नन्दिकेश्वर उवाच । (१।१)

मया सह पिता हृष्टः प्रणम्य च महेश्वरम् । (१।२)

उटजं स्वं जगामाशु निधिं लब्ध्वेव निर्धनः ॥ (१।३)

यदागतोऽहमुटजं शिलादस्य महामुने । (२।१)

तदा वै दैविकं रूपं त्यक्त्वा मानुष्यम् आस्थितः ॥ (२।२)

नष्टा चैव स्मृतिर्दिव्या येन केनापि कारणात् । (३।१)

मानुष्यमास्थितं दृष्ट्वा पिता मे लोकपूजितः ॥ (३।२)

विललापातिदुःखार्तः स्वजनैश् च समावृतः । (४।१)

जातकर्मादिकाश्चैव चकार मम सर्ववित् ॥ (४।२)

शालङ्कायनपुत्रो वै शिलादः पुत्रवत्सलः । (५।१)

उपदिष्टा हि तेनैव ऋक्शाखा यजुषस् तथा ॥ (५।२)

सामशाखासहस्रं च साङ्गोपाङ्गं महामुने । (६।१)

आयुर्वेदं धनुर्वेदं गान्धर्वं चाश्वलक्षणम् ॥ (६।२)

हस्तिनां चरितं चैव नराणां चैव लक्षणम् । (७।१)

सम्पूर्णे सप्तमे वर्षे ततोऽथ मुनिसत्तमौ ॥ (७।२)

मित्रावरुणनामानौ तपोयोगबलान्वितौ । (८।१)

तस्याश्रमं गतौ दिव्यौ द्रष्टुं मां चाज्ञया विभोः ॥ (८।२)

ऊचतुश् च महात्मानौ मां निरीक्ष्य मुहुर्मुहुः । (९।१)

तात नन्द्ययमल्पायुः सर्वशास्त्रार्थपारगः ॥ (९।२)

न दृष्टमेवमाश्चर्यमायुर्वर्षादतः परम् । (१०।१)

इत्युक्तवति विप्रेन्द्रः शिलादः पुत्रवत्सलः ॥ (१०।२)

समालिङ्ग्य च दुःखार्तो रुरोदातीव विस्वरम् । (११।१)

हा पुत्र पुत्र पुत्रेति पपात च समन्ततः ॥ (११।२)

अहो बलं दैवविधेर् विधातुश्चेति दुःखितः । (१२।१)

तस्य चार्तस्वरं श्रुत्वा तदाश्रमनिवासिनः ॥ (१२।२)

निपेतुर्विह्वलात्यर्थं रक्षाश्चक्रुश् च मङ्गलम् । (१३।१)

तुष्टुवुश् च महादेवं त्रियंबकमुमापतिम् ॥ (१३।२)

हुत्वा त्रियंबकेनैव मधुनैव च संप्लुताम् । (१४।१)

दूर्वामयुतसंख्यातां सर्वद्रव्यसमन्विताम् ॥ (१४।२)

पिता विगतसंज्ञश् च तथा चैव पितामहः । (१५।१)

विचेष्टश् च ललापासौ मृतवन्निपपात च ॥ (१५।२)

मृत्योर् भीतोऽहम् अचिराच्छिरसा चाभिवन्द्य तम् । (१६।१)

मृतवत्पतितं साक्षात्पितरं च पितामहम् ॥ (१६।२)

प्रदक्षिणीकृत्य च तं रुद्रजाप्यरतो ऽभवम् । (१७।१)

हृत्पुण्डरीके सुषिरे ध्यात्वा देवं त्रियंबकम् ॥ (१७।२)

त्र्यक्षं दशभुजं शान्तं पञ्चवक्त्रं सदाशिवम् । (१८।१)

सरितश्चान्तरे पुण्ये स्थितं मां परमेश्वरः ॥ (१८।२)

तुष्टोऽब्रवीन्महादेवः सोमः सोमार्धभूषणः । (१९।१)

वत्स नन्दिन्महाबाहो मृत्योर्भीतिः कुतस्तव ॥ (१९।२)

मयैव प्रेषितौ विप्रौ मत्समस्त्वं न संशयः । (२०।१)

वत्सैनत्तव देहं च लौकिकं परमार्थतः ॥ (२०।२)

नास्त्येव दैविकं दृष्टं शिलादेन पुरा तव । (२१।१)

देवैश् च मुनिभिः सिद्धैर्गन्धर्वैर्दानवोत्तमैः ॥ (२१।२)

पूजितं यत्पुरा वत्स दैविकं नन्दिकेश्वर । (२२।१)

संसारस्य स्वभावोऽयं सुखं दुःखं पुनः पुनः ॥ (२२।२)

नृणां योनिपरित्यागः सर्वथैव विवेकिनः । (२३।१)

एवमुक्त्वा तु मां साक्षात्सर्वदेवमहेश्वरः ॥ (२३।२)

कराभ्यां सुशुभाभ्यां च उभाभ्यां परमेश्वरः । (२४।१)

पस्पर्श भगवान् रुद्रः परमार्तिहरो हरः ॥ (२४।२)

उवाच च महादेवस्तुष्टात्मा वृषभध्वजः । (२५।१)

निरीक्ष्य गणपांश्चैव देवीं हिमवतः सुताम् ॥ (२५।२)

समालोक्य च तुष्टात्मा महादेवः सुरेश्वरः । (२६।१)

अजरो जरया त्यक्तो नित्यं दुःखविवर्जितः ॥ (२६।२)

अक्षयश्चाव्ययश्चैव सपिता ससुहृज्जनः । (२७।१)

ममेष्टो गणपश्चैव मद्वीर्यो मत्पराक्रमः ॥ (२७।२)

इष्टो मम सदा चैव मम पार्श्वगतः सदा । (२८।१)

मद्बलश्चैव भविता महायोगबलान्वितः ॥ (२८।२)

एवमुक्त्वा च मां देवो भगवान् सगणस्तदा । (२९।१)

कुशेशयमयीं मालां समुन्मुच्यात्मनस्तदा ॥ (२९।२)

आबबन्ध महातेजा मम देवो वृषध्वजः । (३०।१)

तयाहं मालया जातः शुभया कण्ठसक्तया ॥ (३०।२)

त्र्यक्षो दशभुजश्चैव द्वितीय इव शङ्करः । (३१।१)

तत एव समादाय हस्तेन परमेश्वरः ॥ (३१।२)

उवाच ब्रूहि किं तेऽद्य ददामि वरमुत्तमम् । (३२।१)

ततो जटाश्रितं वारि गृहीत्वा चातिनिर्मलम् ॥ (३२।२)

उक्ता नदी भवस्वेति उत्ससर्ज वृषध्वजः । (३३।१)

ततः सा दिव्यतोया च पूर्णासितजला शुभा ॥ (३३।२)

पद्मोत्पलवनोपेता प्रावर्तत महानदी । (३४।१)

तामाह च महादेवो नदीं परमशोभनाम् ॥ (३४।२)

यस्माज्जटोदकादेव प्रवृत्ता त्वं महानदी । (३५।१)

तस्माज्जटोदका पुण्या भविष्यसि सरिद्वरा ॥ (३५।२)

त्वयि स्नात्वा नरः कश्चित्सर्वपापैः प्रमुच्यते । (३६।१)

ततो देव्या महादेवः शिलादतनयं प्रभुः ॥ (३६।२)

पुत्रस्ते ऽयमिति प्रोच्य पादयोः संन्यपातयत् । (३७।१)

सा मामाघ्राय शिरसि पाणिभ्यां परिमार्जती ॥ (३७।२)

पुत्रप्रेम्णाभ्यषिञ्चच्च स्रोतोभिस्तनयैस्त्रिभिः । (३८।१)

पयसा शङ्खगौरेण देवदेवं निरीक्ष्य सा ॥ (३८।२)

तानि स्रोतांसि त्रीण्यस्याः स्रोतस्विन्योऽभवंस्तदा । (३९।१)

नदीं त्रिस्रोतसं देवो भगवानवदद्भवः ॥ (३९।२)

त्रिस्रोतसं नदीं दृष्ट्वा वृषः परमहर्षितः । (४०।१)

ननाद नादात्तस्माच्च सरिदन्या ततो ऽभवत् ॥ (४०।२)

वृषध्वनिरिति ख्याता देवदेवेन सा नदी । (४१।१)

जांबूनदमयं चित्रं सर्वरत्नमयं शुभम् ॥ (४१।२)

स्वं देवश्चाद्भुतं दिव्यं निर्मितं विश्वकर्मणा । (४२।१)

मुकुटं चाबबन्धेशो मम मूर्ध्नि वृषध्वजः ॥ (४२।२)

कुण्डले च शुभे दिव्ये वज्रवैडूर्यभूषिते । (४३।१)

आबबन्ध महादेवः स्वयमेव महेश्वरः ॥ (४३।२)

मां तथाभ्यर्चितं व्योम्नि दृष्ट्वा मेघैः प्रभाकरः । (४४।१)

मेघांभसा चाभ्यषिञ्चच्छिलादनम् अथो मुने ॥ (४४।२)

तस्याभिषिक्तस्य तदा प्रवृत्ता स्रोतसा भृशम् । (४५।१)

यस्मात् सुवर्णान्निःसृत्य नद्येषा सम्प्रवर्तते ॥ (४५।२)

स्वर्णोदकेति तामाह देवदेवस्त्रियंबकः । (४६।१)

जाम्बूनदमयाद्यस्माद्द्वितीया मुकुटाच्छुभा ॥ (४६।२)

प्रावर्तत नदी पुण्या ऊचुर् जम्बूनदीति ताम् । (४७।१)

एतत्पञ्चनदं नाम जप्येश्वरसमीपगम् ॥ (४७।२)

यः पञ्चनदमासाद्य स्नात्वा जप्येश्वरेश्वरम् । (४८।१)

पूजयेच्छिवसायुज्यं प्रयात्येव न संशयः ॥ (४८।२)

देवी अदोप्त्स् नन्दिनथ देवो महादेवः सर्वभूतपतिर्भवः । (४९।१)

देवीमुवाच शर्वाणीमुमां गिरिसुतामजाम् ॥ (४९।२)

देवी नन्दीश्वरं देवमभिषिञ्चामि भूतपम् । (५०।१)

गणेन्द्रं व्याहरिष्यामि किं वा त्वं मन्यसे ऽव्यये ॥ (५०।२)

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा भवानी हर्षितानना । (५१।१)

स्मयन्ती वरदं प्राह भवं भूतपतिं पतिम् ॥ (५१।२)

सर्वलोकाधिपत्यं च गणेशत्वं तथैव च । (५२।१)

दातुमर्हसि देवेश शैलादिस्तनयो मम ॥ (५२।२)

ततः स भगवाञ्शर्वः सर्वलोकेश्वरेश्वरः । (५३।१)

सस्मार गणपान् दिव्यान्देवदेवो वृषध्वजः ॥ (५३।२)

इति श्रीलिङ्गमहापुराणे पूर्वभागे नन्दिकेश्वरप्रादुर्भावनन्दिकेश्वराभिषेकमन्त्रो नाम त्रिचत्वारिंशो ऽध्यायः ॥ (५४।१)