महेश्वर उवाच । (१।१)

पञ्चतत्त्वार्चनं ब्रूहि शङ्खचक्रगदाधर । (१।२)

येन विज्ञानमात्रेण नरो याति परं पदम् ॥ (१।३)

हरिरुवाच । (२।१)

पञ्चतत्त्वार्चनं वक्ष्ये तव शङ्कर सुव्रत । (२।२)

मङ्गल्यं मङ्गलं दिव्यं रहस्यं कामदं परम् ॥ (२।३)

तच्छृणुष्व महादेव पवित्रं कलिनाशनम् । (३।१)

एक एवाव्ययः शान्तः परमात्मा सनातनः ॥ (३।२)

वासुदेवो ध्रुवः शुद्धः सर्वव्यापी निरञ्जनः । (४।१)

स एव मायाया देव पञ्चधा संस्थितो हरिः ॥ (४।२)

लोकानुग्रहकृद्विष्णुः सर्वदुष्टविनाशनः । (५।१)

वासुदेवस्वरूपेण तथा सङ्कर्षणेन च ॥ (५।२)

तथा प्रद्युम्नरूपेणानिरुद्धाख्येन च स्थितः । (६।१)

नारायणस्वरूपेण पञ्चधा ह्यद्वयः स्थितः ॥ (६।२)

एतेषां वाचकान्मन्त्रान् एताञ्छृणु वृषध्वज । (७।१)

ॐ अं वासुदेवाय नमः । (७।२)

ॐ आं संकर्षणाय नमः । (७।३)

ॐ अं प्रद्युम्नाय नमः । (७।४)

ॐ अनिरुद्धाय नमः । (७।५)

ॐ ॐ नारायणाय नमः ॥ (७।६)

पञ्च मन्त्राः समाख्याता देवानां वाचकास्तव । (८।१)

सर्वपापहराः पुण्याः सर्वरोगविनाशनाः ॥ (८।२)

अधुना सम्प्रवक्ष्यामि पञ्चतत्त्वार्चनं शुभम् । (९।१)

विधिना येन कर्तव्यं यैर्वा मन्त्रैश्च शङ्कर ॥ (९।२)

आदौ स्नानं प्रकुर्वीत स्नात्वा सन्ध्यां समाचरेत् । (१०।१)

अर्चनागारमासाद्य प्रक्षाल्यार्घ्यादिकं तथा ॥ (१०।२)

आचम्योपविशेत्प्राज्ञो बद्धासनमभीप्सितम् । (११।१)

शोषणादि ततः कुर्याद् अं क्षैं रमिति मन्त्रकैः ॥ (११।२)

सामान्यं कठिनीकृत्य चाण्डमुत्पादयेत्ततः । (१२।१)

विभिद्याण्डं ततो ह्यण्डे भावयेत् परमेश्वरम् ॥ (१२।२)

वासुदेवं जगन्नाथं पीतकौशेयवाससम् । (१३।१)

सहस्रादित्यसङ्काशं स्फुरन्मकरकुण्डलम् ॥ (१३।२)

आत्मनो हृदि पद्मे तु ध्यायेत्तु परमेश्वरम् । (१४।१)

ततः संकर्षणं देवमात्मानं चिन्तयेत्प्रभुम् ॥ (१४।२)

प्रद्युम्नमनिरुद्धं च श्रीमन्नारायणं ततः । (१५।१)

इन्द्रादींश्च सुरांस्तस्माद्देवदेवात्समुत्थितान् ॥ (१५।२)

चिन्तयेच्च ततो न्यासं कय्यान्द्वै कारयोर्द्वयोः । (१६।१)

व्यापकं मूलमन्त्रेण चाङ्गन्यासं ततः परम् ॥ (१६।२)

अङ्गमन्त्रैर्महादेव तान्मन्त्राञ्शृणु सुव्रत । (१७।१)

ॐ आं हृदयाय नमः । (१७।२)

ॐ ईं शिरसे नमः । (१७।३)

ॐ ऊं शिखायै नमः । (१७।४)

ॐ ऐं कवचाय नमः । (१७।५)

ॐ औं नेत्रत्रयाय नमः । (१७।६)

ॐ अः अस्त्राय फट् ॥ (१७।७)

ॐ समस्तपरिवारायाच्युताय नमः । (१८।१)

ॐ धात्रे नमः । (१८।२)

ॐ विधात्रे नमः । (१८।३)

ॐ आधारशक्त्यै नमः । (१८।४)

ॐ कूर्माय नमः । (१८।५)

ॐ अनन्ताय नमः । (१८।६)

ॐ पृथिव्यै नमः । (१८।७)

ॐ धर्माय नमः । (१८।८)

ॐ धर्माय नमः । (१८।९)

ॐ ज्ञानाय नमः । (१८।१०)

ॐ वैराग्याय नमः । (१८।११)

ॐ ऐश्वर्याय नमः । (१८।१२)

ॐ अज्ञानाय नमः । (१८।१३)

ॐ अनैश्वर्याय नमः । (१८।१४)

ॐ अं अर्कमण्डलाय नमः । (१८।१५)

ॐ स्ॐ सोममण्डलाय नमः । (१८।१६)

ॐ वं वह्निमण्डलाय नमः । (१८।१७)

ॐ वं वासुदेवाय परब्रह्मणे शिवाय तेजोरूपाय व्यापिने सर्वदेवाधिदेवाय नमः । (१८।१८)

ॐ पाञ्चजन्याय नमः । (१८।१९)

ॐ सुदर्शनाय नमः । (१८।२०)

ॐ गदायै नमः । (१८।२१)

ॐ पद्माय नमः । (१८।२२)

ॐ श्रियै नमः । (१८।२३)

ॐ ह्रियै नमः । (१८।२४)

ॐ पुष्ट्यै नमः । (१८।२५)

ॐ गीत्यै नमः । (१८।२६)

ॐ शक्त्यै नमः । (१८।२७)

ॐ प्रीत्यै नमः । (१८।२८)

ॐ इन्द्राय नमः । (१८।२९)

ॐ अग्नये नमः । (१८।३०)

ॐ यमाय नमः । (१८।३१)

ॐ निरृतये नमः । (१८।३२)

ॐ वरुणाय नमः । (१८।३३)

ॐ वायवे नमः । (१८।३४)

ॐ सोमाय नमः । (१८।३५)

ॐ ईशानाय नमः । (१८।३६)

ॐ अनन्ताय नमः । (१८।३७)

ॐ ब्रह्मणे नमः । (१८।३८)

ॐ विष्वक्सेनाय नमः ॥ (१८।३९)

एते मन्त्राः समाख्यातास्तव रुद्र समासतः । (१९।१)

पूजा चैव प्रकर्तव्या मण्डले स्वस्तिकादिके ॥ (१९।२)

ॐ पद्माय नमः । (२०।१)

अङ्गन्यासं च कृत्वा तु मुद्राः सर्वाः प्रदर्शयेत् । (२०।२)

आत्मानं वासुदेवं च ध्यात्वा चैव परेश्वरम् ॥ (२०।३)

आसनं पूजयेत्पश्चादावाह्य विधिवन्नरः । (२१।१)

द्वारे धातुर्विधातुश्च पूजा कार्या वृषध्वज ॥ (२१।२)

गरुडं पूजयेदग्रे वासुदेवस्य शङ्कर । (२२।१)

शङ्खादिपद्मपर्यन्तं मध्यदेशे प्रपूजयेत् ॥ (२२।२)

धर्मं ज्ञानं च वैराग्यमैश्वर्यं पूर्वदेशतः । (२३।१)

आग्नेयादिष्वर्चयेद्वै अधर्मादिचतुष्टयम् ॥ (२३।२)

मण्डलत्रयमध्ये तु कीर्तिता ह्यसनस्थितिः । (२४।१)

पूर्वादिपद्मपत्रेषु पूज्याः संकर्षणादयः ॥ (२४।२)

कर्णिकायां वासुदेवं पूजयेत्परमेश्वरम् । (२५।१)

पाञ्चजन्यादयः पूज्याः ऐशान्यादिषु संस्थिताः ॥ (२५।२)

शक्तयश्चैव पूर्वादौ देवदेवस्य शङ्कर । (२६।१)

इन्द्रादयो लोकपालाः पूज्याः पूर्वादिषु स्थिताः ॥ (२६।२)

अधो नागं तदूर्ध्वं तु ब्रह्माणं पूजयेत्सुधीः । (२७।१)

इति स्थानक्रमो ज्ञेयो मण्डले शङ्कर त्वया ॥ (२७।२)

आवाह्य मण्डले देवं कृत्वा न्यासं तु तस्य च । (२८।१)

मुद्रां प्रदर्श्य पाद्यादीन् दद्यान् मूलेन शङ्कर ॥ (२८।२)

स्नानं वस्त्रं तथाचामं गन्धं पुष्पं च धूपकम् । (२९।१)

दीपं नैवेद्यमाचामं नमस्कारं प्रदक्षिणम् । (२९।२)

कुर्याच्छङ्कर मूलेन जपं चापि समर्पयेत् ॥ (२९।३)

दं स्तोत्रं जपेत्पश्चाद्वासुदेवमनुस्मरन् । (३०।१)

ॐ नमो वासुदेवाय नमः संकर्षणाय च ॥ (३०।२)

प्रद्युम्नाय आदिदेवायानिरुद्धाय नमोनमः । (३१।१)

नमो नारायणायैव नरायणां पतये नमः ॥ (३१।२)

नरपूज्याय कीर्त्याय स्तुत्याय वरदाय च । (३२।१)

अनादिनिधनायैव पुराणाय नमोनमः ॥ (३२।२)

सृष्टिसंहारकर्त्रे च ब्रह्मणः पतये नमः । (३३।१)

मनो वै वेदवेद्याय शङ्खचक्रधराय च ॥ (३३।२)

कलिकल्मषहर्त्रे च सुरेशाय नमोनमः । (३४।१)

संकारवृक्षछेत्त्रे च मायाभेत्त्रे नमोनमः ॥ (३४।२)

बहुरूपाय तीर्थाय त्रिगुणायागुणाय च । (३५।१)

ब्रह्मविष्ण्वीशरूपाय मोक्षदाय नमोनमः ॥ (३५।२)

मोक्षद्वाराय धर्माय निर्माणाय नमोनमः । (३६।१)

सर्वकामप्रदायैव परब्रह्मस्वरूपिणे ॥ (३६।२)

संसारसागरे घोरे निमग्नं मां समुद्धर । (३७।१)

त्वदन्यो नास्ति देवेश नास्ति त्राता जगत्प्रभो ॥ (३७।२)

त्वामव सर्वगं विष्णुं गतो ऽहं शरणं गतः । (३८।१)

ज्ञानदीपप्रदानेन तमोमुक्तं प्रकाशय ॥ (३८।२)

एवं स्तुवीत देवेशं सर्वक्लेशविनाशनम् । (३९।१)

अन्यैश्च वादकेः स्तोत्रैः स्तुत्वा वै नीललोहित ॥ (३९।२)

पञ्चतत्त्वसमायुक्तं ध्यायेद् विष्णुं नरो हृदि । (४०।१)

विसर्जयेत्ततो देवमिति पूजा प्रकीर्तिता ॥ (४०।२)

सर्वकामप्रदा श्रेष्ठा वासुदेवस्य शङ्कर । (४१।१)

एतत्पूजनमात्रेण कृतकृत्यो भवेन्नरः ॥ (४१।२)

इदं च यः पठेद्रुद्र पञ्चतत्त्वार्चनं नरः । (४२।१)

शृणुयाच्छ्रावयेद् वापि विष्णुलोकं स गच्छति ॥ (४२।२)

इति श्रीगारुडे महापुराणे पूर्वखण्डे प्रथमांशाख्ये आचारकाण्डे पञ्चतत्त्वार्चनविधिर् नाम द्वात्रिंशो ऽध्यायः ॥ (४३।१)