लिङ्गपुराणLiṅgapurāṇa

LiPur, 2, 8

116 of 163 · 73 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

सूत उवाच । (१।१)

sūta uvāca

1.2१.२

अष्टाक्षरो द्विजश्रेष्ठा नमो नारायणेति च । (१।२)

aṣṭākṣaro dvijaśreṣṭhā namo nārāyaṇeti ca |

1.3१.३

द्वादशाक्षरमन्त्रश्च परमः परमात्मनः ॥ (१।३)

dvādaśākṣaramantraśca paramaḥ paramātmanaḥ ||

2.1२.१

मन्त्रः षडक्षरो विप्राः सर्ववेदार्थसंचयः । (२।१)

mantraḥ ṣaḍakṣaro viprāḥ sarvavedārthasaṃcayaḥ |

2.2२.२

यश्चौं नमः शिवायेति मन्त्रः सर्वार्थसाधकः ॥ (२।२)

yaścauṃ namaḥ śivāyeti mantraḥ sarvārthasādhakaḥ ||

3.1३.१

तथा शिवतरायेति दिव्यः पञ्चाक्षरः शुभः । (३।१)

tathā śivatarāyeti divyaḥ pañcākṣaraḥ śubhaḥ |

3.2३.२

मयस्कराय चेत्येवं नमस्ते शङ्कराय च ॥ (३।२)

mayaskarāya cetyevaṃ namaste śaṅkarāya ca ||

4.1४.१

सप्ताक्षरो ऽयं रुद्रस्य प्रधानपुरुषस्य वै । (४।१)

saptākṣaro 'yaṃ rudrasya pradhānapuruṣasya vai |

4.2४.२

ब्रह्मा च भगवान्विष्णुः सर्वे देवाः सवासवाः ॥ (४।२)

brahmā ca bhagavānviṣṇuḥ sarve devāḥ savāsavāḥ ||

5.1५.१

मन्त्रैरेतैर्द्विजश्रेष्ठा मुनयश्च यजन्ति तम् । (५।१)

mantrairetairdvijaśreṣṭhā munayaśca yajanti tam |

5.2५.२

शङ्करं देवदेवेशं मयस्करमजोद्भवम् ॥ (५।२)

śaṅkaraṃ devadeveśaṃ mayaskaramajodbhavam ||

6.1६.१

शिवं च शङ्करं रुद्रं देवदेवमुमापतिम् । (६।१)

śivaṃ ca śaṅkaraṃ rudraṃ devadevamumāpatim |

6.2६.२

प्राहुर्नमः शिवायेति नमस्ते शङ्कराय च ॥ (६।२)

prāhurnamaḥ śivāyeti namaste śaṅkarāya ca ||

7.1७.१

मयस्कराय रुद्राय तथा शिवतराय च । (७।१)

mayaskarāya rudrāya tathā śivatarāya ca |

7.2७.२

जप्त्वा मुच्येत वै विप्रो ब्रह्महत्यादिभिः क्षणात् ॥ (७।२)

japtvā mucyeta vai vipro brahmahatyādibhiḥ kṣaṇāt ||

8.1८.१

स्तोर्य् ओड़् धुन्धुमूकपुरा कश्चिद्द्विजः शक्तो धुन्धुमूक इति श्रुतः । (८।१)

story of Dhundhumūkapurā kaściddvijaḥ śakto dhundhumūka iti śrutaḥ |

8.2८.२

आसीत्तृतीये त्रेतायामावर्त्ते च मनोः प्रभोः ॥ (८।२)

āsīttṛtīye tretāyāmāvartte ca manoḥ prabhoḥ ||

9.1९.१

मेघवाहनकल्पे वै ब्रह्मणः परमात्मनः । (९।१)

meghavāhanakalpe vai brahmaṇaḥ paramātmanaḥ |

9.2९.२

मेघो भूत्वा महादेवं कृत्तिवाससमीश्वरम् ॥ (९।२)

megho bhūtvā mahādevaṃ kṛttivāsasamīśvaram ||

10.1१०.१

बहुमानेन वै रुद्रं देवदेवो जनार्दनः । (१०।१)

bahumānena vai rudraṃ devadevo janārdanaḥ |

10.2१०.२

खिन्नो ऽतिभाराद्रुद्रस्य निःश्वासोच्छ्वासवर्जितः ॥ (१०।२)

khinno 'tibhārādrudrasya niḥśvāsocchvāsavarjitaḥ ||

11.1११.१

विज्ञाप्य शितिकण्ठाय तपश्चक्रे ऽम्बुजेक्षणः । (११।१)

vijñāpya śitikaṇṭhāya tapaścakre 'mbujekṣaṇaḥ |

11.2११.२

तपसा परमैश्वर्यं बलं चैव तथाद्भुतम् ॥ (११।२)

tapasā paramaiśvaryaṃ balaṃ caiva tathādbhutam ||

12.1१२.१

लब्धवान्परमेशानाच्छङ्करात्परमात्मनः । (१२।१)

labdhavānparameśānācchaṅkarātparamātmanaḥ |

12.2१२.२

तस्मात्कल्पस्तदा चासीन्मेघवाहनसंज्ञया ॥ (१२।२)

tasmātkalpastadā cāsīnmeghavāhanasaṃjñayā ||

13.1१३.१

तस्मिन्कल्पे मुनेः शापाद् धुन्धुमूकसमुद्भवः । (१३।१)

tasminkalpe muneḥ śāpād dhundhumūkasamudbhavaḥ |

13.2१३.२

धुन्धुमूकात्मजस्तेन दुरात्मा च बभूव सः ॥ (१३।२)

dhundhumūkātmajastena durātmā ca babhūva saḥ ||

14.1१४.१

धुन्धुमूकः पुरासक्तो भार्यया सह मोहितः । (१४।१)

dhundhumūkaḥ purāsakto bhāryayā saha mohitaḥ |

14.2१४.२

तस्यां वै स्थापितो गर्भः कामासक्तेन चेतसा ॥ (१४।२)

tasyāṃ vai sthāpito garbhaḥ kāmāsaktena cetasā ||

15.1१५.१

अमावास्यामहन्येव मुहूर्ते रुद्रदैवते । (१५।१)

amāvāsyāmahanyeva muhūrte rudradaivate |

15.2१५.२

अन्तर्वत्नी तदा भार्या मुक्ता तेन यथासुखम् ॥ (१५।२)

antarvatnī tadā bhāryā muktā tena yathāsukham ||

16.1१६.१

असूत सा च तनयं विशल्याख्या प्रयत्नतः । (१६।१)

asūta sā ca tanayaṃ viśalyākhyā prayatnataḥ |

16.2१६.२

रुद्रे मुहूर्ते मन्देन वीक्षिते मुनिसत्तमाः ॥ (१६।२)

rudre muhūrte mandena vīkṣite munisattamāḥ ||

17.1१७.१

मातुः पितुस्तथारिष्टं स संजातस्तथात्मनः । (१७।१)

mātuḥ pitustathāriṣṭaṃ sa saṃjātastathātmanaḥ |

17.2१७.२

ऋषी तमूचतुर्विप्रा धुन्धुमूकं मिथस्तदा ॥ (१७।२)

ṛṣī tamūcaturviprā dhundhumūkaṃ mithastadā ||

18.1१८.१

मित्रावरुणनामानौ दुष्पुत्र इति सत्तमौ । (१८।१)

mitrāvaruṇanāmānau duṣputra iti sattamau |

18.2१८.२

वसिष्ठः प्राह नीचो ऽपि प्रभावाद्वै बृहस्पतेः ॥ (१८।२)

vasiṣṭhaḥ prāha nīco 'pi prabhāvādvai bṛhaspateḥ ||

19.1१९.१

पुत्रस्तवासौ दुर्बुद्धिरपि मुच्यति किल्बिषात् । (१९।१)

putrastavāsau durbuddhirapi mucyati kilbiṣāt |

19.2१९.२

दुःखितो धुन्धुमूको ऽसौ दृष्ट्वा पुत्रम् अवस्थितम् ॥ (१९।२)

duḥkhito dhundhumūko 'sau dṛṣṭvā putram avasthitam ||

20.1२०.१

जातकर्मादिकं कृत्वा विधिवत्स्वयमेव च । (२०।१)

jātakarmādikaṃ kṛtvā vidhivatsvayameva ca |

20.2२०.२

अध्यापयामास च तं विधिनैव द्विजोत्तमाः ॥ (२०।२)

adhyāpayāmāsa ca taṃ vidhinaiva dvijottamāḥ ||

21.1२१.१

तेनाधीतं यथान्यायं धौन्धुमूकेन सुव्रताः । (२१।१)

tenādhītaṃ yathānyāyaṃ dhaundhumūkena suvratāḥ |

21.2२१.२

कृतोद्वाहस्तदा गत्वा गुरुशुश्रूषणे रतः ॥ (२१।२)

kṛtodvāhastadā gatvā guruśuśrūṣaṇe rataḥ ||

22.1२२.१

अनेनैव मुनिश्रेष्ठा धौन्धुमूकेन दुर्मदात् । (२२।१)

anenaiva muniśreṣṭhā dhaundhumūkena durmadāt |

22.2२२.२

भुक्त्वान्यां वृषलीं दृष्ट्वा स्वभार्यावद् दिवानिशम् ॥ (२२।२)

bhuktvānyāṃ vṛṣalīṃ dṛṣṭvā svabhāryāvad divāniśam ||

23.1२३.१

एकशय्यासनगतो धौन्धुमूको द्विजाधमः । (२३।१)

ekaśayyāsanagato dhaundhumūko dvijādhamaḥ |

23.2२३.२

तथा चचार दुर्बुद्धिस्त्यक्त्वा धर्मगतिं पराम् ॥ (२३।२)

tathā cacāra durbuddhistyaktvā dharmagatiṃ parām ||

24.1२४.१

माध्वी पीता तया सार्धं तेन रागविवृद्धये । (२४।१)

mādhvī pītā tayā sārdhaṃ tena rāgavivṛddhaye |

24.2२४.२

केनापि कारणेनैव ताम् उद्दिश्य द्विजोत्तमाः ॥ (२४।२)

kenāpi kāraṇenaiva tām uddiśya dvijottamāḥ ||

25.1२५.१

निहता सा च पापेन वृषली गतमङ्गला । (२५।१)

nihatā sā ca pāpena vṛṣalī gatamaṅgalā |

25.2२५.२

ततस्तस्यास्तदा तस्य भ्रातृभिर्निहतः पिता ॥ (२५।२)

tatastasyāstadā tasya bhrātṛbhirnihataḥ pitā ||

26.1२६.१

माता च तस्य दुर्बुद्धेर् धौन्धुमूकस्य शोभना । (२६।१)

mātā ca tasya durbuddher dhaundhumūkasya śobhanā |

26.2२६.२

भार्या च तस्य दुर्बुद्धेः श्यालास्ते चापि सुव्रताः ॥ (२६।२)

bhāryā ca tasya durbuddheḥ śyālāste cāpi suvratāḥ ||

27.1२७.१

राज्ञा क्षणादहो नष्टं कुलं तस्याश्च तस्य च । (२७।१)

rājñā kṣaṇādaho naṣṭaṃ kulaṃ tasyāśca tasya ca |

27.2२७.२

गत्वासौ धौन्धुमूकश्च येन केनापि लीलया ॥ (२७।२)

gatvāsau dhaundhumūkaśca yena kenāpi līlayā ||

28.1२८.१

दृष्ट्वा तु तं मुनिश्रेष्ठं रुद्रजाप्यपरायणम् । (२८।१)

dṛṣṭvā tu taṃ muniśreṣṭhaṃ rudrajāpyaparāyaṇam |

28.2२८.२

लब्ध्वा पाशुपतं तद्वै पुरा देवान्महेश्वरात् ॥ (२८।२)

labdhvā pāśupataṃ tadvai purā devānmaheśvarāt ||

29.1२९.१

लब्ध्वा पञ्चाक्षरं चैव षडक्षरमनुत्तमम् । (२९।१)

labdhvā pañcākṣaraṃ caiva ṣaḍakṣaramanuttamam |

29.2२९.२

पुनः पञ्चाक्षरं चैव जप्त्वा लक्षं पृथक् पृथक् ॥ (२९।२)

punaḥ pañcākṣaraṃ caiva japtvā lakṣaṃ pṛthak pṛthak ||

30.1३०.१

व्रतं कृत्वा च विधिना दिव्यं द्वादशमासिकम् । (३०।१)

vrataṃ kṛtvā ca vidhinā divyaṃ dvādaśamāsikam |

30.2३०.२

कालधर्मं गतः कल्पे पूजितश्च यमेन वै ॥ (३०।२)

kāladharmaṃ gataḥ kalpe pūjitaśca yamena vai ||

31.1३१.१

उद्धृता च तथा माता पिता श्यालाश्च सुव्रताः । (३१।१)

uddhṛtā ca tathā mātā pitā śyālāśca suvratāḥ |

31.2३१.२

पत्नी च सुभगा जाता सुस्मिता च पतिव्रता ॥ (३१।२)

patnī ca subhagā jātā susmitā ca pativratā ||

32.1३२.१

ताभिर् विमानम् आरुह्य देवैः सेन्द्रैर् अभिष्टुतः । (३२।१)

tābhir vimānam āruhya devaiḥ sendrair abhiṣṭutaḥ |

32.2३२.२

गाणपत्यम् अनुप्राप्य रुद्रस्य दयितो ऽभवत् ॥ (३२।२)

gāṇapatyam anuprāpya rudrasya dayito 'bhavat ||

33.1३३.१

तस्माद् अष्टाक्षरान्मन्त्रात् तथा वै द्वादशाक्षरात् । (३३।१)

tasmād aṣṭākṣarānmantrāt tathā vai dvādaśākṣarāt |

33.2३३.२

भवेत्कोटिगुणं पुण्यं नात्र कार्या विचारणा ॥ (३३।२)

bhavetkoṭiguṇaṃ puṇyaṃ nātra kāryā vicāraṇā ||

34.1३४.१

तस्माज्जपेद्धियो नित्यं प्रागुक्तेन विधानतः । (३४।१)

tasmājjapeddhiyo nityaṃ prāguktena vidhānataḥ |

34.2३४.२

शक्तिबीजसमायुक्तं स याति परमां गतिम् ॥ (३४।२)

śaktibījasamāyuktaṃ sa yāti paramāṃ gatim ||

35.1३५.१

एतद्वः कथितं सर्वं कथासर्वस्वमुत्तमम् । (३५।१)

etadvaḥ kathitaṃ sarvaṃ kathāsarvasvamuttamam |

35.2३५.२

यः पठेच्छृणुयाद्वापि श्रावयेद्वा द्विजोत्तमान् ॥ (३५।२)

yaḥ paṭhecchṛṇuyādvāpi śrāvayedvā dvijottamān ||

36.1३६.१

स याति ब्रह्मलोकं तु रुद्रजाप्यमनुत्तमम् ॥ (३६।१)

sa yāti brahmalokaṃ tu rudrajāpyamanuttamam ||

37.1३७.१

इति श्रीलिङ्गमहापुराणे उत्तरभागे अष्टमो ऽध्यायः ॥ (३७।१)

iti śrīliṅgamahāpurāṇe uttarabhāge aṣṭamo 'dhyāyaḥ ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

LiPur, 2, 8

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit