हरिरुवाच । (१।१)

पवित्रारोपणं वक्ष्ये भुक्तिमुक्तिप्रदं हरेः । (१।२)

पुरा देवासुरे युद्धे ब्रह्माद्याः शरणं ययुः ॥ (१।३)

विष्णुश्च तेषां देवानां ध्वजं ग्रैवेयकं ददौ । (२।१)

एतौ दृष्ट्वा विनङ्क्ष्यन्ति दानवानब्रवीद्धरिः ॥ (२।२)

विष्णूक्ते ह्यब्रवीन्नागो वासुकेरनुजस्तदा । (३।१)

वृणीत च पवित्राख्यं वरं चेदं वृषध्वज ॥ (३।२)

ग्रैवेयं हरिदत्तं तु मन्नाम्ना ख्यातिमेष्यति । (४।१)

इत्युक्ते तेन ते देवास्तन्नाम्ना तद्वरं विदुः ॥ (४।२)

प्रावृट्काले तु ये मर्त्या नार्चिष्यन्ति पवित्रकैः । (५।१)

तेषां सांवत्सरी पूजा विफला च भविष्यति ॥ (५।२)

तस्मात्सर्वेषु देवेषु पवित्रारोपणं क्रमात् । (६।१)

प्रतिपत्पौर्णमास्यान्ता यस्य या तिथिरुच्यते ॥ (६।२)

द्वादश्यां विष्णवे कार्यं शुक्ले कृष्णे ऽथवा हर । (७।१)

व्यतीपाते ऽयने चैव चन्द्रसूर्यग्रहे शिव ॥ (७।२)

विष्णवे वृद्धिकार्ये च गुरोरागमने तथा । (८।१)

नित्यं पवित्रमुद्दिष्टं प्रावृट्काले त्ववश्यकम् ॥ (८।२)

कौशेयं पट्टसूत्रं वा कार्पासं क्षौममेव वा । (९।१)

कुशसूत्रं द्विजानां स्याद् राज्ञा कौशेयपट्टकम् ॥ (९।२)

वैश्यानां चीरणं क्षौमं शूद्राणां शणवल्कजम् । (१०।१)

कार्पासं पद्मजं चैव सर्वेषां शस्तमीश्वर ॥ (१०।२)

ब्राह्मण्या कर्तितं सूत्रं त्रिगुणं त्रिगुणीकृतम् । (११।१)

ॐकारो ऽथ शिवः सोमो ह्यग्निर् ब्रह्मा फणी रविः ॥ (११।२)

विघ्नेशो विष्णुरित्येते स्थितास्तन्तुषु देवताः । (१२।१)

ब्रह्मा विष्णुश्च रुद्रश्च त्रिसूत्रे देवताः स्मृताः ॥ (१२।२)

सौवर्णे राजते ताम्रे वैणवे मृन्मये न्यसेत् । (१३।१)

अङ्गुष्ठेन चतुःषष्टिः श्रेष्ठं मध्यं तदर्धतः ॥ (१३।२)

तदर्धा तु कनिष्ठा स्यात् सूत्रम् अष्टोत्तरं शतम् । (१४।१)

उत्तमं मध्यमं चैव कन्यसं पूर्ववत्क्रमात् ॥ (१४।२)

उत्तमो ऽङ्गुष्ठमानेन मध्यमो मध्यमेन तु । (१५।१)

कन्यसे च कनिष्ठेन अङ्गुल्या ग्रन्थयः स्मृताः ॥ (१५।२)

विमाने स्थण्डिले चैव एतत्सामान्यलक्षणम् । (१६।१)

शिवोद्धृतं पवित्रं तु प्रतिमायां च कारयेत् ॥ (१६।२)

हृन्नाभिरूरुमाने च जानुभ्यामवलम्बिनी । (१७।१)

अष्टोत्तरसहस्रेण चत्वारो ग्रन्थयः स्मृताः ॥ (१७।२)

षट्त्रिंशच्च चतुर्विंशद् द्वादश ग्रन्थयो ऽथवा । (१८।१)

उत्तमादिषु विज्ञेयाः पर्वभिर्वा पवित्रकम् ॥ (१८।२)

चर्चितं कुङ्कुमेनैव हरिद्राचन्दनेन वा । (१९।१)

सोपवासः पवित्रं तु पात्रस्थमधिवासयेत् ॥ (१९।२)

अश्वत्थपत्रपुटके अष्टदिक्षु निवेशितम् । (२०।१)

दण्डकाष्ठं कुशाग्रं च पूर्वे सङ्कर्षणेन तु ॥ (२०।२)

रोचनाकुङ्कुमेनव प्रद्युम्नेन तु दक्षिणे । (२१।१)

युद्धार्थो फलसिद्ध्यर्थमनिरुद्धेन पश्चिमे ॥ (२१।२)

चन्दनं नीलयुक्तं च तिलभस्माक्षतं तथा । (२२।१)

आग्नेयादिषु कोणेषु र्श्यादीनां तु क्रमान्न्यसेत् ॥ (२२।२)

पवित्रं वासुदेवेन अभिमन्त्र्य सकृत्सकृत् । (२३।१)

दृष्ट्वा पुनः प्रपूज्याथ वस्त्रेणाच्छाद्य यत्नतः ॥ (२३।२)

देवस्य पुरतः स्थाप्यं प्रतिमामण्डलस्य वा । (२४।१)

पश्चिमे दक्षिणे चैव उत्तरे पूर्ववत्क्रमात् ॥ (२४।२)

ब्राह्मादींश्चापि संस्थाप्य कलशं चापि पूजयेत् । (२५।१)

अस्त्रेण मण्डलं कृत्वा नैवेद्यं च समर्पयेत् ॥ (२५।२)

अधिवास्य पवित्रं तु त्रिसूत्रेण नवेन वा । (२६।१)

वेदिकां वेष्टयित्वा तु आत्मानं कलशं घृतम् ॥ (२६।२)

अग्निकुण्डं विमानं च मण्डपं गृहमेव च । (२७।१)

सूत्रमेकं तु संगृह्य दद्याद्देवस्य मृर्धानि ॥ (२७।२)

दत्त्वा पठेदिमं मन्त्रं पूजयित्वा महेश्वरम् । (२८।१)

आवाहितो ऽसि देवेश पूजार्थं परमेश्वर ॥ (२८।२)

तत्प्रभाते ऽर्चयिष्यामि सामग्याः सन्निधौ भव । (२९।१)

एकरात्रं त्रिरात्रं वा अधिवास्य पवित्रकम् ॥ (२९।२)

रात्रौ जागरणं कृत्वा प्रातः सम्पूज्य केशवम् । (३०।१)

आरोपयेत्क्रमेणैव ज्येष्ठमध्यकनीयसम् ॥ (३०।२)

धूपयित्वा पवित्रं तु मन्त्रेणैवाभिमन्त्रयेत् । (३१।१)

प्रजप्तग्रन्थिकं चैव पूजयेत्कुसुमादिभिः ॥ (३१।२)

गायत्त्र्या चार्चितं तेन देवं सम्पूज्य दापयेत् । (३२।१)

समं पुत्रकलत्राद्यैः सूत्रपुच्छं तु धारयेत् ॥ (३२।२)

विशुद्धग्रन्थिकं रम्यं महापातकनाशनम् । (३३।१)

सर्वपापक्षयं देव तवाग्रे धारयाम्यहम् ॥ (३३।२)

एवं धूपादिनाभ्यर्च्य मध्यमादीन् समर्पयेत् । (३४।१)

पवित्रं वैष्णवं तेजः सर्वपातकनाशनम् ॥ (३४।२)

धर्मकामार्थसिद्ध्यर्थं स्वकण्ठे धारयाम्यहम् । (३५।१)

वनमालां समभ्यर्च्य स्वेन मन्त्रेण दापयेत् ॥ (३५।२)

नैवेद्यं विविधं दत्त्वा कुसुमादेर्बलिं हरेत् । (३६।१)

अग्निं संतर्प्य तत्रापि द्वादशाङ्गुलमानतः ॥ (३६।२)

अष्टोत्तरशतेनैव दद्यादेकपवित्रकम् । (३७।१)

आदौ दत्त्वार्घ्यमादित्ये तत्र चैकं पवित्रकम् ॥ (३७।२)

विष्वक्सेनं ततः प्रार्च्य सुरुम् अर्घ्यादिभिर् हर । (३८।१)

देवस्याग्रे पठेन्मन्त्रं कृताञ्जलिपुटः स्थितः ॥ (३८।२)

ज्ञानतो ऽज्ञानतो वापि पूजनादि कृतं मया । (३९।१)

तत्सर्वं पूर्णमेवास्तु त्वत्प्रसादात्सुरेश्वर ॥ (३९।२)

मणिविद्रुममालाभिर् मन्दारकुसुमादिभिः । (४०।१)

इयं सांवत्सरी पूजा तवास्तु गरुडध्वज ॥ (४०।२)

वनमाला यथा देव कौस्तुभं सततं हृदि । (४१।१)

तद्वत्पवित्रं तन्तूनां मालां त्वं हृदये धर ॥ (४१।२)

एवं प्रार्थ्य द्विजान् भोज्य दत्त्वा तेभ्यश्च दक्षिणाम् । (४२।१)

विसर्जयेत्तु तेनैव सायाह्ने त्वपरे ऽहनि ॥ (४२।२)

सांवत्सरीमिमां पूजां सम्पाद्य विधिवन्मया । (४३।१)

व्रजेः पवित्रकेदानीं विष्णुलोकं विसर्जितः ॥ (४३।२)

इति श्रीगारुडे महापुराणे पूर्वखण्डे प्रथमांशाख्ये आचारकाण्डे विष्णुपवित्रारोपणं नाम त्रिचत्वारिंशो ऽध्यायः ॥ (४४।१)