गरुडपुराणGaruḍapurāṇa

GarPur, 1, 66

65 of 166 · 48 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

हरिरुवाच । (१।१)

hariruvāca |

1.2१.२

निर्लक्षणा शुभा स्याच्च चक्राङ्कितशिलार्चनात् । (१।२)

nirlakṣaṇā śubhā syācca cakrāṅkitaśilārcanāt |

1.3१.३

आदौ सुदर्शनो मूर्तिर्लक्ष्मीनारायणः परः ॥ (१।३)

ādau sudarśano mūrtirlakṣmīnārāyaṇaḥ paraḥ ||

2.1२.१

त्रिचक्रो ऽसावच्युतः स्याच्चतुश्चक्रश् चतुर्भुजः । (२।१)

tricakro 'sāvacyutaḥ syāccatuścakraś caturbhujaḥ |

2.2२.२

वासुदेवश्च प्रद्युम्नस्ततः सङ्कर्षणः स्मृतः ॥ (२।२)

vāsudevaśca pradyumnastataḥ saṅkarṣaṇaḥ smṛtaḥ ||

3.1३.१

पुरुषोत्तमश्चाष्टमः स्यान्न व्यूहो दशात्मकः । (३।१)

puruṣottamaścāṣṭamaḥ syānna vyūho daśātmakaḥ |

3.2३.२

एकादशो ऽनिरुद्धः स्याद्द्वादशो द्वादशात्मकः ॥ (३।२)

ekādaśo 'niruddhaḥ syāddvādaśo dvādaśātmakaḥ ||

4.1४.१

अत ऊर्ध्वमनन्तः स्याच्छक्रे रेकादिकैः क्रमात् । (४।१)

ata ūrdhvamanantaḥ syācchakre rekādikaiḥ kramāt |

4.2४.२

सुदर्शना लक्षिताश्च पूजिताः सर्वकामदाः ॥ (४।२)

sudarśanā lakṣitāśca pūjitāḥ sarvakāmadāḥ ||

5.1५.१

शालग्रामशिला यत्र देवो द्वारवतीभवः । (५।१)

śālagrāmaśilā yatra devo dvāravatībhavaḥ |

5.2५.२

उभयोः संगमो यत्र तत्र मुक्तिर्न संशयः ॥ (५।२)

ubhayoḥ saṃgamo yatra tatra muktirna saṃśayaḥ ||

6.1६.१

शालग्रामो द्वारका च नैमिषं पुष्करं गया । (६।१)

śālagrāmo dvārakā ca naimiṣaṃ puṣkaraṃ gayā |

6.2६.२

वाराणसी प्रयागश्च कुरुक्षेत्रं च सूकरम् ॥ (६।२)

vārāṇasī prayāgaśca kurukṣetraṃ ca sūkaram ||

7.1७.१

गङ्गा च नर्मदा चैव चन्द्रभागा सरस्वती । (७।१)

gaṅgā ca narmadā caiva candrabhāgā sarasvatī |

7.2७.२

पुरुषोत्तमो महाकालस्तीर्थान्येतानि शङ्कर ॥ (७।२)

puruṣottamo mahākālastīrthānyetāni śaṅkara ||

8.1८.१

सर्वपापहराण्येव भुक्तमुक्तिप्रदानि वै । (८।१)

sarvapāpaharāṇyeva bhuktamuktipradāni vai |

8.2८.२

प्रभवो विभवः शुक्लः प्रमोदो ऽथ प्रजापतिः ॥ (८।२)

prabhavo vibhavaḥ śuklaḥ pramodo 'tha prajāpatiḥ ||

9.1९.१

अङ्गिराः श्रीमुखो भावः युवा धाता तथैव च । (९।१)

aṅgirāḥ śrīmukho bhāvaḥ yuvā dhātā tathaiva ca |

9.2९.२

ईश्वरो बहुधान्यश्च प्रमाथी विक्रमो विषुः ॥ (९।२)

īśvaro bahudhānyaśca pramāthī vikramo viṣuḥ ||

10.1१०.१

चित्रभानुः स्वर्भानुश्च तारणः पार्थिवो व्ययः । (१०।१)

citrabhānuḥ svarbhānuśca tāraṇaḥ pārthivo vyayaḥ |

10.2१०.२

सर्वजित्सर्वधारी च विरोधी विकृतिः खरः ॥ (१०।२)

sarvajitsarvadhārī ca virodhī vikṛtiḥ kharaḥ ||

11.1११.१

नन्दनो विजयश्चैव जयो मन्मथदुर्मुखौ । (११।१)

nandano vijayaścaiva jayo manmathadurmukhau |

11.2११.२

हेमलम्बो विलम्बश्च विकारः शर्वरी प्लवः ॥ (११।२)

hemalambo vilambaśca vikāraḥ śarvarī plavaḥ ||

12.1१२.१

शुभकृच्छोभनः क्रोधी विश्वावसुपराभवौ । (१२।१)

śubhakṛcchobhanaḥ krodhī viśvāvasuparābhavau |

12.2१२.२

प्लवङ्गः कीलकः सौम्यः साधारणविरोधकृत् ॥ (१२।२)

plavaṅgaḥ kīlakaḥ saumyaḥ sādhāraṇavirodhakṛt ||

13.1१३.१

परिधावी प्रमादी च आनन्दो राक्षसो नलः । (१३।१)

paridhāvī pramādī ca ānando rākṣaso nalaḥ |

13.2१३.२

पिङ्गलः कालसिद्धार्थौ रौद्रिर्वै दुर्मतिस्तथा ॥ (१३।२)

piṅgalaḥ kālasiddhārthau raudrirvai durmatistathā ||

14.1१४.१

दुन्दुभी रुधिरोद्गारी रक्ताक्षः क्रोधनो ऽक्षयः । (१४।१)

dundubhī rudhirodgārī raktākṣaḥ krodhano 'kṣayaḥ |

14.2१४.२

अशोभनाः शोभनाश्च नाम्नैवैते हि वत्सराः ॥ (१४।२)

aśobhanāḥ śobhanāśca nāmnaivaite hi vatsarāḥ ||

15.1१५.१

कालं वक्ष्यामि संसिद्ध्यै रुद्र पञ्चस्वरोदयात् । (१५।१)

kālaṃ vakṣyāmi saṃsiddhyai rudra pañcasvarodayāt |

15.2१५.२

राजा साजा उदासा च पीडा मृत्युस्तथैव च ॥ (१५।२)

rājā sājā udāsā ca pīḍā mṛtyustathaiva ca ||

16.1१६.१

आ ई ऊ ऐ औ स्वरांश्च लिखेत्पञ्चाग्निकोष्ठके । (१६।१)

ā ī ū ai au svarāṃśca likhetpañcāgnikoṣṭhake |

16.2१६.२

ऊर्ध्वतिर्यग्गतै रेखैः षड्वह्निक्रममागतैः ॥ (१६।२)

ūrdhvatiryaggatai rekhaiḥ ṣaḍvahnikramamāgataiḥ ||

17.1१७.१

तिथी एकाग्निकोष्ठेषु त्रयो राजाथ साजयाः । (१७।१)

tithī ekāgnikoṣṭheṣu trayo rājātha sājayāḥ |

17.2१७.२

उदासामृत्युपीडाश्च कुजः सोमसुतः क्रमात् ॥ (१७।२)

udāsāmṛtyupīḍāśca kujaḥ somasutaḥ kramāt ||

18.1१८.१

गुरुशुक्रौ च मन्दश्च रविचन्द्रौ यथोदितम् । (१८।१)

guruśukrau ca mandaśca ravicandrau yathoditam |

18.2१८.२

रेवत्यादिमृगान्ताश्च ऋक्षाणि प्रथमा कला ॥ (१८।२)

revatyādimṛgāntāśca ṛkṣāṇi prathamā kalā ||

19.1१९.१

पञ्चपञ्चान्यत्र भानि चैत्राद्य उदयस्तथा । (१९।१)

pañcapañcānyatra bhāni caitrādya udayastathā |

19.2१९.२

द्वादशाहैर् द्वयोर् मासनाम्नोर् आद्यक्षरं तथा ॥ (१९।२)

dvādaśāhair dvayor māsanāmnor ādyakṣaraṃ tathā ||

20.1२०.१

कलालिङ्गा च या तिष्ठेत्पञ्चमस्तस्य वै मृतिः । (२०।१)

kalāliṅgā ca yā tiṣṭhetpañcamastasya vai mṛtiḥ |

20.2२०.२

कला तिथिस्तथा वारो नक्षत्रं मासमेव च ॥ (२०।२)

kalā tithistathā vāro nakṣatraṃ māsameva ca ||

21.1२१.१

नामोदयस्य पूर्वं च तथा भवति नान्यथा । (२१।१)

nāmodayasya pūrvaṃ ca tathā bhavati nānyathā |

21.2२१.२

ॐ क्षैं शिवाय नमः ॥ (२१।२)

oṃ kṣaiṃ śivāya namaḥ ||

22.1२२.१

क्षामाद्यङ्गशिवामीक्षा विषग्रहमतिर्हर । (२२।१)

kṣāmādyaṅgaśivāmīkṣā viṣagrahamatirhara |

22.2२२.२

त्रैलोक्यमोहनं बीजं नृसिंहस्य तु पद्मगम् ॥ (२२।२)

trailokyamohanaṃ bījaṃ nṛsiṃhasya tu padmagam ||

23.1२३.१

मृत्युञ्जयो गणो लक्ष्मी रोचनाद्यैस्तु लेखितः । (२३।१)

mṛtyuñjayo gaṇo lakṣmī rocanādyaistu lekhitaḥ |

23.2२३.२

भूर्जे तु धारिताः कण्ठे बाहौ चेति जयादिदाः ॥ (२३।२)

bhūrje tu dhāritāḥ kaṇṭhe bāhau ceti jayādidāḥ ||

24.1२४.१

इति श्रीगारुडे महापुराणे पूर्वखण्डे प्रथमांशाख्ये आचारकाण्डे ज्योतिःशास्त्रे शालग्रामषष्ट्यूब्दस्वरोदयानां निरूपणं नाम षट्षष्टितमो ऽध्यायः ॥ (२४।१)

iti śrīgāruḍe mahāpurāṇe pūrvakhaṇḍe prathamāṃśākhye ācārakāṇḍe jyotiḥśāstre śālagrāmaṣaṣṭyūbdasvarodayānāṃ nirūpaṇaṃ nāma ṣaṭṣaṣṭitamo 'dhyāyaḥ ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

GarPur, 1, 66

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit