MṛgṬīkā zu MṛgT, Vidyāpāda, 12, 8.2
Select a line for its word-by-word analysis.
वचनं भाषणम् आदानं ग्रहणं संह्लादः आनन्दः विसर्गो मलवियोगः विहृतिः सञ्चारः ॥ (१।०)
vacanaṃ bhāṣaṇam ādānaṃ grahaṇaṃ saṃhlādaḥ ānandaḥ visargo malaviyogaḥ vihṛtiḥ sañcāraḥ ||
एताः क्रियाः क्रमेण वागादीनां ज्ञेयाः काकाक्षिन्यायेन वागादीनामिति योज्यम् ॥ (२।०)
etāḥ kriyāḥ krameṇa vāgādīnāṃ jñeyāḥ kākākṣinyāyena vāgādīnāmiti yojyam ||
ततश्च वागादीनां पदान्यत्वमिति यत् तस्याश्रयभूतं स्थानं ततोऽन्यदेवेन्द्रियम् ॥ (३।०)
tataśca vāgādīnāṃ padānyatvamiti yat tasyāśrayabhūtaṃ sthānaṃ tato'nyadevendriyam ||
नहि कर्णशष्कुल्यादेरेव श्रवणादित्वम् अपितु तत्स्थानस्थाया इन्द्रियशक्तेः ॥ (४।०)
nahi karṇaśaṣkulyādereva śravaṇāditvam apitu tatsthānasthāyā indriyaśakteḥ ||
कुत इत्याह पदे सत्यप्यतद्गुणाः तच्छक्तिविरहिणो जना दृश्यन्ते ॥ (५।०)
kuta ityāha pade satyapyatadguṇāḥ tacchaktivirahiṇo janā dṛśyante ||
Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.