवमान स्तृणन् हरिः |
   देवेषु देव ईयते ||

   barhíḥ prācī́namójasā pávamānaḥ stṛṇánháriḥ ǀ
   devéṣu devá īyate ǁ

   barhiḥ prācīnam ojasā pavamāna stṛṇan hariḥ |
   deveṣu deva īyate ||

   ब॒र्हिः । प्रा॒चीन॑म् । ओज॑सा । पव॑मानः । स्तृ॒णन् । हरिः॑ ।
   दे॒वेषु॑ । दे॒वः । ई॒य॒ते॒ ॥

   बर्हिः । प्राचीनम् । ओजसा । पवमानः । स्तृणन् । हरिः ।
   देवेषु । देवः । ईयते ॥

   barhíḥ ǀ prācī́nam ǀ ójasā ǀ pávamānaḥ ǀ stṛṇán ǀ háriḥ ǀ
   devéṣu ǀ deváḥ ǀ īyate ǁ

   barhiḥ ǀ prācīnam ǀ ojasā ǀ pavamānaḥ ǀ stṛṇan ǀ hariḥ ǀ
   deveṣu ǀ devaḥ ǀ īyate ǁ

   9.5.4 Aṣṭaka 6.7.24.4Anuvāka 9.1.44Interpretations

5. Ṛk 5

   उदातै॑र्जिहते बृ॒हद्द्वारो॑ दे॒वीर्हि॑र॒ण्ययीः॑ ।
   पव॑मानेन॒ सुष्टु॑ताः ॥

   उद् आतैर् जिहते बृहद् द्वारो देवीर् हिरण्ययीः |
   पवमानेन सुष्टुताः ||

   údā́tairjihate bṛháddvā́ro devī́rhiraṇyáyīḥ ǀ
   pávamānena súṣṭutāḥ ǁ

   ud ātair jihate bṛhad dvāro devīr hiraṇyayīḥ |
   pavamānena suṣṭutāḥ ||

   उत् । आतैः॑ । जि॒ह॒ते॒ । बृ॒हत् । द्वारः॑ । दे॒वीः । हि॒र॒ण्ययीः॑ ।
   पव॑मानेन । सुऽस्तु॑ताः ॥

   उत् । आतैः । जिहते । बृहत् । द्वारः । देवीः । हिरण्ययीः ।
   पवमानेन । सुऽस्तुताः ॥

   út ǀ ā́taiḥ ǀ jihate ǀ bṛhát ǀ dvā́raḥ ǀ devī́ḥ ǀ hiraṇyáyīḥ ǀ
   pávamānena ǀ sú-stutāḥ ǁ

   ut ǀ ātaiḥ ǀ jihate ǀ bṛhat ǀ dvāraḥ ǀ devīḥ ǀ hiraṇyayīḥ ǀ
   pavamānena ǀ su-stutāḥ ǁ

   9.5.5 Aṣṭaka 6.7.24.5Anuvāka 9.1.45Interpretations

6. Ṛk 6

   सु॒शि॒ल्पे बृ॑ह॒ती म॒ही पव॑मानो वृषण्यति ।
   नक्तो॒षासा॒ न द॑र्श॒ते ॥

   सुशिल्पे बृहती मही पवमानो वृषण्यति |
   नक्तोषासा न दर्शते ||

   suśilpé bṛhatī́ mahī́ pávamāno vṛṣaṇyati ǀ
   náktoṣā́sā ná darśaté ǁ

   suśilpe bṛhatī mahī pavamāno vṛṣaṇyati |
   naktoṣāsā na darśate ||

   सु॒शि॒ल्पे इति॑ सु॒ऽशि॒ल्पे । बृ॒ह॒ती इति॑ । म॒ही इति॑ । पव॑मानः । वृ॒ष॒ण्य॒ति॒ ।
   नक्तो॒षसा॑ । न । द॒र्श॒ते इति॑ ॥

   सुशिल्पे इति सुऽशिल्पे । बृहती इति । मही इति । पवमानः । वृषण्यति ।
   नक्तोषसा । न । दर्शते इति ॥

   suśilpé íti su-śilpé ǀ bṛhatī́ íti ǀ mahī́ íti ǀ pávamānaḥ ǀ vṛṣaṇyati ǀ
   náktoṣásā ǀ ná ǀ darśaté íti ǁ

   suśilpe iti su-śilpe ǀ bṛhatī iti ǀ mahī iti ǀ pavamānaḥ ǀ vṛṣaṇyati ǀ
   naktoṣasā ǀ na ǀ darśate iti ǁ

   9.5.6 Aṣṭaka 6.7.25.1Anuvāka 9.1.46Interpretations

7. Ṛk 7

   उ॒भा दे॒वा नृ॒चक्ष॑सा॒ होता॑रा॒ दैव्या॑ हुवे ।
   पव॑मान॒ इंद्रो॒ वृषा॑ ॥

   उभा देवा नृचक्षसा होतारा दैव्या हुवे |
   पवमान इन्द्रो वृषा ||

   ubhā́ devā́ nṛcákṣasā hótārā dáivyā huve ǀ
   pávamāna índro vṛ́ṣā ǁ

   ubhā devā nṛcakṣasā hotārā daivyā huve |
   pavamāna indro vṛṣā ||

   उ॒भा । दे॒वा । नृ॒ऽचक्ष॑सा । होता॑रा । दैव्या॑ । हु॒वे॒ ।
   पव॑मानः । इन्द्रः॑ । वृषा॑ ॥

   उभा । देवा । नृऽचक्षसा । होतारा । दैव्या । हुवे ।
   पवमानः । इन्द्रः । वृषा ॥

   ubhā́ ǀ devā́ ǀ nṛ-cákṣasā ǀ hótārā ǀ dáivyā ǀ huve ǀ
   pávamānaḥ ǀ índraḥ ǀ vṛ́ṣā ǁ

   ubhā ǀ devā ǀ nṛ-cakṣasā ǀ hotārā ǀ daivyā ǀ huve ǀ
   pavamānaḥ ǀ indraḥ ǀ vṛṣā ǁ

   9.5.7 Aṣṭaka 6.7.25.2Anuvāka 9.1.47Interpretations

8. Ṛk 8

   भार॑ती॒ पव॑मानस्य॒ सर॑स्व॒तीळा॑ म॒ही ।
   इ॒मं नो॑ य॒ज्ञमा ग॑मंति॒स्रो दे॒वीः सु॒पेश॑सः ॥

   भारती पवमानस्य सरस्वतीऌआ मही |
   इमं नो यज्ञम् आ गमन् तिस्रो देवीः सुपेशसः ||

   bhā́ratī pávamānasya sárasvatī́ḷā mahī́ ǀ
   imám no yajñámā́ gamantisró devī́ḥ supéśasaḥ ǁ

   bhāratī pavamānasya sarasvatīḷā mahī |
   imaṃ no yajñam ā gaman tisro devīḥ supeśasaḥ ||

   भार॑ती । पव॑मानस्य । सर॑स्वती । इळा॑ । म॒ही ।
   इ॒मम् । नः॒ । य॒ज्ञम् । आ । ग॒म॒न् । ति॒स्रः । दे॒वीः । सु॒ऽपेश॑सः ॥

   भारती । पवमानस्य । सरस्वती । इळा । मही ।
   इमम् । नः । यज्ञम् । आ । गमन् । तिस्रः । देवीः । सुऽपेशसः ॥

   bhā́ratī ǀ pávamānasya ǀ sárasvatī ǀ íḷā ǀ mahī́ ǀ
   imám ǀ naḥ ǀ yajñám ǀ ā́ ǀ gaman ǀ tisráḥ ǀ devī́ḥ ǀ su-péśasaḥ ǁ

   bhāratī ǀ pavamānasya ǀ sarasvatī ǀ iḷā ǀ mahī ǀ
   imam ǀ naḥ ǀ yajñam ǀ ā ǀ gaman ǀ tisraḥ ǀ devīḥ ǀ su-peśasaḥ ǁ

   9.5.8 Aṣṭaka 6.7.25.3Anuvāka 9.1.48Interpretations

9. Ṛk 9

   त्वष्टा॑रमग्र॒जां गो॒पां पु॑रो॒यावा॑न॒मा हु॑वे ।
   इंदु॒रिंद्रो॒ वृषा॒ हरिः॒ पव॑मानः प्र॒जाप॑तिः ॥

   त्वष्टारम् अग्रजां गोपाम् पुरोयावानम् आ हुवे |
   इन्दुर् इन्द्रो वृषा हरिः पवमानः प्रजापतिः ||

   tváṣṭāramagrajā́m gopā́m puroyā́vānamā́ huve ǀ
   índuríndro vṛ́ṣā háriḥ pávamānaḥ prajā́patiḥ ǁ

   tvaṣṭāram agrajāṃ gopām puroyāvānam ā huve |
   indur indro vṛṣā hariḥ pavamānaḥ prajāpatiḥ ||

   त्वष्टा॑रम् । अ॒ग्र॒ऽजाम् । गो॒पाम् । पु॒रः॒ऽयावा॑नम् । आ । हु॒वे॒ ।
   इन्दुः॑ । इन्द्रः॑ । वृषा॑ । हरिः॑ । पव॑मानः । प्र॒जाऽप॑तिः ॥

   त्वष्टारम् । अग्रऽजाम् । गोपाम् । पुरःऽयावानम् । आ । हुवे ।
   इन्दुः । इन्द्रः । वृषा । हरिः । पवमानः । प्रजाऽपतिः ॥

   tváṣṭāram ǀ agra-jā́m ǀ gopā́m ǀ puraḥ-yā́vānam ǀ ā́ ǀ huve ǀ
   índuḥ ǀ índraḥ ǀ vṛ́ṣā ǀ háriḥ ǀ pávamānaḥ ǀ prajā́-patiḥ ǁ

   tvaṣṭāram ǀ agra-jām ǀ gopām ǀ puraḥ-yāvānam ǀ ā ǀ huve ǀ
   induḥ ǀ indraḥ ǀ vṛṣā ǀ hariḥ ǀ pavamānaḥ ǀ prajā-patiḥ ǁ

   9.5.9 Aṣṭaka 6.7.25.4Anuvāka 9.1.49Interpretations

10. Ṛk 10

    वन॒स्पतिं॑ पवमान॒ मध्वा॒ समं॑ग्धि॒ धार॑या ।
    स॒हस्र॑वल्शं॒ हरि॑तं॒ भ्राज॑मानं हिर॒ण्ययं॑ ॥

    वनस्पतिम् पवमान मध्वा सम् अङ्ग्धि धारया |
    सहस्रवल्शं हरितम् भ्राजमानं हिरण्ययम् ||

    vánaspátim pavamāna mádhvā sámaṅgdhi dhā́rayā ǀ
    sahásravalśam háritam bhrā́jamānam hiraṇyáyam ǁ

    vanaspatim pavamāna madhvā sam aṅgdhi dhārayā |
    sahasravalśaṃ haritam bhrājamānaṃ hiraṇyayam ||

    वन॒स्पति॑म् । प॒व॒मा॒न॒ । मध्वा॑ । सम् । अ॒ङ्ग्धि॒ । धार॑या ।
    स॒हस्र॑ऽवल्शम् । हरि॑तम् । भ्राज॑मानम् । हि॒र॒ण्यय॑म् ॥

    वनस्पतिम् । पवमान । मध्वा । सम् । अङ्ग्धि । धारया ।
    सहस्रऽवल्शम् । हरितम् । भ्राजमानम् । हिरण्ययम् ॥

    vánaspátim ǀ pavamāna ǀ mádhvā ǀ sám ǀ aṅgdhi ǀ dhā́rayā ǀ
    sahásra-valśam ǀ háritam ǀ bhrā́jamānam ǀ hiraṇyáyam ǁ

    vanaspatim ǀ pavamāna ǀ madhvā ǀ sam ǀ aṅgdhi ǀ dhārayā ǀ
    sahasra-valśam ǀ haritam ǀ bhrājamānam ǀ hiraṇyayam ǁ

    9.5.10 Aṣṭaka 6.7.25.5Anuvāka 9.1.50Interpretations

11. Ṛk 11

    विश्वे॑ देवाः॒ स्वाहा॑कृतिं॒ पव॑मान॒स्या ग॑त ।
    वा॒युर्बृह॒स्पतिः॒ सूर्यो॒ऽग्निरिंद्रः॑ स॒जोष॑सः ॥

    विश्वे देवाः स्वाहाकृतिम् पवमानस्या गत |
    वायुर् बृहस्पतिः सूर्यो ऽग्निर् इन्द्रः सजोषसः ||

    víśve devāḥ svā́hākṛtim pávamānasyā́ gata ǀ
    vāyúrbṛ́haspátiḥ sū́ryo’gníríndraḥ sajóṣasaḥ ǁ

    viśve devāḥ svāhākṛtim pavamānasyā gata |
    vāyur bṛhaspatiḥ sūryo 'gnir indraḥ sajoṣasaḥ ||

    विश्वे॑ । दे॒वाः॒ । स्वाहा॑ऽकृतिम् । पव॑मानस्य । आ । ग॒त॒ ।
    वा॒युः । बृह॒स्पतिः॑ । सूर्यः॑ । अ॒ग्निः । इन्द्रः॑ । स॒ऽजोष॑सः ॥

    विश्वे । देवाः । स्वाहाऽकृतिम् । पवमानस्य । आ । गत ।
    वायुः । बृहस्पतिः । सूर्यः । अग्निः । इन्द्रः । सऽजोषसः ॥

    víśve ǀ devāḥ ǀ svā́hā-kṛtim ǀ pávamānasya ǀ ā́ ǀ gata ǀ
    vāyúḥ ǀ bṛ́haspátiḥ ǀ sū́ryaḥ ǀ agníḥ ǀ índraḥ ǀ sa-jóṣasaḥ ǁ

    viśve ǀ devāḥ ǀ svāhā-kṛtim ǀ pavamānasya ǀ ā ǀ gata ǀ
    vāyuḥ ǀ bṛhaspatiḥ ǀ sūryaḥ ǀ agniḥ ǀ indraḥ ǀ sa-joṣasaḥ ǁ

    9.5.11 Aṣṭaka 6.7.25.6Anuvāka 9.1.51Interpretations

Text, recitation and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.