MṛgṬīkā zu MṛgT, Vidyāpāda, 8, 3.2
Select a line for its word-by-word analysis.
ईशशब्दनलक्षणयोक्ताम् ऐश्वरीं रोधशक्तिम् अविद्यां च मललक्षणाम् आदिग्रहणान्मायां च यस्माद् अवश्यं फलदाने ऽपेक्षते तस्मात् सहकारित्वम् अस्य कर्मणः न तु स्वातन्त्र्यम् आचैतन्यादित्युक्तम् ॥ (१।०)
īśaśabdanalakṣaṇayoktām aiśvarīṃ rodhaśaktim avidyāṃ ca malalakṣaṇām ādigrahaṇānmāyāṃ ca yasmād avaśyaṃ phaladāne 'pekṣate tasmāt sahakāritvam asya karmaṇaḥ na tu svātantryam ācaitanyādityuktam ||
अत एवास्यापेक्षणम् औपचारिकं न तु कुम्भकारस्य सूत्रदण्डचक्राद्यपेक्षणतुल्यम् ॥ (२।०)
ata evāsyāpekṣaṇam aupacārikaṃ na tu kumbhakārasya sūtradaṇḍacakrādyapekṣaṇatulyam ||
अन्यथा कुम्भकारस्यापि सूत्रदण्डाद्यपेक्षित्वात् सहकारित्वं स्यात् ॥ (३।०)
anyathā kumbhakārasyāpi sūtradaṇḍādyapekṣitvāt sahakāritvaṃ syāt ||
किंच व्यापारेण यज्जन्यम् अतः क्रियत इति कर्म सौक्ष्म्याच्चादृष्टम् इत्युच्यते ॥ (४।०)
kiṃca vyāpāreṇa yajjanyam ataḥ kriyata iti karma saukṣmyāccādṛṣṭam ityucyate ||
Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.