लिङ्गपुराणLiṅgapurāṇa

LiPur, 1, 73

73 of 163 · 61 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

सूत उवाच । (१।१)

sūta uvāca

1.2१.२

गते महेश्वरे देवे दग्ध्वा च त्रिपुरं क्षणात् । (१।२)

gate maheśvare deve dagdhvā ca tripuraṃ kṣaṇāt |

1.3१.३

सदस्याह सुरेन्द्राणां भगवान्पद्मसंभवः ॥ (१।३)

sadasyāha surendrāṇāṃ bhagavānpadmasaṃbhavaḥ ||

2.1२.१

पितामह उवाच । (२।१)

pitāmaha uvāca

2.2२.२

संत्यज्य देवदेवेशं लिङ्गमूर्तिमहेश्वरम् । (२।२)

saṃtyajya devadeveśaṃ liṅgamūrtimaheśvaram |

2.3२.३

तारपौत्रो महातेजास्तारकस्य सुतो बली ॥ (२।३)

tārapautro mahātejāstārakasya suto balī ||

3.1३.१

तारकाक्षोऽपि दितिजः कमलाक्षश् च वीर्यवान् । (३।१)

tārakākṣo'pi ditijaḥ kamalākṣaś ca vīryavān |

3.2३.२

विद्युन्माली च दैत्येशः अन्ये चापि सबान्धवाः ॥ (३।२)

vidyunmālī ca daityeśaḥ anye cāpi sabāndhavāḥ ||

4.1४.१

त्यक्त्वा देवं महादेवं मायया च हरेः प्रभोः । (४।१)

tyaktvā devaṃ mahādevaṃ māyayā ca hareḥ prabhoḥ |

4.2४.२

सर्वे विनष्टाः प्रध्वस्ताः स्वपुरैः पुरसंभवैः ॥ (४।२)

sarve vinaṣṭāḥ pradhvastāḥ svapuraiḥ purasaṃbhavaiḥ ||

5.1५.१

तस्मात्सदा पूजनीयो लिङ्गमूर्तिः सदाशिवः । (५।१)

tasmātsadā pūjanīyo liṅgamūrtiḥ sadāśivaḥ |

5.2५.२

यावत्पूजा सुरेशानां तावदेव स्थितिर्यतः ॥ (५।२)

yāvatpūjā sureśānāṃ tāvadeva sthitiryataḥ ||

6.1६.१

पूजनीयः शिवो नित्यं श्रद्धया देवपुङ्गवैः । (६।१)

pūjanīyaḥ śivo nityaṃ śraddhayā devapuṅgavaiḥ |

6.2६.२

सर्वलिङ्गमयो लोकः सर्वं लिङ्गे प्रतिष्ठितम् ॥ (६।२)

sarvaliṅgamayo lokaḥ sarvaṃ liṅge pratiṣṭhitam ||

7.1७.१

तस्मात् सम्पूजयेल्लिङ्गं य इच्छेत्सिद्धिमात्मनः । (७।१)

tasmāt sampūjayelliṅgaṃ ya icchetsiddhimātmanaḥ |

7.2७.२

सर्वे लिङ्गार्चनादेव देवा दैत्याश् च दानवाः ॥ (७।२)

sarve liṅgārcanādeva devā daityāś ca dānavāḥ ||

8.1८.१

यक्षा विद्याधराः सिद्धा राक्षसाः पिशिताशनाः । (८।१)

yakṣā vidyādharāḥ siddhā rākṣasāḥ piśitāśanāḥ |

8.2८.२

पितरो मुनयश्चापि पिशाचाः किन्नरादयः ॥ (८।२)

pitaro munayaścāpi piśācāḥ kinnarādayaḥ ||

9.1९.१

अर्चयित्वा लिङ्गमूर्ति संसिद्धा नात्र संशयः । (९।१)

arcayitvā liṅgamūrti saṃsiddhā nātra saṃśayaḥ |

9.2९.२

तस्माल्लिङ्गं यजेन्नित्यं येन केनापि वा सुराः ॥ (९।२)

tasmālliṅgaṃ yajennityaṃ yena kenāpi vā surāḥ ||

10.1१०.१

पशवश् च वयं तस्य देवदेवस्य धीमतः । (१०।१)

paśavaś ca vayaṃ tasya devadevasya dhīmataḥ |

10.2१०.२

पशुत्वं च परित्यज्य कृत्वा पाशुपतं ततः ॥ (१०।२)

paśutvaṃ ca parityajya kṛtvā pāśupataṃ tataḥ ||

11.1११.१

पूजनीयो महादेवो लिङ्गमूर्तिः सनातनः । (११।१)

pūjanīyo mahādevo liṅgamūrtiḥ sanātanaḥ |

11.2११.२

विशोध्य चैव भूतानि पञ्चभिः प्रणवैः समम् ॥ (११।२)

viśodhya caiva bhūtāni pañcabhiḥ praṇavaiḥ samam ||

12.1१२.१

प्राणायामैः समायुक्तैः पञ्चभिः सुरपुङ्गवाः । (१२।१)

prāṇāyāmaiḥ samāyuktaiḥ pañcabhiḥ surapuṅgavāḥ |

12.2१२.२

चतुर्भिः प्रणवैश्चैव प्राणायामपरायणैः ॥ (१२।२)

caturbhiḥ praṇavaiścaiva prāṇāyāmaparāyaṇaiḥ ||

13.1१३.१

त्रिभिश् च प्रणवैर्देवाः प्राणायामैस्तथाविधैः । (१३।१)

tribhiś ca praṇavairdevāḥ prāṇāyāmaistathāvidhaiḥ |

13.2१३.२

द्विधा न्यस्य तथौंकारं प्राणायामपरायणः ॥ (१३।२)

dvidhā nyasya tathauṃkāraṃ prāṇāyāmaparāyaṇaḥ ||

14.1१४.१

ततश्चौंकारम् उच्चार्य प्राणापानौ नियम्य च । (१४।१)

tataścauṃkāram uccārya prāṇāpānau niyamya ca |

14.2१४.२

ज्ञानामृतेन सर्वाङ्गान्यापूर्य प्रणवेन च ॥ (१४।२)

jñānāmṛtena sarvāṅgānyāpūrya praṇavena ca ||

15.1१५.१

गुणत्रयं चतुर्धाख्यम् अहङ्कारं च सुव्रताः । (१५।१)

guṇatrayaṃ caturdhākhyam ahaṅkāraṃ ca suvratāḥ |

15.2१५.२

तन्मात्राणि च भूतानि तथा बुद्धीन्द्रियाणि च ॥ (१५।२)

tanmātrāṇi ca bhūtāni tathā buddhīndriyāṇi ca ||

16.1१६.१

कर्मेन्द्रियाणि संशोध्य पुरुषं युगलं तथा । (१६।१)

karmendriyāṇi saṃśodhya puruṣaṃ yugalaṃ tathā |

16.2१६.२

चिदात्मानं तनुं कृत्वा चाग्निर्भस्मेति संस्पृशेत् ॥ (१६।२)

cidātmānaṃ tanuṃ kṛtvā cāgnirbhasmeti saṃspṛśet ||

17.1१७.१

वायुर्भस्मेति च व्योम तथाम्भः पृथिवी तथा । (१७।१)

vāyurbhasmeti ca vyoma tathāmbhaḥ pṛthivī tathā |

17.2१७.२

त्रियायुषं त्रिसंध्यं च धूलयेद् भसितेन यः ॥ (१७।२)

triyāyuṣaṃ trisaṃdhyaṃ ca dhūlayed bhasitena yaḥ ||

18.1१८.१

स योगी सर्वतत्त्वज्ञो व्रतं पाशुपतं त्विदम् । (१८।१)

sa yogī sarvatattvajño vrataṃ pāśupataṃ tvidam |

18.2१८.२

भवेन पाशमोक्षार्थं कथितं देवसत्तमाः ॥ (१८।२)

bhavena pāśamokṣārthaṃ kathitaṃ devasattamāḥ ||

19.1१९.१

एवं पाशुपतं कृत्वा सम्पूज्य परमेश्वरम् । (१९।१)

evaṃ pāśupataṃ kṛtvā sampūjya parameśvaram |

19.2१९.२

लिङ्गे पुरा मया दृष्टे विष्णुना च महात्मना ॥ (१९।२)

liṅge purā mayā dṛṣṭe viṣṇunā ca mahātmanā ||

20.1२०.१

पशवो नैव जायन्ते वर्षमात्रेण देवताः । (२०।१)

paśavo naiva jāyante varṣamātreṇa devatāḥ |

20.2२०.२

अस्माभिः सर्वकार्याणां देवमभ्यर्च्य यत्नतः ॥ (२०।२)

asmābhiḥ sarvakāryāṇāṃ devamabhyarcya yatnataḥ ||

21.1२१.१

बाह्ये चाभ्यन्तरे चैव मन्ये कर्तव्यमीश्वरम् । (२१।१)

bāhye cābhyantare caiva manye kartavyamīśvaram |

21.2२१.२

प्रतिज्ञा मम विष्णोश् च दिव्यैषा सुरसत्तमाः ॥ (२१।२)

pratijñā mama viṣṇoś ca divyaiṣā surasattamāḥ ||

22.1२२.१

मुनीनां च न संदेहस् तस्मात् सम्पूजयेच्छिवम् । (२२।१)

munīnāṃ ca na saṃdehas tasmāt sampūjayecchivam |

22.2२२.२

सा हानिस्तन्महच्छिद्रं स मोहः सा च मूकता ॥ (२२।२)

sā hānistanmahacchidraṃ sa mohaḥ sā ca mūkatā ||

23.1२३.१

यत्क्षणं वा मुहूर्तं वा शिवमेकं न चिन्तयेत् । (२३।१)

yatkṣaṇaṃ vā muhūrtaṃ vā śivamekaṃ na cintayet |

23.2२३.२

भवभक्तिपरा ये च भवप्रणतचेतसः ॥ (२३।२)

bhavabhaktiparā ye ca bhavapraṇatacetasaḥ ||

24.1२४.१

भवसंस्मरणोद्युक्ता न ते दुःखस्य भाजनम् । (२४।१)

bhavasaṃsmaraṇodyuktā na te duḥkhasya bhājanam |

24.2२४.२

भवनानि मनोज्ञानि दिव्यमाभरणं स्त्रियः ॥ (२४।२)

bhavanāni manojñāni divyamābharaṇaṃ striyaḥ ||

25.1२५.१

धनं वा तुष्टिपर्यन्तं शिवपूजाविधेः फलम् । (२५।१)

dhanaṃ vā tuṣṭiparyantaṃ śivapūjāvidheḥ phalam |

25.2२५.२

ये वाञ्छन्ति महाभोगान् राज्यं च त्रिदशालये । (२५।२)

ye vāñchanti mahābhogān rājyaṃ ca tridaśālaye |

25.3२५.३

तेऽर्चयन्तु सदा कालं लिङ्गमूर्तिं महेश्वरम् ॥ (२५।३)

te'rcayantu sadā kālaṃ liṅgamūrtiṃ maheśvaram ||

26.1२६.१

हत्वा भित्त्वा च भूतानि दग्ध्वा सर्वमिदं जगत् ॥ (२६।१)

hatvā bhittvā ca bhūtāni dagdhvā sarvamidaṃ jagat ||

27.1२७.१

यजेदेकं विरूपाक्षं न पापैः स प्रलिप्यते । (२७।१)

yajedekaṃ virūpākṣaṃ na pāpaiḥ sa pralipyate |

27.2२७.२

शैलं लिङ्गं मदीयं हि सर्वदेवनमस्कृतम् ॥ (२७।२)

śailaṃ liṅgaṃ madīyaṃ hi sarvadevanamaskṛtam ||

28.1२८.१

इत्युक्त्वा पूर्वमभ्यर्च्य रुद्रं त्रिभुवनेश्वरम् । (२८।१)

ityuktvā pūrvamabhyarcya rudraṃ tribhuvaneśvaram |

28.2२८.२

तुष्टाव वाग्भिर् इष्टाभिर् देवदेवं त्रियंबकम् ॥ (२८।२)

tuṣṭāva vāgbhir iṣṭābhir devadevaṃ triyaṃbakam ||

29.1२९.१

तदाप्रभृति शक्राद्याः पूजयामासुरीश्वरम् । (२९।१)

tadāprabhṛti śakrādyāḥ pūjayāmāsurīśvaram |

29.2२९.२

साक्षात्पाशुपतं कृत्वा भस्मोद्धूलितविग्रहाः ॥ (२९।२)

sākṣātpāśupataṃ kṛtvā bhasmoddhūlitavigrahāḥ ||

30.1३०.१

इति श्रीलिङ्गमहापुराणे पूर्वभागे ब्रह्मप्रोक्तलिङ्गार्चनविधिर् नाम त्रिसप्ततितमो ऽध्यायः ॥ (३०।१)

iti śrīliṅgamahāpurāṇe pūrvabhāge brahmaproktaliṅgārcanavidhir nāma trisaptatitamo 'dhyāyaḥ ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

LiPur, 1, 73

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit