GarPur, 1, 51
Select a line for its word-by-word analysis.
अर्थानामुचिते पात्रे श्रद्धया प्रतिपादनम् ॥ (१।३)
arthānāmucite pātre śraddhayā pratipādanam ||
दानं तु कथितं तज्ज्ञैर्भुक्तिमुक्तिफलप्रदम् । (२।१)
dānaṃ tu kathitaṃ tajjñairbhuktimuktiphalapradam |
न्यायेनोपार्जयेद्वित्तं दानभोगफलं च तत् ॥ (२।२)
nyāyenopārjayedvittaṃ dānabhogaphalaṃ ca tat ||
कुसीदं कृषिवाणिज्यं क्षत्रवृत्तो ऽथ वर्जयेत् ॥ (३।२)
kusīdaṃ kṛṣivāṇijyaṃ kṣatravṛtto 'tha varjayet ||
यद्दीयते तु पात्रेभ्यस्तद्दानं परिकीर्तितम् । (४।१)
yaddīyate tu pātrebhyastaddānaṃ parikīrtitam |
नित्यं नैमित्तिकं काम्यं विमलं दानमीरितम् ॥ (४।२)
nityaṃ naimittikaṃ kāmyaṃ vimalaṃ dānamīritam ||
अनुद्दिश्य फलं तस्माद्ब्राह्मणाय तु नित्यशः ॥ (५।२)
anuddiśya phalaṃ tasmādbrāhmaṇāya tu nityaśaḥ ||
नैमित्तिकं तदुद्दिष्टं दानं सद्भिरनुष्ठितम् ॥ (६।२)
naimittikaṃ taduddiṣṭaṃ dānaṃ sadbhiranuṣṭhitam ||
दानं तत्काम्यमाख्यातम् ऋषिभिर्धर्मचिन्तकैः ॥ (७।२)
dānaṃ tatkāmyamākhyātam ṛṣibhirdharmacintakaiḥ ||
भूमिदानात्परं दानं न भूतं न भविष्यति । (१०।१)
bhūmidānātparaṃ dānaṃ na bhūtaṃ na bhaviṣyati |
विद्यां दत्त्वा ब्राह्मणाय ब्रह्मलोके महीयते ॥ (१०।२)
vidyāṃ dattvā brāhmaṇāya brahmaloke mahīyate ||
दद्यादहरहस्तास्तु श्रद्धया ब्रह्मचारिणे । (११।१)
dadyādaharahastāstu śraddhayā brahmacāriṇe |
सर्वपापविनिर्मुक्तो ब्रह्मस्थानमवाप्नुयात् ॥ (११।२)
sarvapāpavinirmukto brahmasthānamavāpnuyāt ||
वैशाख्यां पौर्णमास्यां तु ब्राह्मणान्सप्त पञ्च च । (१२।१)
vaiśākhyāṃ paurṇamāsyāṃ tu brāhmaṇānsapta pañca ca |
उपोष्याभ्यर्चयेद्विद्वान्मधुना तिलसर्पिषा ॥ (१२।२)
upoṣyābhyarcayedvidvānmadhunā tilasarpiṣā ||
गन्धादिभिः समभ्यर्च्य वाचयेद्वा स्वयं वदेत् । (१३।१)
gandhādibhiḥ samabhyarcya vācayedvā svayaṃ vadet |
यावज्जीवं कृतं पापं तत्क्षणादेव नश्यति । (१४।१)
yāvajjīvaṃ kṛtaṃ pāpaṃ tatkṣaṇādeva naśyati |
कृष्णाजिने तिलान्कृत्वा हिरण्यमधुसर्पिषा ॥ (१४।२)
kṛṣṇājine tilānkṛtvā hiraṇyamadhusarpiṣā ||
ददाति यस्तु विप्राय सर्वं तरति दुष्कृतम् । (१५।१)
dadāti yastu viprāya sarvaṃ tarati duṣkṛtam |
घृतान्नमुदकं चैव वैशाख्यां च विशेषतः ॥ (१५।२)
ghṛtānnamudakaṃ caiva vaiśākhyāṃ ca viśeṣataḥ ||
निर्दिश्य धर्मराजाय विप्रेभ्यो मुच्यते भयात् । (१६।१)
nirdiśya dharmarājāya viprebhyo mucyate bhayāt |
द्वादश्याम् अर्चयेद् विष्णुम् उपोष्याघप्रणाशनम् ॥ (१६।२)
dvādaśyām arcayed viṣṇum upoṣyāghapraṇāśanam ||
यो हि यां देवतामिच्छेत्समाराधयितुं नरः ॥ (१७।२)
yo hi yāṃ devatāmicchetsamārādhayituṃ naraḥ ||
ब्राह्मणान्पूजयेद् यत्नाद् भोजयेद्योषितः सुरान् । (१८।१)
brāhmaṇānpūjayed yatnād bhojayedyoṣitaḥ surān |
ब्रह्मवर्चसकामस्तु ब्राह्मणान्ब्रह्मनिश्चयात् । (१९।१)
brahmavarcasakāmastu brāhmaṇānbrahmaniścayāt |
कर्मणां सिद्धिकामस्तु पूजयेद्वै विनायकम् । (२०।१)
karmaṇāṃ siddhikāmastu pūjayedvai vināyakam |
मुमुक्षुः सर्वसंसारात्प्रयत्नेनार्चयेद्धरिम् । (२१।१)
mumukṣuḥ sarvasaṃsārātprayatnenārcayeddharim |
तिलप्रदः प्रजामिष्टां दीपदश्चक्षुरुत्तमम् ॥ (२२।२)
tilapradaḥ prajāmiṣṭāṃ dīpadaścakṣuruttamam ||
भूमिदः सर्वमाप्नोति दीर्घमायुर्हिरण्यदः । (२३।१)
bhūmidaḥ sarvamāpnoti dīrghamāyurhiraṇyadaḥ |
गृहदो ऽग्र्याणि वेश्मानि रूप्यदो रूपमुत्तमम् ॥ (२३।२)
gṛhado 'gryāṇi veśmāni rūpyado rūpamuttamam ||
वासोदश् चान्द्रसालोक्यम् अश्विसालोक्यमश्वदः । (२४।१)
vāsodaś cāndrasālokyam aśvisālokyamaśvadaḥ |
अनडुद्दः श्रियं पुष्टां गोदो ब्रध्नस्य विष्टपम् ॥ (२४।२)
anaḍuddaḥ śriyaṃ puṣṭāṃ godo bradhnasya viṣṭapam ||
धान्यदः शाश्वतं सौख्यं ब्रह्मदो ब्रह्म शाश्वतम् ॥ (२५।२)
dhānyadaḥ śāśvataṃ saukhyaṃ brahmado brahma śāśvatam ||
गवां घासप्रदानेन सर्वपापैः प्रमुच्यते ॥ (२६।२)
gavāṃ ghāsapradānena sarvapāpaiḥ pramucyate ||
इन्धनानां प्रदानेन दीप्ताग्निर्जायते नरः । (२७।१)
indhanānāṃ pradānena dīptāgnirjāyate naraḥ |
तीक्ष्णातपं च तरति छत्रोपानत्प्रदो नरः । (२९।१)
tīkṣṇātapaṃ ca tarati chatropānatprado naraḥ |
संक्रान्त्यादिषु कालेषु दत्तं भवति चाक्षयम् । (३१।१)
saṃkrāntyādiṣu kāleṣu dattaṃ bhavati cākṣayam |
दानधर्मात्परो धर्मो भूतानां नेह विद्यते । (३२।१)
dānadharmātparo dharmo bhūtānāṃ neha vidyate |
निवारयति पापात्मा तिर्यग्योनिं व्रजेन्नरः ॥ (३३।२)
nivārayati pāpātmā tiryagyoniṃ vrajennaraḥ ||
यस्तु दुर्भिक्षवेलायाम् अन्नाद्यं न प्रयच्छति । (३४।१)
yastu durbhikṣavelāyām annādyaṃ na prayacchati |
म्रियमाणेषु विप्रेषु ब्रह्महा स तु गर्हितः ॥ (३४।२)
mriyamāṇeṣu vipreṣu brahmahā sa tu garhitaḥ ||
इति श्रीगारुडे महापुराणे पूर्वखण्डे प्रथमांशाख्ये आचारकाण्डे दानधर्मनिरूपणं नामैकपञ्चाशत्तमो ऽध्यायः ॥ (३५।१)
iti śrīgāruḍe mahāpurāṇe pūrvakhaṇḍe prathamāṃśākhye ācārakāṇḍe dānadharmanirūpaṇaṃ nāmaikapañcāśattamo 'dhyāyaḥ ||
Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.